leygardagur 1. mars 1997síða 10
‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
10
tíðindablaðið 1
Nr. 42 — 1. MARS 1997
Hann stúrir fyri fiskiskapinum komandi árini:
týðiligur samanhangur í
millum gríður og fødividur
Eingin tryr. hvussu tlla eg SKIÍtINI Í SJÓNUM annars
um várið, verður eisini galið
við fiskiskapinum komandi
árini -serliga tá ið vit hava í
huga, hvussu hart toska
k undi árini. Eg frykti fyri Fødiketan í sjónum er so stovnurin verður troyttur
m skrædli Og betri leiðis, at toskayngilin etur Tað sum hendi í árunum
3 Y ikki av. at tråd Kki alu, men eggini og yng frammanundan var, at gróð
ski er farin = ulin undan åtuni urin kom ov seint fleiri ár á
uk Men skal tað bera til hjá rað. so havid at enda var
ye kur ensen í at gvta, skal hon hava steindevtt
5 eð g tann fødin er gróð Men so komu aftur fleir
fiskiskapin undir — urin i sjónum ár við nógvum gróðri í gyt
k ingartíðini og tað hevur ers
H ) …« ini sæst aftur i fiskiskap
kisk v. O nun
5 3 g $
) K- Vånalig tekin år
givið náttúruni
H 1 y Sjålvur frykta Jåkup
5 kk JL ir KET hann lonser fy at hetta er
kk ( Mar sem nur ár ke hanr byrjanin til eina afturgongd
C Mig Tað er akkurát sun við nøkrum árum við ong
stað 1; eygleiða um gróðr ge sostatt fiska
% } EKI r KC ir ha VS
g nátturu! ei at fiskay Hann vidgongur, at hann
Men Jåkup Joensen bygg leyður i hungr 3 er ikki fakmaður á økinum
kk ir døpru me I Men hann hevur lagt til
er ábendingar hanr ning I merkis tær ábendingar. nátt
i mt. Ha gu g kom SC c úran er komin við um vån
| knars fyrs inni. Men s Eg haldi. at veturin hev
g ør. benda á hann at koma ly g seriiga rs metaliga nógv at:siga
3 99 994 n fyri gróðurin í sjónun
Tiverr S ið seg, á har kilig Jákup Joensen at
eði tær vísindaligu kann friskayngulir hann fyrr hevur nevnt, at
g g ve y i fjár teir harðu stormarnir, sum
t f di ht aliga, á kon vóru um vetrarnar frá 1988
hver } g il semi bjarga fisk » nøkur ár fram, hava havt
) ræð g g Jákur 4 veerandi tydning fyri fiski
h mn S S k ip n
ið tt SKU hel ftur Storm r gera fl s
Einki at eta 992 t so vána ruligt rák n. at tað
IK UU I gan gróður 5 tíð káldar alt ú grunninu
Er K Í DN g 1 ) Jákur Joenser 5 sin
Før I 3 fiska } astu af
er k i r í 1 P M 1 ] ut tað
) Før fiskur fjør k 1 V, dd fslreymuri
før Jåk Joensen sigur. at vit hevur kos. O 10 hava måt
I Jast set kkara álit ingar etsini vist, at hann
Fisk r knars i it henda minkingin bara hevur gjørt
1 tað gróður síð var í fjør Orsøkin ul at golf
ittatiår g Men er hetta byrjanin streymurin hevur broytt
} seg at ver til fleiri ár við ongum gróðri kós. er, at ozonholið yvir
Landgrunnurin, juni
eee
[MA]
90 91 92
Tá ið gróðurin i sjónum skal mátast, verður tað gjørt við
at máta, hvussu nitrat er í sjónum. Nitrat er tødevni, og
meiri nitrat er brúkt, meiri gróður hevur verið. Talvan
vísir, hvussu nógv nitratið er minkað. Í 1990 minkaði tað
næstan einki. Tvs, at lítil og eingin gróður var So minkadi
meiri og meiri. Men í fjør minkaði tað so lítið, at vit skulu
heilt aftur til 1992 fyri at finna tilsvranui
Norðpólinum hevur elvt til
at ísurin bráðnar og at nógv
ar ferðir meiri vatn av ti
sama er runnið á sjógv
Onkustaðni skal hetta
hava pláss og tað kann ikki
merkja annað enn, at hav
streymar og råk eru bend av
| leið, summstaðni
Hvønn veg er so golf
streymurin bendur? spyr
| Jákup Joensen
Neyvan upp á grynri
vatn eystanfyri. Helst er
hann trýstur niður á dýpið
vestanfyri okkum, ímillum
Føroyar og Ísland
Og eg havi spurt meg
sjálvan, um tað er samband
ímillum skalvalopini í Ís
landi seinastu vetrarnar
| Skalvarnir lupu á pláss
um, íslendingar hildu vóru
trygg. Men er golfstreym
urin trýstur vestureftir, hev-
ur hann eisini gjørt tað eitt
sindur lýggjari á landi í Ís-
landi, og tað kann verða at-
voldin til skalvalopini, ti eitt
er vist: Hitin i sjónum, og
hitin á landi fylgjast
93 94 95 96
Jákup Joensen vísir ersini
á tað, sum Fåmjiningar siga,
at tey árini, eingin klóta rek-
ur á land í Fámjin, verða
ring fiskrår
Fámjin er sjálvandi tað
pláss í Føroyum, sum golf
streymurin fyrst rakar á. Og
klóturnar koma sunnanitrå
við golfstreyminum
Mær er fortalt, at seim
astu árinrer eingin klóta
ríkin á land í Fámjin, uttan
i før. tá ið onkur kom á land
attur
Alt hetta bendir á. at
viðurskiftini í sjónum eru
broytt, og tað åvirkar fiski
skapin. sigur Jákup Joen
sen
Einasti munurin er, at
vit hava íkki havt teir ogs
usligu stormarnar í vetur
men nakað hevur verið
Ein onnur áhugaverd eyg
leiðing. Jákup Joensen hes
ur gjørt, er at hverja ferð
tíðarskeið við kulda eru, eru
eisini hungursár
Kanningar í innlandsisi
num vísa akkuråt, hvussu
hiti og kuldi hava verið her
um okkara leiðir seimastu
1000 árini
Pað vísir seg, al tað er
altíð stórri neyð og armod
tá ið tær køldu tíðirnar eru
Svarti Deyði tók seg
herviliga kuldatíð
Vesturbygdin i Grøn
landi doyði út eina kuldatíð
og Eysturbygdin somuleið
Eisini nú eru vit í eimi
kuldatid, sum er linkad ett
sindur beint nú. men sum
iftur um heilt få år
versnarf
Eisini onnur tekin
Jákup Joensen sigur, at
hann ivast onga létu i, at
samanhangur er ímillum y
misk nåttåruvidurskifti og
livilikindi hjá fiski og eðr
um dýrum
Hesi árini fiskaloysið
ver, hoyrdu vit hvert år um
at allar pisurnar doyði og at
einki kom undan. So batn
aði aftur
Men í fjør var aftur boð
að frá, at lundapisur vóru
deyðar í stórum tali
Í Suðuroy hava ongar
grindir verið leingi. Grindin
fylgir = høgguslokkinum,
sum fylgir átum!
Og vit kunnu eisini visa
á eitt annað tekin um hung
urstíðir, og tað er, at teir,
sum hava skotið svartfugl í
vetur, siga, at hann er so
diddarak
Og tað er fiskurin eisim
sum er at fáa inni við land
reinur slånar, alt sum tað er
Jákup Joensen sigur, at
fiskurin livir helst av upp
sjóvarátu. Men er einki til,
leitar hann sær nidur å botn
eftir botnåtu
Men tad er einki fødslu
evni i botnátuni, tí er hann
so diddarak
Jákup Joensen sigur, at
tað vísir seg eisini, at toska-
TIL
åt >
petttAred
SESEET!
test þú
strttiien
…
=
Fe frykti fyri skrædlið í fiskivinnuni. Kanningar hjá
Fiskirannsóknarstovuni benda á tað. Men tey tekin, vit
fáa út nátúruni. vísa tíverri tað sama, at hóttafall stend
ur fyri durum, sigur Jákup Joensen
Verða virkini seld priv
atum nú. kann tað lættliga
vísa seg at verða ein van
lukka fyri teir sum keypa
tí verður so lítil fiskur, sum
eg fryku fyri. fara teir allir
magarnir eru fullir av
krabbadýrum og slíkum,
sum livir á botni, men sum
ikki er tann náttúrliga fødin
Vit hava sæð nu, at
nógvur fiskur er at fáa inni
vid land. Vit vita frá fyrr, at
hevur nógvur fiskur verið
at fáa inni við land, verður
vånaligt ul fisk aftaná
Aftur fiskaloysi
Jákup Joensen sigur, at
tað, sum hann sær fyri sær
er. at fiskiskapurin eftir
toski aftur fer at minka burt
ur í einki, serliga tå ið hugs
að verður um, hvussu hart
stovnurin er trovttur
Hann er samdur vid fiski
frødingar í, at:tað, al so
nógvur toskur hevur verið
at fáa í 1996. er ikki treyta
leyst orsakað av, at stovn
urin er so nógv vaksin
Tad kann einsvæl vera
ti, at toskurin ikki er so
spjaddur longri, men at
hann hevur savnað seg
rundanum átuna, sum verið
hevur seinastu, fáu árini
Av tí sama er hann lættari
at fiska enn um hann gekk
so spjaddur, sum hann helst
hevur gjørt áður
Hann heldur eisini, at tað
er ikki ein treytaleys åbend
ing um vøkstur, at meir!
ups: er at fáa nu
Eingin hevur rørt ups
an í longri tíð. Tað kann
eisini vera av tí, at hann
hevur fingið frið og hevur
savnað seg
Lat Fiskavirking taka
takið
Jákup Joensen sigur, at
endar tað so galið, sum hann
fryktar fyri, er tað kanska
frægast, at vit hava eitt
sterkt Fiskavirking, sum
kann taka bakkastið
Og lat fiskavirking
gjalda kostnaðin fyri at út-
gera virkini at lúka ES krøv-
ini
logandi á heysin aftur
Hann sigur, at metingar
hansara um framtíðini hava
heilt avgjørt havt sína åvirk
in á hansara stødu í ting
mum til Fiskavirking
Serliga tå ið hugsað
verður um, at fiskavirking
hevur boðað frå, at virkini
skulu privatiserast aftur um
try til fimm ár
Men hann heldur ersimi
ut onkrar avmarkingar mug
u setast í verk, ti, sum er
verður alt ov nógv fiskað
Það er álagt okkum at
røkja stovnarnar. Og tað
gerst bara við at minka fisk
iskapin
KOYRIKORT
sum vinnuligt
|- so er tað...
KOYRISKÚLIN
Á ARGJUM
Ring og bíð um tíð
12270 / 86680 |