leygardagur 20. september 1997síða 19
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 179 - 20. SEPTEMBER 1997
tíðindablaðið 2082
19
Skotlandsfarleiðin, sum
varð latin fara fyri bakka
Strandferðslan er skatt-
gjaldarans reiðarí, og var
frálíka henta Smyrla-rutan
til Aberdeen
skattgjaldarans uppá gott og
ont
Vanlig fólk, sum sjálv eru
von at gjalda fyri seg, vóru
ómetaliga fegin um henda
ómakaleysa og bíliga
møguleika til eisini at
sleppa út um landoddarnar
at ferðast
Utflutningsvinnan segði
seg vera væl nøgda og
brúkt: flutningskapacitetin á
tamp. Serliga vísti Smyril
og dugnaliga manning
hansara bæði á sjógvi og
landi seg at klára ein eftir
umstødunum ótrúligan reg
ularitet á rutuni, og tað hev
ur hóast alt stóran tydning
fyri útflutningsvinnuna
Tann spírandi ferðavinn
somuleiðis
an var eisini fegin um
Smyrla-rutuna niður á
bretska meginlandið, eins
og ein komandi frálanda
vinnan ikki kann vera eitt
slíkt grannasamband fyri
uttan
Hinvegin vóru føroysk
handilsfólk kanska ikki bara
fegin um ekta møguleikar
hjá skulaungdåmi, pension
ístum og smáfólki annars
sjålvi at ogna sær bíligar og
dygdargóðar bruksvørur
Líka so týdningarmikil
Smyrla-leiðin var fyri smá
mannin heima og føroying
ar í arbeiði og/ella lestrar
grindum sunnan Munkafles
líka so týdningarleys mundi
hon kennast tí privatu eins
og almennu yvirstættini,
teimum sum bert.sjáldan
loysa egnan ferðaseði!, men
krókja hann upp í handils
roknskap almennan
stovn at rinda, og har stend
ur í veruleikanum í báðum
fórum tann vanligi skatt
gjaldarin aftur peningaliga
við endan. Tað verður kall
að handilsørindi, skeið ella
ella
Messa, men man mangan
vera cins nogv tann rema
feria ella reelt samantvinn
að við feriu
Eisini gramdu ferðabar-
ónar seg um, at Smyril ikki
var nóg fínt ferðamanna-
skip, hevði ikki bað á kam-
arinum og bara kantinumat,
men eg ivist ikki í, at fyri
vanlig ferðafólk, sum bara
ynsktu flutning tvørtur um
hav eitt líuð samdegur,
hevði Smyril verið nóg góð-
ur í fleiri ár fram.
Tað here + og tragi-
komiska er bara, at tað júst
var eitt borgarligt/liberalt
stýri, sum i óðum verki
beindi fyri skattgjaldarans
egnu — uttanlandsfarleid,
skotlandssiglingini hjå
Smyrli, og tad kundu hasi
fólkini av sjålvsøknum
grundum saktans gera.
Sjálvt mistu tey lítið og
einki og fingu økt um stætt
armunin millum fólk. Alm
enni fyribeinarin gjørdist
Sámal Petur í Grund, lands
styrismadur, við tá nyfingn-
ari ráðharraábyrgd í m.a
samferðslumálum, men hó
ast annars sera óhepna hond
í so mongum gerðum mål
um, so er hann neyvan
einsamallur skaðagripur við
hesi níðingsgerð ímóti van
liga fólkinum, men helst
væl stuðlaður av egnum
ráðgevum, landsstýrissam
gonguni og og sínum bak
landi í sjálvstýrisflokkinum
Væl er veljarin tolin og
við lyndi til at gloyma sum
frálíður, men tað eg veit um
so eru fólk víða hvar so ørg
og frustrerad, at tey á kom
andi valdegi kortini fara at
minnast bæði eitt og annað
í hesum sambandi. bæði ta
óðu og ljótu gerðina ímóti
fólksins reiðarí g
niðrandi orð hjá borgarlig
um forrætningsmanni á
tingi um ikki at vilja fíggja
bingoferðir pensionista, ta
seriðsu, tó miseydnaðu mis
hástór og
álitisroyndina, sum av løg
manni sjålvum argandi varð
skýrd at vera leyst krút, um
framt tann stødugt aftur
vendandi tó ivasama pá
standin frá landsstyrisins
síðu um batnandi hvilíkindi
hjá fólki
Umberingin fyri í óðum
verki at beina fyri Skot
lands-siglingini hjá Strand
ferðslumi var nakrar fáar
milliónir krónur í árligum
halli, umframt at Smyril
vera óegnaður til
farmaflutning og annars
ikki leyk fráfengis trygd
arkrøv frå sjóvinnumynd
ugleikum
Til hitt fyrra - rakstrar-
hallid at rutan
heyði framgongd við útliti
til at kunna bera seg um fá
ár. Harumframt kundi Aber
deen-rutan breydføda um
leið 70 familjur. sum betaltu
vanligan (les: fullan) skatt
til landshúsarhaldið Tað
gera manningarnar á Norr
ønu og Skipafelags-skipun
um fyri ikki at tala um hatta
tyska mær kunnugt ikki,
men til hver sítt reiðarí, sum
so aftur hava fingið áður
upparbeiddar Smyrla-rutur
forerandi og enntá nú ann-
ars eru farin at tevja al-
mennan studning. So hatta
røknistykki vid halli å rut-
uni kann so absolutt diskut-
erast í mun til hvat.
Væl var Smyril kanska
ikki nóg væl eydnaður til
farmaflutning, men hann
megnaði so eitt reglusemi á
farleiðini, sum helst hevur
verið frægari enn núverandi
avloysarar.
Oman á alt bygdi pá-
standur landsstýrismansins
um akutt risakrøv frá sjó-
vinnumyndugleikunum á
he.nleidis ósannindi, so sum
segðist
er at:siga
m.a. ein samgongufelagi
hansara tykist hava kunnað
skjalaprógvað í bløðunum
Eitt er, at landsstýrismað
urin við dáragerð síni hevur
klárað at beint fyri skatt
gjaldarans egnu uttanlands
rutu, men mínsann um hann
ikki í sama viðfangi hevur
verið so nasadjarvur sum at
forða fyrr tí uppreisn av ti
almennu rutuni, sum and
stødan annars boðaði frå,
um hon kom framat aftur at
ráða fyri borgum
Sámal Petur í Grund hev-
ur nevniliga yvir fyri Smyril
Line bundið landskassan
til ikki at fara undir at end-
urstovna nakra Skotlands-
rutu, um Norrøna framyvir
fer at sleppa føroyingum
upp á land í Hetlandi við
víðari møguleika at røkka
skotska meginlandinum fyri
eyga
Henda loysnin hjá Sámal
Peturi í Grund og Smyril
Line loysir als ikki tørvin
á einum líkinda sambandi
við bretska meginlandið og
kann ikki á nakran hátt sam-
anberast við ta oyðilegdu
Smyrla-rutuna, sum var
bæði so bílig og ómakaleys,
at hon veruliga var eitt til-
boð til minni múgvandi
sjálvbetalarar, umframt at
vera ómeðandi fyri bæði
børn og gomul.
Eg skilti væl, tå andstødu-
leiðarin á ting: (J. E.) vón-
svikin og í ødtni inn á hesa
uppreisnaforðing landsstýr
ismansins hótti við at ógilda
tilsøgnina til Sniyril Line,
so títt og knapt destruktør
urin varð rikin úr aftur Tin
ganesi, og politisku vinir
Strandferðslunnar (Javnað
arflokkurin og Tjóðveldis
flokkurin) aftur vóru komn
ir til róðurs
Hvat kann gerast?
Men nú henda so væl um
tókta almenna Skotlands
farleiðin er fyribeind, og
skaðin veruliga er hendur,
samstundis sum landsstýr-
ismadurin fullvarur um
óbótagerðina roynir at
grugga hana við at fonglast
við aðrar privatiseringsætl-
anir og í hesum máli hevur
heitt á privat rikin flutnings-
feløg um at flikka onkra
lappaloysn saman, so haldi
eg av praktiskum orsøkum
kortini, at lappaloysnirnar
fyri fyrst eiga at fáa ein
møguleika at prógva sína
nyttu og møguliga mennast
til brúkiligar loysnir.
Skipafelagið hevur eins
og Smyril Line av einihvygrji
orsøk higartil ikki viljað vit-
að av at sigla til Aberdeen
Og undanførslurnr hava
higartil ikki tókst serliga
greiðar, tíanshe'dur sannfør-
andi. Umvegis Hetland er
eingin góð loysn, men er
bæði trupul og kostnaðar
mikil
Scrabster er óhegligt og
serliga við verandi skipafel-
agsrutu bert einvegis mest
sum órbúkilig fyri ferða
fólk
Sum er sakna bæði úti
setaføroyingar í Bretlandi
og avvarðandi teirra heima
eitt líkinda samband. Út
flutningsvinnan og tann
spírandi ferðavinnan sakna
Smyril í Aberdeenrutu
Frálandavinnan
missa milliónaupphæddir til
føroyska landshúsarhaldið
vegna atgerðarloysi mynd
stgst
ugleikanna og verandi priv
atu flutningsvinnuna at
neyðug sambar
millur grannalond. Og
fyribils hómast eingin brú
kilig føroysk loysn á flutr
mgstørvinum men bara
undanførslur og atgerðar
loyst, alt meðan útlendsk
flutningsfeløg eru farin at
anda okkum í nakkan
Frægast hevði sjálvandi
verið við eini hóskandi nú-
tímansgerð í síni tíð av tá-
verandi almennu Smyrla-
rutuni, men tá kleyvar
skapurin longu er hendur, so
má í fyrstu syftu dúvast upp
á næstbestu loysn, sum tykir
mær vera onkursvegna at
fáa Norrønu at sigla helst
alt árið hverja viku til Aber
deen og Esbjerg, meðan
bert verður silt aðruhverja
viku til Bergen og Seyðis
fjarðar, ella við øðrum at
leggja annanhvønn túrin til
Bergen og Seyðisfjarðar
burturúr og ístaðin sigla til
Aberdeen, og skuldi eitt
slíkt rutunet í mun til ver-
andi bert gjørt siglingina
enn rumsåttari í tíð, síðani
tað er stytri til Aberdeen enn
bæði til Bergens og Seyð-
isfjarðar
Við verandi ferðamynstri
seinnu árini tykist tað hava
verið neyðugt at fylla skipið
upp við cruise-ferðandi á
Bergens- og Seyðisfjarðar-
farleiðunum
Verulig ferðandi nýtast
ikki sjóvegis samband oftari
enn aðruhvgrja viku til
Íslands ella Noregs, og snar-
ferdandi høvdu so afturfyri
fingid ein eyka møguleika,
nevniliga til Skotlands, har
tad enntå helst hevdi verid
stundir til at stedga å og
sloppid upp á land.
Omanfyristandandi upp-
skot sum møguleika hevur
Smyril Line sjålvt sum priv-
at rikin fyritøka moralska
skyldu til at kanna seriøst,
og ikki minst sidani skatt-
gjaldarin ådur hevur veitt
felagnum i trongstødu anda-
hjálp, eins og nógv vanlig
fólk hava stuðlað reiðarín-
um við partabrævakeypi, tó
uttan at hava fingið nakra
sum helst ávirkan á stjórn-
anina.
Smyril Line (Norrøna
eigur annars at vera meira
opið og kunnandi mótvegis
almenninginum og brúkar
anum. Tá hevði Smyril Line
møguliga kunnað verðið eitt
fólksins reiðarí. sum al
menninguiin hevði viljað
staðið saman um og kent
gubbaskap at, eisini um út
lendsk flutningsfeløg vildu
troka seg inn å ferdamarkn
aðin
Afturat øllum kundi eisini
landskassans egna flogfelag
(Atlantsflog) kanna eftir, at
um til bar at millumlenda
onkrar vikudagar til og úr
Danmark upp á skift í Sta
vanger og Aberdeen
Aðrastaðni flúgva flog
felag upp á >omst
og ferðafólk finna
seg 1 avystingarum og mi
umtendingum. Tola føroy
ingar ikki eisini tað?
Mærsk Air hevur í heys
forvitrisliga roynd at bjóða
føroymgum slíka tænastu
td. u: Vágum via Billund
til eurupeiskar stórbýir fyri
sea lágan kostnað, og
hetta helst samstundis ein
roynd at fylla teirra Føroya
flogfar og samstundis taka
frá kappingarneytanum AA
Megna og røkka privat
riknu flutningsfeløgini ikki
at nøkta tørvin, heldur ikki
privaðhálvalmen ella slík
við umvegis almennum
studningi t.d. skattaaftur
bering ella almennum gar
antium, so eigur tað al
menna (landskassin/skatt
gjaldarin) burturav at taka
um endan aftur og tå við
mesta hensýni til sín sjálvt
Tað kann í longdini vera
bæði kostnaðarmikið og
sto:.kutur svøvnur at lata
sjóvarfallið fara og bara lata
st: da til. Livst so spyrst
í
EyJo