fríggjadagur 15. november 1991síða 5

Nr. 213 — 15. november 1991 Laksur onga adressu Síða 5 Fusk ella lusk surimi á sjónum. Politi og heilsumyndugleikar máttu koma uppí, tí ongin vildi kennast við laks, sum var endaður á sláturvirkinum hjá Mortan Johannesen í Kalbak Herfyri var stóralarmur settur í verk, tí at ongin vildi kennast við merki- seðlarnar, á einum partíi av laksi, sum var komin á sláturvirkið hjá Mortan Johannesen í Kalbak. —-Orsøkin til at vit fóru at gera kanningar vórðu at Mortan Johannesen í fyrstu atløgu gav okkum skeiv boð, sigur Ásmundur Gudjónsson á Heilsu- frødiligu Starvsstovuni. -Eftirlitsfólki hjá okk- um gav boð, tí at tann alarin sum stóð á merkiseðlinum segði, at hann ikki átti laksin. Greiðar reglur Heilsufrødiliga Starvs- stovan hevur greiðar regl- ur, tá er tvi er um, hvar fiskur stavar frá. Og tí fór umboð fyri stovuna saman við politinum at kanna málið. -Vit kannaðu teir alarar, sum vanliga lata til sláturvirkið í Kalbak. Men komu ikki fram á nakað. Seinni boðar Mortan Johannesen okkum frá, at fiskurin stavar frá einum alibrúki í Kalbaksfirði og hesum játtaðu eigararnir eisini, sigur Asmund Johannesen. --Tá ivi er um upp- runan hjá fiski, so reagerað vit beinanvegin og hugsa um talan er um lusk ella fusk ella bæði. Tiltakið hjá okkum hesuferð var púra óneyð- ugt, um vit høvdu fingið réttu upplysningarnar, sigur Ásmundur Gudjón- son. Strangt eftirlit Orsgkin til at so strangt eftirlit er á alifisk- inum er, at tað ikki undir nøkrum umstødum må koma fyri, at heili- vágsrestir finnast í fisk- inum, sum er komin á marknaðin. --Alararnir hava skriv- liga fráboðanarskyldu til eftirlitsfólkið hjá okkum í økinum, tá fiskur verður tíkin og tá heilivágurin verður givin, sigur hann. -I hesum førinum hevur kiksað við fráboðanini. Alibrúkini, sum hava givið heilivág, eru í karantenu eina tíð aftaná, og í hesum førinum vildu vit tryggja okkum, at fiskurin ikki stavaði frá alibrúkum í karantenu, Sigur Asmundur Gudjónson. Skipanin virkar --Eftirlitsskipanin hjá Heilsufrødiligu Starvs- stovuni virkar. Vit hava enn ongan fráboðan fingið frá fiskakeyparunum at heilivágur er funnin í laksinum. Eru vit í íva um fiskurin hjá einum alara er nóg góður, so kunnu vit steðga honum í at selja fiskin. Hetta hava vit heimild til, sigur Asmundur Gudjónsson. jústinus Shinkaj Maru skal royna undir Feroyum Tá marknaðarneyndin hevur givið sítt stempul eru øll loyvir í lagi fyri at japanska fiskirannsóknarskipið Shin- kaj Maru kann fara at royna undir Føroyum og gera sur- imiroyndir Månadagin vérdu sam- rådingar i landstyrinum millum landstyri og eina fimm manna nevnd frå japanska felagnum Jamarc, Japan Marine Fishery Resources Research Center, um at loyva japanska rannsóknarskipinum Shin- kaj Maru at fiska svart- kjaft frá januar til seinast í apríl komandi ár. Burturúr svartkjaftinum skal gerast Samráðingarnar endaðu við, at nú er so sáttmáli undirskrivaður. | Og Shinkaj | loyvi at royna frá seinast í Maru fær januar til seinast í apríl. Endiliga Svartkjaiturin er eitt eymt mål í Førovum í dag og keldur, sum vóru í svartkjaftavinnuni fyrr siga við Sosialin, >endi- liga.« --Feilurin vid svart- kjaftavinnuni var einfald- ur, vit høvdu ongan kunnleika til surimi- framleidslu, ådrenn vit ofraðu allar milliónir i hesa vinnu. Vit skuldu havt sett okkum í sam- band við japanar beinan- vegin, áðrenn ein einasti stertur av svartkjafti var veiddur, sigur keldan. --Japanar vóru teir, sum uppfunnu surimi- framleiðsluna. Og í dag er ein risamarknaður fyri Egil Toftegárd, stjóri Góði prísurin hevnir seg --Tó er tað ikki nakað gott uppskot at leggja flotan restina av árinum, sigur hann Upsaprísurin lækkar, tí at so nógvur óseldur upsi er á goymslu, serliga í Týsklandi. Røddir hava verid frammi um at leggja flotan tað sum eftir er av árinum. --Hettu haldi avgjørt ikki er nakað gott hug skot. Tí leggja vit flotan, so kemur púrt einki burturúr, sigur Egil Tofte- gárd, stjíri á handils og Frystivirkinum. --Annars haldi eg ikki, at tað stendur so illa til. Upsaprísurin hevur mang- VETK hann er nú. Vit kunnu í løtuni lata seks krónur fyri kiloið, men eg rokni við at hann fer at falla eini 40 oyru afturat í ár, sigur Egil Toftegárd. Upp eftir nýggjár prísurin fer at hækka eftir nýggjár, og tað er eisini tekin um, at goymslurnar uttanlanda ikki eru so stórar. Prísurin er lágur í løtuni, men eg havi ikki lagt merki til, at tað er ringt at sleppa av við upsan, Sigur I gård. Handils og Frystivirk- ið er eitt av teimum stóru virkjunum í landinum. Og upsin eigur stórsta partin av framleiðsluni hjá virkinum. Egil Toftegárd sigur at i fjør var upsin 87 prosent av tí fiski virkið tók ómóti og higartil í ár eigur upsin 85 prosent. Tað eru serliga kubatrolararnir, sum landa til virkið. jústinus hesi. Teir hava drúgvar royndir í surimiframleiðs- lu og teir kunnu leggja okkum lag á. — Vit svartkjaftaævin- týrinum hava føroyingar prógvað, at teir kunnu veiða hendan fisk, har er ongin trupuleiki. Hinveg- in vóru vit ikki førir fyri at finna ein markna. Ella í hvussu er ein markna, sum gav nóg høgan pris og tað hava vit møguleika til nú. Føroyingar umborð Landstýrið nevur tryggjað sær at fáa úrsliuð av øllum royndunum. Eis- ini er tryggjað í sáttmál- anum, at triggir føroyingar kunnu vera við, sum kunnu fylgja við fiskiskapinum og surimiframleiðsluni. Jamarc skal lata avgjald fyri hvort kilo av svartkjafti, sum verður framleitt. Málið er nú sent marknadarnevndini til góðkenningar. Legtingið samtykti 7 november í ár lóg um at loyva japanskum skipum at fiska á føroysku ytru landleiðini. Ein treyt fyri, at landstýrið kann geva loyv til hetta er, at ein sáttmáli verður gjørdur við japanskt felag. jústinus