mikudagur 11. mars 1992síða 9

Nr. 49 — 11. mars 1992 Alt talar fyri at byrja aftur sum skjótast: Flakavirkið í Vági lyrimyndarligt virki -Tað gongur helst ikki long tíð, til flakavirkið í Vági aftur er eitt av teimum størstu arbeiðsplássunum í landinum. Møguleikar v londum víðari framleiðslu og uttan tær stóru meirílógurnar. Hetta er bjartskygda og positiva stóðan hjá Henrik Old, tingmanni og for- manni í Fiskivinnunevndini um stóðuna í heimby beiði er í løtuni. Nú skal gongd koma á aftur Sosialurin hevur tosað við Henrik Old, tingmann og formann í Fiskivinnu- nevndini um støduna i Vågi, har flakavirkid er stongt og skipini liggja. Hann sigur, at tad er ikki ringt at imynda sær, hvussu ógvusligar avleið- ingarnar verða, tá eitt virki sum Polarfrost steðgar frá degi til annan. -Virkið er hjartað í bygdini, og tá so onnur smærri virki hava tað tungt og nógvar trupul- leikar at dragast við, her verður serliga hugsað um flestu alarararnar og so eisini skipasmiðjuna, so er greitt, at stødan er alt annað enn góð. Bakkøst koma Og Henrik heldur fram: -Tilik bakkøst koma inn imillum, og tiverri eru tað altíð fleiri bygdir og oyggjar, ið verða rakt samtíðis. Soleidis hevur aftur verið nú, har fleiri virki eru farin á húsagang, og onnur flóta sera tungt í sjónum. Onkur av teimum, sum steðgað eru, eru farin í gongd aftur og onnur ikki. Henrik Old vísir á, at tað sama hendi í fimtiår- inum, hvar Vágur kanska var einamest rakt og har so gott sum øll tey størri virkini av Marknoyri vest- ur á Løghamar stødgadu og ongantíð byrjaðu aftur. Nøkur ár frammanundan vóru tað ikki mong fólk, sum høvdu hugsað, at hetta kundi henda, og at fleiri av virkjunum ong- antíð skuldu fara í gongd aftur. So skjótt er hvønn vegin. Syrgilig sjón -Skipini vórðu tá seld til aðrar bygdir - í mongum fórum sera góð skip eftir tátíðar metum. Serliga minnist eg tann eina dagin, tá ið vit skúla- dreingir sóu tað snotuliga: farið Yvonnu fara av bygdini med alla. Hon var eitt av teimum størstu skipunum í landinum. Eisini fóru fleiri onnur skip av bygdini tey árini. Tá var ikki tann trupulleikin, at ein skuldi hugsa um fiskiloyvi fyri at skaffa sær skip aftur, og ikki gingu nógv ár, fyrr enn menn aftur fóru at byggja skip. Árini um 1960 komu aftur fleiri nýggj skip til Vágs og aðrar bygdir har um leiðir. Hesi skip skaptu aftur munandi betri lívsgrund- arlag. Fiskiloyvi Við tíðunum vit liva í í dag ræður um at varðveita tey fiskiloyvi, sum eru og kanska at fáa okkurt aftrat til bygdina, men tað er ein sera tung og torfør upp- gåva, ti mong eru um bodid. Men tibetur eru tad menn, sum hava ætlanir og royna av øllum alvi at keypa skip til bygdina, og har åhaldni og treiskni er til steðar, kemst altíð á mál. Tí eri eg ikki í iva um, at tær ætlananir, sum nú eru frammi um skipa- keyp, fara at eydnast. Um hvat er gjørt frå politiskari síðu fyri at fáa arbeiði í gongd aftur í Vági sigur Henrik Old m.a. at tað hava verið nógvir fundir millum landsstýrið og bankan og millum aðrar partar í málinum. Landsstýrið úttala seg -Sjálvur havi eg íkki úttalað meg nógv um hetta málið alment. Hetta tí at semja hevur verið um, at tað skuldi vera lands- stýrismaðurin, ið umsitur málið, ið skuldi úuala seg. Men sjálvur havi eg verið á nógvum fundum við landsstýrið, bankar og aðrar partar í málinum og roynt at gjørt mína ávirk- : ++ ar: galdandi. Sum ting- maður fyri Vág er tað eisini náttúrligt, at mong hava vent sær til mín. Tíanverri hevur tað ikki eydnast mær at tosa við øll hesi. Eg meti annars uppgávu mína í hesum máli hana at vera vid á týðandi fundum og fáa allar = upplýsingar i málinum og um somu tíð at gera alt fyri at kunna allar partar um ålvarsligu støduna í bygdini út frá tí eg eri vilandi um og hava royndir av. Fara ikki at bíða Henrik Old er fegin um allar royndir, sum verða gjørdar fyri at fáa virkið í gongd aftur og vísir á, at tað komandi dagarnar fer at vera nógv virksemi millum landsstýrið og bankarnar. Tað verður ti ikki talan um at bíða til 31. mars, sum fyrr er nevndur sum dagurin, tå virkið í fyrsta lagið kann byrja aftur. Henrik Old sigur víð- ari, at tað frá politiskari síðu verður gjørt nógv fyri at skapa møguleikar til tess at fáa meiri burtur úr ti fiski vit hava. -Við góðum samarbeiði til allar síður skal eisini her skapast møguleiki fyri meira støðugum arbeiði. Einstøk virki eru komin so mikið langt við meir- framleiðlsu úr fiski, at fitt av fólki hevur støðugt arbeiði, næstan uttan mun til veður og annað, sum ávirkar ta vanligu flaka- framleiðsluna. Eftir fleiri metingum skuldi Polar- gd síni Vági, har lítið og einki ar- frost verið stak væl egnað ul víðari framleidlsu og uttan tær heilt stóru meiriløgurnar. Eingin umsókn Vit hava í Fiskivinnu- neyndini saman við lands- stýrinum játtað ymsar iløgustudlar til maskinur og kilostudul til meiri g6dsking, men higartil er tíverri eingin umsókn komin frá teimum trimum virkjunum í Suðuroynni. Kanska er orsøkin tann, at tey trý virkini hava eina- mest arbeitt kongafisk. Og tað tykist truplari at góðska kongafisk í mun til onnur fiskasløg. Henrik Old vísir á, at stórar ætlanir eru fyri keyp av fiski úr øðrum londum og hetta fáa vit helst meira at vita um komandi dagarnar, og eydnast hesar ætlanir, sum nú verða kannaðar, so vil tað skapa stórar broytingar í fiskaarbeiðinum um alt landið. Virkið sera væl hildið Eitt annað positivt er eisini í mun til, tá onnur virki byrja av nýggjum aftur, er at tey hava verið noydd at gera stórar iløgur fyri at lúka krøv til lóggylding. Hetta verður ikki neyðugt á virkinum í Vági, tí virkið hevur verið sera væl hildið og er í góðum standi. Sama fólkið hevur arbeitt á virkinum og hetta er ein KANO * dagar aftrat eftir eini loysn stórur fyrimunur. Virkið er fyrimyndarliga væl við- líkahildið. Sterst aftur Vit skulu nokk igjøgnum nakrar truplar dagar aftrat, áðrenn vend kemur í, men við teimum møguleikum, sum í dag finnast og verða skaptir, skal ikki ganga long tíð, til at flakavirkið í Vági verður eitt av størstu arbeiðsplássunum í landi- num aftur. Og vónandi við meira stødugum arbeiði, enn tað hevur verið í seinastuni. -Eg eri ikki í iva um, at tá tað helst um fáar dagar verður byrjað aftur á flakavirkinum, at tað tá kann blíva eitt støðugt og gott arbeiðspláss, og har tað í samarbeiði verður gjørt brúk av teimum møguleikum, ið skaptir eru og verða. Hetta er eisini galdandi fyri smærri virkini í Vági, sum hava havt tað sera tungt í sein- astuni. Avskipan aftur i Vågi Vågstingmadurin heldur eisini, at geografiska stød- an hjå virkjunum i Sud- uroynni er ein fyrimunur, erða skjótt at keypa meiri fisk úr óðrum !enrik Old, tingmadur: . og eftir fleiri metingum skuldi flakavirkið í Vági verið stak væl egnað til -Nú má ikki bíðast nógvar tá talan er um at tlyta fiskin skjótt av landinum. Her hevur tað verið so, at farmaskipini fyrsta taka vøru inn Nordanfjørds og síðani fara til Suðriar. Men í seinastuni hevur ikki verið lagt at Vági, men tað hevur verið eitt krav, at virkini og Vági skuldu flyta sínar vørur til Drelnesar. Her vónar Henrik Old, at gamla skipanin kann koma í gildi aftur, har skipini leggja inn í Vági sum seinastu havnina á veg til marknaðin. Hetta krevur so eitt gott sam- arbeiði millum virki og fyritøkur í bygdini og farmaskipini. Kom hetta í rætt lag aftur hevdi tad bótt um avskipanarmøg- uleikarnar hjå vinnu- virkjunum i bygdini, og tað hevði so eisini kunnað givið nakað av havnapen- ingi til bygdina. Henrik Old sigur at enda, at nú má ikki bíðast nógvar dagar aftrat eftir eini loysn í nógv umrødda málinum um flakavirkið og skipini í Vági. Her mugu allir partar draga eina og somu línu og tað í skundi. Jan ————————"in———————"——/ Framhald av síðu 2 lenareigarar hevur sent donsku skattamyndug- leikunum til avgreiðslu, eru um at vera avgreidd. Aheitan til eftir- lønareigarar Likningarrådid vil ti vid hesum skrivi heita å teir eftirlønareigarar, sum 1. januar 1990 ella seinni HAVA SAGT danskar eftirlønarskipanir upp i úrtið, ella hava fingið út- goldið kapitaleftirlenir sambært sáttmálanum, um at senda inn til líkn- ingarráðið: tey skriv frá donskum tryggingarfelegum, pen- sjónskassum v.m. sum vísa uppgerðina av eftir- lønini, skjølini P 10, P 20, P 21 v.m. Líkningarráðið vil so vegna teir eftirlønareigar- ar, sum senda hesi skriv inn, seta seg í samband við donsku skattamynd- ugleikarnar við umben um at flyta danska avgjaldið — í mun til tað ella tey tíðarskeið, sum tann av- gjaldsskyldugi hevur havt fulla skattskyldu til Fer- oya — til landskassan. Endaliga avgjaldið til Feroyar verður 40% av afturkeypsvirðinum av eftirlønarskipanum, sum eru sagdar upp i urtid, og 35% av kapitaleftirlønar- skipanum, útgoldnar sam- bært såttmålanum, og verður tann parturin, sum er omanfyri hesi 40/35%- ini åtgoldin avgjalds- skylduga. Líkningaráðið vil tó gera vart við, at tað kann taka nakað av tíð at fáa avgjaldið sambært donsku lógini um eftirlen- ir flutt til Feroya. Líkningarráð Feroya