týsdagur 6. oktober 1998síða 14

14 ítróttar Nr. 188 — 6. OKTOBER 1998 Tað er sjáldan at uppflyt- ararnir standa seg væl 'étbéltur: Burtursæð frá trimum feløgum í Eysturoynni hava liðini, sum hava roynt seg í 1. deild, havt ilt við at fóta sær Einki er at ivast í, at tosið um, hvørvitt tað skulu vera tiggju, átta ella seks lið í bestu deildini fer at kveikj- ast aftur, nú fótbóltslands- kappingin 1998 er farin aft- urum bak, og endastødan er greið Munurin millum topp og botn hevur ofta verið stórur, og hóast tað hevur verið sera soltið hjá TB, so var endaliga úrslitið eitt stig betri, enn tað var hjá B7I í fjør, NSI í 1995 og VB í 1993. Tá NSI fór niður í 1992 hevdu teir bara seks stig, og EB/Streymur hevði sjey í 1994 Hægsta stigatalið í mong ár hjá beinleiðis niðurflytaranum var í 1996, tá TB flutti niður við trettan stigum, ið var sama stigatalið, sum FS Vágar hevði Men hóast stigatalið hjá teimum lakastu í ár ikki hevur verið so nógv gðrvísi, enn tað hevur verið undan- farin år, so hava summi úr- slit í ár boðað frá stórum muni á botni og toppi, og harvið hava tey birt upp- undir kjakið um at tað er ov stórur ójavni og harvið ov líu! kapping um stigini Nú vóru úrslitini leygar- dagin heilt undarlig. Í sær sjálvum var tað merkisvert, at tey fýra liðini, sum end- aðu á teimum ovastu pláss- unum, spældu móti teimum fýra liðunum, sum endaðu niðast. Tað fellur eisini í eyguni, at málmunurin var so stórur, men úrslitin! nýt- ast ikki at vera grundarlag undir einfaldari niðurstøðu, sum sigur, at so stórur er munurin. Hann er stórur, men leygaragin var hann eyka stórur, tí tað tóktist, sum um gll tey niðast staddu høvdu sligið seg til tols við sína stødu, og heilt frá fyrsta bríksli var tað týð- uligt, at eingin teirra rokn- aði við, at nakað av liðun- um, sum tey kappaðust við, fór at fáa nakað burturúr, og væl var roknað Men kjakið um broyting- ar fer at taka seg uppaftur, og so fara vit at hoyra tey gomlu og kendu sjónarmið- ini aftur um, hví tað er so týdningarmikið at varðveita tíggjutalið, og hví tað er so neyðugt at lækka talið til átta ella seks. Hinar ferð- irnar, tá spurningurin hevur verið frammi, hevur ikki verið so nógv at hoyra um leiklutin hjá pengunum. Møguleiki er fyri tí hesa ferð, nú tað verður tosað meiri opið um eyðsýnda leiklutin, sum pengarnir hava Vit skulu ikki gera so nógv við at viga fyri og í- móti at lækka talið og hvussu nógv tað skal lækk- ast, ella um tað skal haldast fast við tíggjutalið, men her skal bara verða litið aftur á gongdina tey síðstu síðani fyrst í seksti árunum ÍF gekk undan Seinastu tjúgu árini hevur verið víðkað um deildina Fram til í sjeyti árunum stóð tað øllum, sum hildu seg hava møguleika fyri tí, frítt at royna seg í 1. deild. Tá vóru tað onkuntíð bara fýra lið við í fremstu rød — KI, B36, HB og TB — men oft- ast vóru tað hesi og so eis- ini vágbingar. Tey fyrstu árini, eftir at unglingadeildin var komin í lag í 1967, vann HB tey flestu FM heitini í hesari deildini, og teir vóru eisini ofta bestir í steypakapping- ini. Men í 1970 eydnaðist tað fuglfirðingum at vinna, og tá talan var um einar tveir árgangir við fleiri spælarum, ið kundu standa seg í bestu deildini, so ditt- aðu teir í ÍF sær árið eftir — við núverandi landsstýris- manninum í undirvisingar— og mentamálum sum einum av teimum elstu — at melda til kappingina í 1. deild. Ikki tí teir roknaðu við at vinna, men tí at teir mettu avbjóð- ingina verða størri og harvið krøvini til venjing og aðrar fyrireikingar stórri, enn tey høvdu verið, um teir bara høvdu verið nøgdir við at spæla í 2. deild. Tey fyrstu árini løgdu fuglfirðingar fleiri ferðir rygg til veldug tap — onk- untid taptu teir við tólv mál- um móti HB, og KÍ smurdi teir eisini av onkuntíð — men tað gekk rætta vegin, og í 1979 stóð IF við fyrsta FM heitinum, eftir at Fót- bóltssamband Føroya var vorðið veruleiki. Tað høvdu teir, sum síðst í seksti árun- um boðaðu frå luttøku í fremstu deildini, nevyan í- myndað sær skuldi gerast veruleiki so skjótt Soltið hjá Fram Hjá onkrum ødrum felagi gekk ikki so væl. I 1976 avgjørdi fótbóltsdeildin hjá ÍSF — hetta var framman- undan at FSF varð stovnað í 1979 — at áseta talið á lið- um í bestu deildini til átta. Broytingin hevði við sær, at nýggja felagið í høvuds- staðnum, Fram, fekk pláss í næstbestu deildini, og í 1977 vóru teir í 1. deild. Fram flutti skjótt niður aftur, og hevur ongantíð aft- ur verið í bestu deildini. Vit hava onkuntíð sagt, at tað bara er ein spurningur um tíð, nær eitt felag í høvuds- staðnum afturat fer at vinna sær pláss í bestu deildini, og tað kann gott vera, at hetta er ikki so ógvuliga langt burtur, sjálvt um hvorki AB ella Fram hevur megnað at spæla seg í 3. deild. Burtursæð frá trimum Eysturoyar feløgum, ið eru komin í 1. deild aftaná áset- ingina av liðum í 1. deild til átta, so hava øll hini, ið hava roynt seg í 1. deild, flutt fleiri ferðir ímillum 1. og 2. deild. Undantøkini hava verið NSI, sum — hóast teir vóru ódrúgvir fram móti kapp- ingarenda — tykist hava vunnið sær pláss um miðj- una, heldur enn at stríðast fyri at sleppa undan niður- flyting, og GÍ og B68, sum hava hildið sær í 1. deild síðani ávikavíst 1980 og 1981. Feløgini, ið ikki hava megnað at hildið tørn, hava verið B71, sum kortini hev- ur verið tað mest støðuga liðið av teimum, ið vit nevna her, MB og SIF, FS Vágar, EB/Streymur, LÍF og Sumba. Okkurt av hes- um feløgunum er ikki kom- ið í 1. deild, fyrrenn eftir at talið á liðum í bestu deildini í 1987 varð hækkað til tíggju. Lidini eru flutt fleiri ferðir ímillum, tí tey hava havt trupulleikar við manningini. Men tað hevði verið heilt við síðuna av at sagt, at tíð- arbilini, sum hesi hava roynt seg í 1. deild, hava verið ul onga nyttu. Eitt er, at áhugin fyri fót- bólti í nevndu støðunum hevur verið sera stórur, tá tey hava verið fremri enn vanligt, og eitt annað er, at fótbólturin í Føroyum í síni heild hevur fingið ágóða av spælarum, ið fyri fyrstu ferð hava roynt seg í 1. deild, tá barndómsfelagið flutti upp. ndu seg í smáum Vit kunnu nevna fleiri spæl- arar, sum í ár hava verið við til at manna bestu liðini, og sum so at siga hava fingið sína fótbóltsuppaling í smá- um feløgum. Onkrir teirra høvdu ivaleyst megnad at komið í fremstu rød alíka- væl, men tað var meðan Jens Erik Rasmussen og Jó- hannes Joensen spældu í MB, at tað varð staðfest, at teir vóru góðir spælarar, og hevði Bjarki Mohr ikki havt royndir sum stuðulsspælari í B71, so hevði hann neyvan komið á 1. lið hjá FM vinn- arunum. Og vit kundu nevnt fleiri aðrar spælarar, sum hava verið igjøgnum tað sama. T.d. Egil Zachariasen, IF, Gert Langgaard, NSÍ, Hans Fróða Hansen, LÍF og Bjar- na Prior, B36. Tað finst einki svar uppá, um hesir høvdu verið tað, teir hava verið fyri síni lið í ár, um teir ikki høvdu fingið høvi at spæla í 1. deild fyri smærru feløgini, men neyv- an høvdu teir allir komið í 1. deild. Smá feløg og góðir spælarar Stóri spurningurin er so, um smærru felggini framvegis fara at koma við ungum evnaríkum spælarum, sum fyrst kunnu megna at lyfta barndómsfelagið upp í 1. deild, áðrenn størru feløgini fara avstað við evnaríkastu spælarunum. Hetta er ein stórur spurn- ingur, m.a. tí at fremstu fel- øgini tykjast gerast alt grammari at knýta talentini at sær. Í síðstu viku segði venjarin hjá Skála, at um- boð fyri størru feløgini hava ofta verid og hugt at teirra spælarum, og tað er ikki 6- kent, at dreingir, sum ikki hava rokkið teimum 16 ár- unum, sum er lægsta markið fyri at spæla í vaksnamann- adeildunum, hava fingið bjóðað pláss í dreingjaliði hjá størri feløgunum. Hvussu broytta stríðið um bestu spælararnar fer at å- virka ungu menninar og fel- øgini, sum teir annars kun- du havt høvi at mennast í, fer framtidin at siga okkum. jh Nogvir møguleikar og sjey mål i Sumba Fótbóltur: Klaksvíkingar vóru deydligir fyrra umfarið, men so vaknaðu teir, og enn eina ferð gekk Kurt Mørkøre undan Setningurin hjá klaksvík- ingum í Sumba var at vinna tey trý stigini og harvið vinna silvurkrónurnar, og tað eydnaðist. Men tað var eisini ein onnur dagsskrá, sjálvt um hon var eitt sindur fjald. Seinna dagsskráin var at fáa Kurt Mørkøre upp á máltindin. Kurt var enn eina ferð í hopla, hann skoraði trý mál, hann rakti tríggjar ferðir í stólparnar og tvør- træið, og hann var við í upp- legginum til hini, men mun- urin upp til Jákup á Borg var ov stórur Heimalidid var við Veðrið var fin: í Sumba, Sólin skein, og tað var ikki so lítið av einum trupulleika fyri málverjan, sum vendi oman móti stjónum. Sólar- ljósið endurspeglaðist í Atlantshavinum, so tað var ikki altíð so lætt at fylgja við í tí, sum gekk fyri seg inni á vellinum. Sumbingar vóru væl við í fyrra umfarinum. KÍ hevði bóltin meiri, men tað tóktist sum um teir høvdu ilt við at seta seg upp, og tað gekk út yvir ferðina og harvið megnaðu teir illa at slíta seg leysar av miðvísu verju- monnunum. Setningurin hjá Marloni Kjærbo var at halda Kurt Mørkøre frá opnum møgu- leikum, og tað eydnaðist væl í 1. hálvleiki Hóast eingi mál komu, so vóru møguleikar báðar veg- ir. Birgir Jørgensen hevði tríggjar møguleikar, og sumbingar raktu í tvørtræid aftanfyri Gunnar á Steig, bólturin støkk nioður í vøll- in, og onkrir av heimaá- skoðarunum vildu hava dómaran at dóma mál, men sjønvarpsupptøkurnar vístu, at bólturin var ikki innan- fyri. ferð Stødutalvan sigur, at klaks- víkingar eiga eitt betri fót- bótlslið, enn teir eiga í Sum- ba, og eftir at Jóannes Jak- obsen í steðginum hevði givið sínum monnum ein orduligan vals, vóru teir sum hamskiftir, og so sást munurin. Klaksvíkingarnir fluttu seg meiri fyri hvørjum ødr- um, teir lótu bóltin gera ar- beiðið, og teir fingu ferð í vongspælið, sum hevur bor- ið so nógv mál og stig við sær síðani summarsteðgin. Teir fingu skjótt hol á. Uppspælið byrjaði hjá Gunnari á Steig, og tað end- aði við, at Rógvi Jacobsen dró seg leysan í høgra borði, snaraði út frá aftur og lyfti í brotsteigin, har Kurt Mørk- øre var hægstur á stútaði. Kurt var eisini meistari fyri næsta málinum. Hann fekk tak á mitt fyri, snaraði sær á og smekkaði til, og eykamålverjin, Anfinn Thomsen, sum loysti skadd- a Rúna Lisberg av, hevdi ikki møguleika at bjarga. Og Kurt Mørkøre átti eis- ini sin lut í triðja málinum Hann smekkaði til, málverj- in hálvbjargaði, og bólturin stakk til Rógva Jacobsen, sum hesa ferð mannaði á- lopsplássið saman við Kurt Mørkøre, og Rógvi setti innaru síðuna á. Hóast yvirvågina tl klaksvíkingar, so fóru teir á heimaliðnum ongantíð nið- ur við nakkanum. Birgir Jørgensen tóktist betri upp- lagdur hesa ferð, enn hann ofta hevur verið í ár. Hann hevur verið plágaður av skaðum, venjingarstødan hevur ikki verið nakað at -reypa av, og hann hevur spælt lítið. Men hesa ferð gekk væl, og umframt mál- ið, sum hann skoraði til 1- 3, tá hann kom ímillum aft- urlegging frá Heðini á Lakj- uni, hevði hann fleiri aðrar vandamiklar royndir. Rógvi Jacobsen gkti til 4- 1, tá Kurt Mørkøre stútaði innlegg úr vinstru uppá tvørs aftur, og Eiríkur Jo- ensen minkaði um munin til 2-4 eftir frisparkSinnlegg úr høgru. Sidsta málið hjá KÍ í år skoraði Kurt Mørkøre, tå hann gjørdist leysur mitt fyri og smekkaði flatt í kassan Óli Holm handaði silvur- krónurnar til KÍ. Tá teir komu norður aftur vórðu spælararnir bodnir til ábit í felagshølunum, og har fing- u teir at vita, at spurningurin um venjara i 1999 er ikki avgreiddur enn. Sumbingar eiga tvey týdningarmikil vikuskifti eftir í fótbóltskappingini 1998. Tað er møguleiki fyri, at teir fara at flyta niður, men halda teir fast um góða lagi frá leygardegnum, so hava teir avgjørt møguleika fyri at varðveita plássið. jh Sosialurin - fimm ferðir um vikuna www.sosialurin.fo