Sosialurinarkiv
Sosialurin 1998-05-13, síða 20
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

mikudagur 13. mai 1998síða 20

‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

20 Tað er ikki heilt greitt, hvat Scilly merkir, men íbúgvarnir vilja vera við, at tað merkir >Sóloyggjarnar< Hver hevði trúð ti: 25 fjórð- ingar í ein útsynning úr Land's End — sjálvum út- synningshorninum á Bret- landi — liggja knappliga uppaftur fleiri oyggjar, sum hoyra til the United King- dom Vit hildu altíð, at Føroyar vóru smáar, men her er ein oyggjabólkur, har einans 2.000 fólk búleikast. Størsta oyggin, St. Mary's, er 3,6 km til longdar og knappliga 2,4 km til breiddar. Tað vil siga, at St. Mary's er neyv- an á stødd við Fugloynna. Men har býr eitt fólk, sum hevur eina fjølbroytta bak- grund, sum tey enn í dag royna at verja um. Einans eitt avmarkað tal av vitjandi sleppur út á oyggjarnar í senn, og sunnudag er als eingin fartur, hvørki frá ella til på 3 På Navnið gan kemur antin frå Sulla, 10 er ein forn »vatngudinna«, ella frå navninum Sulley ella Sulli, sum merkir >sóloyggjarnar. Scillybúgvar sjålvir (Scill- tíðindablaðið onians) halda seg vanliga til seinnu tulkingina. Elstu mannaleivdirnar stava heilt aftur til bronsuøldina (um- leið 2.000 år f. Kr.). Eisini finnast jarnaldarbúsetingar frá umleið ár 200 f.Kr. Í nýggjari tíð, t.v.s. í mið- øldini, finna vit fyrst róm- verskar leivdir, og síðani verður hildið, at munkar leitaðu sær til oyggjarnar (ikki ókent fyribrigdi í før- oyskari søgu). Fyrst í seinnu midøldini fóru bretar undir at nýta Scillyoyggjarnar til skansa og åvaringarstød ímóti ófriðarskipum o.tíl. Fólkið sjálvt hevði trigg)j- ar høvudsvinnur: Fiskiskap, lodssigling og smugling. Tann båturin, sum kom fyrstur til eitt skip, fekk ar- óloyggjarnar við landsins enda beiðið at føra tað millum sera vandamikla skergarðin har um leiðir. A henda hátt byrjaði kappsiglingin mill- um båtarnar. Men teir kundu ikki uttan víðari rógva við 8 ella 10 árum fyri at koma skjótari fram. Or- søkin var tann, at tollbátar- nir høvdu vid lóg tryggjað sær, at vanligu bátarnir und- ir ongum umstødum máttu rógva skjótari enn teir sjálv- ir, um illgruni var um, at smuglaragóðs varð ført til lands. 1.670 menn sjólótust Umframt hetta hava bátar- nir í oynni verið nógv nýttir í sambandi við bjargingar- arbeiði, tá stórri skip høvdu rent seg í sker. Eini 800 vrak Nr. 88 — 13. MAI 1998 St. Mary's er tann stersta av Scillyoyggjunum liggja sokkin kring oyggj- arnar. Ringasta hendingin var helst i 1707, tå 1.670 menn fórust, tá fýra skip av einum flota upp á 21 rendu seg á sker vestan fyri oyggj arnar. Flotaovastin, Sir Cloudesley, helt seg hava ensku Kanalina fyri framm- an og gav sostatt boð um at sigla beint í óferi. Í dag stendur ferðavinn- an, kanska ikki heilt óvænt- að, fyri 85% av vinnuni, meðan blómur og annar vøkstur standa fyri hini 18 Blomumarknadurin ein søga fyri seg Tad er ein søga fyri seg, hvussu blómumarknaðurin vann sín serliga týdning Oyggin Tresco hevur í øldir í Dorrien Smith-ættini. Eigarin fyrst í 19. eld, August Smith, gjørdi av, at øll, 10 ikki høvdu arbeiði sum 11 ára gomul, vórðu noydd at flyta burtur. Genturnar fingu sum ftast arbeiði sum tænastu- gentur, meðan dreingirnir fóru í enska flotan Men av tí, at August Smith hevði skipað fyri, at øll — gentur og dreingir — lærdu at lesa og skriva og rokna, gjørdust flestu dreingirnir skjótt yvirmenn umborð. Smith legði teim- um við at taka spennandi plantur heim við úr fjar- skotnum londum, sum so blivu plantaðar á Tresco. Enn standa plantasjurnar við trøum og blómum frá londum sum India, New Zealandi, Mexico og Suð- urafrika í fagrasta blóma. Ein planta (Liliacea hesperogucca whipplei), sum blómar 20. hvert ár, veksur tá heilar fýra metrar upp á 14 dagar. Tað er ilt at trúgva, at áðrenn 1834 var Tresco á at líta sum ein mið- al føroysk oyggj! Tad er sjålvandi vedurlag- ið, sum ger alt hetta møgu- ligt. Blómur verða enntá út- fluttar til bretska megin- verið ogn hjá landið í sjálvari veirarhálv- uni frá november til mars Hóast nakað av vindi er, so er sólin tó sera sterk. Í með- al skínur sólin 1.752 tímar um árið, í mun til 1.514 tím- ar í London. Har eru avgjørt ríkir møguleikar at brúnka seg á snjóhvítu strondunum kring oyggjarnar Eisini er náttúran sum heild sera vekur. Scilly oyggjarnar eru flokkaðar sum designa 1rea Outstanding Beauty. Har et eitt landsla v, sum lær ein hvønn før } ving at kenna 4.000 ára gomul seg væl fornminni fram til borgir heilt frá 16. eld. Eitt ríkt fuglalív og møguleikar at sigla og fiska ella bara at ganga, súkkla ella spæla golf Parabolirnar goymdar burtur Bvarlivid hevur sum heild alt tað, ið ynskjast kann, hóast diskotekið neyvan man vera á hædd við the Stringfellow's í London Allastaðni er reint og ruddi- ligt, og parabolar síggjast einans burturgoymdir aftan fyri húsini inni í garðinum Fólkið er av tí blíðasta, ið hugsast kann! Príslegan er heilt sámulig, og innivist fæst frá fleirstjórnaðum marglætisumhvervi til væl- kenda Bed & Breakfast og camping. Og so var maturin eisini framúrskarandi. Flutningur fer fram við einari ferju, tyrlu og smáum flogførum til einans 8 ferð- andi. Avmarkað er tó, hvussu nógv vitjandi sleppa til Scillyoyggjarnar ísenn. So tað ræður um at gera skjótt av, um ein hevur hug at vitja, tá føroyingar næstu ferð fara at kapprógva. Ella kanska onkur ynskir at síggja sólarmyrkingina tann 11. august 1999. Triggjar ferðir Eyðun | 194; Jonsson ; Fótbóltur: Eyðun Samuelsen gjørdi reint hattrick leygardagin, tá ið 2. lið hjá HB vann 3-1 á gøtumonnum At tað er stórur munur á | g 2. deild, sást týðiliga í góðveðrinum í Gundadali leygardagin, tá ið næstbestu liðini hjá HB og GI dystað- ust. Ferðin var ikki serliga høg á dystinum, og haraftrat blakaðu bæði liðini áótelj- andi: bóltar burtur Reint hattrick Eyðun Samuelsen, sum fyrr í ár vandi við B6K, gjørdi øll try málini hjá HB. Hann legði heimaliðið á odda stutt hálvleik, tå ið hann gjørdist einsamallur við málverjanum hjá getu monnum, sum fekk hondina 18 á skotið, men ikki megnaði at forða bóltinum í at fara inn í málið. Miðskeiðis í seinna hálvleiki økti Eyðun til 2-0 eftir eina misskiljing í Gl-verjuni, og umleið fimm minuttir fyri leiklok fullførdi hann sítt hattrick vid besta målinum i dystin- um. Ein rennibóltur bleiv spældur ul Eyðun, sum dróg fram við einum verjuleikara hjá GI. áðrenn hann sendi bóltin í málið tætt við hand ara stólpa Í seinasta minuiti av dyst mum minkaði ungi Hans Pauli Petersen um munin eftir eima kiksada rang stødufellu hjá HB. Hesin ungi, Hans Pauli Petersen, var í fjør eitt skifti í 1. liðs- hópinum hjá GI, men var so óheppin at bróta sær ann- að beinið í fjør T.N. Fótbóltur, 2. deild: HB-Gi 3-1 (1-0) 1-0: Eydun Samuelsen 2-0: Eydun Samuelsen 3-0: Eydun Samuelsen 3-1: Hans Pauli Petersen Kristi himmalferdardag tann 21. juni verður danska steypafinalan í fótbólti spæld í Parkini í Keypmannahavn. Lið- ini, sum eru i finaluni, eru Brøndby IF og FC Keypmannahavn, sum sostatt fær heimavøll i finaluni. Sum allir fót- og helst fleiri onnur vita, spælir Todi Jónsson við FC Keypmannahavn, og tað veit Sjónvarp Føroya eisini. Tí hevur SvF bóltsáhugaðir føroyingar Sand og hinir í SVF Fótbóltur: Sjónvarp Føroya sendir donsku steypafinaluna beinleiðis Kristi himmalferðadag fingið loyvi frá TV2 til at senda steypafinaluna bein- leiðis. Dysturin verður at síggja í sjónvarpinum klokkan 13.45 føroyska tíð, og hetta verður seinasti kjansur hjá FCK at fáa nakað burturúr hesum kappingarárinum. I Superliguni er Brøndby komið somikið langt fram- um FC Keypmannahavn, at har er einki at spæla um longur, og steypakappingin er sostatt seinasti møgu- leiki, skal FCK rættvisgera Ebbe nógvu innkeypini, teir hava gjørt hetta kapp- ingarárið. FC Keypmannahavn kom í finaluna eftir tveir lættar hålvfinalusigrar móti Ikast, meðan Brøndby hevði eitt sind- ur torfgrari dystir móti Silkeborg í sínum hálv- finalunum. elj