leygardagur 30. november 1991síða 13

Nr. 224 — 30. november 1991 - = —— Sancta Maria og Ave verum Héast 14 åra tidarmun millum gradualid »Sancta Maria« og motettina »Ave verum«, kennst slíkur kensluligur skyldskapur millum hesi bæði kór- stykkini, at tey hóva væl í framferslu. Tað mundi neyvan vera av tilvild, at Mozart, sum skrivaði »Sancta Maria« i 1977, dagfesti verkið til 8. september, feðingardag Mariu Moy, heldur er hetta inniliga tónaverk at meta sum ein trúarjáttan til ta heilagu móður, júst sum hann var við at fyri- reika seg til eina longri uttanlandsferð. »Ave verum« skrivaði Mozart fáar mánaðar, áðr- enn hann doyði. Neyvan finnst annar slíkur gim- steinur í tónalíki sum hes- in, ið man fara at varð- veita sína ljómandi glæmu, so leingi sum spælt og sungið verður. Vierstimmige Gesánge Joseph Haydn (1732- 1809) er at meta sum týdningarmesti læru- meistari og starvsfelagi hjá Mozart. Hann skrivaði sínar >Vierstimmige Ge- sánge< 68 ára gamal. Sjálvur nevndi hann hend- an soncyklus >Dýrabærar hvíldarfruktir eftir mikið knoss at fullfora »De Jahreszeiten'< (saman við »De Schøpfung< stór- fingnasta tónaverk Haydns). Sangkvartettin = hevur valt út 5 av teim 13 sang- unum. Die Schøpfung Haydn skrivaði oratoriið „Die Schopfung« (Skapan- in) 66 åra gamal stutt eftir seinna uppihald sitt i London, har hann tydiliga er vorðin kveiktur og ávirkaður av skapanar- verki Fr. Håndels. Eyð- kent fyri hetta verk er tað, at tónaskaldið í orkestur- satsunum myndar skap- anarhendingarnar, sum síðan verða lýstar í sangi. Í lítla brotinum, sum her verður framført, kemur hetta týðiliga fram í sats- inum, har orkestrið gevur áhoyrarunum varhugan av fyrsta sólarrisi her á fold eins og av mánanum og stjørnunum, tá tey á fyrsta sinni koma fram á náttarhiminum. Annars er allur hesin endi á fyrsta parti verksins ein fagn- andi lovsongur til hin Alt- valdandi fyri hansara skapanarverk. Krønungsmesse Krýningarmessan er sam- an við »Requiem« gitn- asta kirkjuliga verk Mo- zarts. Erkabiskupurin i Salzburg, Colloredo, hevði ynskt eina messu, sum skuldi falla væl í oyru, og hon hevur eisini verið so sera væl umtókt, kanska eisini tí at hon við sínum vælljómandi — fyri mesta Tøkk Kæru tit øll, år by og av bygd! Hjartans tøkk fyri samkenslu og hjálpsemi við sjúkra- legu og jarðarferð elskaða mann, bróður og svág okkara Ejvind Sumberg Tekk fyri gávur, blómur, kransar og tær mongu uppringingar. Kærastu heilsur Familjunnar vegna Celinda Síða 13 Havnarkórið og Willi Gohl i Norðurlandahúsinum Havnarkórið byrjaði sum Útvarpskór í januar 1967. Umframt áhaldandi kon- sertvirksemi í heimstað- num Tórshavn og víða um alt Feroya land hevur kórið gjert konsertferðir til Danmarkar, Íslands, Eysturríkis, Onglands, Fraklands og Sveríkis. Sungið hevur verið eldri og yngri føroyskt sangtil- far, norðurlendskir sangir, europeiskir kórsangir frá renaissancu og fram til okkara tíð og eisini størri verk sum t.d. Magnificat eftir J. S. Bach. Á ferðum uttanlands hevur altíð stórur dentur verið lagdur á tað, sum er upprunaligt foroyskt, og feroyski dansurin hevur givið framferslunum sítt eyð- kenda lag. Stovnari kórsins og leið- ari øll hesi 25 árini — burt- ursæð frá 2 árum uttan- lands — var Ólavur Há- tún, sum umframt at hava tikið læraraprógv og virk- að sum lærari í Fuglafirði, Haldarsvík, á Toftum, í Vestmanna og í Havn, hevur vunnið sær tón- leikaútbúgving á Tóna- deild Danska Lærarahá- skúlans og á Det Kgl. Danske Musikkonserva- torium í Keypmannahavn, eins g hann hevur tikið lut í kórskeiðum í Týsklandi og í Schweiz. Tvær grammofonplátur eru við upptekum av Havnarkór- inum: Kór og Kvæði sam- an við dansiupptekum úr Nólsoy og úr Sumba og Blátt í felagsuppteku saman við Tórshavnar Kamarkóri. partin homofonu — kór- satsum er eggjandi sjálvt hjá einum amaterkóri at fara undir. Hverjum navn- ið kemur av, er ilt at siga, men í Salzburg hevur verið sagt, at Mozart skrivaði messuna í sam- bandi við krýning av Mariumynd í Wallfahrst- kirche Maria-Plain har í býnum, sum er farin fram á hverjum ári síðan 1751. Messan er skrivað í 1779 og er dagfest 23. mars — annan dagin fyri Mariu- messudag. Willi Gohl tók lærara- prógv, tínæst musikkhá- skúlaprógv í Zirich og vann sær síðan bæði inn- an- og uttanlands útbúgv- ing sum kór- og orkestur- leiðari. Hann hevur ferð- ast víða um heimin sum solocembalistur í orkestr- inum >Die Kammermusik- er«. Stovnaði og leiðir enn gitna kórið »Singkreis Zurich«, og hevur verið miðdepil í hansara fjøl- broytta festival- og út- varpsvirksemi. Willi Gohl var í smá tríati ár stjóri á Musik- schule und Konservatori- um Winterthur, men virk- ar nú sum gestadirigentur hjá kórum og symfonior- kestrum víða hvar. Hevur í mong ár verið forseti í »Schweizer Musikrat« og sitið i leiðsluni fyri felags- skapin >Europa Cantat«, ið fyrst og fremst við stevnuhaldum virkar sam- vinnu = kórsangarar í Europa og aðrastaðni við. Fyri sítt víðfevnandi tónleikavirksemi er Willi Gohl vorðin heiðraður við ymsum listarheiðurstekn- um, teirra millum so- nevndu Hans Georg Nágeli — Medaille der Stadt Zurich. Við Villi Gohl eru fýra fólk: Isabel Heusser, sopran, er fødd í Basel, men búði fyrstu barnaárini í Lond- on og Paris. Hevur frá 8- ára aldri fingið violin- undirvísing. Eftir ymsan lesnað, m.a. uppalingar- læru, sálarfreði og týskt mál, hevur hon seinni lagt seg enn meira eftir fiól- spælinum og er harafturat farin undir sang av álvara. Frá 1988 hevur hon fingið undirvísing frá Stephan Kramp miðandi ímóti sanglæraraprógvi. Isabel Heusser hevur regluliga konsertir í týska og franska partinum av Schweiz. Martina Esslinger, alt, uppvaksin í Graubúnden, hevði ikki upprunaliga sangætlanir, men las mál, tók handilsskúlaprógv og virkaði nekur ár í handils- fyritøku. Sekti seinni inn á musikk konservatoriið í Winterthur, har hon hev- ur havt Stephan Kramp sum lærara. Martina Ess- linger hevur hildið kirkju- konsertir í týskttalandi partinum av Schweiz. Niklaus Riiegg, tenor, er føddur i Basel og fekk sina sangaraútbúgving i Basel, Bern og London. Vann sær tvær ferðir so- nevnda Stipendium des Migros-Genossenschafts- Bundes í Zurich og tók operadiplom við konserva- torium bæði í Basel og Zørich. Hevur síðan ferð- ast við operabólkum í Týsklandi, Italia eins og í ymsum býum í heimland- inum. Umframt sítt operavirk- semi hevur Niklaus Ruegg hildið konsertir víða um í Europa við sangum frá renaissancu og til okkara tíð og hevur harumframt sungið inn plátur og gjert sangskráir til flestu útvarps- og sjón- varpssteðir í Schweiz. Stephan Kramp, bassur, er feddur í Kaliningrad í Sovjetsamveldinum. Hann er uppvaksin í Dort- mund, men fekk sína fyrstu sangaraútbúgving í Freiburg. Fekk seinni stipendium frá evangel- iska læruverkinum í Schweiz til framhaldandi sangnám við konserva- toriið í Basel og hevði síðan fast starv sum operasangari sama stað. So við og við er undir- vísing meira og meira komin inn í myndina. Hann var eina tíð gesta- lærari við tónleikaháskúl- an í Freiburg, og síðan 1979 hevur Stephan Kramp verið docentur við musikkkonservatoriið i Winterthur og hevur seinnu árini eisini havt læraravirki við musikk- akademiið í Basel. Sum konsertsangari hevur Stephan Kramp ferðast víða um í Europa, og feroyingar minnast hann sum Jesus í Jó- hannespassiónini i Norðurlandahúsinum 1987. Hann er regluliga at hoyra við festivalir í Schweiz, Fraklandi, Týsk- landi og Italia eins og hann ofta hevur sang- skráir í útverpum og sjón- verpum í somu londum. Eisini hevur Stephan Kramp sungið inn plátur við sangum m.a. eftir Joseph Haydn. Prentloysnir á høgum stødi og fyri kappingarføran kostnað. Eitt av serøkjum okkara er prent til skrivstovuna. — tann føroyska prentioysnin je DANMANN Brekkutún 1, 188 Hoyvík Tif. 18050, Fax. 16550