mikudagur 1. apríl 1998síða 12

Hans H im SKFIVGF Nú val hevur verið til Fólkatingið, hava vit aft- ur hoyrt, um, hvussu stórur trupulleikin við innflytarum flóttarfólki er í Danmark, og-skuldi ein trúð summum pol- itikarum, stendur og fell- ur landsins framtíð við hesum spurning! Men tað vísir seg, at ikki øll fremmand fólk geva trupulleikar, tí teir norðmenn, sum búgva har (teir eru stersti bólk- ur av útlendingum í Dan- mark), hoyrist lítið um, og heldur ikki týskarar- nir, sum er tridstørsti út- lendingabólkur í landi- num, verða tiknir upp á tunguna Harafturímóu kunnu turkar, fólk av Balkan, somaliar og norðurafrik- anar brúkast, tá ið vísast skal á, hvussu vanda- miklir útlendingar eru fyri sosialu, politisku og mentannarligu trygdina hjá tí vanliga danskara- num Kundi ein tonkt sær, at hetta kundi skyldast, at tað bæði sæst og hoyrist á hesum fólkum, at tey eru fremmand? Tí slík tala hoyrist ikki bert úr Danmark. men eisini úr ødrum norður- og vest- ureuropeiskum londum ST's umboðsstova fyri flóttarfólk, UNHCR, hevur eina uppgerð frá januar 1995, sum sigur, at knappar 15 mill. fólk eru flýdd úr einum landi í annað, og tá eru - væl at merkja - palestinar í | ymsum londum ikki | taldir við Av hesum 15 mill finna vit umleið 2 í Eu- ropa. Leggja vit tey 592 000 flóttarfólkini USA aftrat, verður úrslit Í iðtað atáleið3mill av heimsins flóttarfólkum eru at finna í tí búskap- arliga framkomna parti- num av verðini - restin finst í u-Jondum Nevnast kann ut í Íran 5 finnast 2,3 mill. flóttar- fólk, í Congo (fyrrver- andi Zaire) yvir I mill. i Pakistan ! mill. í Tanza- nia 883.000, i Uganda Í dag: | Innflytarar | - flóttarfólk 287.000 og i 252.000 Umframt USA kann bert Tyskland av heims- ins mest framkomnu londum visa fram likn- andi tøl, nevniliga eina góða millión. Og tað er eisini í u- londum, vit finna tær 26- 27 milliónirnar av so- kallaðum internum flóttarfólkum, t.v.s. fólk, sum eru rýmd frá húsi og heimi undan borgar- kríggi ella øðrum ófriði og harðræði, men ikki eru farin um nakað landamark enn. Slík tøl visa væl, at tað er ikki júst í Europa, at flóttarfólkaspurningurin er størstur. St hevur eina viðtøku, sum flest lond hava und- irskrivad, og sum pliktar hesi lond at taka ímóti fólki, sum verða persón- liga jagstrað í sínum heimlandi. Haraftur- ímóti hava londini ikki skyldu, at taka ímóti bólkum, sum av politisk- um, átrúnaðarligum ella líknandi grundum kenna seg hótt ella fólki, sum rýma, tí tey hungra Hesi, sigur man, kunnu best verða hjálpt á stað- num Hetta er tað, ið tjakast verður um Ein trupulleikin er, at ógvuliga ringt er at skilja nevndu orsøkir frå hvørji Kenya aðrar, tí tær hanga aloft- | ast saman og eru eim fylgja hver av aðrari Ein annar trupulleikin er, at nevndu ting helst ikki eru veruligi trupul- leikin. Hann er helst tann, at fólk í Europa og Norduramerika rædast fremmand fólk og fremmanda mentan og tí vilja halda innflytarar og flóttarfólk burtur. Danski blaðmaðurin Ulrik Hey skrivar eitt stað, at við teimum á leið 30 kríggjunum, sum eru í verðini í dag, finnast 300 til 400 mill. menn- iskju, sum er kvalifiser- að til at bera heitið flótt- arfólk „Í byin« hvønn hósdag í Søsialinum tíðindablaðið 01 Nr. 62 — 1. APRIL 1998 Rottur í Nesinum? Í longri tíð hevur tað verið, sum um tað, omanfyri Tin- ganes, hevur hingið ein døpur skadda! - Vit hava fingið råharrastyri, men å tykist, sum um hetta kevur ført til, at okkara råharrar eru vornir heilt grillrundir! - Neyvan nakrantíð áður hevur valdað tílíkt skilaloysi í Tinganesi! - Einaferð - tað eru ár síðan nú - skuldi ein (1) ólukku tíð- indafundur haldast um vikuna, men hesir fundir hvurvu, sum døgg fyri sól! - Okkurt ljóði úr Tinganesi tykist meira at hava stavað frá hurðum, ið gjella í lás? - heldur enn int- ensa sjóanin frá fólki, ið fáast við seriøst (politiskt) arbeiði! - Ella - Møtum - hetta stillið - millum ønskriligu sjarranina! Eitt stilli áður enn Hann brennur á? - Hvat er tað, hetta vit bivandi ganga og bíða eft- ir? - Er alt bara dottið niður- fyri? - Ella fara fram hend- ingar í Tinganesi, sum vit als ikki hava nakað ánilsi um? - Og kanska enn verri: Hend- ingar og hondfestingar, ið als ikki tola dagsins ljós? - Tí neyvan nakrantíð áður munnu føroyingar, í ein sovornan mun, hava gingið runt við ein- ari kenslu av, at her ruggar alt ikki rætt! Alt tykist hava hing- ið í leysum lofti, hesi árini aft- aná, at sjálvvætti sjálvvaldur hevur rátt einsamallur fyri borgum. Meðan løgmaður (- tå hann, sbr. ideologinum, ið hugsar í rottubølum, kamikazusueci- daði niður í sítt egna reiður og soleiðis gjørdi definitivt av við sjálvan og Agnas Lovisa tískil, sum stérri og minni vrakpettir, tóku at reka, runt fyri vág og vind, eru vit tá hesa tíðina, ið farin er ikki »drifta«, akkurát hagar, hesin okkara >av tilvild og misgáv- um valdi legmaður< hevur viljað tað og sostatt hevur haft illa duldar ætlanir um? At landsins mest tignarligi maður um somu tíð, sum ein »onnur rotta< tók seg niður eftir teirru sambandsku ketuni og tveitti seg so beint á bláman hevur bert gjørt sambandsku sjálvsvævingina fullkomna, tá hesin uttan tign, við einum setningi gjørdi til einkis, fleiri ársverk (uml. 120 tingmál). Ur Grønlandi varð kravt, at okkara statsministari Poul Ny- rup Rasmussen skuldi taka fyrsta fart til Grønlands, ti grønlendingar vildu hava hann at koma hagar at greida frå, hvat tað var, ið farið var fram í sambandi við tvingsilsflyt- ingar av íbúgvunum úr íhule, til tess, at pláss kundi fáast fyri amerikanskum vápnasystem- um við kjarnorkulødingum á grønlendskum øki. Sagt vard i danskari pressu, at vid stødi i amerikanskum skjalagoymslum frå 1953, var prógvað at íbúgvarnir í Thule vóru tvingsilsfluttir. Hetta sjálvt um danska stjórnin royndi at sannføra almenning- in um alt annað. Donsk pressa skrivaði, at sakin um flytingina av Thule fólkinum neyvan nakrantíð fór at verða kannað til botns. Teir spáddu, at lok fór at verða lagt á hetta fyri danskar stjórnir so avdúkandi mál. Bæði forsæt- isrådharrin Poul Nyrup Rasm- ussen og Niels Helveg Peter- sen, uttanrikisrådharri, nokt- aðu tå at siga nakað um hesar tvingsilsflytingarnar. Teir um- bóru seg og vístu til, at um- støðurnar fóru at verða kann- aðar av DUPI - Dansk Uden- rigspolitisk Institut. Tað er lygn segði stjórin í DUPI, Niels Jorgen Nehring: >Tað stendur tað einki um í kommisorium, sum stjórnin hevur gjørt til okkum, at ar- beiða eftir! - hesi vóru orðini!- Beint fyri fólkatingsvalið nú seinast, var ikki mætari enn so, at næsti maður Uffa Elle- man nú eisini er farin at tosa um at leggja lok á einki minni enn eitt fyri føroyingar so sera avgerandi mál, sum Banka- málið. Sjálvdan ríkur av ong- um brandi! - Og hvat er tað, ið fær næstformannin í borg- arliga vinstra til at málbera seg soleiðis? Hvat er tað hesin meinar við, hvat er tað hann var so hálsin her at sipa til? Hin 24. august 1996 heyði norðmaðurin Peter M. Johan- sen (í norskari pressu) eina kronologiska lýsing av hend- ingunum, seinastu árini, mill- um Føroyar og Danmark. hann ger nidufstødur og setur áhugaverðar spurningar: Hann spyr m.a. um rættindini til undirgrundina vóru tveitt før- oyingum, orsaka av, at danir vóru ræddir fyri oljudirektiv- inum hjá EF? - Hann spyr um bankakreppan - og avleiðing- arnar av hesari, ikki fara at vera brúktar av donskuin kap- italinteressum, til tess at tryggja danska kapitalmono- polinum atgongd til tey aktu- ellu olju- og gassfundini, utt- an kapping frá ødrum EF londum? Svarið - sigur hann - er iva- leyst at finna á skrivstovuni hjá Finn Normann Christen- sen, ið er útstationeraður í Tórshavn, av Forskningsmi- nisteriet i København! Settur vid astronomiskari gasju, sum leiðari fyri ríkis- embætismenninar í Fóroyum, - vísir PMJ á, at FNC hevur arbeitt intenst, saman við leið- aranum fyri Sambandsflokkin løgmanni Edmund Joensen, (Sambandsflokkurin er i for- hond innlimaður størsta borg- arliga flokkin í Danmark,) til tess at fáa »Heimastyri« til, at sáttmálafesta rættin hjá dan- ska kapitalmonopolinum - til oljuressourcurnar við Føroyar. »Rapportene fra oljesøket til de danske selskapene viser, at det er meget gode funn i hav- gapet« - sigur Peter M. Johan- sen. Spyrjast kann: »Hava nor- skir ídnaðarnjósnarar fingið innlit í øll hesi loyniligu skjól, sum tað ikki eydnaðist okkara Høgna Hoydal at fáa innlit i?« Sum i Danmark, so eru tad eisini i Føroyum kapitalinter- essurnar, - ið manipulera við okkara lívsleivdum! - okkara tilleingi. Hetta megu vit sanna Hvør Edmund Joensen er, er ikki gott at siga? Kortspæl- ari siga summi. Hendingarnar seinastu dagarnar tykjast stað- festa, at hesin >narcissistiki íspegilin< av Oyri í øllum før- um er >jokari<! - >jú, jokari vid lyt…«! Eitt er tað, ið var. Annað er tað, sum nú galdandi. Tað, ið hevur eykent okk- um føroyingar hagartildags, er eitt nærum blint naivt - trú- skyldugt - álit á alt danskt! - Eitt nærum óbrotið álit á, at danir gera ikki nakað skeivt - teir vilja okkum tað besta! - og neyvan kann tað verða komið føroyingum til hugs, at danir skulu hava havt annað, enn nettup alt tað besta í huga, í samband við Føroyar og før- oyingar. Veruleikin hevur full- komuliga endavent hesa okk- ara áskoðan. Og, Danmark er ikki annað enn eitt amt í Europeiska Sam- veldinum, og EF-samveldið er ikki annað enn eitt kapital- istiskt rottureiður í ferð við at grava sær nýggjar smogur, nýggjar holur. Tað tilforlátiliga, tað huma- na Danmark við háskúlament- an og solidariteti er farið í søg- una! Eingin skal í dag bert eina løtu ivast í tí, at Føroyar og føroyingar, i dagsins Dan- mark, eru annað enn eitt rokni- ark við heilt eksaktum, knall- hørðum, krøvum til linjuna niðast á arkinum. Er ikki tíðin komin til, at vit í komandi samráðingum við danskar myndugleikar, taka við okkum profession- ellar? - Professionellar í kap- italistiskum transaktiónum! Tílíkar ið væl kenna til mur- una á bankamonnum, ið kunnu finna uppá at siga: >Vi optræder ikke som en bank- mæssig udgave af Florence Nightengale. Vi tager os betalt „for vore ydelser<. Hetta so sera sigandi citatið eftir Knud Sørensen DDB, eigur tað ikki at hava ta avleiding, at vit í samráðingum hereftirdags taka við okkum eitt lið av hes- um teim mest kynisku (av hes- um heimsins) Sjakalum? Eitt lið av knallhørdum kapitalist- iskt skåladum juristum, úr Japan, Bretlandi og aðrastaðir frá, har tílíkir finnast! Prof- essionellir - ið fyri okkara rokning og prorata avrokning - tala og vinna okkara sak?! Eitt eru beinleiðis lygnir og villeiðingar - ófyrigeviligt er kortini um vit halda fram, at verða bláoygdir! - Serliga ikki nú alt tíðir uppá, at danski stat- urin hevur havt, ikki bert eina (FNC), men møguliga heilar tvær moldvørpir, í landsins skuggastjórn, har Edmund Joensen - kanska - er tann onn- ur, ið gnagandi hevur gingið runt í okkara egnu stovum? - Tlgrunin og ákærumar, í sb. við virksemi hjá Finn Nor- mann Cnristensen, kann tykj- ast hava tikið form av einum rættiligum klassikara, tá ræð ur um »infiltration og plantan av belastandi tilfari« Neyvan var tað ógrundað at Kj. Hoy- dal kravdi alt tilfarið almann- akunngjørt. Gjøgnumgongdin av framferdarhættunum hjå fyrrverandi skrivstovustjór- anum (FNC) í Tinganesi og serliga tað sera - ódámliga - intima sambandið og tann int- ensa samvinnan, hesin hevur haft við okkara pro - Eu - Ed- mund Joensen, eru ikki við- urskifti, ið gera, at tað blint kann lýtast á - hvørki á Tin- ganes, ella hin danska Statin. Hetta seinasta verður sagt, sum ein avleiðing av hesi so sera álvarsligu ákæru, formað- ur fyri tingbélk Sambands- manna á Tingi, Atli Hansen bar fram í loftmiðlunum, hetta lagnukveldið úti á læraraskúl- anum í Havn næstseinasta friggjakvøld. Atli Hansen segði soleiðis - citat: >...tað eru so nógv stórmal farin igjøgnum, úti í Tinganesi, sum flokkurin einki veit um og so verður tað bara selt út (meguliga: Sent út), sum politikkurin hjá Sambandsflokkinum! - Tað verður bara sent út har úti frá og so fær man at vita (eftirfylgjandi), at Sam- bandsflokkurin hevur gjørt hitt og hevur gjørt hatta...! - … Vit høvdu til dømis hetta sidsta uppskotid at hava eina rådstevnu, i Føroyum, at vidgera Heimastyrislågina. Tad hevur verid blåst ut bædi her og der og klikt inn á Sambandsflokkin, at skula hava hesa ráðsteynuna...! Tað hevur ikki verið tosað um hetta í Sambandsflokk- inum, í hvørtfall ikki har, sum eg havi verið, ting- manningin er so ongantíð spurd um hetta her<! citat endi. Vit fara tískil at seta fram krav um, at virksemið hjá Ed- mundi Joensen, seinastu árini verður lagt undir lupp og kannað út í æsir, um somu tíð sum at møguligar bindingar, hesin persónur kann hava gjørt við onnur lond, feløg og ella einstaklingar, vegna Føroyar og føroyingar, verða dømdar deyðar at verða. Serliga eigur hetta, at fevna um seinastu tvey árini, har Edmundur Joensen, sbr. Atla Hansen, hevur gingið eina fullkomna einagongd úti í Tinganesi. John Smith A |—|—————8———