leygardagur 31. august 1996síða 19

MÁLTEIGURIN Beskorin orð Í eini sjónvarpssending nakað herfyri stóð at lesa í teimum føroysku undirtekstunum »Hann undrar mótið, drongurin hevur« Hóast setningurin er eitt sindur sjáldsamur i bygningi, mestsum bygdur upp i skaldamáli ella kvædastili, er mein ingin greið: »mørid er grundlid, hann åvirki, so umskrivað til vanligt føroyskt hevði hetta itid: -Mótið, drongurin hevur, undrar hann«. Eitt sindur legið kanska, at setning urin kom fyri í einum filmi fyri børn ella hålvvaksin Men í sama filmi stóð eisini at lesa: >Ég undri tygum fyri tygara arbeiðis. Her munnu nógvir hyggjarar hava undrast, tí ein setningsanalysa gevur einki úrslit. Setning urin er tað reina volapúk á féroyskum Bert tey, sum duga so frægt av eingilskum (hetta var ein eingilskur filmur), at tey hoyra orðið admire, ella hóma orðið beundre aftan fyri tann føroyska tekstin, gruna hvat ætlanin er at siga við hesum setninginum. Og nú fær setningurin, sum varð nevndur fyrst í hesum stubba, eina heilt aðra meining! Tað er ikki mótið, sum er grundlið, tað er hann, meðan mótið er ávirki. Og ætlanin er at fortelja okkum, at »hann« heldur nógv um mótið hjá dreinginum, at hann metir mótið hjá dreinginum høgt! Og tann seinni setningurin skal fortelja okkum, at >Ég haldi nógv um tygum fyri tygara arbeiðis? Hvussu er tekstarin komin fram til hesa sjáldsomu sam anseting av orðum ? Aftanfyri liggur danskt beundre ella tað føroyska talu málsorðið beundra. Í tí danska tekstinum, sum týtt hevur verið eftir, man hava staðið okkurt sovorðið sum >Han beundrede drengens mod= og »Jeg beundrer Dem for Deres arbejde« Sum allir føroyingar man tann neyðars tekstarin eisini vera indoktrineradur við, at øll orð, ið begynna við be- eru sum kolubrandur at rokna. Hvat gera vit so? Uppskriftin er einfald: vit taka eitt danskt orð ella talumálsorð við forstavilsinum be-, amputera be-, og hokuspokus. so hava Vit eitt »føroyskt« orð undra vid merkingini »beundre Tad er bara tað forargiliga, at vit frammanundan hava undra við heilt øðrum týdningi. og hetta loypur nur € un t Ti hetta lítla be-ið kann hava stóran tydning. »Hevur hann talt rokmingina« er nakað heilt annað enn Hevur hann betalt rokningina=. Og tekur onkur til »Ikki var tað beskorið<, er tað ógvuliga langt frá tað sama sum skorið honum Ikki var tað honun Sjálvandi kunnu Doktaran døva patientin« og vit kunnu »Falla okkum i Harrans hendur«. Ti vita vit ur djóralærumi, at:tað ber tl at kappa ein maðk i helvt, og báðar helvtirnar halda á at liva, sum einki var hent. Og tað ber til at kuta ein arm av einum krossfiski uttan at krossfiskurin tykist lata við seg koma. Men tex sum halda tað sama bera til í målfrødini, at:tað ber til at klippa eitt orð í helvt ella kappa eitt petti av i og so lata restina liva sítt friska liv, halda seg kanska vera snissað, men tey kunnu stemt ikki sigast at duga at leggja síni orð vil lata tvalevst JHB Læknavaktir Tórshavn: Sølvi W Olsen tlf. 16611, leygardagin Petur Højgaard, tit 10110, sunnudagin Framsyning Månadag- friggjadag Eysturoy: Sverri Lamhauge, tif. 48016, leygardagin Magnus å Stongum, if. 23006, sunnudagin 10-16 Leygardag- sunnudag 13-17 Norðuroyggjar: Hanus Hansen, tif. 84480, leygardagin og sunnudagin Tannlæknavakt, Tórshavn Bráðfeingishjálp fæst leygardag, sunnudag og halgidagar kl. 13-14. Tlf 14544 Fornminnissavn Brekkutun 6 Hoyvik Tlf. 18076/10700 i 1Di KOEN | ; £ VAGA | # KING fok- v- ; ; FE = = Vik 4 SIA nn Cum |£02 | ár noe | sp | VAR TA I NÆ; PL = F — ——————— —— — Fe —— — 1 — mt — GR | | | | | -- ET + + T- | 0 GENE Tør — + ÍHRKNS | T —-7—1— iør | | | } Venme | | 41 | | | | MENN Í | 7 | < ———— im | Ea 1 Pi Í | | Fi 1 T T Í AN £ TONS + TORSM) mør T T 73 ll | z 222 | | 7) | logen | sr = rå em 2 >= = | - 4 i | { Hr SR US 1. 1 - mm HOP! T —4 +———+— HA KOR ly | | * = 1 | - | - ætti 240 | | fo Vor 5) | EonA | | konv | hæl Í Í 1 less) T Ta el 1 ZA 1 Í | | | ER LL 2 pen] | | | | Nhat | | | I kROio | rt Å]S "| — home mt 1, 0 | "Í þem + + |, TVÍ sp | | [SJ | —|— | bow ud } | FAR 3 | frisk | — oa + i + + 4 i + + I ——-— | ”Tsmes | | | | SKR | 3 | FOSFOR) ger | LL” | | i Sker 7 | VERS KONA } 171 - - Í - + + + + + + + — + Tø Boe 18/8 | | pr Á i } i i bg á i | | Se | - 4 4 - NAR ere Doyvik | Eg see | jó SEN STE ána } po) p VET. } } LL 1 i } } ly Ren 6 LAÐA TIA re F NMBTRJ ... Pr — » - | b - ek: á #00 y STVD AT T T lEysrvee! Få — Í T Vara Russ EIN bø Lr sd få — ger —— e 1 | þura | | Gg | ] SR | UT IN ro | SAM , gr Free P » » I > 4 . » ! læse | AFA | Vucne Í Vakti ft 1 p KAN VARAN FÅ i ; j ; tá 0) ÅG 'n eytes K 7 c r* -— i ; 7 - — — KR JN SORDA GÅ TÅ Vinnari: Hannalindenskov | Láarvegur 4 L Fórshavn — ———— | | — — HER — — - ” - - Í Loysnin frá seinastu viku | ...... oO Í rðð Loysunarorðið: YRKINGASAVN | orm Navn |— | i Bústaður | | TT Í Bygd/býur - Med Så ; Lesið føroyskt — hugsið førovskt! Hvønn leygardag verður krossorðagáta í blaðnum. Drigið verður millum réttu innsendu loysnirnar. Vinningurin er ein av niðanfyri neyndu bókum frá Føroya Skulabokagrunni. (Krossa av hverja tú best kundi hugsað tær) Fyri at verða við í dráttinum um vinningin, må loysunar- orðið vera okkum í hendi í seinasta lagi hósdagin. Vinn arin verður saman við loystu gåtuni kunngjørdur í blað- num næsta leygardagin Sendið loysunarorðið til: Sosialurin, Box 76, 110 Tórs- havn - og viðmerkið>Krossorðagátanr. = <ábjálvan. —hewi bom Fuglar i Nordurhøvum Stjórnarskipanarmálið 1946 Spell at sólin kom upp Politiska soga Feroya 1814—1906 Feroyskir soppar Degurðabókin Segan um eplið Heimsatlas Mannakroppurin — og hvussu hann starvar LULULLDLVULVLUDGCECO Alfagurt ljóðar mín tunga (flega/ljóðband) Bøkur og annað tilfar bæði innan og uttan skúlagátt. |/ FØROYA SKÚLABÓKAGRUNNUR