týsdagur 24. september 1991síða 2

VØR | teinu ss Eitt sniðálop afturat IKKI bert hevur hann lett hana, byrsuna, hann hevur eisini sagað løbid av, so høglini kunnu gera mestu nyttuna. Tingmaðurin og politiski ritstjórin á Dagblaðnum er aftur í essinum og brúkar sosialist- ar, javnaðarfólk og samgongumenn til skjótiskivu. Oddagreinin í Dag- blaðnum í gjár gevur okkum eina á- bending um, at hesin fólkafloks- tingmaður nú hevur funnið sær sín- ar fíggindamyndir fram aftur og er farin at spæla gamla og kenda leik- lutin sum andstødumadur í sam- gongu. Hetta ger ikki okkum bilsn- ar, tí tað var hetta vit spáddu um og ávaraðu ímóti, áðrenn henda sam- gongan varð skipað. TAÐ skal eingin ivi vera um, at Tummas Arabo, sum her stendur fyri skotum, er førur fyri at svara fyri seg. og at hann neyvan fer at finna seg í at hava politisku vaktar- menn fólkafloksins rennandi í høl- unum á sær allar samdegursins 24 tímar. Tað hevði nokk verið meira rímuligt at latið fólkatingsmann fólkafloksins verið undir uppsýni við tí hann tekst við úti í stóru verð. Tá hevði meining verið í tí. Greinin í Dagblaðnum er skrivað av einum tingmanni, sum hoyrir til samgong- una. Hon er eitt sera fúlt og niður- Jústínus Eidesgaard Blaðfólk: Randi Jacobsen - Tórfinn Smith Útgevari: PÆ Sosialurin Bústaður: Uppseting: P/f Sosialurin Prent: P4 Pressan 1981 Telefon gerandi ålop å ein landsstyrismann, sum sami tingmadur samstarvar vid. Spurningurin er so um vidkom- andi landsstyrismadur uttan vidari tolererar slíkt sniðálop av einum tú ert í samarbeiði við. Ella hann fer at brúka gomlu fólkafloksramsuna um, at hatta er bara Óli og harvið einki gera við málið. FYRI okkum er tað púra greitt, at hetta álopið liggur djúpri enn bert at vera ein kritisk viðmerking til dag- sins politikk. Álopið botnar í veru- leikanum í tí haturi og forakt, sum umreddi fólkaflokstingmaður hev- ur til ikki bert Tummas Arabo, men til øll javnaðarfólk. Hetta er ein veruleiki, vit onga løtu mugu gloyma, og tað er ein av orsøkun- um til, at ein eigur at vera á varð- haldi, tá ein er í samgongu við slík- an politikara. Hetta nýggjasta álop hansara hevur í veruleikanum einki at gera við politikkin hjá Tummas Arabo í Tinganesi. Men tað er tann djúpari liggjandi andstygdin hjá Óla Breckmann til øll javnaðarfólk, sum er orsøkin. AT vit hava hoyrt so lítið til um- rødda tingmann, síðani samgongan varð skipað, er tann, at hesin hevur verið burturi meginpartin av tíðini. Tað skal sjálvandi vera pláss fyri ymsum áskoðanum í eini sam- gongu, og tað er gott, at samgongu- menn eisini eru bæði kritiskir og sjálvkritiskir, men slík tala móti ein- Vi > ; AN FF ro um landsstyrismanni, sum ein sam- starvar við, hoyrir ongastaðni heima. Í hvussu so er ikki um ætlan- in er at fáa eitt samarbeiði at koyra. Og er tað hetta, sum hesin fólka- floksmaðurin vil seta kílar í, tá er lít- ið annað at gera hjá javnaðarflokk- inum, um hann metir slíka skriving sum eina roynd til samgongubrot, at finna aðrar samstarvsfelagar og mynda eitt nýtt landsstýri. Tá liggur fólkaflokkurin, sum hann hevur reitt. Og tað er neyvan nakar ivi um, at tað ber til at finna ein nýggjan meiriluta í tinginum uttanum fólka- flokkin. At slíkur meiriluti kemur at telja tríggjar flokkar, mugu vit so bara taka við. Nú fáa vit so at síggja. ONKUR kanska heldur, at tað er í lagi at lova hesum tingmanni at fáa luft, at hann sleppur at goyggja, tá hann hevur hug til tess. Bara hann ikki bítur, t.v.s. forðar fyri, at tann politikkur, sum samgongan er samd um, verður rikin, so lat hann goyggja sum hann vil. Og tað eru tey, sum halda, at vit eiga at lata sum einki, tá hann goyr, ignorera og gloyma hann. Aðrir halda, at hann eigur ikki at faa so langar teymar. Spurningurin er so, hvør fer at hava tað seinasta orðið. OKKARA hugsan er púra greið. Tað er burturvið at góðtaka, at hesin eini tingmaður sleppur at koyra sítt egoflipp og fríspæl, tá hann er part- Argjavegur 26 Postadresss: Pøstsmoge 76 Argir 110 Tórshavn 11820 Telefax: 14720 ur av eini samgongu, sum må og skal hava fulla åbyrgd av ti politikki, sum er stungin út í kortið. Antin er hann við ella ikki! Munur er á at finnast at avgerðum og politikkin- um í eini samgongu og so at reka miðvísa herferð móti tí flokki, sum ein hevur valt at arbeiða saman við. Ein herferð, sum hevur eittans endamál — yvirfyri sínum egnu per- sónligu kjarnuveljarum at kunna látast, sum ein als einki vil hava við javnaðarflokkin at gera og harvið kunna skora point uppá tað til eitt komandi val. Hetta hevur verið leik- luturin hjá hesum tingmanni í fleiri samgongum. Nú er tað upp til javn- aðarflokkin og sjálvandi eisini leiðsluna í flokkinum, um hetta eis- ini skal tolererast tey komandi trý árini, sum eftir eru av valskeiðnum. Tað einasta rætta var, at javnaðar- flokkurin signaleraði sína støðu til leiðsluna í fólkaflokkinum nú alt fyri eitt: at slík miðvís og framhald- andi sniðálop frá einum samgongu- tingmanni verða ikki told í framtíð- ini. EFTIR — ósvaraðir — standa nakrir spurningar. Hvussu ber tað til, at fremstu oddamenn í fólkaflokkin- um standa fram á tingsins rgðara- palli og fyri Føroya fólki úttala, at tað er eitt satt fornoyilsi at arbeiða saman við javnaðarflokkinum — um somu tíð sum ein av tingmonn- unum hjá sama flokki aftur og aftur svínar til somu javnaðarmenn! Aftur í eldin Landsliðið skal nú aft- ur í eldin. Og hesaferð verður tað eingin lett Fríu Foroyar og parlamentarisma Fríu Feroyar skriva í oddagrein um vansan við tingskipan okkara. Blaðið skrivar, at bæði úti og heima eru fólk farin at síggja tað hepisleysa í tí slagi av politikki, sum lunnar vórðu lagdir undir fyri 200 árum síðani liberalismuni, parlamen- tarismuni. Blaðið sigur eisini, at soleiðis sum sosialisman tók seg upp í ávísum londum, royndist hon heldur ikki so væl, sum nekur høvdu vónað. Blaðið skrivar: »Tingskipanin, sum vi? soleidis kenna hana, eitur á útlendskum mál- um »parlamentarisma«; leitt av franska orðinum »parler«, sum merkir at tala ella at pråta. — Og, satt at siga, hverki her í Feroyum ella í londun- um um okkara leiðir frættist um annað enn prát og mesn og briksl úr tingunum. Sjálv hugmyndin um fólkavalt umboðsstýri er góð. Men tíverri hevur skipanin verið so skammiliga misnytt av politiskum kraddarum og spekulantum, at teir, sum legdu grundarlagið undir fólkastýrið, illa høvdu viljað kenst við tað soleiðis, sum tað er vorðið á okkara degum. Veruleikin er óivað, at hverki tann meiriluti í fólkinum, sum sigst standa aftanfyri eina stjórn, ella sokallaðu politikararnir sjálvir eru heilt negdir við skipan- ina. Helst eru bæði velj- arar og »politikarar« deydatroyttir av ú innantóma, úrslitaleysa og fáfongda leiki, ið fer fram; hóast nekur heilt fá tykjast trívast ófera væl í sugguni. Vit hava sæð heims- veldi syndrast. Vit hava sæð 4050 ára gamlar skipanir fara um koll Kanska heuði ikki verið burturvið í fullum álvara at endurskoða hina 42 ára gomlu heimastyris- skipanina, sum í hvussu er ongantíð fekst at * virka til frama fyri før- oysku tjóðina, og sum al- samt fleiri á okkara døg- um meta sum seguligt mistake. Kommunisman eystan- fyri hevur fingið menu- stingi. Tað kunnu vit sam- an við oddagreinskrivar- anum í Fríu Feroyum bert fegnast um. Henda totali- tera samfelagsskipanin gjørdist ein vanlukka fyri hundraðtals milliónir av menniskjum. Men tað er sera umráðandi, at vit í vesturheiminum ikki gera ta einrindaleysu libralism- una/kapitalismuna til okk- ara egnu totaliteru samfe- lagsskipan. Tað gera vit tann dag, vit gevast við at finnast at og betra um hesa skipan. Vit mugu vera á varðhaldi og ikki detta í somu grev sum teir ultrahegravendu, sum royna at fyrigykla fólki, at okkara núverandi samfe- lagsskipan er ævinlig og tann til allar tíðir rætta og mest rættvísa. Tað er ein ávísur vandi fyri, at vit gerast ov »frelst« og gloyma vansar við okkara egnu skipan, nú vit aftur og aftur fordøma komm- unismuna eystanfyri. Tann órættvísa skipanin, sum hevur verið galdandi eystanfyri, rættvísger ikki okkara samfelags- skipan á ein slíkan hátt, at hon er nakað endaligt, nakað, sum er komið fyri at vera og sum ikki má nertast við. Fríu Feroyar hava utt- an iva hesa áskoðan eisini. Blaðið heldur, at vit eiga at endurskoða heima- stýrisskipanina, og eisini her eru vit samd. Hetta er so eisini partur av setn- inginum hjá samgonguni, og spennandi verður at síggja, hvat fer at spyrj- ast burturúr. Eisini sam- bandsmenn áttu at verið fegnir um hetta, tí hóast ein vil vera konservativur, so stendur einki í stað. uppgáva. Vit skulu meta danska landslið- num, sum telist mill- um heimsins frægastu — ella hevur gjert tað. Hetta er sum at seta David upp móti Goliath, spurningurin er so um vit megna tað eins væl og David gjørdi á sinni. Neyvan, og tí er sam- anberingin ikki heilt bein. Vit fingu eitt sera gott úrslit móti denum tann fyrra dystin, tá vit taptu 1—4. Tá vóru vit blivin so forvand at standa okkum sera væl móti teimum stóru og professio- nellu. Nú í seinastuni hava vit verið fyri ósigrum, sum ikki hóva okkum so væl, tó at 0—5 móti eini kend- ari fótbóltstjóð sum Norðurírlandi ikki er nakað vána úrslit. Tað skal tí heldur ikki undra okkum, at tapið hesaferð móti Dan- mark gerst munandi sterri enn tað móti Norðurírlandi, nú danir vilja betra úrslitið, teir fingu í fyrra dystinum. Hóast tað kundi gingið nógv verri í kappingini hig- artil, so má sigast um okkara lið, at tað hevur ikki víst stór- vegis fótbóltsspæl seinastu dystirnar. Tað er sum um geist- urin er horvin og sum um at spælið hongur ikki saman. Onkur einstakur spælari skarar framúr, og so er alt sagt. Okkur tevar rutinu, og kanska átti liðið at verið eðrvísi saman- sett. Men fáið nú gongd á bóltin og vísið eitt sindur av fótbóltsspæli móti denum. Gerið for Guds skyld ikki spælið til eitt langt og keðiligt verjuspæl. Vit megu hava okkurt meira og betri at vísa fram. Men sjálvandi við varsemi.