mikudagur 18. mars 1992síða 12

Síða 12 Lesarabrøv Tveir tímar i ítrótti gera góðan mun, og er minasta mark!!! Tá eg herfyri frætti, at uppskot var lagt fram um, at ítróttur ikki longur skuldi vera kravd læru- framhaldsdeild trúði eg tí grein Fólkaskúlans, ikki. Og hvussu kundi eg tað? Júst í hesum degum, hjartafeløg við serlæknum å odda seta tid av til at reklamera vid renning og gera upplysandi arbeidi mitt inni i SMS, har vist verður á, at arvur, kostur, royking og rersla eru av- gerandi faktorar fyri hjarta- og blóðrenslsjúk- ur. Heldur ikki er so Ógvu- liga langt síðani, at Elin Merkere, serlækni, í sjón- varpinum vísti á, at manglandi rørsla er størsta grundin til våna- ligu ryggirnar her i landin- um. Men veruleikin er nú tann, at uppskotid, sum hevur verið i Landsskúla- ráðnum, liggur klárt at leggja fyri Legtingið utt- an eina einastu viðmerk- ing, sum kundi havt týdn ing!! Landsstýriskvinnan, sum sjálv er lærarinna, sigur í Sosialinum 13.3., at hon leggur hetta fram, hóast hon er: »ivasom um hvørt hetta er rætt ella ikki«. Hvi ger hon einki burturår? Er tad ti, po- litikarar, sum skulu skapa virðing uttan um seg, helst ikki skulu taka upp »antipolitisk« mål, sum Berit Ås tekur til um mål, sum ikki geva prestigu? Meinar lærarinnan veru- liga, at klombrut og smæðin skulu sleppa undan at læra? Skulu tey, sum ikki tora at lata munnin upp, sleppa und- an at siga nakað í t.d. føroyskum. Nei, tað kann eingin pædagogur í 1992 meina. Serliga í teimum alment búgvandi læru- greinunum, sum ítróttur jú er partur av, er tað eina- mest umráðandi at læra og eggja tey klombrutu og smædnu. At tíma, duga og kenna gleði við at røra seg eru ikki guddommilig- ar gávur, sum summi eru fødd við. Hetta er sovorð- ið, sum vit læra sum alt annað, um umsteðurnar eru til tað. At so onkur enda á Olympiaduni, er ein onnur sega!! Vit hava í ár 1992, og í ítrótti sum í ellum eðrum lærugreinum, er tíðin farin frá tí autoritera og tí bera »produktorienter- ada« frålæruhåttinum. Harvið er kortini ikki sagt, at eingir trupulleikar eru. Ítróttur er ein av teimum elstu lærugrein- unum í skúlanum og hev- ur sera gamlar traditiónir, sum eru ringar at bróta; og so hevur ítróttur eisini ta lagnu — sum eingin onnur lærugrein hevur — at hava åhugafeløg fyri elituni upp at sær, ið Nr. 54 — 18. mars 1992 áhaldandi troka sína sið- venju og sín hugburð inn í skúlan. Tað undrar meg eisini, at ítróttur fær hesa lagnu júst nú, nógvir lær- arar ásanna, at bernini læra alt betur, um kropp- urin sleppur at spæla við í innlæringini. — Sjálvt hvat ið er eitt sjálvljóð, og hvat ið er eitt hjáljóð, læra børn í fyrsta flokki gjøgn- um rerslu. Og líka nógv órógvar tað meg, at yvirlæknin J. P. Davidsen, hóast hann ikki beinleiðis er arbeiðs- fysiologur, í Sosialinum fríggjadagin ikki skal vita, at tað er betri fyri vanlig fólk at rera seg tveir tímar meira um vik- una enn minni. Renn tær ein túr bara ein hálvan tíma og vita so, hvat kroppurin fer at siga í morgir ella ovurmorgin!!! Er hetta standurin á heilsuverkinum, ja, so kunnu vit í hvussu so er siga, at fólkaheilsan í Fer- oyum er í vanda. Naiv sum eg eri, hevði eg vænt- að, at teir hvítu kitlarnir fóru at stuðla í hesi sak, eftir at teir vanliga hava størri autoritet enn tær útvaskaðu treningsdrakt- irnar. At júst hesir báðir neyð- ars tímar í ítrótti um vik- una eru betri enn eingin, sæst í eini kanning, gjørd í Danmark 1983 (og fysio- logiskt, eru vit í hvussu so er ikki nógv ødrvisi enn danir). Kanningini >Ung- dom og idræt — den fysio- logiske del< — hevur Lars Bo Andersen adjunktur, DHL, staðið fyri. Talvið- gerðin er nakað nógv at taka við her, men ein av nidurstødunum er henda: „den obligatoriske under- visning i idræt i gymnas- iet har klar positiv effekt på de unges fysiske til- stand«. (Her er eisini talan um tveir tímar um vikuna). Men J. P. Davidsen man kortini ivast í tí, hann hevur sagt, tí seinni sigur hann, at betri hevði verið: »um børn og foreld- ur fingu upplysing um, hvussu neyðugt tað er fyri likamið at íðka ítrótt<. Eg má spyrja, hver skal geva hesa upplýsing, og hvar hon skal fara fram? Sum fyrilestrar á Landssjúkra- húsinum ella hvat??!! Sum lærarinna eru mínar royndir, at vit læra best av okkara egnu royndum, og sum lækni man J. P. Davidsen eisini vita, at sjálvt um fólk ganga við lívinum í hondunum, so er mangan ringt at fáa tey at røra seg tað, tey áttu, hóast ávaringar og góð ráð frá læknanum. Eg havi hesar dagarnar roynt at ímynda mær, hvussu eitt sovorðið upp- skot uttan nakað kann koma so langt, og eg finni bara tvær grundir: Onnur kann vera, at uppskotið kemur frá skúlafólki og -politikarum, sum ikki hava havt tey bestu upp- livilsini í ítróttatímunum í síni tíð, og sum nú á henda hátt gera upp við sína egnu fortíð ístaðin fyri at hugsa um framtíðina. Hin grundin kann vera, at hetta er ein spurningur um pengar. Øll vita tó, at lærarakreftirnar í skúlan- um eru nógv bíligar fyri samfelagið, enn tað er at byggja størri og størri Framhald á síðu 14 Í samband við at Pf. Formula Føroyar er flutt inn í húsini hjá P/f Petersen & Guttesen í Stidjagøtu 11, bjóða bæði feløgini øllum viðskiftafólkum, vinum og eðrum áhugaðum til Opið hús í Stidjagøtu I I fríggjadagin 20. mars - kl. 13.00 til Kl. 18.00. SLR UR 3 3 5 á