leygardagur 5. juli 1997síða 13

Nr. 126 — 5. JULI 1997 tíðindablaðið SOS 13 Havnará er sálin h Gott kveld, gott fólk, og vælkomið til summarsól- støduhald hesa joansøkuaft- an í Sandágerði Seinastu árini hevur tað verið síður at savnast í Sandágerði á summarsól- stóðu at brenna bál. Tað var ikki gamalt í Før- oyum at brenna bál. Hetta er nýggjur siður, ið er kom- in uttaneftir, eins og flestu aðrir síðir. Ikki tí, sjálvur minnist eg meg at hava ver- ið við at brenna bál á jóan- søku fyri útvið fimmti árum síðani, men tá var tað eisini útlendingur, ið stóð fyri til- takinum. Tey fægstu hugsa ivaleyst um, hvaðani síðurin at brenna bál á summarsól- stødu stavar. Jéansøka varð longu tíð- liga í kristnu kirkjuni hildin sum fødingardagur Jóann- es doyparans, men uppruna- liga er hetta ein siður, ið stavar frá heidnari tíð, og sipar til at nú fara dagarnir at styttast. Eitt sindur ym- iskt er sum summars6lstøda hevur verið hildin, men ofta varð tað gjørt við at brenna eina strádukku, sum ímynd- aði at summarið var komið, tað varð hildið guddómligt, tí varð tað ofrað guðunum. Tað er gaman í at taka upp nýggjar siðir, tað nýtist ikki at vera nakað skeivt í tí, tvørtur ímóti, men vit mugu eisini minnast til at varð- veita okkara egnu gomlu síðir, umframt at fara væl um okkara umhvervi og okkara gomlu minni, og verja og varðveita tey. Tá talan verður um vernd av umhvørvinum og varð- veitingar av gomlum minn- um í Havn, verður her ser- stakliga hugsað um trý øki, sum dentur eigur at verða lagdur á, og tey eru: 1. Gomlu býarpartarnir 2. Stórigarður og 3. Áirnar í Hav. Tá tað kemur til varðveit- ing av gomlum húsum og gomlum byarpørtum, sum við allari varðveiting, er tað so langt frá, at øll eru samd í øllum ti, ið gjørt verður, men hóast tað frøir tað okk- um hverja ferð, bøtt verður um eini gomul hús ella tá ið eitt gamalt umhvervi verður endurbøtt. Hóast Stórigarður nóg illa er hálvtannaðhundrað ára gamal, eigur hann at verða varðveittur sum eitt minni um farna tíð, og ikki minst sum minni um traðar- mannatíðina, sum var av so stórum týdningi í Føroyum og ikki minst her í Havn. Garðurin eigur at verða hildin, lagaður uppaftur, har hann er niðurdottin, og lið gjørt á hann har tað er neyðugt fyri bygging. Vatn, og tá einamest áir, hava altíð virkað dragandi at okkum menniskjum og øllum livandi, tað uggar og sissar okkum, og er heilsu- bót bæði fyri likam og sál. Tað man ivaleyst vera ein av grundunum til at vit í dag savnast júst her á sandinum í Sandágerði beint við sjógvin og ánna Sandá. Ein fyritreytin fyri trivn- aði er tó, at umhvervið er reint og ruddiligt, og tað eru bæði Sandá og Sandágerð. Nógv orka er løgd í at bóta um hetta umhvørvid, og tað meta vit sera høgt. Í Havn eru fýra stórar áir, Sandá, ið rennur oman í Sandágerð, Rættará, ið ren- ur út á Vestaru Vág við Lágukei, Havnará, ið rennur út á Eystaru Vág, og Hoy- dalsá, longsta á í Føroyum, ið renur út í Boðanesgjógv. Økid fram við Hoydalsá er lagt til alment friøki, áin er rein og gkið er hampað og fríðkað. Fram við ánni eru gjørdar getur, og gongt er fram við ánni líka av Boðanesi og langt niðan um Svartafoss. Her kunnu fólk fáa gleði av teirri vøkru náttúruni. Fyri hetta eigur Tórshavnar Kommuna bæði rós og tékk uppiborið. Ein partur av Rættará er lagdur undir heilt, og hóast tað ikki verður farið undir at lata henda partin upp aftur enn, hevdi tað verið gleðiligt, um áin varð reins að og hampað, heldur enn at lata hana aftur Í eini 15-20 ár hevur spurningurin um at taka lok- ið av aftur Havnará verið frammi, og í vetur varð av álvara farið at tala um at fara undir hetta tiltak. Huga- ligt hevði tað verið, um álvara varð gjørt av hesum, so vit aftur kundu fingið eina vakra opna á mitt í bý- num. Lokið oman á Havnará er ikki gamalt. Í 1930 varð fyrsta pettið av ánni lagt undir lok, tað var nidasti partur, frá Høgubrigv, tað er frá Laðabrekku og Bringsnagøtu, oman á sand- in, millum Essaba og Verts- húsið. Eitt sindur seinni, umleið 1935, varð lok lagt á millum Tinghúsvegin og Amtmansbrekkuna. Soleið- is munnu flestu fólk, ið eru komin nakað til árs, minn- ast Havnará. Í 1951 varð lok lagt á ánna fram við Áarvegnum, frá Amtmansbrekkuni oman til Bringsnagøtu, og frå seinnapartin í fimtiårunum til seinnapartin í sekstiårun- um varð lok lagt á Havnará av Vaglinum niðan um Sjónleikarhúsið. Hóast elsti parturin av lokinum er eini 60-70 ár, so er nógv tann størsti partur- in ikki meira enn 30-45 ára gamal. Eina á sum Havnará upp- runaligu hevur verið frá náttúruna hond, skulu vit ikki vænta okkum, tá lokið verður tikið av aftur, og tað skal tað heldur ikki vera. Allar áir, sum renna ígjøg- num býir, eru reguleraðar, og tað var Havnará eisini, áðren hon varð løgd undir heilt. Harafturat kemur, at í stóðum er bygt tvørtur um ánna. Hóast hesa bygging og ta viðferð, Havnará hevur fingið, so ber til, uttan órímiligan kostnað, at taka meginpartin av lokinum av aftur, fáa hana reina, og fríðka um hana, soleiðis at hon verður eitt prýði, og til gleði fyri øll, sum búgva í Havn, ella koma til Havn- ar Tá gjørt varð av at reinsa tann partin av Havnará, sum rennur úr Gundadali oman til Sjónleikarhúsið, tað er millum annað tann parturin, sum rennur ígjøgnum plan- tasjuna, vóru tað nógv, ið vóru ivasom, tí áin var so skitin. Allar kloakkir frá byarpørtunum vestanfyri, eystanfyri og norðanfyri runnu í ánna og dálkaðu hana. Men kloakkirnar vórðu veittar í rør undir áarbakk- unum, og áin varð ruddað og hampað. Í dag er áin rein HYUNDAI Forvent meget - fá mere ia Havnini Finnur Johansen helt røduna í Sandagerði á joansøku og nosslig, og har er komið veruligt lív í. Ain er full av smásílum, tey høvdu ikki verið at sæð í eitt manna- minni, og um summarið eru har villdunnur við ungum. Hesin parturin av Havini er av sonnum vorðin ein gróðrarblettur mitt í Havn- ini. Tað er øll tey fólk, ið leggja leiðina hendan vegin eisini, prågv um. Tað er at vóna, at Tórs- havnar býráð ger álvara av og ger eina ætlan um at lata Havnará uppaftur, metir um kostnadin og á hverjum ári setur av eina hóskandi upp- hædd til fremjan av hesi ætlan, so tann gróðrarblett- ur, ið er omanfyri, verður at halda áfram oman allan býin til gagns fyri Havnina og øll, ið her eru. Hver býur hevur síni eyð- Hyundai udfordrer tyskerne: Ny Hyundai Accent fæce-liftemodel udfordrer Tyskerne Succesen fortsætter: Hyundai Accent til Spækket med udstyr som standard så som: + Servostyring * ABS bremser * B4 HK bensinindsprøjtning + Dobbelt aibag kenni, og eitt av eydkenn- unum fyri Havnina var Havnarå. Tá hon verður latin upp aftur, fær Havnin aftur tann identitet, hon misti tá áin, sálin hjá Havn- ini, varð løgd undir heilt Takk tit, ið lýddu á, havnar- fólk, bygdafólk og gestir, og tit útisetar, sum vitja heima, tit, sum máttu fara av land- inum, og tit, sum ikki sluppu heimaftur, tí rúm var ikki fyri tykkum í hesum landi. Ein fyrimun hava tit tó fram um fleiri av okk- um, tit kunnu brúkast aðra- staðni. Øll góð ynski fyri Havn- ina og alt Føroya land. Gott summar. Tórshavn á summar- sølstødu 1997 Finnur Johansen uændret pris! med sidebeskyttelse * Masser af plads til personer og bagage * 3 års/100.000 km garanti + 6 års garant mod rustgennemtæring Accent fås i 3 og 5 dørs udgave 3 dørs 112.750 kr. - 5 dørs 119.750 kr. „HM. P/f NORDBIL HYUNDAI