týsdagur 17. november 1992síða 7

Tíðindablaðið Gil: BI Ejler Rubbeksen, postboð hevur gingið nógvar kilometrar hvønn dag: Eg fari ikki at - Ein kend býarmynd hvórvur, tá Ejler Rubbeksen gevst at ganga við posti. Tað hevur hann gjørt í 47 ár. Á samkomu mánamorgunin takkaði Esbern Midjord, stjóri fyri langa og trúgva tænastu, eins og starvsfelagararnir takkaðu fyri gott samstarv og prátaðu um gamlar dagar og hendingar gevast at ganga Tá Ejler Rubbeksen fekk starvið at ganga við posti í 1946, vóru fýra postboð í Havn og tvey landpostbod, ið gingu í Hoyvík, Hvíta- nesi og á Argjum. Ejler Rubbeksen: - Vit høvdu nógv at gera, bóru post út eina ferð um dagin, og skiftust um bylingarnir, eina viku í hvgrjum stað. - Tá kendu vit øll fólk í Havn, og nógv teirra vóru eldri enn foreldur okkara. Tað vóru heilt onnur fólk, sum livdu tá. Tey høvdu ødrvisi hugsunarhátt, og vóru von við eitt annað samfelag, enn tað við liva í í dag. Tágingu konurnar heima, bert nakrar vóru í fiski ella á skrivstovu. Tí havi eg mest havt samband við konu- fólkið í heimunum. Tær vóru bara blíðar og fyri- komandi. Fekk sær ongan drekkamunn Konurnar vóru altíð í sving við onkrum húsligum arbeiði, tá vit komu fram- við, eitt nú bakaðu tær breyð og køkur og tilikt. Tað var sera hugnaligt. - Hóast tað verður sagt, at postboð fara inn at fáa sær ein kaffimunn onkrastaðni á rutuni, so var ikki hjá mær. - Eg setti mær fyri, bert at taka av tilbodnum um ein drekkamunn um jóltíð. Tá fingu vit eisini nýbakaðar køkur afturvið, sigur Ejler Rubbeksen skemtandi. Ejler Rubbeksen var 21 ára gamal, tá hann fór undir arbeiðið at bera post út í Havn. Tá vóru teir fýra postboð: Pedda Rubbeksen, Jacob Olsen (Zahle), Jógvan Poulsen (hjå Pedda Snikk) og Ejler. Seinni komu fleiri til, eitt nú Jákup P. á Lava, Terji Andrésen, Símun Samuelsen, Såmal Christi- ansen v.f. Teir vóru til gongu við posti í Havn, men land- postboðini høvdu súkklu. Tá pakkaposturin skuldi berast út, leigaðu teir ein gamlan buss frá bil-Ola. - Tá í tíðini kundu vera einar wíggjar vikur millum at postur kom úr Danmark, og ú var hópin hjá post- boðunum at gera. Posuneistari = Danielsen kravdi av okkum, at vit góvu fólk góða tænastu. T.v.s. at vit høvdu reint borð, tá vit góvust á kveldi. Klokkan var ofta átua- níggju á kvøldi, áðrenn vit sluppu til hús. Við posti jólamorgun Nógv var at gera til høg- tíðirnar, serliga á jólum. Tá vóru hópin jólakort send í hvort hús, somuleiðis nýtt- árskort. - Vit gingu við posti jóla- aftan og jólamorgum, og somuleiðis á nýttárinum. Annars bíløgdu fólk verur úr Daells Varehus og jólabrennivín var eisini bilagt. - Nógv fólk vóru haldarar av av donskum avísum, eitt nú Berlingske Tidende og Sosialdemokraten. Tá var posttaskan tung at bera. Postboð forvunnu sær ikki nógv. Hóast arbeitt var ul midnátt fyri jól, so fingu teir bert eina lítla samsyn- ing fyri eykaarbeiðið. Konan minni í løn tá tey giftust Ejler Rubbeksen fekk 424 krónur um mánaðin, men tá hann giftist í 1954 hækkaði lónin við 100 krónum. Kona Ejler Ingeborg starvaðist eisini á posthúsi- num, men hon fekk 100 krónur í lønarnidurskurdi, tá tey giftust, so tað kom út upp á eitt, heldur Ejler. Ejler Rubbeksen hevur einki ítriv at taka til, nú hann gevst at arbeiða. Tað hava liviumstødur hansara ikki loyvt. Konan Ingeborg Rubbek- sen andaðist í august mån- aða i ár, eftir drúgva sjúkra- legu seinastu 15 - 20 árini. Tey eiga eina dóttur og tveir synir. Dóttirin er nú í Danmark. Hon er autistiskt, men hevur fingið ein trygg- an gerandisdag í búfelags- skapi við øðrum. Tey tosa í telefon hvønn sunnudag, og dóttirin vitjar í Føroyum um summarið. Stundir til umvæling Ejler Rubbeksen: - Eg havi tó nóg mikið at tríva í. Orsakað av fyrst dóttrini og síðani konuni, havi eg ikki havt stundir at umvæla nakað stórvegis heima. Tað ætli eg mær nú at gera, eins og eg fari at royna meg í urtagarðinum. Annars ætli eg mær at ganga einar tríggjar - fýra kilometrar hvgnn dag, so eg ikki missi "kondiina". Eg havi gingið nógv øll hesi árini, og um gevist nú, vænti eg at eg stirni. Sjálvandi fari eg at sakna samskiftið við fólk eg havi hitt á postrutuni, men eg stúri ikki fyri framtidini. - Eg havi bert alt gott at bera øllum teimum, sum eg havi tosa við um dagarnar. Bæði ung og gomul hava verið blíð við meg, sigur Ejler Rubbeksen. Dagny Nr. 219 — 17. NOVEMBER 1992 Sida 7 Dagny Joensen Blaðkvinna %, skrivar: #7 Nú gerast kvøldini myrk og long, og tað er bara hugnaligt. Hetta er tíðin, tå fólk hittast í veitslulag, og tað er kærkomin avbróting í hesum døgum, sum annars ikki bjóða ul skemt Vikan, ið fór, royndist ikki Foroya fólki betur enn vikurnar fyri. Eitt sindur stillari kanska. Nýggja fíggjarlógaruppskotið var lagt fram í farnu viku, og annars vóru umboð fyri Landsstýrið á Norðurlandaráðsfundi, hóast vanligt fólk flest vildu hildið, at nóg mikið var at triva i - í Før- oyum. "Tá krubban er tóm, bitast hestarnir" sígur orðafellið, og tað kann eisini nýtast um politikarar øðrumegin og almennu umsitararnar hinumegin. Øll eru vit samd um at landinum lørvar sparingar og nýhugsan. Hetta førdi í vikuni til, at leiðslan á lands- sjúkrahúsinum bað landsstýrismannin í heilsumál- um um at venda sær beinleiðis til leiðsluna, áð- renn farið varð í fjølmidlarnar við ábreiðslum og skuldsetingum mótvegis leiðsluni So mikið syndarligari er hetta orðaskiftið, tí tað rakar alt samfelagið so meint Fyrst fingu vit ótryggleikan í Føroyum. Fólk missa arbeiði og tey, sum enn hóra, kunnu í nógv- um fórum bert kenna seg trygg til næsti skelkurin kemur. Nær veit eingin, men neyvan er tað nakað ivamål, at vit ikki eru komin á botn enn. Orða- skifuð um Ld. Landssjúkrahúsið cr kensluborið. tí tað snýr seg um almennu heilsuna Ein sannroynd er tað koruni, at hóast Ogvusligar sparingar fóru fram í summar, so var fíggjarjátta- nin og eykajáttanin fyri Landssjúkrahúsið ikki nóg mikið. Um tað er prógv fyri, at skeivt var spart, eru ymsar meiningar um, men gagnligt hevði verið at fingið tann spurningin svaraðan. Í SvF sunnukvøldid var áhugaverd sending um evnið, hvat er ein føroyingur?. Vit hava ikki bert mist fótafestið figgjarliga, men nú kom fram, at vit eisini hava eitt indentitetsproblem (samleika- kreppu). Áhugavert tilfar, við nógvum livandi myndum og fråsøgufølki. Tvær sendingar koma afturat. Spennandi verður at síggja, hvat tær fara at avdúka, og um føroyingurin verður funnin aftur í ellum góðum. Almannastovan stóð eisini fyri skotum í vikuni. har danska frágreiðingin avdúkaði óreguliga fram- ferð. Almannastovan er vert eitt dómi um, at vit ikki dugdu at hugsa fram í tíðina, meðan tid var. Hesin stovnur, sum var yvirtikin í1975, við Klaus Hermann, sála á odda og nøkrum skriv- stovufólkum, hevur ikki verið útbygdur efur LØV. I 80'unum var longu greitt, at arbcidsbyrdan var Ov stór, og reglugerðir ikki lagaðar eftir tørvi. Um hetta mundið var bert hugsað um mió. króna upphæddir ul skipabygging og aðrar stórar íløgur. Sosialmål í Føroyum eru oftani komin í aðru rød. Eingin ímyndaði sær, at vit fingu arbeiðsloysi, at fólk bygdu hús yvir evni, peningastovnarnir fíggj- aðu yvir evni, og vanlig fólk arbeiddu yvir evni, fyri at fáa endarnar at røkka saman. Tað svíður í dag, nú stórur partur av fólkinum stendur á berum, og lógirnar ikki hava fylgt samfelagsligu menningini. Eitt nú at verja ley minni mentu. Tað er jú tað vit halda. at nútíðar- samfelagið er útbygt til. So mikið størri er sorgartilburðurin, at alt fleiri okkara gerast "tey minni mentu”. Einastu rådini hjá mongum.cr at fara av landinum, men hava vit samleika-kreppu í Føroyum í dag, hvussu munnu so ley mongu kenna seg, sum verða ríkin av landinum?