týsdagur 30. november 1993síða 16

Síða 16 Nr 228 — 30. NOVEMBER 1993 Tankar og spurningar um grind og grindadrap Fyri tíð síðan var i Ut- varpi Føroya ein Fimm- ari, har evni var grinda- dráp, og mundi eg sum so mangur annar meinig- ir grindamaður sita og tyggja at telefonini, kanska rætta armin ut fur henni, men aftraði meg síðan og læt vera Nógvir feroymgar hava dag sínar hugsanir um nndadråp, men í hesum ruðuleikanum er so nógv sum eg og flein við mær ikki fata, og ikki verður in klókari um ein spyr seg fyn á teimum stød um, har myndugleikin kuldi verið r fan tt at lovva mær seta nakrar um møguliga kundu rðið svaraðir spurningar VNV 1 ynandi, sum tøla seg nm Dartår av Sakini Sýslumenninir og yrindadråp: jKOgVvaå LOSMumM um hølmiSlunum, eru ið altid sýslumenninir um fáa orðið og vísa teu eg at vera rættuliga samdir, tá talan er um grindadråp, og tá talan er um at drepa springarar eru teir sera einigir, sum áheitanin hjá teimum til Landsstýrið eisini vísir. Samb. fjølmiðlunum var tó eitt undantak, og kann ein partur av frá- greiðingini um støðuna hjá hesum sýslumannin- um møguliga vera, at hann er uppvaksin í ein- um bygdarsamfelag og veit hvat týdning hesin fongurin hevdi fyri tey smáu samfelggini, har ikki var møguligt at fara í kølidiskin hjá keypmann- inum at fáa feskt, meðan hinir eru uppvaksnir í, efur okkara måustokki býarumhvervi, har hetta var møguligt. Hvussu er so stødan hjå syslumonnunum sum hægsu myndugleiki tå talan er um grindadråp? I mínum uppvøkstri í oygg), har tað vóru tvær hvalvágir, vóru tey fá sum settu spurnartekin um myndugleikan hjá avrigheitini á staðnum teir høvdu, >í mínum ninni« eingi nøvn, men óru bert sýslumaðurin g skrivarin við 24 tíma ubeiðsdegt Nú er annarleiðis yslumaðurin er cmbætis naður við fastari arbeið ð og ulhoyrandi fritid g skal tí verða avlovst w hvor avloysir imgur DOUuStur og tía non lá hægs Miu CIK kuldi borið á um so at grind Hugsa Vit okkum at hesin ungi maður a kvinna hevði sínar tatvanar frá eimi >pylsu vognslúku< og møguliga hverki etur tvøst ella spik, hver skal tå stødan hjá hesum unga »øvrig- heitspersóni< vera til grindadråp og grinda- býti? Í sendingini bar sýslu- maðurin í Eysturoynni fram, hevur eisini gjørt tað fyrr, at ikki skuldi vera loyvt at drepa springarar. Grundgeving- in var at teir vóru so smá- ir, ofta bara 1 skinn. Sýslumenninir eru í dag tryggjaðir við dansk- ari embætismannaløn og eiga teir ti, næstu ferð teir fylla innkeypsvognin við góðum døgurdamati frå Favør, Keypssamtøkuni ella kanska Bónus, at í- | | mynda sær hvussu for kunnugt tað í hesum dog um hevði verið hjá ti ar beiðsleysu familjuni, har kanska seks døgdur ar um vikuna eru seiða- bergsseiður<, at fingið tt kók av springarakjóu Tad eru nógvir dógurð ar í einum skinni av springaratvøsti Spurningar um grindabyti: tví skulu vit tvíhalda um tt hundrað ára gamalt grindabyu? Hví skal ein einsamall ir maður, sum av tilvild innur eima grind. »Gan æð stødd«, eiga skinna tal, sum svarar ul størsta hval? vi skal syslumadurin løntur embæusmaður td < av grindin, um imt at hann samb rindareglugerðini punkt ni c.t.g. ræður yvir so nógvart grind, sum hann mur fyn gott? tjør doyðu 4 grindir sama dag vestanfyn, og minnist meg rætt vordu merkt millum 4500 og 5000 skinn og fingu vest- ansýslumenninir sostatt millum 90 og 100 skinn hendan dagin. Hví skulu grindafor- menninir eiga 1% av grindini hvor, óansæð um teir eru í grind ella ikki? Hví skulu fleiri heilir hvalir út á Debesartrød fyri at kanna innvøl? Hví skal tað setast for- boð fyri at drepa grind »Ld. í Vågum«, tá sýslu- maðurin heldur at laka- iløtini hjá vågamonnum eru nóg full, meðan laka- fløtini hjá nógvum aðra- staðni í landinum hava verið so leingi tóm, at har ikki so frætt sum rýkur av grind longur? Hevdi tað ikki latið seg gjørt at dripið grindina á Mið vágssandi og lauð onnur fingið í kaggan eisini Í kunngerð um undan tak fyri friðing stendur, at spangari kemur undir reglugerðina fyri grind tó undanukid paragr. 12 til 24. Hvor hevur so rætt til springarar, tá teir eru deyðir? Nú ein morgunin var ýslumaðurin í Sand ynni í einari morgun sending og har fortaldi hann, at hann og grinda formenninir i Sandoynni høvdu avgjørt at iKKi skuldi vera loyvt at drepa springarar á grindavåg inum í oynni. Spurdur um tað so var svarið orboð. var nei«, men menn kundu verða straitadir um teir sett seg IDp imoli yslumanni ciia erinda formonnum Spurningurin er ti kunnu grindaformenninir av sihum cinungum nokta fyr, at tad t.d verða dripnir springarar á hvalvánni teir umboða, tí at teir persónliga halda, at tað ikki er rætt at drepa springarar, hóast tað er loyvt sambært løgtings- lóg? Í reglugerðini um grind, paragr. 10 stk. 6 stendur, at sýslumaðurin kann steðga drápi, um nóg nógv grind er deyð í umdøminum. Grindareglugerðin: 12. maí 1986 lýsir Lands- stýri reglugerð um grind, og er har niðurskrivað mangt og hvat, m.a. um grindabýti. A Markusarmessu 1990 kemur Tórshavnar Býráð við nøkrum teir kalla >Skipan av grinda- drápi< Spurningurin må ti verda, er hendan skipan sambærlig við tað av Landsstýrinum lýstu reglugerð, har tað stend- ur, at drápspartur er sam- sýning fyri arbeiði, og at eingin kann rokna sær meira enn ein part, sýslu- maðurin kann saman við formonnunum gera und- antak, tá tað snýr seg um drúgvan rakstur, men ikki um dráp. Í sinan reglugerð út nevnir Býráðið 8 eyka grindaformenn, sum skulu hava i% hver, 32 áliusmenn á sandinum, sum skulu hava 3 partar hvør og síðan fáa allir, sum hava verið á sandin- um í 3. av teim seinastu 5 grindunum heitið >sera dugligir gnndamenn, og gevur hetta teimum rætt ul 2 partar hver Hetta hevur skapt sera nógva misnøgd millum teir »vanligu« grinda- menninar í Havn Mil síðst fari eg at heita á teir, sum eru vanligir grindamenn, um at siga sína hugsan, møguliga ikki so nógv um hvussu vit skulu taka umhvørvis- tólkini, men heldur um hvussu vit kunnu fáa uddað upp í ú ruðuleika um valdar við grinda- byt, so at tað ikk: endar við, at størsta mótstaðan móu grindadrápi verður her heima hjá okkum ul stóra hjálp hjá umhvervistólkunum syuvum »osiåtinum stendur rem um em ungan folka ivstrøding ur Danmark sum hevur tiknyti ul Før ir. sum er í terð við at gOTå CINa KAnnming á VIS naaligum grundarlag um, at pláss grindin hevur I Øroyska Gagligacgnum lann takkar fyri hjálpina, lann hevur fingið frá ym isKum stoynum, men setir samstndis ynski fram um at fleiri >passivir meðal- føroyingar« høvdu viljað verið við í kanningini. Eg vil tí heita á tey, sum hava fingið spurnar- blað frá hesum unga manni, um at svara hon- um, soleiðis at hann kann gera eina fullfíggjaða kanning, sum so kundi verðið send til teir mynd- ugleikar, sum fyriskipa um grind í dag, so teir veruliga fáa at vita, hvønn tydning grind hev- ur i føroyska gerandis- degnum. Við tøkk fyri upptøk- „ na. Bjarni Sørensen frålikt urval av CD-tónleiki — The Bib Breakfast Album, blandað Dreams/Gabnelie - What is | ove 100away -? Wide can't have YouKim VUanni Mingoue groove Usney cast - No im 2 med - Deep East 17 - Am" no va dUD SUD (Mean: Williams he 'm go0C and ready/SyDil - > x ne Me TEQUENCY - JON! Walk way Jade - Oh Caroine/Shaooy DOOK Á Arranqed mar age Apache núa 190 Mo you SWY L4 Non Blondes vis Train - Superfly - What's up - Plea- santly blue - Morphine 8 Chocolate - Spaceman-7.Old Mr. Heffer- Call ngalthe people - Dear Mr. president - Driting- Noplade like home. pag Vit senda um ALTLANDIÐ SatrOnic Saltangará Tlf. 48940 57490 Klaksvik Í se NOS AU dn LL: