týsdagur 22. november 1994síða 10

Síða 10 Nr. 223 — 22. NOVEMBER 1994 Danir lata nú føroyingum tvey stór kvæðahandrit Í sambandi við at tað 4. januar í ár vóru liðin 200 ár, síðani mæti kvæðasavnarin Jóannes í Króki varð borin í heim heima á Sandi, hava danir nú gjørt av at senda tvey av stóru kvødasøvnum hansara aftur til Føroya í varðveitslu. Talan er um tey bæði Hentzesavnið og Sand- oyarbók, sum Jóannes í Króki (1794—1869) skriv- aði niður í tíðarskeiðnum 1817—1831. I 1819 sendi P. Hentze, próstur á Sandi, eftir åheit- an, eitt savn við 18 vísum og kvæðum til P. E. Miller, professara i Keypmanna- havn. Hetta kvædasavn — kallað Hentzesavnið — hevði Jóannes í Króki skriv- að niður, og hevur hann helst skrivað tað niður um- leið 1817—18. Sostatt eru tað í ár liðin 175 ár, síðani hetta handrit varð sent til Danmarkar. ÍSandoyarbók er skrivad tað, sum Jóannes í Króki sjálvur, bæði av sínum ein- tingum og eftir áheitan frá ødrum, fór undir at skriva Til Íslandsvinir i Færeyjum Við hittumst øll Føstudaginn 25/11 hjá Njáli, að Garðsgetu 1, Argjum, stund- islega kl. 7. Við fáum eitthvað í gogg- inn, og ræðum málin. Kostnaður kr. 50,-. Sími 19194 niður. Hetta arbeiðið er gjørt í tíðarskeiðnum 1821— 1831. Sandoyarbók er størsta kvæðasavn eftir einstakan føroying. Í bókini, sum er í kvartbroti, eru 862 síður 93 kvæði og tilsamans meira enn 10.000 grindi. Eftir at Jóannes í Króki var deyður í 1869, keypti danski professarin Svend Grundtvig, í 1872, bókina frá arvingunum fyri 4 ríkis- dálar. Hann gav seinni Kongaliga bókasavninum í Keypmannahavn bókina, og í danska høvudsstadnum hevur Sandoyarbók sostatt verið síðani. Kvæðahandritini bædi verða avhend á almennari håtidarløtu á Føroya Lands- bókasavni leygardagin 26. nov. kl. 16.00. Tað seinasta, ið ALS um- sitingin hevur fostrað av eftirliti, er tað tey kalla ALS mánadagur, har arbeiðsleys av starvsfólki og viðskifta- fólki á posthúsum skulu metast og vigast, um tey nú eru verdug ella óverdug ar- beiðsleys. Hvat er tað fyri lívsá- skoðan, ið liggur aftan fyri henda umsitingarhátt. Er tað veruliga so galið, at tey, sum leiða og stýra ALS, halda at øll arbeiðsleys eru møguligir snytarar og ti eiga at verða viðfarin á henda virðingarleysa hátt. Ein góður máti at meta um SÅ om ein skal fara vid ødrum er, at ein ikki skal fara ødrvisi vid ødrum, enn ein sjálvur, í líknandi stóðu, ynskir at verða viðfarin. Ég trúgvi neyvan, at ALS stýr- ið ella leiðslan kundi hugs- að sær, at teirra egnu lønar- og arbeiðsviðurskifti vóru tikin til viðgerðar á post- húsum saman við V4 sedl- um og SEV rokningum. Tað næsta verður kanska, at ALS fer at senda skriv til grannar hjá teimum ar- beiðsleysu, har heitt verður á teir um at halda eygu og oyru opin, soleiðis at ar- beiðsleys ikki á nakran hátt skulu kenna seg trygg. Sum Jlønmåttakari, ið rindi 2.75% av inntøku mini fyri at vera við til at tryggja teimum arbeiðsleysu fíggj- arliga, hóast langt er á mál enn, vil eg við hesum mót- mæla, at arbeiðsleys verða viðfarin á henda mann- minkandi hátt. Tað eigur at vera eitt absolutt krav hjá fólki, at teirra viðurskifti verða vidgjørd í trúnaði, á sømiligum etiskum stødi. Vónandi kunnu vit, ið umboda lønmåttakarapart- in i ALS, gjøgnum okkara fakfeløg leggja tryst å ALS og fyrst av øllum krevja, at tey arbeidsleysu verda vird. Sidan må krevjast, at ALS leggur á annan bógv, so- leiðis at orka og peningur verður nýtt úl ígongdset- aravirksemi t.d. við skeið- um „har tann arbeiðsleysi út frå egnum førleika lærir at trúgva upp á egið hugflog og seg sjálvan. ALS eigur, í øllum vónloysinum, at ger- ast ein dynamiskur møgu- leiki. Hevur ALS styrid og leidslan ikki hugflog til tess, eiga tey at víkja sessin, so at framtakshugað fólk kunnu koma til. Fólk, ið ikki bert hugsa um fundar- pening og um kassin stemmar. Kristian Magussen Tidindabladid EH |Eyomykjandi ALS månadagur Viðmerking } bátarnir liggja Ongin er úti í løtuni Ongin ídnaðarbátur roynir í føroyskum sjógvi í løtuni. Í seinastu viku boðaðu ídnaðarbát- arnir frá, at teir sjálv- bodnir góvust við fiski- skapinum, tí ovnógvur hýsumurtur var at fáa. Vakthavandi á vaktar og bjargingartænastuni segði í gjáramorgunin, at í løtuni var ongin ídnað- arbátur úti í løtuni. Hysustovnurin er í menning, tveir góðir år- gangir eru á veg og ti er tað sera torført hjá id- nadartrolarunum at halda seg niðanfyri mest loyvdu hjáveiðu av mill- um annað, hýsumurti. Fá útlendsk skip Í løtuni eru ikki nógv útlendsk skip undir Før- oyum. Teir norsku línu- bátarnir eru heima í løt- uni. Ein bretskur trolari hevur roynt nakrar dagar undir Føroyum, Hann hevur fingið líuð og er nú farin í ES sjógv at fra. Tað hevur viðrað illa. Russiskir trolarar hava ikki verið i føroy- skum sjógvi í seinastuni, men nú eru fýra trolarar aftur innanfyri fiski- markið. teir royna eftir svartkjafti. Tvey sleip ein dag Leygardagin . vóru bæði tey stóru skipini hjá Vaktar og bjargingar- tænastuni bundin av at sleipa hjálparleys skip. Leygardagin boðaði Sancy frá, at teir høvdu fingið maskinskaða. Teir vóru staddir á Fugl- oyarbankanum. Tjaldrið fór avstað og sleipaði Sancy á Havnina. Teir vóru inni um 11 tíðina um morgunin. Um somu tíð fekk trol- arin Eysturbúgvin eitt bildekk um skrúvuna. helst eitt fríholt. Hann var staddur á Miðvági. Ólavur Halgi sleipaði Eysturbúgvan til Havn- ar. Mánadagin stóð hann á sleipistød. Eystur- búgvin er fyrrverandi Gullberg úr Vestmanna. Tað eru millum annað mennirnir aftanfyri dals- trolararnar, sum eru nýggju eigararnir. jústinus