týsdagur 7. desember 1993síða 10

Síða 10 Nr. 233 — 7. DESEMBER 1993 Tummas Arabo og Marita Petersen eru við at beina fyri Føroyum sum einum rættarsamfelagi Tað tykist greiðari fyri hvønn dag, sum gongur, at javnaðarflokkurin í lands- stýrinum er við at beina fyri Føroyum sum einum rætt- arsamfelagi. Eitt >gott< dómi um hetta er málið um telefonviðbótina hjá lang- farafiskimonnum. Byrjanin ul hesa søgu var, at landsskattane vndini í fjør gav FF við hald í, at lang- farafiskimenn kundu trekkja útreiðslur av telefon frá í skattauppgerðini. Upp- hæddin varð sett til kr. 40 pr. dag. Hetta toldi lands- stýrið ikki og setti beinan- vegin fram uppskot um at broyta skattalógina, so hes- in frádráttur varð avtikin aftur. Hetta uppskot varð eisini samtykt, men ístaðin sam- tykt ungið eftir tilmæli frá fíggjarneyndini at seta 2,8 mill. á fíggjarlógina, so fiskimenn skuldu fáa tann mista frådråttin útgoldnan gjøgnum — lønjavningar- grunnin, men tó skuldi upp- hæddin vera kr. 30 um dag- in. Men nú hendir tað ein kundi rokna við frá fiski- vinnuumsitingini, og tað er at teir nokta at avgreiða hesa legtingssamtyktina. Grundgevingin er tann, at tann tekstviðmerking, sum tingid samtykti, og sum á- setti hvussu játtanin skuldi gjaldastút, av misgáum ikki var prentað í sjálva fíggjar- lógina fyri 1993, tá hon varð lýst í kunngerðarblaðnum. Grundleys undanfersla Fiskimannafelagið hevur kannað henda spurning. Vit hava verið í sambandi við serfrødingar í fyrisiting bæði í Føroyum og í Dan- mark. Vit hava havt sam- band við danskan >for- valtningsekspert< og í viku- skiftinum høvdu vit sam- band vid Jens Peter Christ- ensen, sum er serfrødingur í statsrætti við lærda háskúl- an í Árhus. Allir hesir ser- frødingar siga sum vid ein munn, at einki hald er f hesi undanførsluni hjá fiski- lingssamtykt, hvussu jått- anin skal nytast, er hetta full heimild til at gjalda jåttan- ina til teir, sum eiga hana. Tad er eingin ivi um, at henda framferðin er ein roynd hjá umsitingini at taka løgtingid av ræði. Tað tyktist eisini sum at fíggjar- nevndin var við at finna út- av, at tað var hetta, sum var við at henda. Fíggjarnevndin hevur rætt Tískil sendi fíggjarneyndin landsstýrinum bræv tann 20. oktober við boðum um at avgreiða hesa løgtings- játtan. Samb. útvarpinum sendi fiskivinnuumsitingin hereftir málið til lógardeild- ina hjá landsstýrinum. Og hetta er sjálysagt eitt so prinsipielt mál, at tað er her tað eigur at verða avgreitt. Tann 24. nov. ber útvarp- ið tey tíðindi, at umsitingin í Tinganesi ikki metti heim- ild vera fyri at gjalda játtaða peningin. Samb. tey tíðindi, sum fyrr høvdu verið um hetta mál, skuldi hetta sostatt ver- ið nidurstødan hjá lógar- deildini í Landsstýrinum. Men nærri kanning vísti, at henda almenna fráboðanin frá landsstýr- inum til figgjarnevndina var dikterað av Tommy Petersen, løfrødingi á fískivinnuumsitingini, og undirskrivað av Thomas Arabo og Kjartan Hoy- dal. MALIÐ HEVUR ONGA TÍÐ VERIÐ TIL VIÐ- GERÐAR I LOGAR- DEILDINI. Hetta merkir, at tann ein- asti løgfræðingur, sum hev- ur havt málið undir hond, er Tommy Petersen, og ein hevur onga grund til at halda, at hann er í eini slíkari stóðu, at hann kann gera eina óhefta, juridiska met- ing. Tað kann bert vera ein or- søk til, at lógardeildin ikki er sloppin at avgreiða hetta mál, og hon er tann, at lóg- ardeildin ikki hevur viljað lagt navn til tey ynsktu sjón- armiðini. Sostatt skuldu tey sjónarmið, sum eru bestilt frá Tommy Petersen, og sum verða avvíst av fremstu serfrødingum í danska rík- inum, upphevjast at vera tey almennu sjónarmiðini hjá Er fíggjarneyndar- formaðurin farin í eina fellu? Sum tað frættist vildi fíggj- arnevndin ikki lata sær siga. Og síðan hendi nakað merkiligt Í útvarpinum tann 25. nov. frættist, at figgjar- nevndarformadurin leggur ábyrgdina av at málið verð- ur avgreitt á landsumsiting- ini, tá løgtingid hevur gjørt sítt. Og hesum hevur hann rætt i. Men í somu tíðindasend- ing verður greitt frá, at landsstýrið og formaðurin í fíggjarneyndini høvdu gjørt eina semju, um at lands- stýrið skuldi leggja eitt nýtt lógaruppskot fyri tingið um heimild at avgreiða nevndu játtan. Síðan hevur lands- stýrið tann 2. des. lagt upp- skot fram samsvarandi. Til hetta er at siga: Snildisliga skal legtingið góðkenna rættarbrot. Just hetta uppskot er eitt toppmát av ti lóg- og rættar- Her sæst fyrst hvat figgj- arneyndin segði í sínum áliti og síðan hvat løg- tingið samtykti. Samb. fremstu serfrødingum í danska rikinum, har í millum tann viðurkenda serfréðingin Í statsrætti Jens Peter Christensen, er hetta fullgóð heimild at gjalda hesa játtan. Tí er einki at ivast í, at tað er talan um miðvísa chikanu av fiskimonnum, tá fiskivinnuumsitingin í eitt heilt ár hevur noktað at fylgja hesi løgtingssam- tykt. I Danmark verda allar framlagdar lógir bert skrivaðar av løgfrøding- um, men øll lógaruppskot skulu eisini kannast í lóg- ardeildini hjá løgmåla- ráðnum. Sum tað sæst er tað í Føroyum fiskifrødingurin Kjartan Hoydal sum skrivar lógaruppskotini, sum eru grundað á hans- ara serligu rættarfatan. Og sum tað sæst eru viðmerkingarnar so snild- isliga orðaðar, at løgting- ið við hesum lógarupp- skoti samstundis skal við- urkenna, at ein greið løg- tingssamtykt grundað á álitinum hjá eini løgtings- neynd ikki er bindandi fyri landsstýrið. Sostatt er tað landsstýrið, sum skal dik- tera løgtinginum og ikki umvent… Eisini skal fíggjar- neyndin við hesum við- merkingum eta alt í seg aftur um, at hon metti heimildina vera til staðar at avgreiða hesa játtan. loysi, sum er eyðkent fyri serstakliga fiskivinnuum- sitingina. Tað er nevniliga full- komiliga greitt, at fiski- vinnuumsitingin í heimild- arloysi hevur blokerað fyri avgreiðsluni av hesi játtan. Og er hetta annars sera eyð- kent fyri tað anarki, sum ræður í hesi umsiting. Um umsitingin veruliga metti, at tann manglandi tekstvið- merkingin var ein forðan Tíðindablaðið (5117) fyri at avgreiða játtanina, hevði hon syrgt fyri at fáa hesa rætting gjøgnum eina nýggja kunngerð í Kunn- gerðarblaðnum. Antin við at endurprenta alla fíggjarlóg- ina ella við at prenta tekst- viðmerkingina sum eitt í- skoyti til longu lýstu fíggj- arlóg. Hetta ger landsstýrið nevniliga í gðrum førum, tá tað er galið við kunngerðini av eini lóg. Hevði hetta ver- 10 gjørt hevði málið verið avgreitt fyri nógvum mán- aðum síðani. At leggja fram eitt nýtt lógaruppskot at játta nakað, sum longu er játtað eina ferð er aftur eitt gott dómi um hvussu fiskivinnuumsiting- in av øllum alvi roynir at út- vega sær stømi og stérri vald. Verður hetta uppskotið samtykt, so hevur legungið góðkent framferðina hjá fiskivinnuumsitingini. Og so snildisliga sum viOmerk- ingarnar til lógina eru orð- aðar, so merkir ein samtykt av hesum uppskoti, at fíggj- amevndin etur alt í seg aft- ur, sum hon hevur sagt um hetta mál. Og at umsitingin hevur verið í sínum fulla rætti = at blokera fyri av- greiðsluna av hesum máli meginpartin av einum ári. Ein slík samtykt merkir eisini, at legtingið góð- kennir, at sjónarmið hjá tinginum, soleiðis sum tey eru sett fram í einum neynd- aráliti, nýtist landsstýrið ikki at taka fyri fult Vit Ylðmerkingar hjó flggjarneyndini til flgglarlógaruppskotið fyri 1993; Á uppskotinum hevur landsstýrið sett 74 miljónir krónur av til inntekutrygd hjá fiskimonnum. Meirilutin mælir til at hækka hesa játtan við 2,8 miljónum krónum. Meirjáttanin verður at nýta sum serlig viðbót til Ú' langfarafiskimenn í samband við telefonútreiðslur. Langfarafiskimenn í hesum sambandi eru menn, sum mynstra ; við skipum, har túrarnir vara meira enn 30 dagar. Meirilutin held- ur, at serliga viðbótin eigur at verða 30 krónur um dagin fyri hvønn mynstring- ardag Tískil samtykti tingið soljóðandi broytingaruppskot til figgjarlógina: Almanngmál y,m, Nytt rakstrarstað hækkað v og sett t verður Yiðmerking Av játtanini verða kr hjá langfarafiskirr grunnur Skipsfiskimanna nærri reglur um hetta. } FØROYA LANDSSTÝRI Føroya Løgting. Løgtingsmål nr. langfarafiskimenn. ' legtingslóg um serliga viðbót „49/1993: Legtingslóg um til langfarafiskimenn. Viðmerkingar: Asannandi telefonútreiðsl Landsstýri eft at neyðug heimild at lej ur til langfarafisk 2.800.000 nýttar til serliga viðbót fyri telefonútreiðslur onnum. Visandi ul viðmerkingar meirilutans, ger Lønjavningar- 02.12.1993 1525-2/90 KjH/or — —— Tórshavn J. Nr ekte | 20. Tygara skriv serliga viðbót lagtingslóv om særligt tillæg til fiskere på fjernfiskeri. Jalda út lmenn er ikki til, ” serliga viðbót fyri setur Feroya