hósdagur 1. oktober 1998síða 4

4 tíðindablaðið Nr. 185 — Jenis av Rana, tingmaður: - Landsstýrið er als ikki samt um fullveldisætlanina Tad segði Jenis av Rana við Sosialin fyrrapartin í gjár, áðrenn hann kravdi formannin í Uttanlandsneyndini frá. Grundgevingin var, at Jóannes Eides- gaard als einki hevur gjørt fyri at forða teimum víðgongdu í Landsstýrinum at fara undir fullveldisætlanina. — Eg vil tí hjálpa teimum hóvligu og forða fyri at teir víðgongdu sleppa at fremja sínar ætlanir, sigur Jenis av Rana, tingmadur gonguflokkar kki eru s samdir um u eidisupp skotið, su Landsstýrið sað verður um teir viðgerð enn partar av Lands- ilja ganga við til Hóast Jenis av Rana valdi Anfinn Kallsber sum styrinumi vi g. løgmann samráðingarleiðara aft- hann ikki av i Tinganesi er tað umráðandi at full- verður við gjørt, sigur Jenis av Rana, sum annars leggur dent á, at málið um at fáa formann- in í uttanlandsnevndni frá, er sjålvstødugt mål, sum einki hevur við samgong- una at gera Tá uttanlandsnevndin eft r valið varð vald, fór Jenis av Rana í við Javn- aðarflokkinum og Sam- kkinum, og Jóa- gjørdist i nevndini Grundgevingarnar Jenis av Rana, fyri hesa avtalu er, at hann er énøgdur við arbeiðið hjá formanninum í uttanlands- nevndini valbólk bandsfl nnes Eidesgaard formaður i n hjá at bróta Jóannes politiserar Við Sosialin sigur tingmað- urin í Miðflokkinum, at formaðurin hevur ikki gjørt sítt arbeiði til lítar — Hann politiserar, og tað styrkir bert teir víðgongdu í føroyskum politikki — Við at blanda uppskotið hjá Javnaðarflokkinum um stjørnskipanarnevnd upp í uppskotið hjá Landsstýri- num, skapti Jóannes Eides- gaard tveir vigvøllar, sum forða fyri at uppskotið um fullveldi fekk viðgerð í nevndini, sigur Jenis av Rana Tað er júst tað, sum Jóa- nnes Eidesgaard hevur á- varað ímóti. Eitt nú segði hann í Sosialinum týsdagin, at um meirlutin fyri ríkis- rættarligu broytingunum ikki var nóg stórur, vildi tað føra til politisering - bæði politiskt og í fólkinum Jóannes Eidesgaard sigur í dag við Sosialin, at alt tos- ið um fullveldi hevur ført til, at rákið i føroyskum po- litikki er farið heilt av leið Hann hevur í seinastuni dagliga verið fyri álopum á gøtuni og er nidurringdur í telefonini har fólk spyrja, hvat hann billar sær inn, ikki at vilja ganga inn fyri fullveldinum. Slíkt hevur ikki komið fyri áður, hóast nógvar rembingar hava ver- ið í politiska lívinum, síðan hann kom upp í politikk. Metár og kortini — Vit hava havt fleiri fundir við Landsstýrið, har vit hava víst á ymisk mál viðvíkjandi uppskotinum, men Landsstýrið starir seg blindan í orðinum fullveldi, sum vit ikki vilja ella kunnu taka undir við, sigur Jóa- nnes Eidesgaard. Fíggjarlógaruppskotið varð júst lagt fram, tá vit tosaðu við formannin í Javnaðarflokkinum í gjár, og hann vísir á, at hóast vit hava havt metár í fiskiskapi og í prísum, so er yvirskotið á fíggjarlógini bert 100 mió krónur — Taka vit blokkin burtur- úr samlaðu fíggjarlógini fyri 1999, so er undirskotið 800 mió. krónur. — Samstundis hava vit fingið at vita frá danska for- sætisráðharranum, at um fullveldi verður úrslitið í Føroyum, so skulu vit ikki vænta okkum fíggjarligan stuðul úr Danmark, sigur Jóannes Eidesgaard, sum heldur, at tað er burturvið at tosa um so ógvusligar broytingar í ríkisfelagskap- inum, tå figgjarligu umstød- urnar eru so ótryggar, at tað gongur út yvir vælferðina Sønguligur menguleiki at fremja broytingar — So mikið meira óhugna- lig er stødan, tá vit annars í tinginum fyri fyrstu ferð í semju kunnu tosa um at broyta hesi viðurskifti. — Tað er søguligt, at allir flokkar í tinginum vilja broytingar í ríkisrættarligu viðurskiftunum, og vit kun- du rokkið skilagóðum loys- num, um Landsstýrið ikki tráhelt um hetta uppskotið, 1. OKTOBER 1998 Jenis av Rana, tingmaður, vil stuðla teir hóvligu í Lands- styrinum og kravdi formannin í uttanlandsnevndin frá Jóannes Eidesgaard, formaður i Ja 'nuðarflokkinum heldur, at Landsstýrið starir seg blindan á orðið fullveldi, og ti ikki vil góðtaka broytingar í uppskotinum sigur Jóannes Eidesgaard. Figgjarlógaruppskotið lagt fram Á tingfundi í gjár klokkan tiggju var uppskotið til løgtings- fíggjarlóg fyri 1999 lagt fram. Uppskotið hjá samgonguni vísir eitt yvirskot uppá umleið 125 mió. krónur og tá eru avdráttirnir av statsskuldini goldnir SVEINUR TRÓNDARSON Klokkan tíggju gjáramorg unin legði Karsten Hansen sína fyrstu fíggjarlóg fram fyrr tingið Uppskotið hjá Karsteni Hansen ul fíggjarlóig fyri komandi ár hongur soleiðis saman, at talan verður hægri inntøkur og hægri åtreidsl- ur, men sum tó endaliga gevur eitt hægri yvirskot enn í 1998 Samgongan metir, at inn- tøkurnar hjá landskassanum fara at verða rættuliga fitt hægri enn tær vóru seinasta ár Tá vóru inntgkurnar av skattum og avgjøldum knappar 2 mia. krónur. Men fíggjarmálaráðharrin vænt- ar, at tær í ár gerast umleið 75 mió. krónur hægri. Afturat hesum kemur hækkingin í ríkisstuðlinum uppá góðar 22 mió. krónur og samanlagt verður mett, at inntøkurnar gerast uml. 130 mió. hægri enn í fjør. Utreidslurnar til sjálvan raksturin av landshúsar- haldinum hækkað eisini sambært fíggjarlógini fyri 1999. Fíggjarmálaráðharrin metir í uppskotinum, at út- reiðslurnar at reka føroyska samfelagið verða uml. 112 mió. krónur hægri næsta ár enn í ár, og tað finst ein skilagóða frágreiðing hví so er. Tá løgtingid samtykti at broyta fólkaskúlalógina hendi tað, at kostnaðurin at reka skúlarnar gjørdist hægri enn hann var, og tað er júst hetta, sum sæst aftur í fíggjarlógaruppskotinum. Sambært uppskotinum er hetta størsta frágreiðingin uppá hækkingina. Næsta ár standa eisini lønarsamrådingar fyri dur- um og fíggjarmálaráðharrin hevur í uppskotinum lagt upp fyri at ein partur av løn- arniðurskurðinum skal ber- ast aftur til løntakararnar. Í staðin fyri vanliga at rokna við eini lønar hækking uppá Í prosent er í hesum fíggj- arlógaruppskotinum roknað við 3 prosentum Eitt annað, sum ávirkar útreiðslurnar hjá landskass- anum er, at játtanin til undir- sjóvartunnil framyvir ikki verður gjørd sum ein gruns- avseting. Peningurin verður ístaðin latin einum felag at gera tunnil fyri, og tí åvirkar hann fíggjarlógina fyri komandi ár Sum kunnugt gjørdi landsstýrið = avtalu við donsku stjórnina um skuldina til statin og tann avtalan hevur við sær, at rentuútreiðslurnar hjá landskassanum minka við umleið 200 mió. krónum. Nú skal landskassin gjalda avdrátt av láninum og tað merkir so aftur at skuldin og harvið rentan fert at minka. I sambandi við fullveld- isætlanir = landsstýrissins hevur verið tosað um at gera eina fíggjarlóg, sum skal skapa grundarlag fyri einum sjálvberandi føroyskum bú- skapi. Um henda fíggjarlógin ger tað, skulu vit ikki taka dagar ímillum, men í nærmastu framtíð fara vit at fáa politikarar og onnur at geva teirra boð uppá júst henda spurning. Fyrsta viðger av fíggjar- lógaruppskotinum verður mikudagin 7. oktober