fríggjadagur 24. apríl 1998síða 6

6 — Vit hava onki gjórt heimahjálp- unum uttan gott. Tí haldi ikki, at tað skuldi verið neyðugt at spilt okkum út og at logið uppá uppá okkum afturfyri. Nú hava heima- hjálpirnar sett seg uttanfyri alt samstarv vid Før- oya Arbeidara- felag og tær skul- u ikki rokna vid hjålp higani, næstu ferð tað stendur á hjá teimum. Ak! BERTHOLDSEN — Eg má siga, at eg gtaðist við. Eitt er, at tær ganga sínar egnu leiðir. Men at tær skulu brúka útspillingar og beinleiðis lygnir fyri at sleppa úr Feroya Arbeið- arafelag mátti ikki sømt seg kortini Ingeborg Vinther, for- maður í Føroya Arbeiðara- felag harmast um, at heima- hjálpirnar hava valt at meld- a seg úr FA. Men enn meiri harmast hon mátan, tað verður gjørt uppá. — Eg må viðganga, at eg varð forfard, tá eg sá hverjar lygnir, og útspillingar tær føra fram ímóti okkum fyri ai sleppa úr Ingeborg Vinther sigur nevniliga, at tað er lítið og onki høpi í ti, sum heima- hjålpirnar føra fram ímóti Føroya Arbeiðarafelag. — Vit hava bara gjørt heimahjálpunum væl. Í ver- uleikanum hava tær fingið betri sømdir, enn tær hava krav uppá Loddrett lygn — I fyrstu atløgu førir heim- ahjálparaformaðurin, Ása Djurhuus, fram í Sosialin- um, at limirnir í heimahjálp- arafelagnum betala FA Eg øtist | av slíkari } útspilling góðar 500.000 krónur um árið, og at tað er ov nógv at betala, tí heimahjálpirnar halda seg fáa ov lítið aftur- fyri. — Hatta er loddrætt lygn. Heimahjálpirnar betala tað sama sum øll hini feløgini, 0,5% av lønini til Føroya Arbeidarafelag. — Tað eru fimm krónur av hverjum 1.000-krónuseðili. — Hetta er tað, sum lima- skapurin í FA kostar heima- hjálpunum. Verkamannagrunnin hava heimahjálirnar ikki við at gera — Tað eru arbeiðsgevar- arnir, sum betala eitt åvist gjald fyri allar limir í FA í Nú heimahjálpirnar venda okkum bakið uppá eina so ljótan tíðindablaðið 5 7 nn Ein stórur meiriluti av heimahjálpunum samtykti leygardagin at melda seg úr FA. Ingeborg Vinther, formaðurin í FA, Nr. 76 — 24. APRIL 1998 heldur, at mátin er ljótur, tí heimahjålpirnar føra útspillingar og beinleiðis lygnir fram, fyri at sleppa úr FA. Men nú noyðast heimahjálpirnar at byrja umaftur, á berum, sigur hon limir í heimahjálparafelag- num, sum síðani hava fingið mest burturúr verkamanna- grunninum. Bara fyrimunir frá FA Annars heldur Ingeborg Vinther, at heimahjálpirnar bara hava havt fyrimunir a limaskapinum i FA. — Táið heimahjálpirnar komu uppí FA høvdu tær ongan sáttmála. --Aðrenn hevði Lands- máta, kvetta tær samstundis allar brýr. Tær skulu ikki vænta sær hjálp frá okkum, táið á stendur og tær missa allan stuðul úr teimum mongu, sosialu grunnum, vit hava, sigur Ingeborg Vinther verkamannagrunnin, sum er ein trygging. — Ingeborg Vinther sigur at tey, sum hava notið mest gott úr verkamannagrunn- inum er nettupp limir í heimahjálparafelangum. — Limirnir í FA vóru enntá so vælviljaðir, at teir samtyktu at gera undantak frá reglugerðini fyri grunnin og at stuðla eftirsitandi hjá eini heimahjálp úr Verka- mannagrunninum, áðrenn hann annars skuldi verið farin at virka — Tað er eisini ein sann- roynd at tað júst mest eru stýrið sýtt fyri at samráðst við heimahjálpirnar um sáttmála. Ikki fyrrenn tær blivu limir í FA, og vit tóku um endan, kom glið á, og tær fingu sáttmálan. — Síðani hava vit verið við til at bygt hann upp spakiliga Men hvørjar fyrimunir hava heimahjálpirnar ann- ars havt av limaskapinum í FA? — Eg haldi, at fyrimunirnir hava verið nógvir. — Eitt nú hava tær havt ókeypis sakførara, eisini í sambandi við møgulig sak- armál. — Somuleiðis betalir FA allar útreiðslur í sambandi við sáttmálasamráðingar, m.a. logfrødiliga hjálp, um- framt at nevndin í FA er til taks við síni servitan. — Somuleiðis hava tær havt ókeypis fundarhøli, tá ið tær hava viljað brúkt fel- agshúsið hjá FA. — Tær sleppa eisini 6- keypis á skeið, sum FA skipar fyri og betalir fyri. — Og táið verkbannið var fyri nøkrum árum síðani um lønarnidurskurd, tók FA sínar limir, sum arbeiddu hjá tí almenna; úr arbeiði fyri at stuðla heimahjálp- unum. Men ikki minst leggur Ingeborg Vinther dent á fyrimunirnar, sum heima- hjålpirnår hava av øllum teimum sosialu grunnunum hjá Føroya Arbeidarafelag, og teir eru ikki so fåir. Nú missa tær alt Ingeborg Vinther sigur, at nå heimahjålpirnar melda seg úr, missa tær allar hesar fyrimunir beinanvegin. — Nú er onki hjá teimum at gera uttan at byrja aftur á berum. Ingeborg Vinther sigur, at tann dagin, tær fara úr FA, frásiga tær sær samstundis rættin til allar ognir felag- sins, og tær fáa onki við sær. Tær hava fult frælsi Heimahjålpirnar føra eisini fram, at ein orsøk til, at tær fara úr FA, er, at undirfeløg i FA hava ov litid frælsi at arbeida sum sjålvstødug fel- øg ti at FA blanda seg ov illa uppi. — Hatta skilji eg púra onki av, sigur Ingeborg Vinther. -Feløgini í FA hava fult frælsi at virka sum sjálv- støðug feløg vid egnum lóg- um og egnari heimild at krevja upp limagjald. — Tað einasta, vit blanda okkum uppí teirra viður- skifti, er tá ið tey venda sær til meginfelag og biðja um hjálp, tí tað er onkur trup- ulleiki, tey ikki makta sjålv- ar. Men sjálvsagt skulu vit góðkenna felagslógirnar fyri at tær ikki skulu stríða ímóti lógunum hjá FA. Og sáttmálan skulu vit eisini góðkenna, men tað er ein- ans ein trygd hjá Heima- hjálpunum so at ein sáttmáli ikki verið kroystur niður- yvir tey, sum er verri enn tann, sum var. Ikki ødrvisi enn onnur Men eru heimahjálpirnar ikki í eini serstóðu í FA, ti tær arbeiða í heilsuverkin- um og hava tí lítið til felags við onnur limafeløg í FA. — Nei, tær eru ikki í nakr- ari serstødu. Vit hava fleiri lónarbólkar í heilsuverkin- um, báði gongsgentur køks- fólk o.s.fr. — Og at heimahjálpirnar eru noyddar í verkfall og at leggja arbeiði niður, hvørja ferð, vit gera tað, er bein- leiðis ósatt. — Og seinasta arbeiðs- steðginum, sum var, tók Heimahjálparafelagið fult undir við. — Fela heimahjálpirnar „at tær onki hava til felags við FA, er tað tí, at tær hava sett seg sjálvar uttanfyri, sigur Ingeborg Vinther. Ongantíð víst onøgd Formaðurin í FA sigur, at hon undrast á, at øll henda ónggdin við FA brádliga kemur undan kavi. — Tað kemur heilt óvart á meg, tí leiðslan í FA hevur aldrin hoyrt eitt øvugt orð frá heimahjálpunum áður. — Tær hava aldrin gjørt vart við sína misnøgd áður. — Var okkurt at finnast at, hevði tað sømt seg betur at biðið um ein fund við FA so vit kundu tosa um við- urskiftini. --Formaðurin í heima- hjálparafelagnum hevur enntá verið í umboðsráðn- um hjá FA, men heldur ikki har hevur hon víst nøkur sum helst tekin um, at heim- ahjálpirnar eru ónggdar. — Umboðsráðið er eitt ráð av teimum feløgum í FA, sum hava sersáttmálar. — At bera seg soleiðis at ímóti meginfelagnum, eftir at hava verið limur í 13 ár, hald eg beinleiðis vera ljót- ur atburður, sigur Ingeborg Vinther. Skulu ikki rokna við stuðuli frá FA Annars sigur Ingeborg Vinther, at enn hevur FA ikki frætt frá heimahjálp- unum. Men hon heldur ikki, at tað fer at gera FA veikari, at heimahjálpirnar fara burt- urúr. — Okkum kann tað fyri so vítt gera tað sama. Men tað ger heimahjálpirnar nógv veikari, tí nú er onki FA at stuðla, táið ósemjur taka seg upp. Og nú missa tær allar ágóðar tær hava havt av teimum sosialu grunnum, vit hava. Og nú skulu tey betala báði sakførara og alt annað sjålvi. — Men kortini haldi eg, at tad er spell, at fakfelags- rørslan spjadist, heldur enn at savnast. — Tad, sum hevur gjørt fakfelagsrørsluna so veika, er nettupp tad, at hon er syndrad sundur. Tann ein- asti, sum hevur fyrimun av ti er arbeidsgevarin. Størri samanhaldið er, sterkari eru vit. Ingeborg Vinther sigur, at nú heimahjálpirnar venda FA bakið, kvetta tær sam- stundis allar brýr av. — Vit fara ikki at føla ábyrgd mótvegis teimum. — Tí skulu tær heldur ikki rokna við stuðuli hiðani, hvørja ferð á stendur. Serl- iga ikki, tá ið mátin er so ljótur, sum hann er Ingeborg Vinther sigur tó, at so leingi tær ikki eru farn- ar úr, er ikki ov seint at broyta meining. — Men spurningurin er, hvat okkara egnu limafeløg siga til at verða soleiðis við- farnar og tí er tað eitt iva- mál, um vit vilja hava nakað sum helst við tær at gera. — Tað eru nakrar heima- hjálpir, sum leingi hava rumblað við hesum málið. — Og tað er ein spurn- ingur, hvussu longi vit skulu standa modell til slíkar út- spillingar, sigur Ingeborg Vinther.