týsdagur 2. desember 2003síða 27

52 Nr. 229 - 2. desember 2003 Nr. 229 - 2. desember 2003 53 Í summar verður ein stór ráðstevna í Føroyum, har altjóða serfrøðingar fara at viðgera spurningin um, hvussu teori hjá serfrøðingum sam- svarar við veruleikan í fiskivinnuni ALTJÓÐA RÁÐSTEVNA Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Hvussu er samsvarið ímill- um teori og veruleikan í fiskivinnuni. Tað er ein spurningur, sum eitt úrval av altjóða serfrøðingurin fer at royna at svara á eini ráðstevnu, sum verður í Havn í summ- ar. Vit hoyra aftur og aftur, at tað tey, sum arbeiða í fiskivinnuni eru í stórari andsøgn til teir serfrøð- ingar, sum skulu mæla okk- ara myndugleikum til, hvussu nógv tað er ráðiligt at fiska. Og á ráðstevnuni er júst ætlanin at skjalprógva, hvussu sambandið er ímillum teori og veruleika. Í hesum sambandi hevur Óli Samró tikið stig til at savna eitt úrval av serfrøð- ingum á eini ráðstevnu í Havn í summar at viðgera hesi viðurskifti. Ráðstevnan verður í Út- varpshøllini fríggjadagin 4. juni og tað verður Fiski- málaráðið og Óli Samró, sum eru vertir fyri ráð- stevnuna og tað verður Jacob Vestergaard, lands- stýrismaður í fiskivinnu- málum, sum fer at seta hana. Orðstýrari verður Árni Olafsson. Tey, sum vera við á ráð- stevnuni, verða eitt úrval av altjóða serfrøðingum í fiskivinnuni, bæði fiski- frøðingar, granskarar og eisini fiskimenn. Tað er ikki heilt greitt, hvørjir allir luttakararnir verða, men nakrir av teim- um eru: Røgnvaldur Hannesson, professari úr Noregi, Jesper Raakjaer Nielsen, profess- ari úr Danmark, Pavel Salz, "Project manager European Assessment on Fisheries" úr Niðurlondum, Hjalti í Jákupsstovu, stjóri á Fiskirannsóknarstovuni, Menakhem Ben-Yami, fiskimaður og "internatio- nal fisheries development and management adviser" úr Ísrael. Guðbrandur Sigurðsson, stjóri í Brim í Íslandi, Torben Foss í "PriceWaterhouse Coop- ers" í Noregi og Óli Samró í FAREC, sum allir fara at leggja fram. Men tað verða vera eisini fleiri aðrir serfrøðingar við á ráðstevnuni, sum vendir sær til fiskivinnuna, íleggj- arar, fíggingarstovnar, politikarar, myndugleikar, ráðgevarar og granskarar úr øllum heiminum. Samanbera teori og veruleika Óli Samró sigur, at saman við fleiri altjóða búskapar- frøðingum, hevur hann nú í eina tíð arbeitt við at savna saman hagtøl úr nógvum ymsum londum um fiski- skap og fiskivinnu síðani 1996, til dagin í dag. Tað er úrslitið av hesum kanningum, sum verður lagt fram á ráðstevnuni næsta summar. – Fiskiskapurin og fíggj- arliga úrslitið hjá fiski- flotanum skal so saman- berast við tær teoriir, sum fiskifrøðingarnir hava sett fram. – Endamálið við verk- ætlanini er at skjalprógva við turrum tølum, hvussu fíggjarliga úrslitið hjá fiskiflotanum er undir ymsum fiskivinnuskipan- um og sostatt eisini, hvussu tær ymsu skipanirnar royn- ast í verki afturímóti teim- um teorium, sum serfrøð- ingar hava um fiskiskap og fiskivinnubúskap. Hann sigur, at øðrumegin hava vit fiskifrøðingar og fiskivinnufrøðingar, sum hava nakrar teoriir um, hvussu samanhangurin er í fiskivinnuni og, hvussu samanhangurin er ímillum metingar um fiskastovnar og búskapin í fiskivinnuni. – Hinumegin hava vit so hagtølini fyri, hvussu fiski- skapurin er og hvussu fíggjarliga úrslitið hjá fiskiflotanum er. – Vit fara at vísa, hvat tær teoretisku metingarnar hava sagt hesi seinastu árini, men so leggja vit eis- ini tøl á borðið fyri, hvussu fiskiskapurin og fíggjarliga úrslitið hjá fiskiflotanum í veruleikanum hevur verið í sama tíðarskeiði. – Vísir tað seg so, at frá- vik eru, er ætlanin at út- greina, hví hesi frávik eru og, hví samsvar ikki er ímillum teori og veruleika. Tøl úr nógvum londum Hesi seinastu árini hevur Óli Samróð gjørt nógv burturúr at samanbera fíggjarliga úrslitið hjá ymsum skipabólkum í fiskiflotanum í Íslandi, Noregi og í Føroyum. Hetta er fyrstu ferð, at slíkar kanningar eru gjørd- ar og hetta verður ein partur av grundarlagnum undir ráðstevnuni, sum verður í summar. – Við hesum kanningum, hava vit, fyri fyrstu ferð, fingu eina greiða og álít- andi mynd av, hvussu yms- ar skipanir, sum skulu stýra fiskiskapinum, virka í veruleikanum. Men í sambandi við ráð- stevnuna, er tað eisini ætlanin at fáa tøl fyri heilt onnur lond eisini, eitt nú Skotland, Ný Sæland og Niðurlond fyri at nevna nøkur dømi. – Á pappírunum eigur føroyska fiskidagaskipanin ikki at virka, tí eftir henni hava skipini avmarkað dagatal at fiska í og tí fiska tey bara, tá ið tíðin er tann besta, tá ið fiskurin er feitastur og prísurin er best. – Sostatt verður bara rómin skúmaður omanav. – Í teoriini eiga kvotu- skipanir at virka betri, tí tá verður skipið alla tíðina útnyttað so væl sum gjør- ligt. Skipini vita alla tíðina, hvussu nógv, tey hava loyvi at fiska og tí leggja tey alla tíðina fiskiskapin til rættis, so at skipið verður rikið so effektivt, sum gjørligt. Óli Samró leggur tó dent á, at hetta er ikki ein ráðstevna, sum hevur til endamáls at verja eina skip- an framum aðra. – Hetta er ikki ein ráð- stevna, sum hevur til enda- máls at verja okkara egnu fiskidagaskipan, framum aðrar skipanir. Hetta er ein ráðstevna, sum skal viðgera hesi viðurskifti púra óheft, á einum høgum, fakligum. Endamálið er at skjal- prógva tað veruliga úrslitið av fiskidagaskipanini og tað veruliga úrslitið av ymsum kvotuskipanum og at seta tað upp ímóti teimum teorium, sum ser- frøðingar hava um fiski- skap og fiskivinnubúskap, sigur Óli Samró. Vilja vísa hvussu sambandið er ímillum teori og veruleika – Endamálið er ikki at verja eina skipan framum eina aðra. Endamálið er at skjalprógva, hvussu veruligi fiskiskapurin og fíggjarliga úrslitið hjá fiskiflotanum hevur verið í nógvum londum og at samanbera tølini við tær teoriir, sum serfrøðingar hava sett fram, sigur Óli Samró Skulu hava felags støði at standa á Næsta summar verða øll lond í Evropa, sum hava fiskivinnu í Evropa, við á ráðstevnu í Havn RÁÐSTEVNA Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Nú skulu øll lond í Evropa, sum hava fiskivinnu, hava felags støði at standa á Tað er eitt endamál við eini ráðstevnu, sum verður í Havn næsta summar. Tað er Óli Samró, sum er vertur fyri hesi ráðstevnuni, ið verður hildin beint fyri ráð- stevnuni um samsvarið ímillum teori og veru- leika í fiskivinnuni, sum vit greiða frá í hinari greinini her á síðuni. Sostatt verða ikki færri enn 21 lond við á ráðstevnuni, sum er í døgunum frá 1. til 3. juni. Og so tekur ráð- stevnan um teori og veruleika við 4. juni og tá verða umboðini fyri hesi 21 londini eisini umboðað. Óli Samró sigur, at á hesi ráðstevnuni fer ein arbeiðsbólkur við umboðum úr 21 fiskivinnutjóðum í Evropa at finna eitt felags støði at standa á, so at tað í framtíðini skal bera til at sam-an- bera fiskivinnuna í teimum ymsu londun- um. – Eitt nú verður ar- beitt við at gera felags búskaparlig lyklatøl og onnur lyklatøl, eitt nú fyri motorstøddir, tonsatal o.s.fr., fyri øll hesi londini so at tað ber til at samanbera úrslitið hjá fiskivinn- uni í ymsum londum og tað verður hetta, sum arbeiðsbólkurin fer at viðgera á ráð- stevnu í Havn næsta summar, sigur Óli Samró. Mekanik 3/171.pdf C M Y K 53 52 Fjøruvegur Postboks 72 FO-620 Runavík Tlf.: +298 447425 Fax.:+298 448021 E-mail: mekanik@post.olivant.fo Umvæling og umbygging av skipum og bátum. Umvæling og útskifting av motorum, gearum, og øllum mekaniskum lutum. Alt vanligt smiðju og plátuarbeiði úr stáli og aluminium. Seramboð til slíping av ventilum og ventilsetrum. Umvæling og reinsing av turboløðarum. Umboð: Mitsubishi Grenaa M.A.N. Bergen Diesel Bukh Yanmar Tveir mobilkranar. Kunnu lyfta upp til ávikavist 45 og 80 tons. Mitsubishi 20 - 1600 Kw. M.A.N. 80 - 596 Kw. Einaumboð uppá CJC filtur í Føroyum. Kunnu nýtast til dieselolju, smyrjiolju, gearolju, hydraulikkolju og transformatorolju. Mobilkranar CJC Filtur Generatoranlegg Skips-og bátamotorar Mekaniskur verkstaður