týsdagur 21. apríl 1998síða 8

tíðindablaðið SOS) Nr. 73 — 21. APRIL 1998 - Sjålvstyrislog ella samrikis- log, samband ella loysing Fýra flokkar hvør víð sínum uppskotið um hvussu rikisfelagsskapurin skal lagast aftaná løgtingsvalid 30. april. Tað má verða niðurstóðan aftaná fyrsta veljarafundin við formonnunum fyri teir fýra stóru flokkarnar á tingið, sum var í læraraskiulahøll- ini friggjakvøldid Jóannes Eidesgaard, formaður Javnaðarfloksins á rødarapallinum í Læraraskúlanum fri ggJak veldið SVEINUR POULSEN Jens KR. VANG ri gjakveldið klokkan 19.30 heyði Sudurstreym- yyar Javnaðarfelag kallað til veljarafund í hellini á Fer- ya Læraraskúla við for- monnunum fyri teir fýra størstu flokkarnar á tingid Um tað var tíðspunktið, sum var orsøkin, ella tað var okkurt annað skal verða 6- sagt, men ikki møttu fleiri enn 60 fólk og teirra millum vóru nógv valevni Nú er tað ikki upp til okk- ara, at taka dagar ímillum um tíðin er farin frá slíkum teirra vóru valevni fundum, men tað kann ikki verða hugaligt, at sita við pallborð, og vita at meg- inparturin av áhoyrarunum eru valevni; partamenn ella måtstødumenn Teir fyra storu Tað vóru, sum nevnt, for- menninir fyri teir fýra stóru flokkarnar á tingið, sum sótu við pallborðið Jóannes Eidesgaard fyri Javnaðarflokkin, Edmund Joensen, fyri Sambands- flokkin, Annfinn Kalsberg fyri Fólkaflokkin og Heini O. Heinesen fyri Tjóðveld- isflokkin. Sjúrður Skaale var orð- stýrari og tað uppgávuna greiddi Þann væl. Luttakararnir høvdu onk- Einans 60 fólk høvdu leitað sær í høllina á Læraraskúlanum friggjakvøldid og tey flestu untíð hug til at svara uttan- um, og tá var hann skjótur eftir teimum - tað er ikki oftari enn so á slíkum fund- um Veljarakanningar seinastu mánaðirnar hava bent á, at tað, sum hevur áhuga mill- um veljararnar, er spurning- urin um ríkisfelagsskapin. Stórur partur av ordaskift- inum snúði seg tí um ríkis- felagsskapin og um tær frá- boðanir, sum flokkarnir eru komnir við seinastu vikur- nar Tað sær fyribils ikki út til at nakrir samstarvsmøgu- leikar eru, tí flokkarnir eru sera ymiskir á málið um hvussu trupulleikin við rík- isstødu Føroya skal loysast. Edmund Joensen heldur at Heimastýrislógin er nóg góð, og at hon gevur føroy- ingum tað okkum tørvar. — Eru ynski um broyting- ar, so lat okkum tosað um tær, sigur Edmund og aftur nevndi hann uppskotið um ráðstevnu um heimastýris- skipanina. Heini O. Heinesen sigur, at tíðin til at gera neyðugar broytingar viðvíkjandi rík- isstødu Føroya er komin. Ongantíð hava so nógv ver- ið fyri loysing sum nú, sigur hann, og ti er hetta søgu- ligur møguleiki hjá føroy- ingum at seta út í kortið. Heini bjóðar hinum flokkunum til samstarv, men onkuntíð ljóðaði, sum tað einasta samstarvast kundi um var uppskot Tjóð- veldisfloksins og tað kann gera støðuna trupla. Anfinn Kalsberg vísti á uppskot fólkafloksins um eina samríkislóg. Har verður talan um at staðfesta Føroyar sum ein stat (ikki tjóðveldið), sum Ideologisku = munirnir millum flokkarnar eru sera stórir, tá tað um Føroya Banka ræður. Fólkafloksmenn og sam- bandsmenn, ella teir borg- arligu, halda tað verða al- neyðugt, at Føroya Banki kemur aftur á privatar hend- ur og ongantíð ov skjótt. — Bankin hevur onga sál, segði Edmund Joensen. Hann tosaði um tað skeiva í, at tað almenna eig- ur bankan og ikki privat- kundarnir. Edmund Joensen, sum er virkiseigari sjálvur, tá hann ikki er løgmaður, heldur at tað er av alstórum týdningi, at tað eru privatu eigararnir sum eiga virkini og eisini bankan. Hann nevndi tó einki um hvussu og nær bankin aftur skal á privatar hendur. Formaður Fólkafloksins er samdur við løgmanni um at bankin skal aftur á privatar hendur. Heldur ikki hann hevði nakað uppskot Anfinnur Kalsberg tosar og Heini sær út til at keða seg hevur samríki við Danmark og minnir kanska mest um ensku skipanina. Jóannes Eidesgaard, for- maður Javnaðarfloksins vardi uppskot floksins um sjálvstýrislóg. Her verður lagt upp til at Føroyar fram- haldandi verða partur av tík- isfelagsskapinum, men at ríkisrættarligu viðurskiftini verða broytt, soleiðis at vit fáa eina sjálvstýrislóg ístað- in fyri verandi Heimastýr- islóg. Jóannes Eidesgaard legg- ur stóran dent á, at broyt- ingar eru neyðugar, og vísti serliga til tað serdeilis vána- liga stevið, sum er í sam- starvinum millum Føroyar og Danmark í dag. - Bankin hevur onga sál Sig Føroya Banki — og tú fær eitt tjak í lag. um nær ella hvussu hetta skal gerast, men stødan hjá honum er prinsipiell. — Tað almenna skal ikki reka og eiga bankan, segði Anfinn Kalsberg. Hann kom eisini inn á, at Landsstýrið onga ávirkan hevur í bankanum. — Tey sum halda, at vit avgera hvønn politik bankin skal føra, tey mugu trúgva umaftur, segði hann — Vit hava >absolut< onga ávirkan. Tað er Fíggingar- grunnurin frá 1992, og ikki vit, segði Anfinn Kalsberg. Fólksins ogn — Bankin er fólksins ogn, og tí skal hann ikki privat- iserast enn, sigur Jóannes Eidesgaard. — Landskassin traðkaði til, tá íð neyðin var størst og bankunum tørvadi pen- ing. Ti er tad ein sjålvfylgja, at bankin er okkara ogn. — Tad er eingin orsøk at privatisera bankan sum er. Landskassin hevur lagt nógvan pening út, og tann peningurin skal inn aftur og, sum tað skilst á formanni Javnaðarfloksins, so heldur hann tað ikki verða rætt víst, at nakrir fáir stóreigarar skulu seta seg á bankan nú, beint sum hann aftur er komin á rættkjøl. Heini O. Heinesen helt tað verða legið at bankin kom við á hesum veljara- fundi. — Eg helt vit skuldu tosað politik, segði Heini O. Heinesen. — Hevdi eg vita av hesum, so hevði eg ikki komi, segði hann. Heini vildi ikki taka stóðu til hvert bankin skuldi pri- vatiserast, men vísti á, at tað var rikisstødan, sum var orsøkin til, at bankin var farin á húsagang. Fundurin endaði við ein- um umfarið uppá tríggjar minuttir, har formenninir tóku saman um, men har kom einki nýtt fram í mun til tað sum sagt var framm- anundan. Vanligur síður er, at slíkir fundir enda við tjóðsang- inum, men Sjúrður Skaale helt, at við so fáum áhoyr- arum, so var betri at lata verða við at syngja - og so var gjørt. Tað vóru kanska bestu orðini, sum vórðu søgd alt kveldið. [||| |Om