hósdagur 17. oktober 1991síða 2

ind Ábyrgðarbiaðstjóri. Jan Miller Blaðfólk. Randi Jacobsen - Tórfinn Smith | Utgevari P/f Sosialurin Bústaður Fars 26 Postadressa: Po 76 jórí Krisjan Ólavur Høgnesen - Hilmar Uppsetin P/f Sosialurin rgir órshavn 7 Kalmar nk fake Eidesgamd a Prent ; Pif Pressan 1981 | Telefon: 11820 Telefax: 14726 Ljésmyndari: ov mæ 5 Kappingarføri Í MORGIN skipar Føroya Ídnaðarfe- lag fyri áhugaverdum fundi í út- varpshúsinum undir stutta og ein- falda heitinum: »Kappingarføri«. Á fundinum verða fleiri fyrilestrar, og har verður eisini orðaskifti. Millum luttakararnar kunnu nevnast Tummas Arabo, landsstýrismaður, Verner Puggaard frá Industrirádet, Ingeborg Vinther, formaður í Før- oya Arbeiðarafelag. og Martin Jacobsen, stjóri á Bacalao. FOROYA Ídnaðarfelag sigur í tíð- indaskrivi undan fundinum, at fe- lagið seinastu árini hevur roynt at lýsa kostnadarstødid í Føroyum og gjørt vart við, hvussu týdningarmik- ið tað er fyri vinnuna og samfelagið sum heild, at vinnan er kappingar- før mótvegis vinnuni í grannalond- um okkara. Felagið sigur víðari, at bæði politikarar og vinnulíusmenn hava ikki tikið hugtakið kappingar- føri serliga álvarsliga. Hetta kanska serliga tí, at partur av vinnuni hevur, aftanfyri tollverju- og studnings- og afturberingarskipanir, havt rímulig kor. FELAGIÐ vísir síðani til handilsav- Brúkarafelagið iskt, og at flokkarnir á taluna millum Føroyar og EF og sig- ur, at hon fer at kollvelta føroyska vinnulívið. Hvørki politikarar ella vinnulívið er nóg væl fyrireikað til broytingarnar, sum koma i kjalar- vørrinum á hesi avtalu, sigur Ídn- aðarfelagið. Fyri at skapa eitt betri forstáilsi hjá almenninginum fyri, undir hverjum treytum vinnan ar- beiðir og kemur at arbeiða undir, skipar Føroya Ídnaðarfelag fyri um- redda fundi. TAÐ eru helst tey, sum halda, at nú er nokk tosað. Fundir av hesum slag bara eru orð og aftur orð — og so einki meira. Hetta er tíanverri ofta úrslitið av mongum av fundun- um, sum verða fyriskipaðir um sam- felagslig evni. Nógv verður tosað og mangt kemur fram, men so hendir bara ikki meira. Ofta tykist heldur eingin taka til sín tað, sum nú kundi verðið brúkt. Henda sann- roynd eigur tó ikki at fáa okkum at geva uppat. Tað er gott og rætt við slíkum fundum og kunnu vit bert fegnast um, at Føroya Ídnaðarfelag hevur tikið hetta stigið. EVNIÐ er eisini sera viðkomandi og áhugavert, nú vit eru á einum vega- móti við nýggju handilsavtaluni við billa sær inn, at og Dagblaðið Tað er neyvan nakað nýtt í tí, at Dagblaðið ynskir Brúkarafelagið har piparid grør. Hetta felag er bert eitt av mongum brúkarafelggum, sum miðvís hetz hevur verið ríkin móti í málgagni fólkafloksins. Vit minnast, hvussu blað- stjórin og fylgisneytar hansara aftur og aftur hava roynt at jarðleggja feløg sum FNU, Brukarafelagid og mong onnur. Av ti at hesi feløg hava verid atfinningarsom móti vidurskiftum i okkara samfelag, so hava tey verið mett sum amboð hjá kommunistum og sosialistum. Hesaferð er túrurin so aftur komin til Brúkara- felagið. Í oddagrein í blaðnum í gjár verður langað hart út eftir felag- num. Blaðið skrivar um ídnaðarligu kollveltingina, sum varð skuldsett fyri at oyða heilar landspartar við dálking, at umhvørvid so við og við gjørdist polit- vinstravonginum tóku pat- ent uppá tað. Blaðið skrivar síðani, at tað er fría marknaðarskipanin, kapitalisman, sum hevur gingið á odda í bardaganum fyri einum reinari og betri umhvørvi. Hetta er lygn. Tað nytt- ar ikki at geva eina- ræðinum eystanfyri skuldina fyri alla dálking. Hetta er sum við "logikkinum" við, at tå kommunisman spældi fallitt, so merkir tað, at kapitalisman er tann einasta rætta og hon er fullkomin. Nú komið er fram, hvussu londini eyst- anfyri dálkað, so resso- nerar Dagblaðið, at kapitalicman vestanfyri er garanturin fyri einum reinum umhvørvi. Og tað passar ikki. Hóast vit hava havt meguleika fyri at varðveitt eitt reint umhvørvi, so hava vit so spakuliga dálkað og forpestað tað. Tak bara Thatcher-Ongland og dumpingina av kemikaliuburturkasti. Og kjarnorkudálkingina av Irska havinum osfr. At kapitalisman er garanturin fyri einum reinum um- hvørvi er tápuligt og ókunnleiki. Soleidis sum eirindaleysa kapitalisman hevur mergsogið eitt nú hjálondini fyri náttúru- rikidømi átti tað at verið hennara skylda at ruddað upp eftir seg - at víst umhvgrvinum og menn- iskjunum ans. Men tað ger hon ikki, tí har pro- fitturin er altavgerandi, har verður júst umhvørvid oftani taparin. So kann Dagblaðið skriva, hvat tað vil. Eirindaleysa forbrúk- arasamfelagið eigur so sanniliga stóra ábyrgd av dálkingini. Og her koma vit so til atfinningarnar móti Brúkarafelagnum. Dagblaðið hálovar brúkaragjaldinum og skrivar: "Rættast má vera at hvor einstakur letur brúkaragjald eftir nýtsl- u. Og júst tí virkar tað sera øvugt, tá ein uppgjørdur umboðs- maður fyri brúkararnar ikki vidvirkar til at fáa skipanina at virka sum frægast, men heldur ó- EF. Men tað hevur eisini áhuga av øðrum orsøkum, m.a. út frá spurn- inginum um studningin og tollverj- una, sum í mangar mátar hava verið ein koddi hjá vinnuni. Hon hevur ikki verið noydd til at rationaliserað og effektiviserað eins og líknandi vinnur í ødrum londum, sum ikki hava fingið beinleiðis ella óbeinleið- is stuðul. TAÐ er givið, at handilsavtalan við EF fer at seta nýggj og sera stór krøv til vinnuna. Hesa avbjóðing átti vinnan at hava fingið fyri lang- ari tíð síðani. Tí gott at hon kemur nú, men óheppið er tað, at vit ikki hava fyrireikað okkum til hesa koll- veltandi broyting: bråddliga at skula kappast við virki í útlandinum á jøvnum feti. Hesi seinastu árini hava vit fingið nógv virki, sum framleiða til heimamarknaðin. Hesi virki hava klárað seg m.a. orsakað av verjutolli. Tað hevur so verið politikkurin at brúka umredda verjutoll til at fáa nýggj arbeiðs- pláss kring landið, og alt gott um tað. Men áttu vit í fleiri forum ikki heldur at havt hugsað uppå longri sikt, hvat tá lenti seg — var kapp- ingarført! beinleidis vidvirkar til størri ånøgd, sum i hesum føri bert kann føra til størri dálking" Tað formaðurin i Brúk- arafelagnum sipaði til í SVF var, at júst innsavnan av burturkasti er ein so grundleggjandi og týðandi uppgáva hjá tí almenna at taka sær av. Verður ein vælvirkandi skipan á hes- um øki skotin í Stumpar hetta og stykki, sum Tórshavnar Kommuna er í ferð við, so kann nr 1 avleidingin lættliga gerast hon, at mong fólk fara at vera líkasæl við, hvar burturkastið nú endar Hvussu sleppa av við ta á bíligasta hátt. Vit siga ikki, at brúkaragjald ikki eigur at verða galdandi á nøkrum økjum, men tað er fullkomiliga skeivt at Min: taka eina vælvirkandi sv ruskskipan fdrá borgarunum fyri at spara eina minni upphædd Tann vunnin nógvar ferðir inn aftur við gomlu skipanini, sum eftir øllum at dóma er slept. Fa ráð hjál góð hjál Tað gioyma vit so eisini tann veruleika, at júst endur- SKIN kann lannalía vum, tá myrkter er RlaNin DIVOINI | reroslutrygd TAÐ kemst ikki uttanum, at okkara heimamarknaður er sera, sera lítil. Ofta er neyðugt við sera stórum grundiløgum í eitt virki, uttan mun til hvussu stóran marknað tú hevur. Við lítla heimamarknað okkara hava mong av hesum virkjum tí ikki meira enn ant. Nú verjutollurin verður tikin burt, standa tey brådd. liga og skulu kappast við virki í út- landinum, sum koyra nógv betur og bíligari, tí tey hava stórri heima- marknað at arbeiða út frá. Vit mugu tí gera okkum greitt, at tað verða virki, sum ikki fara at standa seg í kappingini eftir 1. januar. HETTA er sera áhugavert evni og tí vóna vit, at so mong sum gjørligt, og ikki minst okkara vinnulívsfólk og politikarar, meta fjølment upp á fundinum hjá Ídnaðarfelagnum í morgin. Endurskin I fyrsta umfari kann orðið troyttandi og likasælt. Hatta er einki at skriva um, einki at tosa um. Tað man fara at ganga kortini. Soleiðis hugsa mong av okkum, tá vit síggja tíðindaskriv um endurskin ol., tykjast eiga so avgjørt at taka nesi góðu orð frá Ráð- num til eftirtektar. Ikki minst fyri at verja okkara børn, sum oftast eru ringast fyri í ferðsl- uni. Tí tékk til Ráðið fyri hesa áminning. Slík altíð kærkomin. men tá bjarga part av degnum. = Brúkið so eisini blød og {da MONE sjónvarp til kampanjur kriv dag um fyri at fåa fólk at brúka it teirra hevur = endurskin. unum nú um Tað er frá fyri og snýr ISt um endurskin. verður á, hvussu p enduskin kann vera i ferðsluni. Hetta er nakað oll kunnu brúka | og kostnaðurin er líti upphæddin er I 5 glimt ræður bara um at ida tað upp í lag. Vit — |