leygardagur 8. november 1997síða 11
‹ fyrra síða allar 31 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
menniskja kortini
Meinhardt minnist ógvuliga
| fyrstu ár
Blutan
ffiscrur í
vær skiparan ey
i. Hann nevndist
og hevår verið
maninum undir krignum og
var ógvuliga strangur
Hann hevði slik køld
eygu, men tá eg kom at
kenna hann nærri, vísti tað
seg, at hann heyði eisini eitt
hjarta. Vit sigldu saman í
sjey ár, sigur Meinhardt
um bara hevur gott at bera
týskarunum, hann
saman við
sigldi
Bara gamir menn
yvirlivdu
ley fyrstu fýra árini vóru
allir tyskararnir umborð
gamlir menn, tí tað var einki
tl av ungum monnum i
Iýsklandi eftir kríggið
Allir teir ungu fullu í krig
num
Meinhardt
umborð fingu tcir at síggja
sonevndar lesimappur við
tíðindum úr Tysklandi. Alt
var um konur, tí tað vóru
eingir menn
Ikki ein einasti av mann
ingini segði seg vera nazist
Tvørturimoti tosaðu teir
um, hvusu skeivt alt hevði
verið, og hvussu bangnir
teir høvdu verið, tá tað
frættist, at Amerika legði
upp í kríggið. Teir høvdu
allir verið í krignum, og allir
vóru merktir av tí. Teir tøs
aðu um, hvussu nógv fólk
land teirra heyði mist, og vit
fortaldu eisini. Teir harm
aðust og herðu lítlan hug
at tosa um hetta. Eg haldi
ikki, at teir gomlu menninir
kendu seg at hava ábyrgd
av krignum. Teir søgdu
bara, at:tað var Hitler, sum
hevði øst fólkið og tað
harmaði teir nógv
minnist il
Hampa folk
Eg vil siga, at menninir
vóru óalmindiliga fittir og
líktust ikk: sért føroyingum
Prátið var eisini tað sama
Sum nevnt dugdi eingin
av føroyingunum týskt. tå
teir fóru umborð, men væl
gekk at gera seg forstårlig
an, og skjótt komu teir eftir
tí týska
Í mun til'onnur mál er
týskt ikki tað torførast at
læra, ljóðini ger tað, og so
líkist tað í nógvar mátar
týskum. Eftir einum mánaði
saman við teimum, so
kláraðu vit okkum
Aðrenn — føroyingarnir
kundu mynstra, skuldu teir
hava nýggja læknaváttan
og teir skuldu vera vaksin
eraðir, tí møguliga skuldi
skipið suðureftir at:selja
Strævið lív
Meinhardt sigur, at:tað var
strævið lív at vera flekjari
hjá teimum. tí tað var sø
nógvur fiskur, og týskar
arnir dugdu ikki at:flokja
Teir royndu sjáldan metra
enn eim mánað, so var skipið
fult
Men
Grønlandi plagdu teir at fara
inn í Føroyingahavnina, har
teir fingu post. og so var
lagið betri aftur
Tad var fyri okkum altíð
ti tå vístu
aftaná 14 dagar í
cin stórur dagur
Nr. 214 - 8. NOVEMBER 1997
vil, at vil lingu post kleyn
ur, køkur og annað gott. Og
so at frætta tíðindi
So komu boð um, at skip
ið skuldi ul Portugals at
selja. Føroyvingunum stóð í
boði at:verða settir av í Før
oyum, men teir vildu gjarna
við til Portugals at land, ti
har høvdu teir ikki verið áð
ur. Tvær ferðir var Mein
hardt við í Lissabon, og teir
vóru ersini aðrastaðni í
Portugal og í Týsklandi og
landaðu
Meinhardt minnist væl,
hvussu tað var fyrstu ferð
at koma til Portugals
Sum eitt ævintýr
Vit fóru frá øllum ístykkj
unum í Grønlandi, suður í
hitan, sigldu inn á hettu
Biskaja-vikina, og langt
komu at:landi
kendu vit angan av trøum
På vit nærkaðust
áðrenn vit
Í um
land ou vit allar pålm
arnar. Tað var sum ettt æv
Intvr
Men seint gekk at landa í
Lissabon. Fólkið var trælk
að undir Salazar, tey
fátók. vóru rivin og skrødd
og høvdu ikk: so frægt sum
hosur upp á beinini
Førovingarnir gjørdu
flem útferðir, meðan teir
lógu í Lissabon, men teir
høvdu ilt við at tola summ
voru
arhitan, sum var teimum so
ókendur
I Lissabon lógu teir í átta
tóku salt og olju og
fóru aftur til Grønlands
Onkran turin tá teir høvdu
dagar
verið í Lissabon og landað
fór skipið heim ul Bremer
haven, og føroyingarnir
vórðu so sendir heim hað
ant
Einaferð var minnist eina
inga | einaferð ten
løtu
Bremerhaven
løgdu at i
Tyskararnir høvdu verið
fyra mánaðir
heimanifrá í
og allir gleddu seg til at
koma heim aftur til gentuna
ella konuna
Men so vóru onkrir, sum
gentur teirra ikki komu at
taka ímót. Meðan teir
høvdu verið burturi, høvdu
tær funnið onkran annan, og
tá var ringt lag á monn
unum
Í Týsklandi var ikki tað
stóra útboðið av monnum,
men tey árini streymaðu
aðrar tjóðir inn í Tyskalnd
at byggja landið upp aftur
Maria tók ímóti
Fleiri stuttligar søgur ven
Meinhardt frá siglingar
tíðini við týskarunum
Ein turin var ein nygiftur
maður við, og kona hansara
skuldi hava smá. Hesin
komandi påpin gjørdi seg til
reiðar til. at telegrammid
skuldi koma um, at konan
hevði átt. Hann hevði bæði
keypt vin, brennivín og
góðgæti, tí hann ætlaði tað
heilt stóra ballið
Men tíðin gekk
kom einki telegramm
Maðurin fánaði meira og
meira, einki var um hann
og em dagin legðist hann
bara í koyggjuna
Hinir umborð tosaðu um
at her mátti okkurt gerast
og telegrafisturin skrivaði
og har
hy
!
Fyri førovingar var svanglig
t umborð á týsku trolarunum
vanir við høsnarunga og grónmet
so eitt telegramm, ið teir
handaðu manninum A
telegramminum stóð: Alt í
Maria og antennan
Maðurin leyp upp úr
koyggjun!, flaggið
vundið á stong, og alt at
ballast. Kokkurin gjørdi s«
góðan mat, sum hann nú
einaferð dugdi, og gloymt
varð alt um skamtan
Hinir menninir umborð
noyddust komandi dagarnar
bara at halda ondini, men
tað gingu st ks dagar, og har
kom einki telegramm
So sigldu teir heim til
Tysklands at landa
Og tå vit so løgdu at
stóð Maria har so filt og
rund og tók ímóti
Skiparin noyddist so at
geva bæði Mariu og mann
inum eina frágreiðing, og
maðurin fyrigav og segði
at hann heyði ikki havt betri
varð
Fyrsti saltfiskatrølarin
! ve rling
saltfisk
ein gamal trolari
dag umborð, enn tá hann
fekk telegrammið
Fekk hevdini aftur
Skiparin kundi vera sjáld
samur. Eina f
høvdu fiskað so væl, at
dekkið var fult. Seks tons
vóru á dekkinum. Skiparin
kom bað okkum tóma
dekkið. Tað var so nógvur
fiskur, at vit vistu ikki annað
at gera enn at tverta høvdini
fyri borð. Nú einaferð kem
ur hann og spyr, hvar høvd
ini eru. Eingin svaraði
Tå teir høvdu arbeitt allan
fiskin, varð trolið tveir dag
ar seinni koyrt út aftur. Og
tá teir so fóru aftur at draga
var trolið óvanliga tungt
I trolinum var bara ein
smáfiskur, men trolið var
annars fult av høvdunum
og soleiðis fekk skiparin
høvdini aftur. Tað var legið
rðina vit
sum Meinhardt fór vid, at Herm
sum als ikki var egnaður til
ti
#5
fa:
1 7
maturin var skamtadur, lítið
Kappadust
Tysku trolararnir kappaðust
sinamillum um at fiska mest
og vildu ikki siga hverjum
ødrum frå, tá ið teir bóru
við fisk
Ein dag boðaði
kappingarneyun frá. at
føroyingar royndu á somu
léið
størsti
Tå gav skiparin mær
bod um at siga føroyingum
frå, at har ar fiskur at fåa
so in tyskarin ikki fekk on
nógv. Nakað seinni gramdi
hin seg um, at har ikki var
hvandi fyri føroyingum og
portugisum. Tað dámdi
okkara skipara
Samstundis noktaði skip-
arin føroyingunum umborð
á týska trolaranum at siga
føroyskum skipum frá, tå
teir sjálvir fiskadu væl. Men
tað gjørdu teir kortini við at
brúka onnur orð, tá tá teir
tosadu saman yvir sendar
an
Tå føroyingar mitt í 60-
árunum sjálvir fingu fleiri
skip, doyði tað burtur at fara
við týskum trolarum. Tað
bleiv eisini liviligari í
Føroyum. 1965 var seinasta
árið hjá Meinhardt á týskum
skipsdekki
Arbeiddu skjótt
Eitt tað sinasta árið var hann
við flakatrolaranum Mell-
um. Stórfyritókan Otker átti
reiðaríið. Skipinum vantaði
ein mann, so Meinhardt var
einasti førøyingur umborð
Skipið heyði fingið nakað
av fólki frá einum týskum
flakavirki
Eg helt meg arbeiða
skjótt, men teir vóru tvær
ferðir so kvikir sum eg. Tá
var eiki, sum æt timaløn í
Tysklandi. Teir fingu løn
efur, hvussu nógv tei
skóru
Tað varð ikki líka væl
dámt av øllum í Føroyum,
at føroyingar fóru við tysk
um trolarum - bara 10 år
eftir, at annar heimsbardagi
var av
av kjøti, og teir vóru ikki
Tá vit bara fóru tveir
var konan bangin
fyri, at týskararnir ikki fóru
at tíma at koma aftur til
Føroya við okkum
avstað
Mótsteða
Tað var so eitt, men tað
vóru ersini nógv, sum deildu
okkum fyri, at vit fóru
umborð at læra týskararnar
at flekja og salta og harvið
læra teir upp til at gerast
okkara kappingarneytar
Men eg veit ikki, tað var so
skjótt, at flekimaskinurnar
komu, og føroyingar fingu
eisini flekimaskinur
Meinhardt sigur eisini, at
fleiri politikarar høvdu
nógv ímóti, at teir fóru vid
tyskum trolarum. Hann
minnist serliga ein politi-
kara, sum deildi seg fyri tað
- Eg havi bara gott at ba
týskarunum, og fyri meg
vóru tað 10 góð ár, sigur
Meinhardt
Gamlar myndir:
Meinhardt Hejgaard