týsdagur 22. september 1998síða 10

Rødusnild Vestigia ræda varpið Poul Nyrup næstseinasta terrent: Sporini sigur ordataki0. Ut- sendi røduna hjå leygardag á landsfundi Í annadkvøld, mikukvøld- ið, verður almenn kvøld- seta í skúlanum í Hvalba Kveldsetan byrjar klokkan 19. 30 og tað er í sambandi við, at tað nú eru 25 ár síðani, at nýggi skúl- in varð bygdur, at hval bingar hittast í skúlanum í annaðkveld Tá ið skúlastjórin, Levi Niclasen, hevur boðið væl- komin, hevur Andrias Andreasen, prestur eina stutta bøn Annars verður ymiskt á skránni hesa løtuna í skúl- anum M.a. fer Johannus Andr- ias Næs, at greiða frá brot- um år Hvalbiar Skålasøgu Hann er sjålvur år Nesi f Hvalba, men flutti å ung- um årum av bygdini. Javnadarfloksins, sjålvsagt ikki uttan orsøk vid tad at tad var fremsti politikari ríkisins, sum talaði. Eg far ikki at greina rødusnild for- Nú eru 25 ár síðani. at skúlin i Hvalba varð bygdur og tað verður hátíðarhildið við almennari kvøldsetu í skúlanum í annadkvøld, mikukvøldid Næs, landsbókavgrður, ið tíðindablaðið sætisráðharrans út í æsir á hesum sinni, men fjálg- mæltur, næstan fagurlátin ljóðaði hann. Tí vóru tað fleiri við mær, sum kendu Kvoldseta í Hvalba Í ár eru 25 ár síðani at skúlin í Hvalba varð bygdur ein kaldan gjóstur, tá ið hann fór at telja upp væl- ferðarsamfelgg í heiminum. Hann segði tey vera fá, hægst fjúrtan. Hann nevndi yrking eftir T. N. Djurhuus. Kvøldsetan er sum sagt blíður og høviskur fyrst landið, sum hann vitjaði, Føroyar; síðan Danmark, so Grønland, Noreg, Svøriki og Finnland - #0 seks kall- adi hann tey norðurlendsku vælferðarsamfelggini. V.ø.o. slapp granni okkara Ísland ikki upp í part. Týsk- arar hava eina målisku: "Man merkt die Absicht und wird verstimmt", te. tú kennir á tær, hvat býr aft- anfyri og hugstoytt er tað. Sanmiliga fær ein ikki bara "déja vue" ella kenslu av, at hava upplivað hetta fyrr, men eisini ringan smakk í munnin við sovorðnan at- burð. Er tað veruliga so, at danskt agg móti sjålvstød- uga "forherðaða“" Íslandi hevur tikið seg upp aftur nú, tá ið føroyingar taka sjålv- styri? Henda roynd at skapa eina nekativa mynd av Is- landi, at strúka Island av landakortinum í hugarheimi okkara (eg veit ikki, um tað nakrantíð hevur verið í hugarheiminum hjá Nyrup; hann segði seg hava lisið um 1946; men hevur hann hoyrt um Ísland í 18 og 44?). Umframt at tað var vi Illeiðandi og óheviskt at leypa vinar- og grannaland okkara føroyinga, Ísland, um í upproknanini av teim- um "bjargaðu", so gav hann okkum við hesum eina ávaring: Taka tit sjálvstýri, so fara tit á sama hátt av listanum, og ikki bara tað: so strika vit tykkum úr huga og hjarta okkara (hoyra tit grát og tannagrísl?). - Ann- Nr. 178 - 22. SEPTEMBER 1998 Turið Sigurðardóttir oysku sálina, og tá mugu øll vápn brúkast, tey hug- myndafrødiligu (ideolog- isku) ikki minst; harimillum eisini slíkar rødusnildir sum at leypa um, ikki nevna. Tað kallast eisini at frysta úti. Syrgiliga lítlan stuðul hevur føroyskt sjálvstýris- strev havt í Danmark síðan Grundtvigs tíð, tó at ein- stakir persónar hava skilt stóðu okkara og stuðlað. Eg má eisini siga, at tað var margháttligt at hoyra Nyrup tosa um, at tóku vit fult sjálvstýri og gjørdust "en ny nation", so... Eg veit ikki av, at føroyingar ætla at gerast ein nýggj tóð, hvussu skuldi hon 110? Før- oyingar, harra Nyrup, eru føroyska tjóðin. Turið Sigurðardóttir að mál er, at Ísland og Dan- mark gerandisliga hava frá- líka gott samband, men nú Mira Olsen fer at lesa eina stutta, men viðkom- andi søgu, sum Martin er sonur Johannus Andrias, hevur skrivað, og Sigrun Toftheyggj fer at lesa eina Afturvið øllum hesum almenn og øll eru vælkom- verður borðreitt við kaffi in. og kaku. -Åki- i sakini um toll å tridjalandsrækjur útfluttar úr Føroyum Tann 1. mai 1998 bleiv dómur avsagdur av High Court, Queens Bench Divi- sion, f London, hvar trota- búgvi hjá Faroe Seafood P F saman við fyrrverandi dótturfelagnum Faroe Sea- food Company Lid. og agentinum Arthur Smith fekk fult viðhald í sakarmál- inum móti ensku tollmynd- ugleikunum viðvíkjandi tolli uppá tær sonevndu triðjalandsrækjurnar. Málið hevði tá eisini verið til við- gerðar hjá ES-dómstólin- um, sum skuldi taka støðu til nakrar tulkingarspurn- ingar av ES-reglugerðum Kravi, sum ensku toll- myndugleikarnir høvdu sett fram mótvegis Faroe Sea- food P/f var uppá umleið kr 11 milliónir. Í ensku rættarsakini írest- ar nú einans at áseta, hvussu stóra upphædd ensku toll- myndugleikarnir skulu rinda í sakarmálskostnaði til trotabågvi Faroe Seafood P/ F. >Tað er mín meting og vón, at sakarmálskostnaður- in til trotabúgvi verður uppá minst 1,5 milliónir<, sigur føroyski advokaturin Jóh- annus Egholm Hansen frå Dania Advokater, i Keyp- mannahavn, sum er tann, sum vegna trotabúgvi førir rættarsakirnar móti toll- myndugleikunum í ES- londunum Aftaná sigurin í London hevur Jóhannus Egholm Hansen advokatur hildið áfram við líknandi rættar- sakini í Eystara Landsrætti í Keypmannahavn móti donsku tollmyndugleikun- um, sum hava kravt Faroe Seafood P/F eftir umleið kr. 7 milliónum í tolli fyri triðjalandsrækjur Upp- hæddin bleiv goldin í 1993, við tað at donsku tollmynd- ugleikarnir tann 30. juli 1992 framdu mótrokning yvirfyri Faroe Seafood P/f í áogn, sum felagið hevði tilgóðar hjá donsku toll- myndugleikunum. Eftir meira enn 5 ára fyri- reikingar av málinum í Eystara Landsrætti hava donsku tollmyndugleikarnir nú boða Landsrættinum og Jóhannus Egholm Hansen, advokati frá, at teir geva trotabúnum hjá Faroe Sea- food P/f Fult viðhald í krav- inum um, at tær kravdu kr. 7. milliónirnar skulu aftur- rindast, umframt vanliga rættargangsrentu frá 30. juli 1992 og inntil goldið verð- ur. Eystari Landsrættur skal nú - eins og enski High Court í London bert taka stóðu til, hvussu stóra upp- hædd trotabúgvi hjá Faroe Seafood P/F skal hava gold- ið í sakarmálskostnaði frá donsku tollmyndugleikun- um. Eisini í hesi rættarsak- ini verða tollmyndugleik- arnir væntandi álagdir at rinda eina munandi upp- hædd í sakarmálskostnaði til trotabúgvi hjá Faroe Sea- food P/F. Eftir at bæði rættarsakirn- ar í London og í Keyp- mannahavn nú eru avgjørd- ar til fyrimuns fyri Faroe Seafood P/F undir trotabú- arviðgerð, er bert ein týð- andi sak eftir hjá trotabún- um viðvíkjandi tolli uppá triðjalandsrækjur. Tað er sakin í Hollandi, sum snýr seg um eina upphædd uppá umleið kr. 1,3 milliónir um- framt rentur og sakarmáls- kostnað. Jóhannus Egholm Hansen, advokatur hevur vónir um, at eisini hendan sakin verður vunnin innan 1-2 år. Nú dómur er feldur i tveimum teimum størstu av tollsakjunum - teimum í Onglandi og í Danmark - er vandin hjá føroysku rækju- skipunum og hjá rækjuvirk- inum á Oyri fyri at blíva stendur stríðið um ta før- Fiskasølan vunnið enn ein sigur í málinum um ES-milliónirnar mett við endurgjaldskrøv- um frá trotabúnum hjá Fa- roe Seafood P/F nærum heilt burtur. Jóhannus Egholm Hans- en, advokatur upplýsir, at bústjórarnir í trotabúnum hjá Faroe Seafood P/F tí - hóast hollendska tollsakin ikki er avgjørd - nú fara at umhugsa at taka stevning- ina móti trimum føroyskum rækjuskipum og móti Toll- og Skattstovu Føroya um endurgjald, um Faroe Sea- food P/F hevði tapt sakirnar móti ES-tollmyndugleikun- um, aftur. Jóhannus Egholm Hans- en, advokatur sigur víðari, at við tí stóra arbeiði, sum trotabúgvi hjá Faroe Sea- food P/F hevur gjørt í rætt- arsakjunum móti ES-toll- myndugleikunum, sær nú út til, at føroyska rækjuvinnan á sjógvi og landi sleppur snikkaleys burturúr sakini um toll á triðjalandsrækjur, sum, tá ið hon kom fram í 1991, hótti við at kosta før- oysku rækjuvinnuni umleið saynsmynd kr. 20-25 milliónir í eyka tollkrøvum, umframt mun- andi vånaligari sølutreytir í framtíðini, um tulkingin hjá ES-Kommissi6nini av toll- reglunum hevði verið gald- andi framyvir. Hetta er eitt úrslit sum vit, ið umboða trotabúgvi og óbeinleiðis eisini føroysku rækjuvinnuna, eru serstakl- iga væl nøgdir við, sigur Jóhannus Egholm Hansen, advokatur at enda.