leygardagur 18. apríl 1998síða 22

22 tíðindablaðið SS Nr. 72 — 18. APRÍL 1998 Tjóðveldisflokkurin Utbigvingarmøguleikar okkara Miðspjaðing - U Visti tu, at okkara ut- bugvingarmøguleikar i Danmark og aðrastaðni onki hava við ríkisfelags- skapin at gera? Ræðumyndin at føroy- ingar fáa skerdar út- búgvingarmeguleikar tá vit verða sjálvsteðug, er beinleiðis ósonn. Avtala er millum norðurlond um, at allir borgarar i norðurlondum frítt kunnu útbúgva seg hjá hverjum ødrum. Hendan avtalan hevur onki við ríkisfelagsskapin at gera og heldur tí fram eisini eftir at Føroyar loysa frá Danmark. Bæði Feroyar og Danmark eru partar av nordurlondum, tí er ongin forðing fyri tey, ið ynskja at útbúgva seg í Danmark, gera tað. Verðin er spennandi og full av avbjóðingum, lat okkum taka ímóti teimum Ævintýrhugurin hjá ungum er ovurhondsstórur og vit ferðast sum ongantíð fyrr - men vit eiga ikki at gloyma, at Suðurstreym- ur eisini er eitt av skjun- um Ein av boðskapunum hjá Tjóðveldisflokkinum til valið er, at økismenning er landsmanning. T.v.s. at gongst væl og er trivnadur i øllum økjum, so stendur væl ul i Føroya landi. Gong- ur tad hinvegin ikki væl i einum ella fleiri økjum, so er standurin í Føroyum har- eftir. Tí hevur økismenn- ingin sjálvsagt ómetaliga stóran tydning, ja, kanska er tað mest umráðandi mál- ið av øllum og vil altíð verða tað Suðurstreymur eisini eitt ski Ein fær mangan ta fatan, at tá politikarar tosa um økis- menning, so verður bert hugsað um tann partin av Føroyum, sum liggur uttan fyri megingkið. Og tað er Heimurin kann tykjast bæði minni og størri fyri okkum um somu tíð. Samskifti og handil millum lond bara veksur, og vit avgera sjálv, um vit vilja verða við í hesi menning Um allan heim er blivin meira vanligt, at ung fara til onnur lond at útbúgva seg. Øll lond hava fyrimun av hesum, og tí hava nær- um allir hægri lærustovnar sett pláss av til útlendingar Hugsið tykkum at lesa í einum altjóða lestrarum- hvørvi, hvussu nógv fleiri hetta gevur, bæði fyri vitan, vinabond, arbeiðsmøguleikar og sam- 1 , felagið alt megulerkar Fleiri útbúgvingar- meguleikar At vit sum føroyingar fåa atgongd til altjóða undirvis- ingarverkið er bert ein sam- ráðingarspurningur, og krevur, at tit seta krøv til politikararnar Summi halda, at alt er so gott og lætt verandi skipan, har alt samband við eisini væl skiljandi, at fólk uttan fyri megingkið mang- an kennir seg bæði hótt og snýtt. M.a. tí so stórur partur av bæði tænastum og ar- beiðsplássum liggja í meg- inøkinum. Og hava vit lyndi til at gloyma, hvussu lítið mangan skal til fyri at bóta munandi um støduna í teim- um ymsu økjunum. Hinveg- in kunnu vit eisini siga, at politiska lívið í Føroyum í stóran mun hevur verið merkt av lokalpolitiskum áhugamálum, men at hesi hava verið ov tilvildarlig og uttan samskipan Eg havi við hesum hug at minna bæði politikarar og onnur á, at tað ber ikki til at tosa um økismenning, uttan at tosa um øll øki í land- inum. Tad ber ikki til at hugsa, at nå hevur megin- økid fingid nokk, nå skulu hini hava rest. Tí hóast suð- urstreymur ikki hevur somu trupulleikar, sum t.d. Suður- oyggin, so hevur tað sínar gongur um Danmark. I veruleikanum snýta vit okk- um sjálvi og landinum fyri nógv meira enn vit geva okkum far um Aðrar smáar tjóðir út- búgva seg í nógv fleiri lond- um enn føroyingar gera. Hjá okkum eru tað tey fáu, ið bróta út og leita sær nýggj- ar leiðir. Alt gott um dansk- ar útbúgvingar, samhandil við Danmark osfr., men hetta hevur ført við sær at nærum alt okkara embætis- verk er skúlað á donskum, E tørvir at nøkta. Sudur- streymur er midstadarøkid, nógv fólkaríkast og tað er har, alt fleiri hava hug at búsetast. Vit skulu ikki gloyma, at rættiliga nógv fólk flytur til høvudsstadar- ekið vegna serligan tørv, sum mangan er kostnaðar- mikil hjá økinum at nøkta. Tað ber ikki til at standa við býarmarkið og sýta ávísum at koma inn um, og tað ber heldur ikki til at siga við ávís, at tey skulu flyta, tí TIXEFNTI og eru allar skipanir okkara merktar av hesum, uttan mun til um tær eru best hóskandi fyri okkara sam- felag. Tað er gagnligt fyri land okkara, um ungdómurin leitar sær út í heim at út- búgva seg og fáa eitt gott innlit í gerandisdagin í við- komandi landi, fáa ein málsligan førleika og sam- band við persónar og fyri- tøkur har. Hetta fer at økja um okkara samstarvsmøgu- leikar á fleiri økjum. Í øll- um lívsins viðurskiftum er tað soleiðis, at persónlig bond hava ótrúliga stóran týdning, tað verið seg bæði mentanarliga, vinnuliga og politiskt Ti er tad eydsynt, at tad er samstarv á altjóða stødi, ið tænir Føroyum best, og ikki sum f dag har nærum alt samstarv vid umheimin gongur um Danmark, og oftast steðgar har. Hildur Eyðunsdóttir, valevni Tjóðveldisfloksins tey eiga at búgva aðra- staðni. Suðurstreymur má og skal kunnu veita fólki neyðugar tænastur, tað veri seg á sosiala-, skúla- og heilsugkinum. Suður- streymur eigur at hava tann útbúna og tað umhvørvi, sum eitt høvudsstadarøki skal at hava. Eg sigi ikki, at vit skulu niðurleggja nakrar tænastur kring landið, og eg eri av teirri áskoðan, at betri út- bygt landið er, jú betri møguleikar hava vit fyri at byggja eitt vælvirkandi og munady gt sjålvstødugt samfelag upp. Men hetta eigur ikki at verda gjørt vid ti kostnadi, at Sudurstreym- ur skal darvast ella vera fyri afturstigi. Tí tå gera vit júst meginregluna í spurningin- um um at økismenning er landsmenning dyggiliga til skammar. Finnur Helmsdal, tjóðveldismaður Heimastyrislogin = undirgrundin - oljuvinna Vit føroyingar hava i øldir båleikast vid ti tilfeingi, sum nåttåran hevur havt at bjóðaokkum. Soleiðis verð- ur tað eisini í framtíðini utt- an mun til, um vit gerast eitt oljuvinnusamfelag ella ikki Heimastýrislógin er ein fólkatingslóg — og ríkis- myndugleikarnir kunnu tí avtaka hesa lóg og seta í staðin aðra líknandi lóg ella eina heilt aðra skipan, t.d. aftur at gera Føroyar til eitt danskt amt, um teir halda tað vera rætt og neyðugt; hetta kann gerast uttan at spyrja føroyingar eftir (samanber svar ríkisstýri- sins til fyrispurning frá Bjarna Djurholm, ting- manni, í januar 1998. Tann 11 1992 handaði danska ríkis- september i stjórnin knappliga >rætt- indini til råevnini í undir- grundini »til føroyskar myndugleikar«. Tilskila varð, at avtala skuldi gerast um sjálva handanina, og at møguligur vinningur skuldi innroknast í blokkstuðulin Tað vil siga, at longu hér eru settar treytir, ið als ikki eru nøktandi. Fyri at vit føroyingar skulu verða vísir í, at tað tilfeingi, ið møguliga er í undirgrundini, skal gerast okkara, mugu viðurskiftini millum Føroyar og Dan- mark verða púra greið, hetta er alneyðugt, og hetta gerst ikki undir verandi heima- stýrislóg, tað er sligið fas við 7 tumma seymi. Hetta meti eg hava sera stóran tydning, nú vit eru av almanna- verkinum Tjóðveldisflokkurin vil taka ábyrgd av egnum landi og byggja upp nýggjar skipanir innan øll samfelagsøki, eis- ini almannaverkið. Ein part- ur av endurnýggjanini innan Almannaverkið er, at um- sitingin verður umskipað í smærri eindir kring landið. Stavnhaldid í sosialpoli- tikkunum er, tryggleiki og trivnadur. Stavnhaldið í so- sialu umsitingini er, at brúk- arin er middepilin. Ti er neyðugt, at umsitingin verð- ur løgd tættari at brúkaran- um, soleidis, at avgerdirnar verða tiknar skjótari og nærri brúkaranum. Avgerandi partur í hesum er, at lógin er eins fyri øll, og at hon verður tulkað eins uttan mun til hvar tú býrt. Tí er neyðugt, at vit hava eina vælvirkandi høvuds- deild, ið tryggjar rættar- trygdina hjá brúkaranum. Sum stødan er í dag, virk- ar Almannastovan í Tórs- havn sum høvudsdeild, við deildum í Norðuroyggjum, Eysturoynni og í Suðuroy. Í Vágunum er reglulig við- tala. Síðan kreppan av álv- ara fekk fastatøkur í sam- felag okkara fyrst í 1990 árunum, hevur trýstið á Al- mannastovuna verið stød- ugt vaksandi. Trýstið á starvsfólkið hevur gjørt arbeidsumstød- ur teirra órímuliga. Hóast talið á brúkarum av Al- mannastovuni er vaksið munandi, er sama ikki gald- andi fyri talið á starvsfólkum. Starvsfólkini eru sett at umsita sosialu lógirnar og eru sostatt noydd at góðtaka, at skift- andi Landsstýri gera broyt- ingar, uttan teirra ávirkan. Sosialráðgevarnir á Al- mannastovuni gera nøkt- andi sosialt arbeiði, fáa teir arbeidsumstødurnar til tess. Økta trýstið á Almanna- stovuna stavar ikki bert frå, at brúkarnir eru vorðnir fleiri, men eisini tí at pen- siónsupphæddirnar og al- mannaveitingarnar = sum heild, ikki eru nøktandi hjá fólki at klára seg fyri. Tey venda sær til Almanna- stovuna, hverja ferð tey fáa eina minni eykaútreiðslu, ið tey ikki eru før fyri at gjalda. Tjóðveldisflokkurin vil endurskoða lógargrundar- lagið á almannaøkinum, eis- ini soleiðis, at umsitingin verður einfaldari og lættari at umsita. Ein partur í hes- um arbeiðinum er, at Al- mannaverkið verður um- skipað í smærri eindir kring landið, nærri brúkaranum. Ingrid Jensen, Tjóðveldisflokkurin Valevnisfundirnir Nordurstreymoy! Valevnisfundirnir í Norðurstreymoy byrja í Bygd- arhúsinum í Kollafirði tyskvøldid 21. apríl. Hós- kveldið 23. apríl verður fundurin hildin í Bygdar- húsinum í Haldarsvík, og endað verður í Vestmanna friggjakvøldid 24. april í skúlanum. Hver flokkur fær 20 minuttir í part, býtt í 10 minuttir fyrstu ferð og síðani 2 ferðir 5 minuttir. Væntandi vara fundirnir í einar tveir tímar. Allir fundirnir byrja kl. 19.30 Hovedvagtsgade 8 1103 København K komin so langt åleidis vid øllum kanningum viðvíkj- andi undirgrundini. Tí er tað av sera stórum týdningi, at føroyingar hugsa seg rættuliga væl um, tá farið verður á val hesa ferð. Tað er bert ein flokk- Brævatkvødur i Danmark Føroyingar, staddir f Danmark å valdegnum, kunnu greida brævatkvødu vid at venda sær til Føroysku Vidskiftastovuna ella til fólkayvirlitið, har tey eru stødd. Sjúklingar og onnur, ið ikki sjálvi kunnu koma á staðið at atkvøda, verða biðin um at venda sær til Viðskiftastovuna á tlf. 33140866 ur, ið hevur púra greiða stóðu í hesum máli, og tað er tjóðveldisflokkurin. Niklái Petersen, valevni Tjóðveldis- floksins í Norðurstreymi