leygardagur 3. mai 1997síða 15
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
ere
Sum frá leið kom hann í
samband við „katolíkkar
nar", ivaleyst teir prestar
sum starvaðust í kirkjuni
Teir fingu at vita, at Janus
var hugtikin av tignimi í
messum, og at hann skilti
latín. Endin var. at:teir bjóð
aðu honum at:fara at vitja
eitt kleystur. Tað er ikki
gjørligt í dag at:vátta ella
avsanna hesa meting
i Viljorms fótasporum
Umframt hetta kann ein
hugsa sær, at ein so røkutur
maður sum Janus viðhvert
må have havt brúk fyri friði
og kontemplatión, og at Av
erbode sostatt hevur stillað
sama tørv sum hansara til
tiknu Bornholmsferðir
NM! seinast kunnu vit
nevna tann hug til ævintýr
og sjålvpallseting, sum eyð
kendi skaldið. Var tað ikki
natúrligt, at tann maður
sum „svam á land“ í Skagen
í 1921, seinni fór „í flogfari
høgt móti sky” at:vitja eitt
kleystur í Flandria? Heyði
ikki Viljorm Kornus., hetjan
í einum av kvæðunum hjá
langabba hansara. troyttur
av lívsins harða stríði, við
gránandi skalla, gjørt tað
sama? Og er tað ikki hugs
andi, at Viljorms gitnu orð
onkuntíð hava runnið fram
fyri Janus, nú skaldið fór
sína pílagrímsferð
Tung man vera sorgin tann,
sum ofta hjartað bindur,
eg gangi meg í klostrið inn
at beta mínar syndir
Janus fór tann 14. septemb
er 1932 við einum gulum
bussi frá Hotel d'Angleterre
út í Kastrup. Flogfarið fleyg
klokkan níggju. Tað var eitt
Fokker F. VII-flogfar, bygt
í Amsterdam. Maskinan var
ein enskur 440 Bristol Jup-
iter-motorur. Flogfarið, sum
var millum tey mest fram-
komnu tá á døgum, fleyg
160 km um tíman. Í tí rúmt-
ust 8 ferðafólk
Í Rathauskeller
Klokkan trý korter til ellivu
var flogfarið í Hamburg
Janus fór við bili inn í býin
og hevdi nú allan dagin fyrr
sær. Hann vítjaði ymisk
søvn og var eisini í tí tiltikna
Hagenbeckdjóragarðinum
Um 6-7 tíðina um kveldið
fór hann inn í Rathauskeller
har hann bað um Erbacher
von Húhnerfeld - „drúvu
drykk frá Mosel og Rín“
og seinni Hochheimer og
Rúdesheimer
Janus drakk sær eina stíva
kenning og sá miklar yvir
sjónir. Samstundis hoyrdi
hann eitt orkestur spæla
Schubert („Leise fliehen
meine Lieder"). Beethoven
(9. symfoni) og Schumann
Die beiden Grenadiere“)
Klokkan hálgum tólv
koyrdi hann til Hamburger
Hauptbahnhof. Á midnátt
fór hann við náttartokinum
fyrst til Køln og síðani til
Bruxelles. Ferðin tók 14
tímar. Janus var sostatt í
Bruxelles klokkan 2 seinn
apartin dagin eftir
Í Bruxelles steðgaði Janus
eima tíð“. Hann hugdi har
at listarverkum og søgulig
um minnismerkjum og hefti
seg m.a. við ein minnisvarð
a yvir Edith Cavell, ta ensku
sjúkrasystrina, sum arberddi
í Reyða Krossi undir |
heimsbardaga og varð
dømd til deyða og avrættað
í 1915 av týskinum
Tær 12
Í fyrilestrinum „Ferð mín til
Belgia“ fáa vit ein hóp at
vita um, hvat Janus kann
hava hugsað á ferðini. Sumt
av hesum er skoytt upp í
seinni og kann vera skald-
skapur. Sum heild er hesin
fyrilestur ein heldur enn
ikki kreativ” ferdafråsøgn,
vid einum hópi av speirek-
andi viðmerkingum um før-
oyskar politikarar og vinn-
ulívsmenn, teirra millum
Poul Juel Djurhuus, Poul
Niclasen og Rikard Long
Janusar fråsøgn bendir
ikki á, at tað var ein eyð-
mjúkur pílagrímur, fúsur at
geva seg inn undir „ecclesia
Vikuskiftið
militans“, sum fleyg suður
eftir móti tí gamla nor-
bertska kleystrinum
Mær er hyggjandi út gjøgn
um vindeygað, og eg má
undrast á, at eg als ikki
kenni meg svimblast. Blátt
og bjart liggur havid undir
okkum, og aftur má eg
undrast, eg síggi gjølla hav-
botnin. Og eftir tí ljósagrana
sandbotni síggi eg týðuliga
12 sandflundrur fara avstað
í svínafylking. A odda
tvær, so fýra, síðst seks
Mangt legið fer gjøgnum
mansins heila. Hvar ætla
sær hesar sandflundrur? A
veljarafund kanska? Ella í
hernað? Ella at:lurta eftir
onkrari yvirsandflundru, ið
heldur seg hava skil á,
hvussu tann skapningur, ið
rópast menniskjan, hevur
innrættað í einum veldigum
landi. ið liggur høgt, høgt,
ófatandi høgt yvir havs
botninum, og hvar allar hes
ar sandflundrur skulu liva
teirra lív aftaná deyðan, í
innarligum sambandi við, já
sum partur av tí guddomm
iliga menniskja. Soleiðis
kanska prædika slíkar yvir
sandflundrur í sandflundru
verðini um lívið aftaná
deydan, sum erkibispar,
bispar, próstar, prestar,
missionerar og frelst leik
fólk prædika millum menn
iskjuni um lívið aftaná
deyðan
Hesir tankar fáa Janus at
bresta í ein dundrandi skell-
ilåtur. „Janus, Janus, rópu
eg innantanna á meg sjálv-
an. Tað er sanniliga uppá
tíðina, at tú fert í kloystur
at betra tína sál“
Brævið til Mariu
Í síni frágreiðing steðgar
Janus - sær sjálvum líkur -
tá hann kemur til tað mest
áhugaverða, sjålvt kleystrið
Averbode. Men í einum
brævi til Mariu Mikkelsen,
dagfest 28. sept. 1932, fáa
vit eina mynd av kleystur-
tilveruni, soleiðis sum Janus
upplivdi hana
bu,
A A ss rr
Gestahúsini í Averbode. Her búði Janus september-okt
Dear Mary Ann!
14/9 1932 klokkan 9 fór ein
flúgvumaskina frá Kastrup
Lufthavn til Hamburg. Í
hesi maskinu sat ein tyskari,
ein danskari og sum der
dritte im Bunde tín Janus
Eg hoyri teg longu siga
Halt kjaft
Vit komu i øllum góðum
til Hamburg 10.55 sama dag
sjálvsagt, altso knappar 2
tímar aftaná.
Eg skal ikki meða teg við
inntrykkum frá luftferðini
Tó eitt skal sigast: Vit flugu
í 1700 metra hædd, og hað-
ani sá jørðin út sum eitt
landkort við smáum kort-
húsum ið tyrptust um eitt
sum var eitt lítið sindur
stórri (ráðhus ella kirkja).
Men vit flugu gjøgnum
skýggjalond - sølverne org-
ier - skýggjalond - rustreyð-
ar oyður við myrkabláum
gjáum. Motorarnir ýldu
sum Leviathan og maskinan
stundi og tveittist sum bátur
í ringum sjógv. Ein stór
stund. Frá Hamburg á nátt
til Briissel (14 tímar).
Nú dvøljist eg her í ti
gamla gitna kloystrinum
Averbode við teirri undur-
føgru kloysturkirkju. Her
gangi eg ul ottesang, from-
essu og vespermessu hvønn
dag og gledi meg yvir vak-
urleikan í teirri kathólsku
gudstænastuni og gregori-
anska kirkjusangin.
Lívið her er eftir einum
snóri. Kl 9 í song. Kl 7 upp.
Kosturin spartanskur, men
reellur. Einki tubbak, einki
alkohol. Kring kloystrið al-
stórar furuskógir. Stilli, frið-
ur, tranquillité.
Málið: flamsk ella fransk.
Ein gamalur franskur abbas
ið dveldist her 4 dagar fyri
at studera í Bibliotekinum
her segði við meg tá hann
segði farvæl:
ober í 1932
Allar góðar gávur koma frá
gudi, Horats helt tó tær
komu frá Juppiter. Men
Juppiter var tá tað sama sum
gud. - Eg vil altíð vera tyg-
um takksamur fyri tann
vakurleika tygum lótu meg
hoyra, tá ið tygum fluttu
fram latínsk og gresk hexa-
metur og ikki minnst tá tyg-
um fluttu fram ørindi á tyg-
ara fedranna máli, cette
langage d'ocean et des
montagnes. Ég vil altíð
biðja fyri tygum.
Ein slík stund, o Mary
Ann, goymist so sum gim-
steinsprýðir goymast.
Nú skal endast, klokkur-
nar ringja til vespermessu.
Og eg sendi tær míni bestu
ynskir um heilsu og ljóssýn.
Vinsamligast
Janus
Sankta Maria av
Averbode