mikudagur 18. juni 2003síða 2

2 Nr. 112 - 18. juni 2003 Nr. 112 - 18. juni 2003 3 Av og á kemur fyri, at djór ikki verða viðfarin heilt so væl, sum flestu okkara kundu hugsað sær. Oftast er í slíkum førum talan um vanrøkt, har ánarin av djórum ikki tekur atlit til tørvin hjá hesum, men við hvørt er talan eisini um meira beinleiðis djóra- pínslu. Og øðrvísi enn hetta fær talan neyvan verið um, tá hugt verður at myndini omanfyri. Ein flokkur í Hoyvíkar skúla kom fram á hendan hundin, sum var skolaður upp á land við dráttin í Gomlu hoyvíkini. Hvør tað er, sum stendur aftan fyri gerðina, vita vit ikki, men andstyggilig er hon í øllum førum. Við labbunum fastbundnar upp móti kjaftinum er hundurin tveittur á blámann, og tá so er, hevur neyðardýrið ong- an møguleika at svimja, men hevur trýst seg sjálvan alt meira niður, meira hann hevur spjálkað við aftur- beinunum. Myndamaður okkara hevur tikið tikið hesa myndina av hundinum, og sum tað framgongur, so hevur deyðin verið alt annað enn tespiligur. -jm Djórapínsla Við framlabbunum bundnum upp undir kjaftin hevur neyðardýrið ongan møguleika havt at lívbjargað sær Mynd: Jens Kristian Vang Fróðskaparsetrið hevði ongan rætt at geva samfelagsfrøð- inginum Jógvani Mørkøre ávaring, tí hann úttalaði seg kritiskt um nógv um- røddu Menas-frá- greiðingina, sum Fróðskaparsetrið legði navn til. Tað er niðurstøðan hjá Mentamálaráðnum, sum finst harðliga at leiðsluni í Fróðskap- arsetrinum fyri at hava borið seg skeivt at GRANSKING Ingi Rasmussen Framsøgufrælsið hjá Jógv- ani Mørkøre varð skert í óneyðugan mun. Og tí verður ávaringin, hann fekk frá leiðsluni á Setrinum hin 22. februar 2002, ógildað. Tað er í stuttum niður- støðan, sum Mentamála- ráðið er komið til eftir at hava viðgjørt eina kæru frá Jógvani Mørkøre, adjunkti á Søgu- og samfelagsdeild- ini. Alt byrjaði við, at Jógvan Mørkøre var rættiliga opin- skáraður í Sosialinum tann 15. februar 2002. Eftir at partar av sonevndu Menas- frágreiðingini, sum skuldi viðgera avleiðingar av ein- ari oljuvinnu í Føroyum, vóru komnir fram, gjørdi Jógvan Mørkøre púra greitt, at Setrið átti ongan lut í kanningini. Málið var reist sum fyri- spurningur í løgtinginum, og tí tók adjunkturin blaðið frá munninum. Gransking- in varð stýrd av oljufelagn- um BP og Menas, og Fróð- skaparsetrið var bara undir- veitari, segði hann og fanst bersøgin at tilgongdini til frágreiðingina, ið fekk nógva umrøðu – ikki bara fyri tað góða. Skert talufrælsi Fyri sína hjartans meining fekk Jógvan Mørkøre eina ávaring frá ovastu leiðsluni í Fróðskaparsetrinum, sum eftir avgerð á setursráðs- fundi eisini gav honum munnkurv. Sagt varð í ávaringini, at Jógvan Mørkøre skuldi lata vera við at úttala seg ella at skriva nakað í sambandi við Menas-frágreiðingina, sum kundi seta Fróðskaparsetrið í ringt ljós og skaða um- dømi innan- og uttanlands. Ávaringin gav sostatt Jógv- ani Mørkøre eina avmark- ing, sum minnir um tagnar- skyldu. Hetta var ávarsligt, tí tað er ein grundlógartryggjað- ur rættur hjá starvsfólkum at kunna tala og skriva frítt. Kanska er tað serliga um- ráðandi í einum universit- eti, ið byggir á trúvirði, at vísindalig starvsfólk siga tað, sum tey meina. Bert í undantaksføri kann tagnar- skylda áleggjast, um tað er neyðugt fyri at verja ávís almenn og privat áhugamál, stendur m.a. í fyrisitingar- lógini. Kærdi og vann Ávaringin gjørdi, at Jógvan Mørkøre fór í farloyvi frá sínum starvi á Søgu- og samfelagsdeildini »fyri at sleppa burturúr øllum rok- inum«. Samstundis kærdi hann umvegis Magistara- felagið átaluna fyri Menta- málaráðið. Sakførarin hjá Magist- arafelagnum mótmælti, at setursráðið skerjir fram- søgufrælsið hjá starvsfólki – og hetta hóast ongar fyri- skrivaðar mannagongdir finnast um hesi viðurskifti á Fróðskaparsetri Føroya. Málið gjørdist drúgt, og Mentamálaráðið kom til sína niðurstøðu 5. mai 2003. Sosialurin hevur fingið innlit í niðurstøðuna, sum Petur Petersen aðal- stjóri hevur undirskrivað. Staðfest verður, at »ávar- ingin skerjir framsøgufræls- ið í óneyðugan mun«. Víst verður á, at umrøðan hjá Jógvani Mørkøre fer fram í fjølmiðlunum, eftir at onn- ur, sum hava havt við málið at gera, hava verið úti al- ment og umrøtt kanningina. Tað vil siga, at hóast frá- greiðingin ikki enn er al- menn, so eru partar av henni longu almannakunngjørdir, eins og samstarv og annað longu hevur verið lýst. Fleiri feilir Mentamálaráðið leggur í sínari niðurstøðu dent á, at í hesum føri átti Setrið at hava undirskrivað eina avtalu, áðrenn arbeiðið varð sett í gongd, sum gav pørtunum greiðar reglur at arbeiða eftir, so tað slapst undan ivamálum um, nær og hvussu arbeiðið skal al- mannakunngerast. Mentamálaráðið vil ikki gera metingar um, hvørt orðingarnar hjá Jógvani Mørkøre hava skatt Setrið, tí luttøkan hjá Fróðskapar- setrinum í vísindaligum ar- beiði er ikki trúnaðarupp- lýsing, sum er fevnd av tagnarskyldu. Umframt prinsipiella málið um skerda framsøgn- arfrælsið hjá adjunktinum, vísir Mentamálaráðið á fleiri málsviðgerðarfeilir, sum leiðslan á Setrinum gjørdi, tá ávaringin fall. Eitt nú verður víst á, at Jógvan Mørkøre ikki sjálvur varð hoyrdur, og at avgerðin hjá setursráðnum kundi verið øðrvísi, um Jógvan Mørk- øre fekk hetta høvi. Tí sam- bært skjølum í málinum, sum lýsa samskiftið millum hann og rektaran, hevði Jógvan Mørkøre eina greiða meining um og fatan av, hvat er farið fram. Tað eydnaðist okkum ikki at fáa eina viðmerking frá Maluni Marnersdóttir, rektara Fróðskaparsetrin- um, tí hon var uttanlands. Jógvan Mørkøre, sum aftur er adjunktur á Søgu- og samfelagsdeildini, vildi heldur ongar viðmerkingar gera í gjár. Setrið skerdi talufrælsið Meiningin hjá Jógvani Mørkøre, adjunkti, og øðrum starvsfólki á Fróðskaparsetri- num skal eisini hoyrast uttan fyri gluggarnar á Setrinum, sigur aðalstjórin í Menta- málaráðnum, sum er hægsti myndugleiki á økinum Kut úr niðurstøðu hjá Mentamálaráðnum, dagfest 5. mai 2003 C M Y K 3 2