leygardagur 16. november 1996síða 8
‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
8
Nr. 222 - 16. NOVEMBER 1996
IDEALIR OG VERULEIKI
— viðmerking til Maritu Petersen og Árna Olafsson
Reakt:ónirnar í kjalarvørnnun
grein mím um heir
hava beint orða
skiftið av leið. Púrasta og fu
mastyris
Her er leiðann á Oljufyr
sitingin Martin Heinesen
INlantikin Hann hevur sakliga
svarað nøkrum spurningum al
{ gu
nen Men Arn ( Mafss yn hev
sr nú í tvermum umførum lagt
lir at geva skervar upp
ýsingar og bera ósannindir
I 10 uma hevur fyrrver
så 1 CVU Ve
øgmadur Manta Peterser
mørt
Hóast eg ngu hav svarað
Arna Olafsson einaferð. skal eg
ra emmå semastu roynd af siåa
ar ERNU MISSK ga 1
£gja meg undir á gå OSål
Harvid fara tey ú ø
ørk fyri sø gh
bóltspælan hevåi
ein fóthóltsdyst. tikið høltin við
hondin z sidam lagt hinar
undir at st terr ikk: fylgdu
hondbóltsreglunum
Hesin busuti framferðarhátt
” rr t
ur gerst serliga iøgin,u V
top ð inn
samanbera = greinimar hjá
Mantu og Arna. Tey mótsiga
ú hverjum ðrum í sínum so
nevndu „rætt eiðingum
Manta Petersen sigur !
dømis, at eg sigi Osalt um, ål
Arm Olafsson starvast sum
fanskur embætismaður. Arm
sjálvur vattar hinvegin, at han
gåvu fanska Uttanrik
málaráðnum. Hver hevur
sagt alt
é rættilig
nfaldar: V á
af 1 á vil h
Juga at síggja UNE sår
Ju f kkar F I
iðni k De
- aklg
Ongin av } y
er 5 aðar k ving
Maritu og Arr
grumlar áhið
ð á vera red
kli f ir % 3
gerðir 1 k r Ma
g A De x 20
Formelt og reelt
reelt vald i heimastýnsskip
amini. Eg hav: vist á, at tey
sum standa á pappir
num um sjálvræði og ábyrgd
deal
nnan Heimastýnslógina
»g undirgrundår
feskastu
ru avger Mrnar
lemin
a sonevndar J
1 kt på rul um rík <
interessukonfliktir
Síðani havi eg gjørt ta miður
stæðu. at:skulu vit fáa gre må
brúka tær veruligu royndir vit
hava fingið undir Hermastýris
skipanir Vin ugu staðfesta
hverjir ter ítekilgu trupullerk
h
rættarligar Karmar fyn vat
her til og ikk: Vit mugu fáa
eitt ávíst samband millum tað
formella valdið og tað reella
valdið
Hetta er eisim kjárnin í mín
viðgerð av undirgrundarmálin
um. Hetta er døm um ett eki
i LØR gu nmeressuk or
fl klum IT Tun rik spartarnar
Men vit hava ongi umsitingar
g amboð, sum kunnu viðgera
Ístaðin hava
hesar konfliktir
vit land umsitingina av málin
um uppí hendurnar á eimi Olju
ráðleggingarneynd við bæði
egg
donskum og lørovskum em
Hóast vit formelt hava yvir
tikið alla polttiska ábyrgd og
sv undirgrundin
reellu avgerðirnar
v ðg ørdår einum umsiting
reiðar
tryggjar greiðar
urlhigum hepi. sum eftir mínum
TYKK KK
k k f
k £ upf 5 k
» k bæt nn sk
0 % ,
r T hvert
v ; að eð á
| reellur
H orme
F FÁ 5 ert
nøkur tå JØ
k ø
k t " har fø
VSK i þ
f Vor
| Kj
kk t
fekk kvotuskipanina igjøgnurn
Fyrrverandi forstjónin í
Tinganes: Finn Norman
Christensen, sum heyði sera ilt
við at grundgeva sínar umsit
ngarligu avgerðir út frá før
yskum áhugamálum
Trupulleikin er ikk: at
danskir embætismenn eru
lúnskir. Trupulleikin er, at em
bætismenn skulu
fylgja stgnalum frá poliikarum
sjálvsagt
sínum metingum. Og har
vinnur tað sterkasta politiska
systermå, um ósemjur eru. Ser
liga tá førovskir polttkarar als
kk: eru samdir um. hver
gnal skulu sendast
k r Ikki I nið er
kk nm kaður gu
ut Uttan nakra grunde
P en við absoluttum útseg
m Y vita hval såannieik
Årr Olatfssor g M if
Peterser í bert tosa um tá
formellu gongdina . Tey vilja
kk: viðgera. hvat fer frar
hard. kljóld lå DOTISK
rd ørdar I ?
a ikk: viðgera interessuk
ngdint Í
Taka vit tað í álvara, mugu allir
samfelagsspurningar og alt po
litiskt kjak leggjast burtur Tað
svarar til, at danskir politik arar
og embætismenn skíra alla við
gerð av arbeiðsloysinum
ósannindir. Tað stendur jú í
Grundlógini at øll hava rætt til
arbeiði
Seta vit tað so hanalt upp, er
tað neyvan hetta Manta og
Arni vilja forsvara. Tí má finn
ast ein onnur orsek til. at tey
eru so íðin at:fortreingja real:
tetirnar
At verja egnan leiklut
Skulu vit hava ett orðaskifti
mugu vit eisini spæla við opn
um kortum. Í hesum føn eru
bæði Marita og Arm sjálvi par
tar í polttisku og umsitingar
hgu avgerðargongdini. Manta
og Armi hava altso ein persór
hgan áhuga i terra útlegging
av málinum Tað skulu tey
sanmiliga essim hava loyni I
Men tað er eitt púra mis
vísandi grundarlag fyri at gera
seg til sannleiksdómara vegna
almenningin og køva allar aðr
ar metingar Tað ber sum kunr
ugt ikk: til, at vera bæði dómar
og vitni í eini sak. Og tað er
púra burturvid, tå vit viðgera
fløkt politisk mål. Tey áttu al
gjørt sær og ødrum greitt, at
tey bert eru ein lítil partur í err
stør: avgerðargongd. sun
sjálvsagt ma v Agerast frå eðr
im sjónarhornum et frá
Ég kann ugga tey við, at eg
hav: lisið frágreiðingarnar frå
oljuráðleggingarneyndini
undirgrundaravtaluna og ann
ars tað mesta av tí almenna
tilfannum um undirgrundar
málið. Men vid allan virðing
fyn hesum arbeiði. so hevur
tað ikk: stóran tydning í hesum
føn. Tað kann í besta føn siga
nakað um, hvat naknr mynd
uglerkar halda um eitt mål, tå
avgerðirnar longu eru tiknar
Tað vil siga tann formella
versi6nin
Tad sum eg vidgeri, er
hvussu og hví avgerðirnar
verða tiknar og ta fløktu ka
balina av áhugamálum, sum
hava tydning. Og tað krevur
heilt aðrar kanningar
Við bert at visa til tær for
mellu avtalurnar, vilja Marita
og Arm eggja mær til at gera
sum maðurin, ið misti eina
fimmkrónu millum tré og
greinar í myrkn. Hann fann sær
ein lyktapela og leitaði har sum
host var
Hesi ráð kann eg tivern ikki
brúka. Ég noyðist hinvegin at
finna eina Jummalykt og leita
millum tré og greinar
Í hesum sambandi kann eg
upplýsa, at eg í góð trý ár havi
gjørt eitt miðvíst kanningar
arbeiði um ta politisku og um
sitingarligu avgerðargongdina
millum ríkispartarnar. Tað til
far eg higartil havi sæð úr
donskum mimstenum rúugvar
meira enn 100-falt so nógv
sum tað føroyska tilfand. Tað
ið er sknvad um føroysku
undirgrundina eigur sín part av
rúgvum år flem donskum
ministenum — og tað er væl at
merkja skrivað eftir des. 92
tå førovingar formelt yvirtóku
málsekið
Eg skal ikk: lasta Mantu og
Arna fyn ikk) at hava gjørt sítt
kanningararbeiði til lítar. Ég en
fusur at svara spurningum, um
tey venda sær til min, og eg
arbeiði stødugt við kanningun
r
uf
Rætt og skeivt
Marta Petersen sigur í sim
grein, at eg hav: givið skervar
upplýsingar um hver bygdi
Olulvynsttingina upp og
hvussu hon virkar. Hon sigur
at tað var landsstýrið sum setti
allar hmirnar Oljuráð
ggingameyndina. og at:tað
va indsstýrið sun setti
Ohufyrssttingina á stovn. Ja
sjálv sagt gjørdi landsstyrið tað
Men eg viðgjørdi
spurningin um
avgerðir vórðu tiknar reelt
Komu uppskotim um, hver
formeit
hvussu hesar
kuldi setast í Oljuráðlegg
garnevndina bara su rear
mnhenngår hjá amdsstyr
num? Hevur Oljuráðlegging
neymdir kk fé ne %
«kla í Ø vgerdum, hóa
hon forme var Murlegd
j 3M?H r
i to ty
Hvø i '
H }
øk i
gjørd í Tinganes: til at handfara
oljumål?
At siga fyn almenninginum
at føroyskir politikarar eru teir
veruligu høvudsaktørarnir
øllum, sum fer fram, er antin
ein ógvuliga væl barberað út
gáva av sannleikanum — ella
er tað heimsmet í fortreinging
Manta sigur seg vilja kjak
ast um Heimastýnslógina. Men
hvat vil hon kjakast um, tá hon
ikki vil viðgera tær royndir og
teir trupulleikar vit hava fingið
undir hesi skipan? Um hon vil
kjakast um Heimastýrislógina
í sjálvum sær, uttan atht ul tann
veruleika lógin hevur virkað í
so verður tað jú reinur teo
retiskur hugtaksfimleikur. Og
so kunnu vit eins væl kjakast
um Charles Prinsur sveik
Dianu. Satt at siga, hevði eg
hildið tað vend meira áhuga
vert
idealir og veruleiki
Tad er onki eindømi, at før
oyskt samfelagsorðaskifti fer
soleiðis av leið. Eg skal end
við at gera nakrar persónligar
metingar um hví hetta er so
Høvudsorsøkin er eftir min
um tykki ein samanveyjing
millum idealir og veruleika
sum elvir til tað vit kunnu kalla
onenterningsloysi
Um vit skulu skapa nakað
nýtt og semjast um politiskar
avgerðir mugu vit hava eim
greiðan skilnað millum idealir
og veruleika
Vit mugu analysera tær
royndir vit hava gjørt okkum
og gera okkum greitt, hverjar
kreftir stýra samfelagsgongd
im. Hettar er veruleikin, sum
vit kunnu síggja uppá fleim
mátar, og tiskil kjakast um
Síðani kunnu vit skipa roynd
mar og seta ynskir fram, um
hvussu vit vildu ynskr okkum
at samfelagið varð skipað
Hetta eru idealini, sum vit
sjálvsagt eisini skulu kjakast
um, og síðani royna at nærkast
við politiskum avgerðum og
skipanum
Eftir svarunum hjá bæði
Ama Olafssyn og Mariu
Petersen at dóma, umboða tey
í hesum máli júst tann øvugta
hugsunarháttin. Tey hefta seg
bert í nøkur føgur ideal, sun
eru orðaði í Heimastýnslógir
í undirgrundaravtalum ella
frágreiðingum hjá stovnum. ið
skulu verja sínar eg
Síðar eta tey
Miu hesi tdeaiini pg
veruleikan. Tey tosa ikk: um
hvussu tingim síggja ul í veru
leikanum. Tey tosa um, hvussu
tey vilja, at tungim síggja út
og fornøkta, at tað kann vera
tríð við veruleikar
Koma vit ikk: burturúr hes
Im, sita vil at enda eftur við
Høgni Hon dal