týsdagur 5. mai 1998síða 23

24 tíðindablaðið Nr. 83 — 5. MAI 1998 Valborgar- aftansvalið Tann 30. apríl 1998 var ein gleðiligur dagur Í stvarr um í utvarpinum um hovrdu vit morgunin at dagurin var valborgaraftan. Sagt varð, at kvø mid IKI va < Nord n í hevði vet st s var t20 hugtakandi "tta kveld at sita og fylgja við i valuppteljingini. Urslit eftir úrslit boðaði frå, at nú lætti dimmid. Tá ið lagt var saman, sást at ein heilt av- gerandi broyting var hend í hesum landi Fólkaflokkurin Til tess at skilja hetta er neyðugt at fara aftur til de- ember 1939. Tá var fundur millum uttanflokka ting- mannin Jóannes Patursson og teir báðar, sum vóru valdir fyri vinnuflokkin Teir samdust um at gera ein nýggjan politiskan flokk, sum fekk navnið Hin Fer- oyski Fólkaflokkurin (radi- kalt sjálvstýri). Tað radikala sjálvstýri, sum talan var um, var at Føroyar skuldi gerast eitt sjålvstødugt ríki eins og Ísland hevdi verið síðan 1. desember 1918 Fólkaflokkurin vann ikki meiriluta á tingi og fekk ongan tingmeiriluta at taka undir við sínum kravi. Men 10. mai 1946 samtyktu teir flokkar, sum høvdu meiri- lutan, nevnliga sambands- flokkurin og javnadarflokk- urin, at tad skuldi vera ein folkaatkvøda um, hvert Før- oyar framvegis skuldu vera styrdar av Danmark, ella vit skuldu gerast eitt sjålv- stødugt land. Hesa fólkaat- kveðu sett r Tjóðveldisflokkurin 1 Fyr: hneså Manni ligu stødu arð hanr ekskluderadur ur javnaðar flokkinum Saman við gðrum stovn aði hann so eim nýggjan flokk tjóðveldisflokkin Hesin flokkur var samdur ð fólkaflokkin í, at Føroy- ar skuldu gerast eitt sjálv- stødugt ríki, men meðan fólkaflokkurin var ein Yy høgraflokkur, so var tjóð- veldisflokkurin ein vinstra- flokkur. Jákupsstovumaður- n stovnarar floks- at tá ein høgra- kkur sum sambands- kkurin og ein vinstra- flokkur sum javnaðarflokk- Ísamans kundu fáa so undirtøku, at teir ribyrgja, at landið TekKk frælsi, so itti tað at borið til hjá einum høgra- hallum fólkaflokki og ein- um vinstrahallum tjóðveld- isflokki tilsamans at fáa so undirtøku, at teir løgtings- meiriluta fyri, at vit føroy- ingar skuldu fåa fullveldi KU stora kundu fåa ein Vantandi samstarv Men tað hevur gingið smátt við hesum. Hesir báðir flokkarnir hava mest nýtt kreftir sínar til at stríðast ímóti hverjum ødrum, og tilsamans hava teir ikki fingið nóg stóra undirtøku til at røkka sínum høvuds- endamåli. Vidhvørt hava teir rikid andstødupolitikk, vidhvørt hava teir verið í samgongum, men úrslitið hevur verið tað sama: Teir flokkar, sum boygdu seg fyri donsku stjórnini í 1946, hava alla tíðina havt størri undirtøku enn fullveldis- flokkarnir. Men nu Em valborgaraft- an. Teir flokkar, sum higar- til hava sligið manngarð um, at danska stjórnin skal stýra Føroyum, fingu bert 15 løgtingsmenn. Tjóðveld- isflokkurin og fólkaflokk- urin fingu 16 tingmenn. Dreymurin hjá Jóannesi bónda og Jákupi í Jákups- stovu gekk út. Higartil hevur einki landsstýri kunnað verið skipað í Føroyum uttan at onkur av teimum flokkum sum hava vart danska yvir- C KN SKU K Kt eitrlæti Men nú er vent í hol uni. Nú er llir flokkar farnir til val uppá, at broyt ng skal koma í stjórnar- skipan okkara, og einki landsstýri kann skipast utt n at onkur av teimum flokkum eru við, sum vilja at Føroyar skulu gerast eitt fullveldi Avgerðin Tað sum hendi valborgar- aftan var tí, at Føroya fólk - eftir at hava himprast síð- an 1946 — tók avgerðina: Nú skal tað verða! Nú fara vit tí at skipa okk- um sum eitt sjålvstødugt ríki í heimssamfelagnum Hetta sjónarmið hevur vunnið, og nú er bert eftir at seta vilja tjóðarinnar í verk Henda sigursløtan er eis- at visa Storsinni Tað er eingin orsøk til at forða nøkrum í at vera sam- an vid okkum i hesum mikla verki. Teir menn og flokkar, sum higartil hava boygt seg fyri ti donsku stjórnini, skulu tí sleppa at vera við il at boða hesi stjórn frá, at nú vilja vit sjålvi skipa fyri her hjá okkum Í hesi løtu eiga vit at leggja niður gamalt agg og minnast til, at í komandi tíðum skulu vit øll vera saman í hesum landi og byggja tað upp, so at øll tey, sum her vaksa upp, kunnu liva við sømd í fødilandi- num. Tey komandi ættarlið- ini skulu hava møguleika fyri við stoltleika at vísa á, at teirra forfedrar vóru við til at taka hetta stóra tak. ini løtan n Tað sum gerast skal er sera einfalt. Løgtingid heimilar løg- manni at taka upp samråd- ingar við donsku stjórnina um, at Føroyar gerast eitt sjålvstødugt ríki. Í hesum samráðingum verður stóða tikin til øll tey mál sum 6- semja hevur verið um mill- um Føroyar og Danmark, og ein sáttmáli verður gjørdur um hvussu sam- starvið okkara millum skal vera í komandi tíðum. Hes- in sáttmáli verður síðan há- veldisgóðkendur (ratifiser- aður) av báðum pørtum, og tá hann kemur í gildi, eru vit eitt sjålvstødugt ríki. Hvussu langa tíð kemur hetta at taka? ; Tá grannar okkara iIs- landi tóku hetta stig í 1918, tók tað tríggjar vikur í juli mr hildið var K na i Est XT DIK g rð Tað er eingin orsøk ul at talda, at:tað nýtist at taka somu tíð njá okkum. I lívi tjóðarinnar hevur t að tó ikki stórvegis týdning, um talan n nakrar má Edit fleiri ella færri. Tað sum hevur týdning er, at vit við teimum samráðingum, vit taka upp, fáa eitt gott samstarv við Danmark og hini Norður- londini Hesum er einki til hindurs fyri, nú veturin er farin og myrkursins púkar vórðu riknir burtur í ti várveitslu, sum hildin varð í mongum heimum valborgaraftan. Zakarias Wang Egon Øregaard stjóri á Tekniska skúla Landsstyrismadurin i undirvisingarmålum setti tann 1. mai 1998 :gon Øregaard í star sum skúlastjóra í Tekn- iska Skúlanum í Tórs- havn Egon Øregaard er føddur í Fuglafirði i 1951. Hann varð avlærd- ur sum elektrikari í 1971, tók prógv sum maskinmeistari á Før- oya Maskinmeistara- skúla í 1977, tók tað víðkaða maskinmeist- araprógvið á Køben- havns Maskinmester- skole i 1979, og sidan 1989 hevur hann i sam- bandi við tað víðkaða maskinmeistaraprógvið havt rætt til at arbeiða sum elektroinstallatørur. I 1984 tók hann prégv í pædagogikum frá Sta- tens Erhvervspædago- giske Læreruddannelse, og í 1985 tók hann prógv sum lestrarvegleiðari frá sama skúla. Í 1991 tók hann somuleiðis før- oyska prógvið sum lestravegleiðari frá sama skúla. Í 1991 tók hann somuleiðis — føroyska prógvið sum lestrarveg- Lýsið í sosialinum leiðari frá Landsskúla- fyrisitingini. Egon Øre- gaard hevur tikið lut í mongum skeiðum, ser- liga innan sterk- og veikstreym. Í 1987 tók hann instruktgrprógv hjá Reyða Krossi í Dan- mark. Og í 1997 tók hann prógv í leiðslu- menning, sum Leiðslu- menningarb6lkurin/Før- oya Handilsskúla skipar fyri. Egon Øregaard hevur verið lærari á el-deildini í Tekniska Skúlanum í Tórshavnar síðan 1979. Frá 1983-94 var hann - sjálvur annar - lestar- vegleiðari á skúlanum. Í 1994 tók hann við starvinum sum leiðandi lærari á el-deildini í skúlanum, og síðan miðjan januar 1997 hev- ur hann rgkt starvið sum fyribilssettur stjóri í Tekniska skúlanum í Torshavn. Aðrar arbeiðsuppgáv- ur. Egon Øregaard er formaður í skúlaráðnum í Tórshavn. Hann hevur eisini undirvíst við ávís- um millumbilum í fyrstuhjálp. Skráseting Foroya hevur í dag skrásett niðanfyri standandi fráboðan: Skrásetingar-nr. Sp/f 2398, Sp/f All-Inter, 100 Tórshavn Vidtøkur broyttar: 15.01.1998 Nýggjur heimstaður: 700 Klaksvík Kommuna: Klaksvíkar Kommuna Nevnd: Farin úr nevndini: Petur Hans Samson Joensen, 700 Klaksvík (formaður), Carl Wang Hjelm, Suður- stíggjur 2, 100 Tórshavn og Serin Joensen, Eyst- urstræti 17, 100 Tórs- havn Stjórn: Farin frá sum stjóri: Carl Wang Hjelm, Suður- stíggjur 2, 100 Tórshavn Innkomin sum stjóri: Pet- ur Hans Samson Joen- sen, 700 Klaksvík Tekningarreglur: Felagið verður bundið við undirskrift av einum stjóra Grannskoðari: Farin frá sum grannskoð- ari: Sp/f HanSam, Trónd- argeta, 100 Tórshavn Innkomin sum grann- skoðari: Sp/f Agnar á Dul, 700 Klaksvík Endamål: Endamál felagsins er at reka keyp og selu og aðra vinnu í hesum sam- bandi Skráseting Feroya tann 30. apríl 1998 Kristin Balle BILLUTIR útvegast til FLEST = ALLAR BÍLAR Fa. BILLUTIR Ti. Fax. 21605 21666 Sjá alvstýrislógin | 3 fekk Danmark eina nýggja stýrisskipanarlóg ella grundlóg Tann nevnd, sum kom við uppskotinum til hesa 53- stýrisskipanarlógina, varð sett í 1946. Í 1952 skrivaði forsætisráðið til nevndina og spurdi hana m.a. hverjar broytingar ið neyðugar vóru at gera í nýggju stýrisskip- anarlógini vegna ta før- oysku sjálvstýrislógina. Tann sjálvstýrislóg, sum forsætisráðið her talar um, verður vanliga kallað heimastýrislógin. Men at kalla heimastýrislógina fyri eina sjálvstýrislóg er ikki skeivt. Í $ 82 í stýrisskip- 96 anarlógini donsku verður sagt, at rætturin hjá komm- ununum til sjålvstødugt at styra vidurskiftum sinum verður skipaður við lóg. I Danmark eru lógir settar í gildi um, hvussu kommu- nala sjálvstýrið skal vera skipað, og danir hava við tí heimild, sum vit í 1661 góvu kongi okkara at geva allar vanligar lógir so sum honum hóvaði best, gjørt eina sjálvstýrislóg fyri ta føroysku kommununa. Nú er tað ein politiskur flokkur í Føroyum, sum heldur at vit skulu broyta sjálvstýrislógina. Eftir tí, vit higartil hava hoyrt, eru ikki uppskot um munandi broyt ingar. og tað er nú synd, t tann sjálvstýrislóg, vit fingu í 1948, hevði eitt ålvarsligt brek, og tað var sjálv for- treytin fyri lógini. Har góvu danskir politikarar lyfti til føroysku húskallar sínar um, at danskir skattgjald- arar skuldu gjalda pengar til føroyska samfelagið. Hetta er eftir tí ið skilst ætlanin at halda fram við , og oyði- leggingin av okkara sam- felag kann tí ótarnað halda fram undir tí broyttu sjálv- stýrislógini. Zakarias Wang A ——— 3