týsdagur 4. august 1998síða 26

26 Nr. 143 — 4. AUGUST 1998 Andreas Andreassen, prestur Kingosålmabokin i skrininum ÉT F útróðrarbát“ um sang! 3 dir av he 8 na gerð: „r vig - hal aði mikið ne gr | skips Singi! ve 2 ingi ; ' Tannig — + og æt 5 den sum | messer en dot 0 pe tað, OP „a ) ævigt | ar liv St i varðveilð þar sum | A. am en SKR Er ft, 0 ar | „Á fr í hesumnD 1 n mær n har SM en. "vær, skal falker (Had) pin et Eg fari at loyva mær at nema við eina hending, ið fór fram í seinastu eld, og sum mangan hevur verið havt á máli, har ein dagliga hevur sítt yrki sum sóknar- prestur Seinast í mai mánaði i 1835 fór tíggjumannafarið »Eggistoftabåturin« úr Hvalba til Havnar í hand- ilsørindum. Hetta er ein langur teinur at rógva við nógvum íðum og bogum óansæð, um ein fer eystur- ella vesturum' Formaðurin á bátinum var Niclas á Hólalagi, bróður til Andra á Argjun Komnir Havnar, fara teir skundisliga inn í Kong iliga Handilin, fyri har at selja og keypa tær neyðugu verurnar, áðrenn lagt var frá landi aftur! Á sama túri keypti ein av manningini eina Kingosálmabók. Og fyri at Sálmabókin ikki skuldi verða vát av sjórok legði hann dýrgri í eitt skrín Tå gjørt, løgdu teir Við á ferdini v framt manningin moy úr Havn, ið skuldi gift- ast har suðuri, og komandi maður hennara var ein av manningini umborð. Tey bóru ikki boð í bý - men umkomust øll. Og saman við eini fjøld av okk- ara fedrum, ið løgduunnar VÆKKER RA Á #4 44 undir okkara samfelag, fingu tey øll eina váta grøv Hver lagna teirra varð, hev- ur nógv verið tosað um, tí veðrið var av tí fagrasta, men sum orðatakið sigur »Ongin veit á morgni at siga, hvar ein á kveldi gist- ir! < Marius Johannessen, sáli skrivar í bókini >Lærarafólk í Føroyum«, at søgnin sigur, t båturin var tíkin av ensk- um »kapara«. Ein onnur rsøk kundi verða, at bát urin var ov tungt lessaður Nakað eftir henda tilburð var skrokkurin á bátinum funnin uttanfyri Porkeri, og skrínið rak uppá land í Vík arbyrgi, og í tí lá Kingo sálmabókin vælvard spilt! Skrínið er enn varð gripur un ICSá4 ling Jðrví ar við s abók ini! Eftir at verða í bygdini í mong ár, endaði hon niðri í Danmark! Og stórur áhugi hevur verið at fingið hana aftur til bygdina, har hópin av fólki, saman við bygda- ráðnum hava gjørt sítt til, | at hon skuldi koma aftur! | 4. juli í ar var hon | endaliga givin Hvalb- iar kirkju, og liggur } nú frammi á altarinum sum eitt ógloymandi minni um teir, ið fingu váta grev hin minniliga dagin í 1835. Henda hending førdi m.a. vid sær, at Kongiligi Handilin, árið eftir, fekk sær úthandil á Tveroyri; fyri at suðuroyingar lættari kundu keypa selja verur teirra! Tað er eitt fátækt fólk, ið ikki gevur sær stundir til at rógva aftur á fyri at minnast hendingar, ið hava sett síni spor: »Lætid ei søguna væl<, syngja vit, og Chr doyggja, goymið hana so Matras yrkir mergjandi „Ein óskrivað sega, ein orðaleys ráða, um fólkið her livdi, skapaði tjóð! Vit byggja víðari á stødid, sum fedrarnir bygdu á, og hóast stórar broytingar í okkara øld, er gleðiboð skapurin i | ljóðaði í kat hann ljóðað fram, seir kol sjóndar gjógnum m.a Brochmann, Kingo, Balle Blædel, Jákup Dahl, og vit kunnu nevna eina ørgrynnu av dýrgripu int 10 andaliga hava føtt kkara fedrar eðiboðsk ipur ljóðar gg ein ir av honum eru orðini, ið frelsarin talar til »Fellur ikk! hveitikornið i Í jørðina og á er verður tað JOVI einsamalt; men doyr tad, tå ber tað miklan åvøkst!« Jesus må doyggja fyri at geva lív! Og tað er vegna hansara deyða og uppreisn, at vit sita her i kirkjuni í Í fyrstu atløgu kann deyði hansara tykjast at verða eitt fullkomið tap við tí úrsliti, at alt hansara virksemi held- ur uppat! Men so er ikki, ti kristindómurin er altíð nú- tíð. Jesus veit, at hann má doyggja, fyri at vit kunnu fáa lut saman við honum. Og tá vit ikki longur dyrka hveitikorn her heima, kunnu vit samanbera deyða hansara við eitt setepli, ið vit seta niður í moldina um várið! Og vit leggja merki til, at tá heystið kemur, tá er epli spilt, men við síðuna av tí liggja nóg góð og frísk epli, ið vit kunnu fáa gagn av! Á sama hátt má Jesus doyggja, fyri at geva okkum lív, og tað er við hansara uppreisn, at sigurin verður fullbúgvin. Verkið er hansara, ókeyp- is, av náði, gevur hann okk- um sína gávu! Hetta er ein boðskapur, vit mangan hava trupult við at góðtaka, tí vit hava lyndi til at umvæla hansara verk, sum um tað ikki er nóg væl úr hondum greitt! Hetta kann verða vandamikið, tí gleðiboð- skapurin sigur okkum: At Jesur doyr, fyri at geva liv! Og óansæð hvørja stóðu vit hava til hann, so mugu vit gera okkum heilt greitt, at Hann klárar seg uttan okk- um, men vit megna onki utt- an hann! Tað var henda trúgv, fedr ar okkara livdu og doyðu í Olavur kongur var onki undantak! Tí var hansara mál, at fólkið í ríkinum tók GÓ Andreas Andreassen, prestur í Hvalba helt Ólavsókupræd- ikuna í år við kristnari trúgv! Men sum vit vita, hugadi hetta ikki øllum, ti løgdu m6t- stødumenn hansara råd ímóti honum, og 29. juli í 1030 doydi hann å Stikla- stóðum í Niðarósi! Vit minnast hesar hend- ingar í dag, men vit mega ikki gloyma, at tær altíð koma at standa í skuggan- um av Påskamorgni! Og hó- ast vit liva í eini broyting- artíð, eiga vit enn ngkur virði, ið koma til sjóndar á tjóðardegi okkara, har landsins fólkavaldu menn og kvinnur, saman við em- bætisfólki og prestum ganga skrúðgongu úr Havn- arkirkju niðan í Løgtingid, har løgtingið verður sett og løgmaður heldur sína árligu talu, har hann ger hugleið- ingar um støðuna í landin- um! Og sjálvt um tíðirnar eru munandi betri í dag, enn tær vóru fyri fimm árum síðani, hava hesi seinastu árini ver- ið trupul, hetta hevur ført til, at mong hava stungið í sekkin við vón um eina betri tilveru í fjarskotnum landi. Hartil eru mangir sjómenn og handverkarar fluttir, tí úrtókan er hægri og skatt- - irnir munandi lægri enn hr heima. Og soleiðis kunnu vit halda áfram. Hvat framtíðin og møgu- liga ein komandi oljuvinna hava at bjóða okkum er trupult at meta um! Men her í kirkju okkara prædika vit sama boðskap, ið skjótt hevur ljóðað her á klettun- um í 1000 ár: >Fellur ikki hveitikornið í jørðina og doyr, tá er og verður tað einsamalt; men doyr tað, tá ber tað miklan åvøkst!« Má Harrin vælsigna hvønn einstakan av okkum, og vit biðja um, at hann má læta sítt náðarljós lýsa fyri okkum, á sama hátt sum hann leiddi fedrar okkara, bæði í ódn, tá deyðin stóð í durunum og í logn, tá alt angaði av friði! Lætum okkum tí enda við orðunum, ið undangongu- maður mín í embætinum í Hvalba, Fríðrikur Petersen yrkti á sinni: >Guð signi mítt førdiland, Føroyar!« Amen! Myndir: Jens Kristian Vang 3 Í i