hósdagur 19. september 1991síða 2

” = a Fíggjarlógin Í DAG fer tingið at viðgera fíggjarlógaruppskotið fyri 1992. Sambært hesum upp- skoti fer fíggjarlógin at geva eitt hall uppá umleið 90 mill. kr. komandi ár. Hetta er væl minni enn undanfarin ár. Hall- ið á fíggjarlógini í ár er mett til umleið 360 mill. kr. Hallið í 1990 var umleið 400 mill. kr. Tvs. at stødan er munandi betrað, um vit skulu halda okkum til metingarnar hjá landsstýrinum. Men sum tíðirnar eru við vaksandi ar- beiðsloysi, so er vandi fyri, at bæði skattur og tollur fer ikki at svara til metingarnar, tá av- tornar. Hetta er tann sann- roynd vit hava sæð bæði í ár og í fjør. Landsstýrið vísir á, at teir fyri komandi ár hava verið sera realistiskir og ikki yvirmett inntgkur landskass- ans. Nú fáa vit so at síggja. LANDSSTÝRISMAÐURIN í fíggjarmálum hevur víst á, at miðað verður móti at fáa yvir- skot á fíggjarlógina í 1993-94. Og soleiðis skal gongd koma á aftur afturrindanina av nú- verandi skuld landskassans. Hetta er skilagóður politikk- ur, men spurningurin er bara, hvussu realistiskur hann er. Tí fer arbeiðsloysið at vaksa, er grundarlagið undir meting- Jåstinus Eidesgaard um landsstýrisins burtur. Jú fleiri arbeiðsleys, tess minni kemur inn í skatti, og mink- andi inntgkurnar hjá fólki á- virka so aftur innflutningin og harvið tollinntgkur lands- kassans. Okt tal av arbeiðs- leysum hevur so aftur við sær, at landskassin má rinda stórri upphæddir í forsorgar- hjáp ella arbeiðsloysisstuðuli. Tískil lúrir vandin fyri, at fíggj- arætlan landsstýrisins rapar sum eitt korthús, tekur ar- beiðsloysið dyk á seg. VIT mugu so bara vóna, at ar- beiðsloysið fer ikki at vaksa, men heldur minka. Um tey til- tok, sum landsstýrið hevur sett í verk og ætlar at fremja, verða nóg mikið til at steðga og minka um arbeiðsloysið er so ein annar spurningur. Tek- in eru til — eitt nú innan fram- leiðsluvinnuna — at har henda framstig, men hetta er ikki nóg mikið til tess at rætta skeivu gongdina í sam- felagnum. TAÐ er greitt, at tað er torført at fáa endarnar at røkka sam- an á eini komandi fíggjarlóg, nú tíðirnar eru so ringar. Hetta er galdandi uttan mun til hver situr í landsstýrinum. Men allir flokkar eiga at gera sær greitt, at stødan er so mikið álvarslig, at neyðugt er Ólavur W. Høgnesen - Hilmar Jan Hansen fíggjarlóg Tveir av oddamonnum fólkafloksins hava við- merkingar til fíggjarlógar- uppskotið í Dagblaðnum í gjár. Birgir Danielsen, tingmaður, skrivar í odda- grein, at fíggjarlógin er mest týdningarmikla tól, sum landskassin og leg- ting hava at arbeiða við. Hann skrivar: „Við teimum royndum, sum vit hava havt tey seinastu árini, er stórur vandi fyri, at figgjarlóg- in ikki kemur at halda. Vandi er á ferð bæði við- víkjandi inntøkum og út- reiðslum. Ti heuði tað verið klókt longu nú, at tikið tey stig, sum skulu til fyri at lætt um figgj- arlógina við 180 mið. kr., so vit kundu havt eina lítla vón um, ikki at okt um landskassans láni- skuld í 1992. Sjálut um vit høvdu minkað figgjarløgina við neundu 180 mið. kr. feli eg meg ikki tryggan í, at lániskuldin ikki vildi hækkað. Hetta er ikki svart- skygni, men bert ein roynd at koma veruleik- anum eitt sindur nærri. Legtingsmenn! Vit eru nú noyddir til at sláa ring í felag og gera nak- að álvarsamt og muna- gott!“ Birgir skal hava rætt í, at tað at vera realistiskur ikki nýtist at hava nakað við svartskygni at gera. Tí helst er tað rætt, at landsins ovastu fólk og teirra millum fyrrverandi fíggjarmálaráðharrarnir, sum nú eru í andsteðu, hava ikki verið uppgávu sína vaksnir, tá teir smíð- aðu fíggjarlógirnar fyri ávikavist 1990 og 1991. Hesar fíggjarlógir vóru jú fullkomiliga órealistiskar, tí inntøkurnar svaraðu als ikki til metingarnar. Nú hava vit so ein fólkafloks- mann til fíggjarmálaráð- harra, og spurningurin er, um hann er meira realist- iskur. Sjálvur hevur hann sagt, at steðan er ikki so ring, sum fleiri gera hana til. Hann heldur, at nú gongur tann rætta vegin aftur. Vit hava rokkið botnin. Men spurningurin er um partamaður hans- ara Birgir Danielsen hevur álit á sínum egna fíggjarmálaráðharra. Oddagreinin í Dagblað- num bendir ikki júst á tað. Og hvat sigur so fíggj- Uppseting: Pí Sosiafurin Prent: PH Pressen 1981 Teiefon: at taka hendur saman og samstarva tvørtur um floks- mark. Her verða allir flokkar noyddir til at vísa ábyrgd og gera sítt til at fáa hjólini aftur at mala. Vit hava ikki ráð til snævurskygdan flokspolitikk í hesi tíð. Hetta setir krøv til bæði samgongu og andstødu um at vísa ábyrgd. Tilboðið og ynskið hjá løgmanni á ólavsgku um eitt fjøltåttad samarbeiði í tinginum eigur at verða tikið fyri fult og troytt. TAÐ verður tí ikki so lítið spennandi at vita, hvat teir einstøku tingmenninir hava at siga til figgjarlégarupp- skotið. Hetta er sum tað eitur bert eitt uppskot. Landsstýrið eigur tí at vísa sjónarmiðun- um hjá andstøduni ans og taka tey við í eina komandi fíggjarlóg. Skal nakað enda- mál vera við eini drúgvari og nágreiniligari = viðgerð av fíggjarlógini, so mugu øll sjónarmið verða hoyrd og vigað av sitandi landsstýri, eisini uppskot til broytingar frå andstøduflokkunum. EIN av hevuðsspurningunum undir viðgerðini fer uttan iva at verða fiskivinnustudning- urin, sum landsstýrið hevur mælt til at skerja munandi. Herfyri frættu vit, at studn- armálaráðharrin Jógvan Sundstein. Í sama Dag- blað skrivar hann m.a., at á komandi fíggjarlóg verð- ur hallið minni enn 100 mill. kr. og harvið eru vit Bústaður: Argjavegur 26 Postadressa: Postsmoge 76 119 Tórshavn 472 Argir 11820 Tøletax: ingsgrunnurin er um at vera tómur, og at landsstýrið ikki ætlar sær at lata eykajáttan fyri tann ársfjórðingin, sum er eftir. Hetta kann koma sera illa fyri hjá flotanum og kann tað aftur fáa avleiðingar fyri núverandi fíggjarlóg. Aftrat hesum kemur so nú eisini ein upsakreppa, har prísfall kann væntast. Hetta ger støðuna hjá flotanum uppaftur verri. So spurningurin um fiski- vinnustudningin tað, sum eft- ir er av árinum, kann koma at gerast ein týðandi partur í orðaskiftinum á tingi í dag um fíggjarlógina fyri 1992. Í- mynda vit okkum, at talan verður um stórt prísfall sam- stundis sum landið skerjir studningin til fiskivinnuna munandi, so er greitt, at vit her kunnu fåa eina ålvarsama kreppu i fiskivinnuni. KLOKKAN 10 i dag verdur so høvi hjá Føroya fólki at lurta eftir teimum tingmonnum, sum vit hava valt at umboða okkum. Hetta er ein sera týdningarmikil tingviðgerð, og tað er tí at vóna, at ting- menn og landsstýrismenn fara at leggja vanliga brikslið og uttanumtosið á hillina og í- staðin vísa seg sum álvars- menn í tí torføru støðu, landið er í. 7 Um somu tíð sum fleiri útlendskir ser- freðingar halda ráð- stevnu í Havn um ríka djóralívið í sjó- num kring Feroyar og reina umhvervið, hesi djór liva í, frætta vit frá degi til annan um Á varðhaldi 2 skip fer at leka olju i stórum nøgdum í okk- ara kalda sjógvi og framvið okkara grýt- utu strendur, so er eingin ivi um, at tað verður sera torført eitt stórt stig nærri enda- dálking á okkara fyri ikki at siga ógjer- málinum at fáa hallið á firðum. Herfyri var ligt at beina fyri hesi fíggjarlógini burtur. Hann stór oljudálking í Vági olju. Spurningurin er er eisini so mikið bjart- skygdur, at hann roknar við, at tað áðrenn 2—3 ár verður eitt yvirskot á fíggjarlógini uppá 100 mill. kr. Hann sigur eisini, at tað verður neyðugt í fleiri ár at halda kostnað- inum av almenna sektor- inum niðri á núverandi steði og samstundis gera alt fyri, at vinnusektorur- in økist mest møguligt. og nú er so eisini Nåélsoyarfjørdur vorðin dálkaður. Hetta eigur so avgjørt at geva okkum nakað at hugsa um. Tí tað nytt- ar ikki bara at seta seg hendur í favn og fegnast um, at vit eiga heimsins reinasta ' hav og so bara lata standa til. Vit eru noydd til at vera á varðhaldi. ; Ímynda vit okkum at eitt stórt oljutanga- tá hverja ávirkan olja fer at hava á júst tey somu smádjór, sum eru lívsgrundarlagið hjá fiskastovunum, og sum Biofar-fólkið sig- ur í dag liva í einum sera reinum og góðum umhvervi. Vit eru noydd til at vera á varðhaldi og vil tað m.a. siga at hava alla ta útgerð, sum er neyðug fyri at forða fyri ringastu avleið- ingunum av oljudálk- skip ella okkurt annað ing. 225 433 4 á á á á —"" SE