hósdagur 5. februar 1998síða 6

6 tíðindablaðið VT Nr. 23 — 5. FEBRUAR 1998 Bankamálið: Ein sera løgin kanning tikkur sum verið hevur av bankakanningini kann nú væl í Fólkatinginum kre sær, at kanningarhátturin verður broyttur. Fleiri flokkar ia nú beinleiðis, at uvhoyringarnar verða Imennar og stóða verður tikin til mistøk og vansketni N S RP SEN | Vask 2 J USS k nning SKULU SK | frå sær, og Nyrup tók sum forsætisráðharri Fyri fleir politikarar Ja Kanning eisin non 3 K gina við setninginun husker jeg ikke Hetta var hansara fasta svar allar spurningarnar frå Hornslet dómara. Heldur ikki hann situr í Fólkating- num meir num mel Men tann sum fekk størst- ar trupulleikar, var Erik Ninn-Hansen, løgmålaråd- harra. Hann varð stevndur inn fyri Ríkisrættin, og tað er óvanliga sjáldan, at tað hendur í Danmark Eisini embætismenn fingu koyrilin at smakka Onkrir teirra vórðu flutti annað starv, meðan aðrir Ynsktu annan kanningarhátt i roaskifltinun aftar K r gi KOM £ VINSI KK K se ati KK k in k 2 eir søgdu alla tíðina, at var skervt at stevna Ninn-Hansen fyri Rikis- rættin og hildu ikki, at tað framtíðini skuldi verða møguligt at koma til slíkar niðurstøður Hetta varð eisini beinleið- is orsøkin til, at Konserva- tivi flokkurin vildi hava eina kanningarnevnd mann- að við serfrødingum, heldur enn eina dómarakanning Politikararnir vildu ikki hava, at ein dómari skuldi seta teir uppá pláss ella geva teimum ákoyringar. Tí skuldu teir nokk taka sær av sjálvir Fyri at faa Kvaliftiserað jálp á økinum setti Fólka tingi0 eina nevnd at arbeiða USS } sku k S N N h Í £ R 3 að skilst 0 T brøgdum, at tað ikki fer a taka s g afturat áð renn nevndin leggur fran uppskot sitt Hardur dystur Ti leikadi tad hart å millum londini bæði, tå ið eitt samt føroyskt løgting kravdi at danska stjórnin setti eina dómarakanning fyri at kanna hvat var farið fram í bankamálinum Danska stjórnin setti hæl- arnar í bakkan og vildi ikki geva seg Urslitið kenna vit. Banka- málið varð kannað av eini serfrødinganevnd sum skuldi greida frå hvat fram var farið, men annars onki melra nevniliga til dómarakann- Millum annað er orsøkin tann, at í teimum kannin unum verður stóða tikin mistøk og vansketni Bjørn Elmquist, formaður í rættarnevndini hjá Fólka- tinginum sigur, at tað ikki er rætt, at Fólkatingið bert hevur ein kanningarhátt. — Mín meting er, at Fólka- tingið frá málið til mál skal meta um hver kanningar- háttur skal brúkast — Mál við nógvari polit- iskari íblanding skulu við- gerast fyri opnum hurðum, meðan mál, har embætis- menninir eru íblandaðir skulu viðgerast fyri aftur- latnum hurðum Somuleiðis skulu krøvini til vitniåbyrgd verða ymisk hann r I I hirð I yri afturlatnun om 1 i | sigu niðurstøðunum. Bjørn Elmquist heldur tó ikki, at tað er neyðugt, at tað er ein hægstarættardóm- ari sum stendur fyri kann- ingini — Eg rokni við at tað er betri um tað er ein lands- rættardómari stendur fyri kanningini. Oansæd hvat hendir, so eru tað Fólkatingið og stjórnin sum skulu taka av- leiðingarnar av nidurstød- unum í einari kanning. Framsøgumadurin í rætt- armålum hjå Vinstra-flokk- inum, Birthe Rønn Horn- bech, er samd vid Bjørn Ein meiriluti i Fólkatinginum ynskir at broyta kanningarháttin, tá tað ræður um mál sum eitt nú Tamila-, Spar Nord- og Føroya Banka-málið Elmquist. — Vit vóru væl greið yvir, at frågreidingin i Føroya Banka-málinum onki fór at siga um rådharraåbyrgd, tí tað hevði hon ikki heimild til. Men vit nu so samstundis viðganga greiðingina til nakað, uttan at ger rar arbe Bjørn Elmquist gled yvir, at Vinstri 3 flokkur hevur broytt hugsar — Men eg havi enn ikki hoyrt teir siga, at Tamila- målid fekk ein rættan enda, og at tað var rætt at stevna Ninn-Hansen fyri Rikisrætt- in. Eisini Konservativi flokkurin er vid at broyta hugsan. Framsøgumadurin hjá teimum í hesum máli, Hans Engell, sigur: — Eg må viðganga, at úr- slitid av Føroya Banka-mål- inum hevur verid so våna- ligt, at vit mugu taka stødu til, um vit f framtidini skulu hava tað við í slíkar kann- ingar, at tær skulu meta um vansketni og mistøk Hann er tó ikki bangin fyri at Fólkatingið endar aft- ur í sama sporið sum áðrenn Tamila-málið Um kanningararbeiðið r i r VK il KOMISKI Han I | at I Kanning uttan nidurstødur Sum sagt, varð Tamila- kanningin orsøkin til, at Fólkatingið kravdi broyt- ingar f kanningarhåttinum. Tad sum fyri føroyingar var so óheppið var, at tå kravid um kanning kom år Føroyum, vóru ongar rætn- ingslinjur gjørdar. Tí varð kanningin skrúv- að saman so at hon passaði teimum konservativu best. Fyri afturlatnum hurðum, uttan dómara og uttan met- ing av mistøkum og van- sketni. Um føroyingar vóru nøgdir við tað teir fingu, hevði eftir øllum at dóma ongan týdning Vit standa eftir við eini kanning, sum danskir polit- ikarar ikki kunnu brúka, tí teir skulu gera fleiri kann- ingar fyri at kenna tað veru i UTSHÚK Og vit standa eisini eftir við einari kanning sum onk Danske Bank, el uliga endurgjaldsskyldi Og vit standa eftir við eini kenslu av, at danskir em- bætismenn hava snýtt okk um soleiðis, at vatnið renn- ur av okkum Men tað hjálpir onki, tí kanningarnevndin hevur onki sagt um tað Tað skuldi hon heldur ikki, tað var ongantíð ætl- anin. Ein løgin kanning, sum var nógv betri fyri tey sum settu gongd á bankamálið, enn hon var fyri tey sum vórðu rakt av tí. Ein sera løgin kanning. Kanningarnevnd við avmarkaðari heimild Ahugin í Fólkatinginum fyri at broyta kanningarhættirnar lýsir trupulleikarnar Grønborg-nevndin hevði, tå hon fór undir ar- beiði sítt. Arbeidsøki hjá nevndini var sera avmarkað. SVEINUR POULSEN Tá ið Fólkatingið á sinni eftir drúgt orðaskifti setti Grønborg neyndina at kanna bankamålid, fekk nevndin ein fastan setning at arbeiða eftir Arbeiðssetningurin var sera avmarkað, og tað hevur gjørt tað trupult hjá kann- ingarnevndini at fáa greiðu á øllum leiklutum í máli- num Kanningin skuldi íkki umfata orsøkina til banka- kreppuna, men bara banka- bjargingina, og serliga um- stødurnar í sambandi við partabrævabýtið. Men nevndin skuldi íkki meta um hvgnn týdning lógargrundarlagið hevði fyri málinum. Børsen setti í gjár spurn- artekin við virðið av kann- ingini. Sambært blaðnum hava eygleiðararnir givið fleiri dómi um manglar við kann- ingini. Millum annað er ikki greitt, hvørja vitan Nyrup fekk um kapitaltørvin, tå hann í januar tók við eftir Schliiter. Nevndin hevur heldur onki fingid at vita um, hvi Nyrup ikki greiddi Maritu Petersen frå støduni, h6ast embætismenninir = bóðu hann gera tað. Kanningarnevndin viðger nágreiniliga um talan var um eitt handilsligt ella pol- itiskt býti, og ger greitt, aí hon heldur talan vera um handilsligt býti, men fær tó ikki staðfest. hvat teir ymsu luttakararnir halda um tann spurningin. Kanningarnevndin fer ikki í dýpdina við spurning- inum um Hafnia/Baltica og Føroya Banka. Kanningarnevndin ger onki við »kompetansuna« hjá Fíggjarmálaráðharra- num mótvegis fíggjar- nevndini, Fíggjareftirliti- num, sum ikki er hansara umráði, og Tjóðbankanum. Tað verður heldur ikki vidgjørt, hvat er farið fram millum teir ymsu fundirnar. Upplýsingar eru strikadir av skjølum uttan frágreið- ing, men tað ger nevndin heldur onki við. Kanningarnevndin greið- ir frá at danskir embætis- menn við bankakreppuni sum jarnbrot vildu kroysta føroyingar at loysa búskap- arkreppuna, men tekur ikki stóðu til, um teir arbeiddu aktivt fyri, ella góðtóku, at føroyingar stóðu eftir vid allari ábyrgd fyri banka- kreppuni. |