mikudagur 21. juni 1995síða 11

Nr. 115 — 21. JUNI 1995 tíðindablaðið Every year thousands of pilot whales are driven on to the Faroes and slaughtered with knives. EDWARD PILKINGTON meets the islanders who are not prepared to end a 500-year-old tradition for the sake of a few squeamish city-dwellers pr Vikings who putthe cull =Into culture ing og moralskt óforsvar ligt. sum umhvørvistarnir halda fast um, ella tad er ein neydugur partur av før oyska sknomunum og mentanini og verður fyri skipað, so djórið pínist sum minst. Tað, sum í fyrstu syftu tykist vera ein bein leiðis spurningur um djóra rættindi ella viðferð, verð ur, um hugt verður nærri at, beinanvegin tengdur at spurninginum um tilknýti hjá fólki ul náttúruna og meiningin og tydningurin av traditiónum Tindarnir í Tindhólmi eru sjónligir frá heiminum hjá Jón Joensen. Hann sigur frá søgn úr heimbygdini um eitt smábarn úr bygdini, sum ein ern tók og fleyg við tí upp á hægsta tndin Mamman klatraði upp eftir barninum, men tá 1ð hon kom upp til barnið, heyrði ørnin pikkad eygum úr barninum Tad er ongin moralur i hesi søgn, uttan at vist verð ur å hvussu hart og baldrut livid var enn er Á stovubróstinum hevur kona Jón Joensen, Olivia, hongt eina eftirgerð av ein um grindahvali við áskrift ini "Gud er leiðari og skjøldur okkara“. Í føroysk um hugsanarhåtu er ongin sjálvmótsegn millum hesi bæði — í hesi djúpt trúgv andi lutheransku tjóð verð ur grindadrápið fatað sum ein gáva frá Gudi Olivia hevur eisim á stovubróstið hongt eina eft irgerð av grindareiðskapin um, sum verður brúktur í grindadrápi. Tað er eitt spjótíhvalvákn), eitt krókut instrument (såknarongul) og ein langur, hvassur kniv ur, sum ger enda å hvalin um. Hvalvåkmå er ikki loyvt longur, eftir trysti frå umhvørvistunum men sóknarongulin og knivurin eru enn frammarlaga. Joen sen hevur ikki greiði á hvussu nógvum drápum hann hevur verið við í síð ami fyrstu ferð 14 ára gamal Hann metir eitt ella tvey um og í AVisan mun árið. og tá hann er 61 ára gamal, skuldu hetta verið tl ein 70 dráp Alt byrjar, tá ið hornini á einum grindabólki verða sædd, gjarna av fiskimonn um og vanliga rættiliga nær landi, har bólkurin gongur aftan á høgguslokki og små fiski. So skjótt sum hvalir mir verða sæddir, verður rópt grindabod. Aðrenn teldusamskifuð kom, vórðu bál tendrað ella hvít lek breidd út at varskógva menn aðrastaðni, sum síð ani við smáum bátum úr viði róku hvalirnar inn á víkir I dag verða bod givin um telefonina og fara grinda menn á staðið í bili og brúka motorbåtar. Hetta er orsøk til eina av høvudsatfinning unum hjá umhvørvistunum Drápið er ikki longur ein gomul tradition, sum gevur føroyingum neyðugan mat men et nýmótans fyri brigdi Tey vísa samstundis á, at nógv av tí gomlu kulturellu traditjónini, at dansa og kveða, verður mestum ikki gjørt meira. »Bert tí at okk urt hevur verið gjørt í eini 4 500 ár ger tað ikki ul eina tradition. I dag verður bert lagt á sjógvin hvalirnir dripnir til ókeypis mat — og síðani onki meira«, sigur umhvørvistunn Gillian Sta cey Hans J. Hermansen, ein fyrrverandi læran og buss førani, hevur fbirt ein felags skap av grindamonnum í eim roynd at mótarbeiða ålopum frá umhvørvistun um. Hann fastheldur, at drápið enn er stórur partur av síði, mentan og bygda traditionum. »Øll frá umleið 14 ára aldri taka lut — frá løg ungslimum til vinnulivs- og fiskimenn. Tað er nakað, vit all luttaka í og fáa gagn av 27 ára gomlu dóttur Jón Gunnvá, dámar at hyggja at dråpinum úr fjør um. >Ég haldi at grind er góð og tað halda øll vinfólk mini eisini Joensen Serliga nú ar beiðslovsi er stórt og væl ferðin so nógv minkað Mamma hennara. Olivia … eve #08... Edvard Pilkington her stæddur á redaktiónini á Tíðindablaðnum Sosialinum á Argjum sigur, at hon leggur líuð í nýggju frágreiðingarnar, sum siga, at spik møguliga kann elva til krabba vegna ov nógv innihald av pesti cides og ødrum dálkingar evnum. Hon sigur seg ikki kunna ímynda sær eitt liv uttan grind. >Soleiðis er lín ið nú einaferð her. Føroyar høvdu ikki verið tær somu uttan grind og spik« Tad verður sagt í Feroy um, at sjålvt áðrenn Marx skiltu og førdu føroyingar út í lívið hansara tankar ur líkarætt. Eftir eimi fyriskip 1298, sun an frå ånnum stavar frå nidursetumonn um av víkinga uppruna og spik skift bygdarfólkið sí javnt sum til ber verður tvøst millum Síðsta ár var Jón Joensen við í størstu grindini síðani 1941, tá ið 668 hvalir vórðu hildnir til í grannabygdini Miðvág f nåldur ngurin varð W ul vegjarDugvar Ti saltar Joensen nógv av spik Inum og turkar tvøsti í long um álum. sum most líkjast politista stavum. Hann við gongur, at nú, tá atgongd er til innflutar verur, er hval urin ikki av so avgjørdun tydning: sum energikelda fyrr tydning hevur ent Hvalurin gevur okkum mat ul umleið 78 dagar fimungur av øllum, vit hava bruk fyn«. Hann sær litla og onga meining í at prædika fyn sær um tað ómoralska í at drepa djór. fyri hann er sum men storån tad er umleið ein tað e:n daglig hending. Tað er onki sláturhús í Feroy um, so øll vanlig húsdjór verða dripin vid hond, av bóndunum sjálvum. Hann fær sína úrteku av 139 seyð um, sum hann drepur og turkar kjøtið, so tað varar veturin av Umhvørvistarnir siga, at mátin, hvalurin verður drip in uppá — ein djúpur skurður verður skorin í hálsin, so leiðis at mønin verður kvett er brutalur og pínufullur Tey hava film av hvalum sum ringja seg í blóðugun SJÓLVI Men førovingar Irápsháttin vera so human siga an sum gjørligt og at hetta er partur av lívi teirra í náttúr uni Sjá'vt eitt boykott av kann leggja búskapin hjá einum har 99% av soinum er Í r mginur € ISKUI fiskavørum sum landi flut landi uttlutn i SkElja r, tykist hava lítla åvirkar ørovinea at dr