týsdagur 14. oktober 2003síða 2

2 Nr. 194 - 14. oktober 2003 Nr. 194 - 14. oktober 2003 3 Sjúkrarøktin er komin til eitt vegamót Í sambandi við at Fel- agið Føroyskir Sjúkra- røktarfrøðing-ar helt sín 15 ára føðingar- dag, var ráðstevna um vikuskiftið. Norður- landahúsið var karm- ur um ráðstevnuna, ið bar heitið Sjúkra- røktin á vegamóti. SJÚKRARØKT Torkil V. Rasmussen Endamálið við ráðstevnuni var at menna vitanargrund- arlagið, fakliga samleikan og góðskuna í sjúkrarøktar- yrkinum, soleiðis at eitt ík- ast til at skapa nýhusan og menning verður givið les- andi og starvandi í sjúkrar- røktarfakinum. Salurin var hálvur leygar- dagin, og vóru tað kvinnur- nar, sum høvdu tann sterka merilutan á ráðstevnuni. Eitt tað mest alment við- komandi á ráðstevnuni var kjakið leygardagin har um- boð frá Mentamálaráðnum, Heilsumálaráðnum, Al- mannamálaráðnum, Sjúkra- røktarfrøðisskúla Føroya, Landssjúkrahúsinum og Felagnum Føroyskir Sjúkra- røktarfrøðingar vóru til staðar um pallborðið. Orð- stýrari var Bjørt Samulesen. Kjakið fevndi í størstan mun um, hvussu fígging og menning skuldi geva fakin- um betir kor. Tosað var at geva sjúkra- røktarfrøðingum møgu- leika fyri hægri útbúgving- um her á landi. Hildið var eisini at umstøðurnar hjá sjúkrarøktarfrøðingum í Føroyum ikki eru nøktandi. Umboðini fyri fakbólkarnar vóru á einum máli um, at tørvurin eftir sjúkrarøktar- frøðingum fór at gerast størri í framtíðini. Tískil er av størsta týdningi, at bøtt verður um vandan nú, meðan tíð til tess er. Vit hava ein trupulleika í føroyska heilsuverkinum, tí tað er sera trupult at finna avloysarar til starvið sum sjúkrarøktarfrøðingur. Fleiri føroyingar við út- búgvingini hava heldur valt at seta síni fótafet í øðrum londum. Harvið kann stað- festast, at vit av sonnum mugu byggja upp fyri, at lønin og umstøðurnar hjá sjúkrarøktarfrøðingum ger- ast betri hildu umboðini fyri fakbólkarnar. Millum umstøðurnar hjá sjúkrarøktarfrøðingum, ið mugu betrast, er møguleikin at endurútbúgva seg, og harvið gerast dagførdir við nútímans uppgávum, siga tey, ið umboðaðu feløgini. Millum áhoyrarnir vóru spurningar settir pallborð- inum, og varð tá sagt av einum av áhoyrarunum, at tað hevur kostað um tær 80.000 kr,- at endurútbúgva seg til av sonnum at kunna dagføra seg í fakinum. Í nú- verandi støðu var bert møguleigt at taka stigið einsamallur. Tvs. Um end- urútbúgving var ynskilig, so er tað upp til hin ei- nstaka sjúkrarøktarfrøðig- inum at taka stigið. Plásstrot er eisini eitt lyklaorð, tá ið vent verður ímóti núverandi umstøðum, tí høli eru einfalt ikki til taks, um endurútbúgvingar- nar skulu veitast í Føroy- um. Stutt sagt vildu áhuga- bólkarnir fáa fleiri pengar játtaðar til tess. Til síðst helt Jógvan Fríðriksson prestur fyri- lestur um týdningin av góð- um samskifti, góðum avrik- um og tryggleikan hjá ein- staka sjúklinginum. Hann vildi m.a. verða við, at sam- skiftið á einum arbeiðs- plássi sum heilsuverkið er av størsta týdningi, tá ið hugsað verður um trivnaðin hjá sjúklinginum. Hann segði, at eftirmetingin hjá tí einstaka sjúklinginum av einari viðgerð á sjúkrahús- inum fevnir seg í størstan mun um, hvussu trivnað- urin og samskiftið millum læknar og sjúkrarøktarar á sjúkrahúsinum var. Hann legði aftrat, at í nú- tíðar samfelagnum er gott samskifti eitt tað mest týdn- ingarmikla lyklaorðið sum finnst á øllum arbeiðspláss- um. Til endans rundaði for- kvinnan í Felagnum Før- oyskir Sjúkrarøktarfrøðing- ar, Jana H. Dalsgaard, ráð- stevnuna av. Samanumtikið var lut- tøkan góð og ráðstevnan sera væleydnaða, og fólk fóru avstað við teirri fatan, at nógv munagott og menn- andi var komið burturúr. TÍÐINDASKRIV Telefyritøkan Kall er nú farin undir eitt tiltak, ið loyvir áhugaðum at seta sítt fingramerki á sniðgeving- ina av nýggju talutíðarkort- unum, ið gerast skulu í næstum. Talan er framvegis um kort áljóðandi 50, 100 og 250 krónur, men munur- in á gomlu og nýggju kort- unum kann sita undir liðini á tær nú. Kall útskrivar við hesum eina kapping, har øll við einum myndatóli og einum góðum hugskoti kunnu lut- taka. Ætlanin er nevniliga, at myndir, ið vanligi føroy- ingurin hevur tikið av vin- um og kenningum, familj- uni, sjeikinum ella bara av einari stuttligari støðu, skulu mynda nýggju talu- tíðarkortini hjá Kalli. Og hevur myndin nakað at gera við telefonir á ein ella ann- an hátt, ger hetta jú heldur einki.. Besta myndin verður lønt við einari virðisløn áljóð- andi 5.000 krónur, nummar tvey fær eina Nokia 2100 við Frælsi haldi frá Kalli, og nummar trý fær eitt myndatól frá Fotobúðini í Handilskjarnanum. Fyri at luttaka í kapping- ini, skal negativið av mynd- ini sendast til Fotobúðina í Handilskjarnanum, Niels Finsensgøta 8, FO 100 Tórshavn. Tað er sera týdn- ingarmikið, at tey, sum lata negativið inn, leggja tað í ein brævbjálva, har navn, bústaður og telefonnummar verður skrivað á, soleiðis at eingin ivi er um, hvør ið hevur latið inn. Eisini skulu tey, ið eru á myndini, góðtaka, at mynd- in verður nýtt. Tær bestu av innkomnu myndunum verða lagdar út á heimasíðuna www.kall.fo, har ein og hvør kann fara inn og av- gera, hvørjar myndir verða nýttar á talutíðarkortunum. Tekna títt egna telefonkort Sinnisbati hevur kært avgerð um at flyta pengar, sum settir eru á fíggjarlógina til sinnisveik, á aðrar konti hjá Almanna- málaráðnum PSYKIATRI Edvard Joensen Landsstýrismaðurin við almannamálum loypir upp um, har garðurin er lægstur. Hann letur tey sinnisveiku vera fyri vanbýti, tí tey mótmæla ikki, sigur for- maðurin í felagnum Sinnis- bata, Soffi Egholm. Málið verður reist við fyrispurn- ingi í Løgtinginum i dag. Soffi Egholm sigur, at hon vegna felagið Sinnis- bata hevur kært viðgerðina hjá landsstýrismanninum við almannamálum og parti av umsiting hansara í ein- um máli, har peningur, sum á fíggjarlógini var settur av til fólk við sálarsjúku, er fluttur og brúktur í øðrum sambandi. Hon vísir til eina fundar- frásøgn, har ein stovnsleið- ari undir Almannamála- ráðnum verður endurgivin fyri at siga, at hann ikki hevur ringa samvitsku av at hava brúkt pengar hjá sinn- isveikum til fólk við heila- skaða. – Hetta er so viðgjørt á einum fundi, har Sinnisbati ikki hevur fingið fundar- boð. Tað haldi eg vera í so langt úti, sigur Soffi Egholm. – Ikki tað, at eg ikki unni teimum pengarnar, tí tað geri eg. Men so skulu teir setast av til tey fólkini og ikki takast frá øðrum, sum ikki fáa vart seg. Vit vilja krevja tað, sum okkum til- kemur, og tað hava vit sagt løgmanni í kæruni, vit hava sent honum. Kæran er nýliga send, og formligt svar er ikki komið frá løgmanni, sigur Soffi Egholm. Men hann hevur í telefonsamrøðu váttað, at orðalagið í fundarfrásøgn- ini, víst verður til, er rætt. Málið verður tikið upp á politiskum støði í dag, tá Kristian Magnussen, løg- tingsmaður, fer at seta fram fyrispurning í Løgtinginum um, hvar hesir pengarnir eru farnir, sigur Soffi Egholm. Horel Vágar hevur flutt annað beinið til Havnar. Mikudagin yvirtekur hotellið matstovuna Rio Bravo MATSTOVUVINNA Edvard Joensen Vágar: Hotel Vágar fær nú eina deild í havn. Tað er matstovan Rio Brao, sum hotellið yvirtekur i morgin. Uni Danielsen, stjóri á Flogfelag Føroya, sum eig- ur Hotel Vágar, sigur, at av- talan umfatar bara sjálva matstovuna Rio Bravo. Hini bæði støðini, sum eru í sama bygningi, halda fram við somu leiðslu sum higartil. Broytingar verða ikki í fyrsta umfari aðrar enn, at Mouldi Manai, sum hevur rikið Rio Bravo, verður skiftur út við leiðaran á Hotel Vágum, Kára Hentze, sum nú fer at vera leiðari á Rio Bravo eisini. Starvsfólkið annars verður tað sama sum fyrr. Í fyrsta umfari verður hildið fram á júst sama hátt sum higartil, sigur Uni Danielsen. Jólaborðhaldini eru nakað nær, og eingin grund er til at fara at broyta nakað soleiðis her og nú. Hvat seinni kann fara at vísa seg, vil hann ikki siga nakað um nú. Uni Danielsen sigur hetta vera eina nátúrliga víðkan av virkseminum hjá Hotel Vágum. Nú hevur hotellið fingið eitt bein í Havn, og tað er jú eingin forðing fyri tøttum samstarvi millum bæði støðini longur, nú fast samband er undir Vest- mannasundi. – Og hvør veit. Kanska kann tað gerast til, at fólk fara at flyta ímillum eisini og á tann hátt fáa fleiri spennandi og fjølbroyttar uppgávur, sigur hann. Matstovan fer at hava sama navn og somu inn- rætting eisini í framtíðini. Uni Danielsen vil ikki upp- lýsa prísin, sum liggur ímillum. Undirtøkan fyri tiltøkunum hjá Sinnisbata í Havn fríggjadagin var stórur. Og heilt nógv fólk hava vent sær til felagið í døgunum áðrenn og aftan á tiltakið PSYKIATRI Edvard Joensen Fólk vita sum heild lítið um viðurskiftini hjá sálarsjúk- um í Føroyum og eru skelk- að, tá tey frætta um, hvussu illa stendur til, sigur for- maðurin í Sinnisbata, Soffi Egholm. Eini 200 fólk vóru til pallborðsfundin, sum Sinn- isbati skipaði fyri á Plat- form fríggjadagin. Og til kravgonguna og tiltakið á Vaglinum vóru enn fleiri, sigur formaðurin i felagn- um. Men tað eru øgiliga nógv fólk í Føroyum, sum ikki hava minsta ánilsi av, hvussu illa tað stendur til á økinum, sigur hon. Tað prógva allar tær samrøður og viðmerkingar annars, hon hevur fingið seinnu tíðina. Serliga nú nógv hev- ur verið gjørt burtur úr at kunna um støðuna í fjøl- miðlunum. Hon vísir á, at hesi fólk- ini, hvørs sak Sinnisbati talar, eru ikki tey, sum rópa harðast og seta størstu krøvini. Og myndugleik- arnir gera sítt til at taka alla sjálvsvirðing frá teimum. Til dømis skulu tey klára seg við 700,- krónum í lummapeningi um mánan. Og 1.000,- krónur fáa tey um árið til klæði. So tann sum frammanundan er illa fyri sálarliga, verður ikki betri av slíkari viðferð frá teimum, sum áttu og skuldu verið teirra stuðlar, sigur Soffi Egholm. Hetta er eitt eymt mál, sum kropið hevur verið utt- anum í longri tíð og tí eisini hevur ligið í dvala. Men nú kom knappliga røringur í, og heilt nógv fólk vilja vita meira um hetta økið, sigur hon. Soffi Egholm fegnast um tann áhuga, málið nú hevur fingið, og vísir á, at júst hetta var eisini endamálið við tí kunningarátakið, sum verið hevur. Og nú fer Sinnisbati so at halda fram at koyra á politiska mynd- ugleikan fyri at royna at fáa skapt teimum sinnisveiku í Føroyum betri umstøður. Landsstýrismaður klagaður til løgmann Stórur áhugi fyri Sinnisbata Heilt nógv folk hava víst kunningarátakinum hjá Sinnisbata rættiliga stóran áhuga, sigur formaðurin í felagnum, Soffi Egholm Mynd: Jens Kristian Vang Hotel Vágar yvir- tekur Rio Bravo –Vit hava kært landsstýrismannin við almannamálum til løgmann fyri embætisførslu hansara í samband við at flyta øðrum pengar, sum markaðir eru til sinnisveik, sigur Soffi Egholm, formaður í Sinnisbata Mynd: Jens Kristian Vang Hotel Vágar yvirtekur matstovuna Rio Bravo í morgin C M Y K 3 2