mikudagur 23. oktober 1991síða 2

Ábyrgdarbiaðstjóri: Jan Møller Fyritaksstjóri: Krisjan Dahl Blaðfólk: Randi Jacobsen - Tórfinn Smith Ólavur W. Høgnesen - Hilmar Jan Hansen Jústinus Eidesgaard Útgevari: PÆ Sosialurin Uppseting: P/f Sosialurin Prent: Pif Pressan 1981 Bústaður: Argjavegur 26 Argir Teiefon. 11820 Postadresss: Postsmoge 76 110 Tórshavn Teletax: 14720 Rættur og åbyrgd Ein tann týdningarmesti grundarsteinurin undir demo- kratinum er, at hvør av okk- um hevur frælsi at skriva og siga tað, hann ynskir, tó undir ábyrgd. Dialogurin — orða- skiftið — eru sera týðandi partar av hesum grundarlagi. Í hesum sambandi hava fjøl- miðlarnir eina sera týdningar- mikla uppgávu, nevniliga hana at skapa umstødur hjá vanligum fólki at bera sína hugsan um eitthvert mál fram, soleiðis at henda hugs- anin — meiningin — kann koma fram til so mong fólk sum gjørligt. Hetta er ein møguleiki, sum summir po- litikarar troyta, í hvussu er upp undir val. Men fría og frælsa orðið er ikki ætlað at skula vera ognað politikarun- um einsamøllum. Tað er okk- ara alra. Og øll kunnu vit troyta umrødda meguleika. Men gera vit nú tað! TÍÐINDABLAÐIÐ Sosialurin, sum nú kemur út fimm dagar um vikuna, skuldi verið ein sera góður karmur um nýtslu av tí fría orðaskiftinum, men tíanverri mugu vit ásanna, at føroyingar eru heldur varnir fyri ikki at siga óviljaðir at tríva í pennin og siga sína hugsan um samfelagslig og onnur mál. Tó við einum und- antaki, og tað eru tey dul- nevndu lesarabrøvini. Ynski- ligt hevði verið, at fleiri fólk brúktu blødini, t.v.s. skrivaðu sína hjartans meining um eitt- hvort og settu sítt fulla navn undir. Endamálið við tí skuldi so verið at fingið eitt ærligt og sakligt kjak, har persónligt briksl o.l. ikki var til staðar. VIT hava fleiri ferðir roynt at gera »Sjénarmid« til fastan tátt í blaðnum, men royndir okkara eru tíanverri tær, at føroyingar antin tíma ikki ella tora ikki at siga sína hugsan um samfelags viðurskifti. Hetta er stórt spell, tí vit eiga | nógv fólk í hesum landi, sum eru før fyri at skriva, fólk, sum hava fingið hollar og góðar útbúgvingar. Ein loyvir sær at spyrja, hvat øll tey mongu, sum samfelagið hev- ur verið við til at gjalda út- búgvingarnar hjá, billa sær inn, tá tey eftir lokna útbúgv- ing og eftir at tey hava fingið vællønt starv, loyva sær als ikki at luttaka í tí alneyðuga samfelagsliga orðaskiftinum! Við at tiga um eitt og alt lata hesi í veruleikanum alla á- byrgd frá sær og lata hana burturav til teir politikarar, sum somu fólk frammanund- an ofta hava so lítið álit á. FRÍA orði — meiningin — er ikki bert ein rættur, sum demokratiska samfelagið gevur okkum. Tað fylgir so sanniliga eisini skylda við hesum rætti, nevniliga hon, at hvør einstakur gevur sítt »bidrag« til tað almenna orðaskiftið. Ikki minst tí, at tað ofta er út frá hesum, at sera týdningarmiklar politisk- ar avgerðir verða tiknar. Tað er m.a. við hesum í huga, at Sosialurin nú fer undir fastan tátt í blaðnum hvgnn miku- dag, sum eitur »Sjénarmid«. Her skulu øll evni kunna við- gerast av hvørjum sum helst. Men treytin er, at fulla navnið er við í greinini. Vit fara tí at heita á lesarar okkara um at skriva til »Sjénarmid-siduna«x. Tað er Hans Jacob Debes, professari, sum leggur fyri í dag við eini grein um fólkaat- kvgðuna í 1946, um heima- stýrislógina frá 1948 og mangt annað. Verður undir- tøkan nóg stór, fer blaðið at víðka um henda tátt til eisini at vera í blaðnum aðrar dag- ar. í Sosialinum var ein Sambandsballið heldur fram Dimmalætting heldur tå vera av avge ningi, at vanlig ingurin ikki missir å pengum og at hann er sannførdur um, at peng arnir eru í góðum hondum. Dimmalætting skrivar m.a. í oddagrein í gjár: "Mon de færøske spar- ere, de selvstyreivrende færgske politikere eller for den sags skyld hele den færgske nation rigtig har gjort sig klart, hvilken altafgørende be- tydning, rigsfællesskabet med Danmark har for Færøerne blot med hen- syn til dette ene, at den færøske krone bevarer sin værdi?” So kann ein vera samdur ella ósamdur vid Dimma- lætting i hesum, men vidhvørt tykist at leka millum teori og praksis. Í eini av seinastu Dimm- unum stóðu tvær høvuds- greinir á forsíðuni. Í aðrari greinini gjørdi fyrrverandi sambandsformaðurin greitt, at nú var veitslan av, og nú skuldi gildið gjaldast. Pauli Ellefsen vildi vera við, at føroyska samfelagið er áleiðis inn í bláa mánadagin vid tim- burmonnum. Men beint undir liðini á hesi grein kom Heðin Mortensen, býráðslimur hjá sama flokki, við einum em SEE PAULI ELLEFSEN- Veitslan er : stórum javnara til timbur- menninar hjá partamanni sínum. Tí fyri Heðin var veitslan als íkki av. Nú vildi hann byggja nýtt býarbókasavn fyri 50 milliónir. ar Byráðs Tað kann ofta tykjast at vera sera praktiskt at vera sambandsmaður, men hin- vegin eitt sindur torført hjá okkum ødrum at fylgja teimum Áttu at fingi nógv betri meguleikar Tað er altíð hugaligt, tá onkur tekur upp táttin eftir onkrum, sum áður hevur staðið í blaðnum. Her verður hugsað um tað ein lesari sigur um teknisku útbúgving- arnar í mun til útbúgvingarnar á eitt nú studentaskúla og HF. Víst verður millum annað á eina grein í Sosialinum herfyri, tá skrivað var um teir, sum júst nú taka sveinaprógv á tek- niska skúla í el-læru. Sagt var tá, at hesir vóru útlærdir til arbeiðsloysi. Hetta hevur fingið lesaran at fáa ta fatan, at greinin undirmetan av tí hesir hava lært. Tað hevur tó ongan- tíð verið ætlanin. Tvørturim6ti. Vit halda tað vera hjarta- liga synd, at ung fólk hava staðið í læru í fýra ár, í flestu fórum á sama arbeiðiplássi, men í somu løtu, ein er útlærdur fær hann at vita, at nú er ikki brúk fyri honum longri. Sum er, er hand- verkaraútbúgingin sera neyvt bundin at støduni á arnbeiðs- marknaðinum. Og ti er hetta úrslitið. Tað sum harvið eisini er og verður eitt stórt vandamál er, at um fýra ár, er kanska - og vónandi - brúk fyri mongum handverk- arum innan fleiri øki, men hvar eru hesir tá?