hósdagur 18. mai 2000síða 10

18 Nr. 9 · hósdagur 18. mai 2000 · 74. árgangur K@T@-horniÝ Í sambandi vi› stóru og áhugaverdu menningina á internetinum, er ein n‡ggjur nethandil latin upp í Føroy- um. Ikki kann sigast, at før- oyingar enn hava tiki› handil á netinum til sín, men vænt- andi fær hetta eisini sítt gjøgnumbrot í nærmastu framtí›. N‡ggi nethandilin hevur fingi› sær navni› hallo.fo, og liggur á adressuni www.hallo.fo Sum navni kanska sigur, so er talan um nethandil vi› fartelefonum og trá›leysum telefonum, umframt tilhoyr til hesar. Merkini eru Nokia, Ericsson, Motorola, Siemens og Panasonic. Sigast kann ikki anna› enn, at hetta eru tvær vinnu- greinar, i› eru í stórari menning, nethandil og far- telefonir. Og so ta›, at fartelefonir- nar í dag, umframt at virka sum vanlig telefon, kunna senda og móttaka skrivlig bo›, senda og móttaka e- mail, rógva út á neti› og nógv anna›, ger at sam- einingin ímillum internet og fartelefonir er tættari enn nakrantí›. Á www.hallo.fo ber eisini til at lesa um WAP - Wirer- less Application Protocol, i› er ein heimsstandard fyri mátan at flyta internet inni- hald og a›rar framkomnar telefontænastur til m.a. GSM fartelefonir, i› hava henda eginleika. Flest allar fartelefonir, i› koma á markna›in í løtuni hava henda WAP eginleika. Nethandilin læt upp tann 10.05.00 og er opin alt samdøgri› - hvønn dag. Fólkaháskúlin Snoghøj, sum liggur vi› Fredricia, hevur tiki› eitt stórt stig inn í n‡ggju øldina. Vi› hesum byggir skúlin brúgv millum KT-tørvin hjá tí einkulta menniskjanum og hvussu samfelagi›, sum vit øll skulu liva í, ver›ur ment. KT-fólkaháskúlin bjó›ar eina rø› av KT-lestrargrein- um – bæ›i fyri tann roynda og fyri n‡byrjaran. Haraftur- at ver›a loypandi sett á stovn serliga kreativar vallestrar- greinar sum til dømis ítrótt, bókmentir vi› meira. Á KT-fólkaháskúlanum b‡r og etur man saman, sum á einum hvørjum fólkahá- skúla. Ta› gevur eitt stuttligt og spennandi umhvørvi vi› møguleika fyri at læra nógv n‡ggj fólka at kenna. Eitt skei› á KT-fólkahá- skúlin Snoghøj kann ganga undir "Den Fri Ungdomsud- dannelse (FUU). Eisini í summarhálvárin- um eru nógv skei›, fyri fólk í øllum aldri, har KT er ein stórur partur. Lærugreinarnar Frálæran á háskúlanum er skipa› vi› nøkrum felags lærugreinum fyri øll, líka- miki› hvørja breyt man velur, umframt nakrar val- lærugreinar. Breytin Kunningartøkni (Informationsteknologi) Hevur hesar vallærugreinar: St‡risskipanir – hvat er ta› sum fær telduna til at virka? Hvat hendur tá man setur streym til telduna? Hvussu ver›a input/output, forrit resourcir st‡rd? Systemkonstruktion – ta› er eisini brúk fyri arki- tektum í forritara ver›ini. Lær hvussu tú teknar og beskrivar eitt forrit ella eina skipan. Forriting JAVA – frá makroforriting til microforriting. Hvussu for- riti eg eina dialogboks til Word ella interneti›? Net & Internet – hvat er munurin á einum lokalneti og Internetinum? Hvørjar uppgávir hevur eitt KT-net? Hví er Interneti› blivi› so væl umtókt? Demokrati og kunningartøkni – st‡ra vit tøknini ella lata vit okkum st‡ra/manipulera? Is big brother watching? Er kunningartøknin demokrati- serande? Breytin Samskifti og mi›latøkni Hevur hesar lærugreinar: Mi›lavísind – samskiftismi›lar í gjár, í dag og í morgin í terori og praksis. Brúkaragreinsuflada – hvussu samskifta forrit og skipanir vi› okkum sum brúkarar? Ymisk sløg av for- ritium. Design, moralur og etik. Ein skermmynd; listar- verk ella einkult samskifti? Webtilger› & forriting – ger tína egnu heimasí›u. Ambo› og einkul forriting. Grafik og design. Ljó› og myndir (multimedie æstestik) – skúlin hevur eitt ljó›studie vi› møguleika fyri ljó› og harddiskvi›ger›. Vi› gra- fiskum elementum kann tú gera eina æstetiska heild og ver›a fyrreika›ur til krøvini í gó›skukenda margmi›la- arbei›inum. Demokrati og mi›latøkni – st‡ra vit tøknini ella lata vit okkum st‡ra/manipulera? Is big brother watching? Er kunningartøknin demokrati- serande? Umframt omanfyrinevnda eru nakrar felagslærugreinar líkamiki› hvørja breyt man velur. Tær eru: - grundleggjandi KT, - filosofi, mentan og sam- felag, - individi›, bólkur og fe- lagsskapur (psykologi), - frálæra og pædagogik og - virtualitetur, cyperspace & tær persónligu kontaktirnar Til seinast kunnu vit nevna vallærugreinarnar, sum eru: bókmentir, ítróttur, drama og samskifti, Evropa í dag, tónleikur, kórsangur og kreativitetur og design á teldu. Ta› fíggjarliga Ta› kostar ikki onki at fara á KT-fólkaháskúlan. Kostna›- urin fyri mat, uppihald og frálæru er kr. 850,- um vik- una í 20 vikur tilsamans gev- ur ta› kr. 17.000. Umframt hesa upphædd ver›a lestrar- fer›ir gjørdar til antin USA ella India. Hesar kosta kr. 8.000 og kr. 6.000 eyka. N‡ggj skei› byrja í januar og september. sid@sosialurin.fo Lesi› meira á www.snoghoj.dk Háskúlin sum spennir frá Grundtvig til Gates KT-Fólkaháskúlin Snoghøj eitt gott alternativ. Hetta er eitt heilt einastandandi hugskot, sum setur saman ta› besta frá háskúlamentanini vi› KT-ver›ina, og harvi› letur upp fyri einum heilt n‡ggjum møguleika at fyrihalda seg til KT og a›rar stórar lívsspurningar. Snoghøj Folkehøjskole liggur í sera hugnaligum umhvørvi vi› Fredricia Háskúlin leggur stóran dent á kunnignartøkni www.hallo.fo Nethandil og fartelefonir Vit hava veri› ein túr inni á heimasí›uni, i› nevnist www.b36.fo, og roynt hana. Sjávldan skal ein sko›a hundin á hárunum, og hóast heimasí›an er snotiliga upp- sett úteftir, so tykist hon ikki av nógvum, tá framsí›an ver›ur heinta inn á telduna, hóast hon inniheldur ikki so líti› av uppl‡singum, i› kunnu vera hentir hjá rætta vi›komandi. Men júst hetta vi› at gera eina einkla framsí›u er kynstri›, tá heimasí›a skal setast upp. Flestu li› í Føroy- um hava ein a›alsetning, og ta› er at vera vi› í evrope- isku kappingunum. Hetta er mál sum B36 setir sær á hvørjum ári, og tí er eisini umrá›andi vi› eini heima- sí›u, i› kann mynda felagi› úteftir. Heimasí›an er tí merkt av at uppl‡singar um felagi› ver›a ra›festir frammarlaga. Tá tú kemur inn á sí›una, er ongin ivi um, at talan er um eina "svart/hvíta" loysn. Litirnir hjá felagnum hava høgan prioritet, og solei›is er ta› ivaleyst vi› flestu fótbóltsfelagnum, i› hava ein samleika at ávísa. Annars er høvu›ssí›an sett solei›is upp, at sló›irnar ví›ari eru lagdar inn í eitt fótbóltsmál, so tá tú vitjar ymsu undir menu’irnar á heimasí›uni hjá b36, er talan um "stongina og inn" hvørja fer›. Hetta at talan er uppl‡sing fram um dagførda tí›inda- tænastu merkir eisini heima- sí›una, og sjálvsagt ver›ur ikki arbeitt dagliga vi› at dagføra hana. Hetta hevur onki fótbóltsfelag orku til. Solei›is er eisini vi› B36, og hetta kunnu vit onki gera vi›. At talan er um at vísa á ein identitet er eisini ey›sæ›, og tí ver›ur stórur dentur lagdur á at grei›a frá felagi og søgu felagsins. Um sni› og lay-out kunnu vit bert siga, at vit sjálvsagt hava sæ› ta› i› er meira innbjó›andi, men alt tiki› vi›, er sí›an bara heilt OK. Mest umfá›andi er, at teir eru vi›. Á heimasí›uni hjá B36, hava teir veri› so beinasam- ir, at teir fylgja vi› fótbólts- kappingini, solei›is at lesar- ar, serliga uttanlands, kunnu fylgja vi›. Mest forvitnisliga sló›in er tann i› nevnist "ymiskt". Her ber millum anna› til at fara inn á "spøl", "skemt", og "links". Eisini ber til at vitja áhugafelai› hjá B36 vi›- haldsfólkunum, i› nevna seg Floksmenn. Harafturat er ein sló›, i› nevnist "Video", men tían- verri var onki aftanfyri hana. Kanska onkrar videomyndir koma har í framtí›ini. Held- ur ikki rigga›u sló›irnar, i› nevnast "skemt", og "links". Hetta var eitt sindur ke›iligt, tí vit vænta›u sjálvsagt at finna onkra gó›a um arva- fíggindan, HB, undir skemti- teiginum. Vit velja tó at siga, at teir ikki eru li›nir vi› at framlei›a sí›una enn. Annars kann vi›merkjast, at heimasí›an hjá B36 ikki er ein tí›indatænasta, sum so, men heldur ein háttur at markna›arføra felagi›, og hetta merkir sí›una, kanska ov nógv. Talan er ikki um nakran vinnuligan part, vi› ta› at ongar reklamur eru á sí›uni, og ta› skulu teir hava tøkk fyri. Um sni›i› er stutt at siga, at vit ganga út frá at teir arbei›a vi› hesum, so hvørt tí› og peningur eru til taks. Eitt sum er eitt sindur óheppi› er, at vinstra hálva av sí›uni er uppsett sum frame, me›an bordin til vinstru er stationerur. Hetta førir vi› sær, at onkrar sló›ir ikki koma vi› á skermin, uttan so at tú velur "fuld skerm" á internet leitaran- um. Hetta áttu teir at rætta, tá talan er um eina tøkniliga kisku. Okkara metan er í stutt- um, at heimasí›an tænar sín- um endamáli, er stutt (kanska ov stutt) og greitt uppsett. Hugskoti› vi› at seta sló›irnar inn í eitt fót- bóltsmál er originalt, men so eru heldur ikki fleiri ori- ginalitetir at fáa eyga á. Eitt sum telir upp, er at uppl‡st ver›ur um besta li›i› hjá felagnum, og har- afturat um hvønn einstakan leikara. Hetta vísir at teir, hóast alt, hava tiki› sær stundir og gjørt sær ómak, tá teir hava tøppa inn. finn@sosialurin.fo K@T@-horniÝ Nr. 9 · hósdagur 18. mai 2000 · 74. árgangur 19 F A R O E S E T E L E C O M Tinghœsvegur 3 ¥ Postrœm 27 ¥ 110 T—rshavn Tel. 30 30 30 ¥ Fax 30 30 31 T-postur: ft@ft.fo Heimas’Ýa: www.tele.fo E L E K T R O N ...ein livandi leiklut í kunningarsamfelagnum Staravegur 5 www.tt.fo > > > Tlf.: 317620 Fax: 317699 Vit hava stórt úrval av: Teldum EDV-tilhoyri Printarum Scannarum Forritum Telduspølum Fartelefonum > > > > Telefax Skrivstovumøblum Marknagilsvegur 77 Postsmoga 177 ¥ FO 110 T—rshavn Tel. 31 88 13 ¥ Fax 31 33 74 T-postur: fh-sth@post.olivant.fo Heimas’Ýa: http://sth.olivant.fo SKEIÐTÆNASTA HANDILSSKÚLANS * STH útbúgving, eftir- og víðariútbúgving á Føroya Handilsskúla Henadan myndin av besta li›inum hjá B36, er at finna undir www.b36.fo Solei›is sær skermurin út, tá tú fer inn á www.b36.fo Heimasí›uummæli: 1936-1996, og so ví›ari Í 1936 gjørdist Tórs- havn eitt fótbólts- felag ríkari. Talan var um árstalsfelagi›, i › fyri fyrstu fer trein á vøllin hetta ári›. Tá felagi› fyri 4 árum sí›an kundi halda 50 ára fø›ingardag, hev›i samfelagi › brynja› seg til ein n‡ggjan mi›il, sum skuldi vísa seg at menna seg meira enn nakar hev›i droymt um næstu árini. Talan er um Alneti›, og framskygnu B36’arnir hava, sum flestu onnur fótbólts- feløg her á landi, tiki› hendan mi›il til sín, bæ›i í dagliga PR-arbei›inum, og vi›víkjandi almenn- ari uppl‡sing um felagi › Ummæli av www.b36.fo Hentleikar: Skjótleiki: Uppl‡singar: Lay-out: Samanlagt: