fríggjadagur 28. oktober 1994síða 15

[fy AA Ay AA AyA Af A[A[AyAy[AfAyAyAyA fy fy [fy fy fy AyAy[ AA [Å y ff fy yy AA [ [[] Tíðindablaðið CD Nr. 206 — 28. OKTOBER 1994 Síða 15 >= borad nidur å 3-4000 metrar skuldi verid komid igjøg- num. Sosialurin hevur spurt Tórbjórn Poulsen, lands- stýrismann, um landsstýrið hevur vidgjørt hetta málið. Hann sigur, at tað hevur verið fyri á landsstýrisfundi, men hann dugir ikki at siga, um málið er endaliga av- greitt. Tað eru tó ikki settir pengar av til nakrar fram- haldandi boringar á figgjar- lógini, sum verður framløgð nú. Boringin er annars mett at kosta einar 15 mill. kr. Olja og Rockall Hóast endmálið við áður- nevndu boringum ikki hev- ur verið at leita eftir olju, so fara upplýsingar frá boring- unum at siga okkum nakað um møguleikarnar at finna olju. Er talan um djúphavs- skorpu er eingin møguleiki at finna olju. Er haraftur- ímóti talan um meginlands- skorpu, kann møguleiki vera til steðar fyri olju í hav- botninum. Umframt at fáa vísinda- ligar upplýsingar um Før- oya jarðfræði og at fáa eina hóming av um olja finst, so hevur boringin i Lopra eis- ini tydning á ti politiska øk- inu. Her er tað spurningurin um Rock All grunnurin er framhald av Føroyum ella ikki. So mikið um boringarnar. Fyritreytir Vit kunnu nú spyrja, hvørj- ar fyritreytir skulu vera til steðar, fyri at olja kann vera í undirgrundini. Fyri tað fyrsta skal móðurgrýti vera í undir- grundini, t.v.s. sediment við organiskum — gråtsløgum, sum olja kann gerast burtur år. Hamæst skal móður- grýtið hava verið undir ein- um stórum trýsti. Tað skulu síðani vera til steðar goymslugrýti, t.v.s. poknut grótsløg sum eitt nú sandsteinur og skifer, ið oljan kann verða sogin upp í. Síðani skulu eisini vera brotlinjur í undirgrundini, sum gera lummar ella fell- ur, sum oljan kann seta út í. Vit kunnu nú spyrja, hvørjar av hesum fyritreyt- um eru til steðar í føroysku undirgrundini. Tað er í dag ein sann- roynd, at teoriimar hjá heimskenda jardfrødingin- um Wegener um, at londini eru farin frá hverjum ødrum, eru veruleiki. Hetta ertað vit vanliganevna hav- botnaspjaðing. Í bók síni, »Øldir og Upp- hav« skrivar Jóannes Ras- mussen, jardfrødingur, so- leidis um hesa gongd: „Einaferð lógu londini saman á knettinum sum eitt stórt meginland, Pangaca nevnt. Norðuratlantshavið var ikki til, Norðuramerika, Grønland og Vestureuropa lógu saman eins og Norður- amerika og Nordurafrika. Tíðliga í midøld jarðar fór meginlandsskorpan millum Norðurameriku og Vestur- europu at støkka og plátur- nar (landagkini) báðu- megin við at reka burtur hver frá aðrari. A okkara leiðum fór meginlandarákið (hav- botnsspjaðingin), og harvið sundurtøkan í Bretland, Labrador, Grønland og Før- oyar-Rockallgrunnurin, fram í trimum stigum sein- ast í midøld og í nyøld jarð- er. 1. Fyrsta stigið, fyri 110- 80 mill. árum síðani fór fram, har Hetlandsrennan og Rockallrennan nú eru; tað var sundurtøkan í eina amerikanska og eina eurasiska plåtu. Rivudalur- in, millum rivurnar, haðan pláturnar tóku seg burtur hvor frá aðrari, gekk í út- synning-landnyrðing; hann gjørdist breiðari og djúpar!, so hvert sum spjadingin fór fram (Hetlandsrennan- Rockallrennan). Plátan eystan fyri fataði nú um Europa og Asíu. Á plåtuni vestan fyri lógu Amerika, Grønland og Føroya-Rock- allgrunnurin saman. 2. Næsta stigið, fyri 76- 60 mill. árum síðan, fór fram millum Grønland og Labrador, so hesi lond vórðu sundurskild. Grøn- land og Føroya-Rockall- grunnurin lógu enn saman, men spjaðingin í Labrador- havinum gjørði, at partar av Føroya-Rockallgrunninum og bretska meginlanda- stødinum har um leiðir fóru at søkka. 3. Tridja og seinasta stig- ið, fyri um leið 60 mill. árum síðan, byrjaði, tá ið Grønland og Føroya-Rock- allgrunnurin tóku seg sund- ur. Spjadingin før tå fram eftir Midatlantsrygginum. Í sambandi við hana tóku viðfevns eldgos seg upp sum innskot í meginlanda- skorpuna og sum opin eld- gos í Grønlandi, á Føroya- Rockallgrunninum og suð- ur við vesturstrond Skot- lands, heilt suður til land- nyrðingshornið á Írlandi. Aftur ein søkking gjørdi, at Føroya-Rockallgrunnurin — Rockall undantikin — og stórir partar av bretska útnyrðingslandgrunninum komu undir sjóvarmálan. Legini halda fram Uttan at vit hava nógvar visindaligar upplýsingar um undirgrundina, so er tað møguligt — júst tí at Føroyar eru skrædnaðar frá og riknar vestur eftir, at løgini Frontier targets for the new er eystan fyri Hetlands-renn- una halda fram føroyameg- in rennuna. Er hetta so, eru møgulcikarnir at finna olju ikki óhugsandi. Eisini tann stóra Føroyalægdin (bas- | sengið), sum røkkur frá øk- inum vestan fyri Hetland og til føroyska landgrunnin, miðjar ímóti, at olja møgu- liga finst. Lægdir av slíkum slag í Norðsjónum, vestan fyri Bretland og út fyri norsku strondini eru ein for- treyt fyri, at tað finst olja har. Skulu vit so gita okkum til, at olja finst á føroyskum øki, so er hon helst at finna á sjálvum kantinum á Het- landsrennuni. Har eru brot- linjur, sum eru fortreyt fyri, at olja kann vera í undir- grundini. Eisini er hetta økid mest líkt økinum eyst- an fyri rennuna, har bretar í dag bora eftir olju. Á djúpum vatni Um tað vísir seg at vera møguleiki tilstaðar fyri olju á føroyskum øki, so eru menn samdir um, at oljan liggur á djúpum vatni. Har eru viðurskiftini við Het- land ólík okkara, tí tað skal ikki borast á djúpum vatni fyri at koma fram á oljuhar. Tær seismisku kanning- arnar, sum eru gjørdar við Føroyar, benda á, at før- oyska basaltøkid røkkur langt út, og boringin í Suð- uroy vísir, at teir 2000 m. av basalti, sum borað varð nið- ur igjøgnum, hava ligid oman fyri sjóvarmálan. Tvs. at er olja til, so liggur hon langt niðri. Samanumtikið mugu vit siga, at fortreytirnar fyri at finnaolju við Føroyar eru til staðar. Men enn vita vit ikki, um olja finst. Boringin i Lopra — hevdi hon rokkið longur niður enn teir 2200 metrarnar — kundi kanska givið okkum svarið uppá hesar spumingar. Tað gjørdi hon so ikki, ti útgerð- in røkk ikki longur niður. Nú sær tað so út til, at mynd- ugleikarnir ikki eru hugaðir at seta pengar av til fram- haldandi boring. Við hesum í huga, mugu vit tí bíða í óvissuni, fyri at fáa at vita um olja finst í føroyskum øki ella ikki, og um Føroyar upprunaliga hava verid ein partur av meginlandinum. Sjónleikarummæli EIN ÆVISØGA Einmanssjónleikur í Norðurlandahúsinum um søguna hjá vietnamesiska flóttamanninum, landmátaranum Tran Minh Canh Teir seinast komnu áskoð- ararnir eru neyvan selstir, tá ið leikurin byrjar. Dygst niðri við fremstu á- skoðarasætini stendur lítla borðið. > At fly.« (Bil.). >De ár farligt!< Men, tað ræður um hjá menniskjuni at vera sterk og at bjarga sær undan. Kosta tað, ið kosta má! Eg eri kanska ikki eydnu- ríkasti maður, men cg bjargaðist undan. Landmátarin Tran Minh Canh noyddist flýggja í út- legd, orsakað av ringu um- stødunu í heimlandinum Viet-Nam. Í dag er hann búsetstur í Finlandi. Hevur aftur fa- miljuna hjá sær. Arbeiðir í sínum gamla yrki. Litillåtni landmåtarin sit- ur við eitt lítið borð, í hvítari skjúrtu, svørtum slipsi. Hevur brotið upp um ermar. Jakkan hevur hann hongt á stólarbakið. „Fyrst komu fransamir, síðani komu amerikanarar- nir!< Á borðinum ein skrivi- blokkur. Meðan hann for- telir fanglast hann við ein- um blýanti. Brillurnar hevur hann lagt frá sær. Finski sjónleikarin ber fram sjónleikin sáttliga. Hann er beint nú setstur at fortelja. Fortelir í trý korter út í eitt. Noyddist at lata seg skilja frá konuni, so hon kundi hava pappírini í ordan. Um hvussu tey øll stóðu í sjógvi, upp undir knæ í ti lítla far- Inum. Umborð fýra ferðir so mong, ið farið er ætlað til. Brakar í hvørjum spreki ov- ast uppi á tungari aldu. Setir hart í sjógvin aftur. Hvørja løtu vænta tey at báturin brotnar undan teimum. Eingin vón, tey eru glat- að. Men tey eru á lívi. Tað ber til at finna ísakalda skilið, javnvågina í sjålvt størsta vónloysinum. Svart bakveggjartjald tvørtur um allan salin, frá ofti til gólv, fjalir størsta partin av pallargólvinum. Eitt lítið innvik, so borðið fær staðið har. Tveir metrar til nærmasta áskoðara. Hetta er sokallad Intim Teater. Hann talar tað eyðkenda svenska málið við sterkari finskari úttalu. Eitt gøtu- svenskt. Lítla fjølbroytni í taluni ger-at tankarnir fjakka til gamlar skúladagar, eina | løtu. Í Í auluni savnast næming- ar til filmsfyrivísing. Tað var áðrenn sjónvarp- ið kom hertil lands. Tann so hugnaliga William Heine- sen prydda morgunsang høllin, vid Sjårdi og Orm- inum, er nú eitt inferno vid bulduri og braki, eldi og royki, B-52 og Napalm. Vit vóru paff. Ár seinni Cambodia og Laos. Tey seinastu bjargað- ust undan í helikoptara, av tekjuni í Saigon. Nixon noyddist frá. Vónloysis kríggið, ið vit vuksu upp við, er ikki liðugt enn. Hvør vann? Mannaætt- in tapti ! Sårini eru enn ikki lekt! Meðan SARKOLA leik- ar væntar ein hvørja løtu, at nú fer hann at reisa seg á fótur, at fara heim til Viet Nam, eftir hjartanum og SM. ið hann legði eftir seg ar. Var tað, tí fólk ræddust fyri ikki at skilja svenskt, at bara tríati fólk vágaðu sær í Norðurlandahúsið, hendan dagin ? Klokkan 16 sunnudag seinnapart er ein góð tíð til framførslur. Sarkola noyddist at kapp- ast vid Asterix og OBELIX í sjónvarpinum. Fyri teimum sjálvt rómar- ríkið dvína má ! P.S. Nú kann ein so angra, at ein ikki hevur sæð Skókjurnar. - Kanska skøkjurnar høvdu rigg- að væl i Klingruni. Tær høvdu riggad væl, td. ein sunnudag seinna- part. Ein seinasta syn- ing fyri jól. LÁGORKU FRYSTI- BOKSIR fyri EINANS 1.950,- J. D. IMPORT Klaksvik Tlf. 57013 - 87013 Best um kvøldid LOTTO viku nr. 43, 26. okt. Vinnaratøl: 8 - 18 - 24 - 35 - 46-47 Eykatøl: 22 - 25 - 26 Prognosa: 6vinnaratøl 5 vinnaratøl + 1 eykatal 293.336,-kr Svinnaratøl 8.121,-kr 4 vinnaratel 190,-kr 3 v.tøl + minst 1 eykatal 56,-kr. Sosialurin tekur onga ábyrgð av meguhgum villum