hósdagur 5. januar 1995síða 11

Nr. 3 — 5. JANUAR 1995 fdindabladid 55 17] 11 vid. Tad er alt ein partur av ti sama. Av cini livsåskodan. Tí eru greinimar eisini skaldskapur. Eitt slag av sjålvbiografi. Og so eru tær søgan um tann evarska litla og verka føroyska vinstra- vongin, sum royndi at standa við sítt upp gjøgnum 1980'ini. At alt hetta rúmast í han Sara greinum, gevur teim- um ein heilt serligan dyna- mikk. Og tað ger tær per- sónligar og viðkomandi. Tá tú hevur lisið greinir- nar, kennir tú mannin, sun hevur skrivað tær. Politikkur er ikki bara tel Men tær flestu greinimar eru fyrst og fremst ætlaðar sum politiskar greinir. Jóanes Nielsen var on- gantíð í parti við nøkrum av teimum, sum koyrdu Før- oyar í sor. Og kritikkurin av teimum var mangan sera beinrakin. Men hansara endaliga poliuska mál hevði eftir mínum tykki hel- dur ikki verið tað rætta. Tað er tað heldur ikki í dag. Men tann grundleggjandi hugsanarhátturin er rættur: Ongin býr Føroyum av prakuskum orsøkum. Og ti må politiska kjakið snúgva seg um annað enn turr tel og statistikk. Politikkur má ikki vera rein forrætning. Hann má má snúgva seg um okkara veruliga virði. Hann må vera grundaður á eina lívsáskoðan. Og sálin má vera við. Tað er hesin boðskapur, sum eisini ger bókina ul eitt frálíkt íkast til dagsins polit- iska orðaskifu. Bømini í Føroyum í dag vita ikki, hvat munurin er millum fokk og kreppu. Tey halda, at vað er tað sama: Tel, sum ikki eru, sum tey skulu vera. Og hvat skulu tey halda? Tey hava aldrin hoyrt um nakað annað. Sjålvt løg- maður kennir ikki munin. Les bara nyggjårsrøduna. Greinimar hjá Jóanesi Nielsen vísa, hvat politikkur eisini kann vera. Men tær hava staðið í so smáum blødum, at bara nøkur heilt fá kenna tær. Greinasavnið kom heldur ikki upp á topp-10 listan yvir mest seldu bøkur fyri jól, sum Sosialurin prentaði herfyri. Men tað hevur uppiborið at verða lisið. Har er nógv at læra. Sjúrður Skaale 3 Mong hava aftrad seg fyri at gera ov nógvar samanber- ingar millum Jacob Hau- gaard, ið kom inn á fólka- ting í summar, og so fyrr- verandi formannin í Fram- burðsflokkinum, Mogens Glistrup, sum í 1973 storm- aði fólkatingið við heilum 28 fólkaungsumboðum. Tey flestu hava hildið, at tað bert vóru politikara- troyttir veljarar í Århus, ið kundu funnið uppá at valt Jacob Haugaard, men so er ikki. Hetta vísir ein nýggj kanning hjá Gallup-stovn- inum. Sambært hesi kanning er undintøkan hjá Haugaard so mikið stór, at hann hevdi fingið eini 15-20 umboð á følkatingi, um hann i dag hevdi sullad upp til fólka- tingsval vid landsfevnandi flokki. Hetta ger eisini sitt ul, at Jacob Haugaard meira og meira verður tikin í álvara. Ætlar at stovna flokk Og alt bendir á, at ein so- vorðin uppsulling er á veg, tí Jacob Haugaard hevur nú sagt í donskum blødum, at hann ætlar at fáa sett á stovn ein »politiskan« flokk, ið skal royna at vinna sær so nógvar sessir á fólkatingi, sum gjørligt. Valevnini skulu sjálvandi vera so fjar frá vanligum politikki sum gjørligt, og ti % hevur Jacob Haugaard cis- ini skoud upp nøkur nøvn, ið hann kund: hugsað sær at sullað upp ul eitt komandi fólkaungsval. Millum hesi eru eitt nú fótbóltsmálverjin Lars Høgh, hondbóltsspæl- arin Anja Andersen og boksanin Brian Nielsen, ið all hava boðað frá, at tey einki hava ímóti at fara upp í Haugaard-flokkin. Jacob Haugaard hevur nú rundað teir fyrstu hundrað dagarnar sum fólkatings- maður, valdur sum sokall- aður leysgangari, umboð- andi >De bevidst arbejds- sky elementer« í Århus. »So einfalt er tað ikki«, er tann setningurin, eg oft- ast havi hoyrt mínar fyrstu hundrað dagar sum fólka- tingsmadur, skrivar Jacob Haugaard í Ekstrablaðnum nýggjársdag. — Sama ger, hvat eg ella onkur annar skjóti upp fyri fólkatinginum, ti tað verður navninum av tí heilaga taktikkinum og við næsta valinum »in mente« avvist vid setninginum: »So ein- falt er tað ikki«. Stýrt av taktikki Við ødrum orðum hevur Haugaard nú gjørt sær tær royndir, at arbeiðið í fólka- unginum er stýrt av taktikki og næsta vali Eg havi hesar hundrað dagarnar funnið útav, at eg Hålvi tvórámaðurin ætlar nú at stovna flokk: Haugaard-flokkur hevði fingið 15-20 folkatingsumbod Tad eru ikki bert politikara-troyttir veljarar i Århus, id vilja geva Jacob Haugaard studul. Gallup-kanning visir, at stilladi hann upp i øllum Danmark, hevdi hann fingid støra undirtøku ; Á % 5 le i ikki kann hava ålit å nøkr- um, skrivar Haugaard víð- ari. Alt í fólkaunginum hev- ur eina taktiska orsøk, og í politiska talvinum er gom- ul, arbeiðsleys, innflytarar, flóttafólk og almannakli- | entar sum líkasæl talvfólk, ið bert verða flutt aftur og fram í vónini um at seta | mótstæðufólkini skák og | mát. Í »nyggjårsrødu« síni er Haugaard eisini úti við cin- an giting um, hvussu fleiri av poliukarunum í síni tíð eru byrjaðir sum politikar- ar: Tað bankar uppá í stov- uni hjá 9.b., og ein úr tíggj- unda flokki fortelur yngra | flokkinum, at skúlin nú hevur fingið eitt næminga- ráð. Hetta halda øll í 9.b. | vera citt sera gott hugskot, ul tey finna útav, at fundim- ir í næmingaráðnum eru aftan á skúlatíð. So sungur allur flokkurin høvdid í runnin. Øll sita so bara har og royna at hyggja niður í borðið, og tá Stóri Poul av óvart kemur at klóra sær í høvdinum, ljóðar uppi frå talvuni: >Tú er valdur, Poul<, skrivar Jacob Hau- gaard. Soleiðis havi eg illgruna um, at flestu av fólkaungs- politikarunum eru byrjaðir á politiska vígvellinum. hj. Ferja var seinkað 144 tímar Nýggjársódnin í Norðsjónum fórdi við sær drúgvar ferjuferðir, og eitt norskt farmaskip sakk, tá lastin forskjeyt seg Tað gjørdist ein rættiliga nógv drúgvari ferð, ið tey 647 fólkini — bæði ferðafólk og manning - umborð á donsku ferjuni >Danu Ang- liu« fingu, tá tey nýggjárs- aftan fóru úr Harwick í Onglandi á veg til Esbjerg í Danmark. Eftir ferðaætlanini skuldi ferjan farið úr Harwick kl. 13.45 nýggjársaftan og so verið í Esbjerg kl. 19 nygg)- ársdag. Men so skjótt skuldi tað ikki ganga fyri seg. Í fyrsta lagi varð fráferðin seinkað tveir tímar, men tá so ferjan var komin út á op- ið hav, rendi hon seg inn í eina ódn, ið var eitt sindur skjótari á veg, enn veður- menninir høvdu væntað. Tilsamans gjørdist ferðin 44 tímar drúgvari enn ætl- að, men sum skilst trivust ferðafólkini væl umborð, tí manningin tók sær væl av teimum, og tey fingu eisini ókeypis mat umborð, frå ti at ferjan skuldi verið komin í havn. Tá >Dana Anglia< kom í ódnarveðrið, var hon stødd út fyri hollendsku strondini, og neðan ódnin leikadi, fór ferjan spakuliga norðureft- ir, so hon at enda var heilt uppi í Ekofisk-økinum, ið liggur á norskum sjógki. Har varð hon so liggjandi, til veðrið gjørdist betri, og hon kundi halda leiðina inn til Esbjerg. Tá vindurin var upp á tað mesta, var hann 25 metrar um sekundið, men koruni tóku øll tað róligt umborð, og tey flestu vóru eisini far- in við fyri at halda nýggj- árið í friði og náðum á hav- inum. Seinkingin kundi verið stytn enn teir 44 timarnar, men so long gjørdist hon, tí valt vard at koma ul Esbjerg um tysmorgunin heldur enn tysnåttina, tå eingir bussar ella tok høvdu verid, og ferðafólkini = ikki høvdu sloppið inn nakrastaðni um náttina. Farmaskip sakk í ódnarveðrinum Odnarveðrið um årsskift- ið kom dátt við hjá mong- um, ið vóru sjónum, og eitt norskt farmaskip, >Linito<, sakk uttan fyri hollendsku strondina, men tað eydnað- ist tó manningin at sleppa av skipinum áðrenn. Lastin forskjeyt seg, og hollendska bjargingartænastan = varð noydd at taka menninar av skipinum. Eisini flein aðrar ferjur fórðu nógv seinkaðar, um enn ikki so nógv sum við 44 tímum. Ferjan >Hamburg< varð seinkað átta tímar á veg úr Hamburg ul Harwick, og somuleiðis tann stóra ferjan »Prince of Scandinavia«, ið var å veg ur Harwick ul Gøteborg. hj. Konsertir kom- andi dagarnar Felagið TUTL skipar fyri konsertum hesa vik- una í Nordurlandahusi- num. Í dag kl. 15.30 verður ein barnakonsert. Á skránni verður undir- hald og spæl fyri børn- um. Børn dansa og syngja við. Ókeypis at- gongd. Í kveld kl. 19 verður ein rockkonsert. Bólkar- nir, sum verða við á hesi konsert eru: Lokum, Oblivion, Alone, Baza- manaz, Mark No Limits, Hatespecch og Mold. Fríggjakveldið kl. 19 verður ein fólkatónleik- ara-, jazz- og rockkon- sert. Tey, sum eru við á hesi konsert, bæði bólkar og staklingar, eru: Krækl- ingar, Brim, Kár Sverrisson á Eyðun Lamhauge, Plastnoist, Sunleif Rasmussen, Martin Joensen, Devon, Kån P. og Plúmm á Hol- ger Lauann. Atgongumerki til kon- serumar í kveld og friggjakvøldid eru at fáa í Kunningartovuni og í Norðurlandahúsinum.