mikudagur 15. juli 1992síða 3

I ————————— TO ||| Nr. 132 - 15. juli 1992 Kanska endin av trætu millum Johnny Thomsen og Skúlabókagrunnin Rættarsak um målpolitikkin Johnny Thomsen hevur skriva eina orðabók eftir avtalu við Skúlabókagrunnin. Men grunnurin vil ikki geva hana út, nú hon er liðug. Bókin er ikki í tráð við >tann ráðandi málpolitikkin her á landi<, siga tey. Tí fær hann ongar pengar fyri sítt arbeiði. Um nakar veruliga hevur patent uppá tann »rådandi målpolitikkin« í Føroyum, verður møguliga avgjørt í rættinum Í februar 1991 - fyri hálvum gðrum ári síðani - læt Johnny Thomsen Før- oya Skúlabókagrunni tað lidna handritið til eina russiskt føroyska orðabók. Johnny hevði nýtt fleiri år um at skriva bókina, og arbeiðið varð gjørt eftir avtalu við grunnin, sum skuldi geva hana út. Í juli sama ár fekk hann svar, har sagt varð, at bókin skuldi prentast. Men í apríl í ár - níggju mánaðir seinni - fekk Johnny eitt nýtt bræv frá Skúlabókagrunninum. Nú varð sagt, at bókin ikki skuldi prentast kortini. Skúlabókagrunn- urin var nevniliga ónggdur við bókina. Har vóru fleiri orð við, sum ikki eiga at vera við í eini orðabók, varð sagt. Orsøkin var, at orðini ikki eru í samsvar við tann >ráðandi málpoli- tikkin<. Talumál Síðani er eitt stødugt orðaskifti farið fram mill- um grunnin og Johnny Thomsen. Men hvørgin parturin vil víkja frá sínum. - Eg havi tikið við ráðum frá nógvum fólki meðan eg havi skrivað bókina, sigur Johnny. - Men nú hon er liðug at fara at taka orð burturúr fyri at fáa hana í samsvar við tann >ráðandi málpoli- tikkin«, tað verður undir øllum umstødum av ong- um. Men hvat eru tað fyri orð, stríðið snýr seg um? - Tað eru orð, sum eru vanlig í føroyskum talu- máli, men ikki eiga at nýtast í skriving, sigur Johnny. Sum dómi nevnir hann orðini >begynna<, >orðna fyri« og >behagiligt<. D- Á ad . altid hvad b-r: hann hannar altíð behagelig |. hugnaligur, hugaligur, iheim- ligur, fittligur, fysiligur, snotifridur, tespiligur; b-t liv uden besvær: fittligt liv; det er ikke b-t at tage ud i dette vejr: tað er ikki fysiligt el. snotifritt at fara i hesum vedrinum; alt andet end b.: ikki fysiligur tespiligur, behagelighed -en, -er hugnaður behagelyst n. = behagesyge behagelysten |. = behagesyg behagesyg I. sum vil tekkjast behagesyge n. tað at vilja tekkjast - Øll nyta hesi ord i dagligari talu. Ti haldi eg tað ikki vera skeivt at siga einum russara, at tey eru livandi í talumálinum. Skilir ímillum Johnny leggur dent á, at hann í bókini ger greiðan skilnað millum hesi orð- ini, og vanlig >rgtt< orð. - Eg greiði í fororðinum til bókina frá at eg havi orð við, sum bert verða nýtt í talumáli, og ikki eiga at verða skrivað, sigur hann. Harafturat stendur eitt frámerki við øll hesi orð í bókini, so tann ið nýtir hana veit, at talan bert er um talumál. Annars dugir Johnny ikki so væl at siga, hvg- jum ónggdin á Skúlabóka- grunninum stendst av. Tí einasta ftøkiliga próvgrund fyri teirra stóðu, eru seks síður av bókini, sum tey hava sent honum aftur. Á hesum seks síðunum eru reyðar strikur undir teimum orðum, teimum ikki dám- Tað samlaða verkið er 200 síður. Umhugsar at stevna Johnny Thomsen gjørdi eina avtalu vid grunnin áðrenn hann fór undir at skriva bókina. Og hann dylur ikki fyri, at hann kennir seg villleiddan. - Eg havi onagantíð dult nakað, sigur hann. Tey hava allatíðina havt møguleika fyri at vita, hvgrji orð eg nýtti í bókini. Hava tey íkki funnið útav tí fyrr enn nú, er tað teirra egna skyld. Hóast hann hevði avtalu við grunnin, hevur Johnny ikki fingið løn fyri at skriva bókina. Hann hevur verið í privatari vinnu, og hevur so skrivað bókina í frítíðini. Og nú sær so út til, at arbeiðið er gjørt til fá- nýtis. Hvat fer hann at gera við tað? Tað veit eg ikki rættiliga enn, sigur hann. Eg taki endaliga stóðu um ein mánað. - Kann tað hugsast at tú steynir grunninum? - Tað er avgjørt ein møguleiki, ja. S-S- ikki snotifríður, ikki Á talumáli er ein stólur »behagiligur«, um hann er góður at sita í. Hann er hvorki hugna- ligur, fittligur, fýsiligur, snotifríður ella tespiligur. Men Johnny Thomsen sleppur íkki at nýta orðið »behagiligur«, tí tað er íkki í tráð við >tann ráðandi målpolitikkin«. Hóast Johnny ger púra greitt, at talan er um talu- og íkki skriftmál 30 krónur >Yvirlæknar rinda bert 16 kr. fyri døgurdan, meðan maðurin á Baca- lao rindar 40 krónur<, segði Jóannes Eides- gaard her í blaðnum í farnu viku. Tað er ikki heilt beint, upplýsir Aksel Hansen á Bacalao. A Bacalao keypa teir nevniliga døgurdan inn fyri 30 krónur - og selja hann fyri 30 krónur til starvsfólki. Johan Hendrik Winther Poulsen er ein av teimum sum avger, hvussu føroyskur målpolitikkur skal vera Í brævinum, har Skúla- bókagrunnurin gjørdi Johnny Thomsen greitt at bókin ikki fór at verða prentað, varð sagt, at >tað er målnevndin, sum setir kósina, tá ið tað snýr seg um orðabókagerð.< Tað er also tann pol- itiskt setta málnevdin, sum avgerð innihaldið av tí løgna hugtakinum Målnevndin rædur > tann ráðandi målpolitikkurin«. Vit fara i morgin at royna at fåa nevndina at greida frå, hvussu »tann rådandi målpolitikkurin« verdur fastlagdur, og hvussu hon kann avgera, hvørt ein bók er nóg góð til at verða uigivin ella ikki. S-S- N ærri mín gud til tín Kom við okkum aftur til ljósið, til sam- felagið við gud Ókeypis lesnaður og upplýsingar fáast frá. | Universal Life | Dept. 6.26, | P.O. Box 5643 || 8700 Wurzburg, | Germany Til solu | Halda frí í Nólsoy? SJÁLVANDI! Eini væl utgjørd sethús kunnu leigast í longri ella styttri tíð. Telefon 12242. MI HALDSHÚSIÐ SKANSIN Jekaragøta 8, Box 57 110 Tórshavn citt iitid brúkt frystianlegg til stampagoymslu, biliga til sølu. Tlf. 7.5221 ——