týsdagur 24. november 1998síða 23

tíðindablaðið SOS!ANN Nr. 223 — 24. NOVEMBER 1998 23 Lesarabrav Tann torskildi Javnaðarflokkurin Øll eru úti eftir okkum. Eingin vil hava nakað við okkum at gera. Tað er so synd í okkum, tí eingin skil- ir, at tað eru vit og eingin annar, ið setur normarnar fyri hvat er rættvísi og sann- leikin. Vita tit ikki, at tað bert eru vit, sum verja tey demokratisku rættindini í samfelagnum. Eingin skilir okkum, hóast vit hava staðið á tingsins rødarapalli og greitt Føroya fólki frá, at tað vit søgdu undan val- inum ikki er tað sama sum vit meina aftan á valið, — eisini fólkatingsvalið. Ja, hví munnu so fá skilja Javnaðarflokkin. Tað er ikki óserigst, tå javnaðarfólk skíra tjóðveld- isfólk at líða av Hoydals- syndromi (syndrom eru symtom uppá eina sjúku). Tað er heldur ikki óserigst, tå vrakaða løgmansvalevnid samanber fullveldiskjakid vid håttin, sum Hitler nytti. Eidesgaard sigur, at soleidis skuldi samanberingin ikki skiljast, men hvi skal hann so nevna slíkan persón í fullveldiskjakinum? Teir vilja heldur íkki koma vælferðarsamfelag- num í ófgri, siga teir. Hvat var tað so, sum m.a. javn- aðarmenn á odda vóru við til at gera í 80'unum, tá veðhaldini vórðu pumpað úr landskassanum, og hetta gjørdist ein av størstu grundunum til, at Føroya land fór á heysin. Var tað ikki at spæla við vælferðina og spæla alt burtur. Nei, eg spyrji bara. Teir finnast 6smædnir at, hví einki er gjørt við pen- sjónirnar í 90'unum. Hví gjørdu teir einki, tá teir høvdu møguleikan? Lands- styrismenninir f almanna- málum í 90'unum hava m.a. verið Jóannes Eidesgaard, Andreas Petersen, Kristjan Magnussen, Axel Nolsge og Óli Jacobsen. Hesir tríggir seinastu vóru úr VMF, men til løgtingsvalid 1994 heittu javnaðarmenninir Kristjan og Hans Pauli á fólk um at velja VMF. Hesir báðir seinastu, sum nú eru teir mest kritisku, eiga tí part í øllum teimum, sum sótu við evstu ábyrgdini í 90'unum. Í Sosialinum týsdagin tann 17.11. finst oddagrein- in at Tjóðveldisflokkinum, tí hann á einum fundi inni í Eysturoynni ikki hevði bjóðað Javnaðarflokkinum við at kjakast um fullveldis- málið. Bert Sambands- flokkurin, ein búskapar- frødingur og ein banka- stjóri, sum javnadarmenn ofta f seinastuni hava end- urtikid til egnan fyrimun, vóru bodnir vid. Sagt verð- ur, at Tjóðveldisflokkurin ikki torir í ein dialog, og tí vil halda javnaðarmenn utt- anfyri. Men í kunngerðun- um í kveld, månakvøldid 16.11., boðar Javnadar- flokkurin til almennan fund i Vågum um sama mål. Einastu rødarar eru J6ann- es Eidesgaard og Hans Pauli Strøm. So sig at javn- adarmenn ikki tora. H6ast eg altid havi valt Tjóðveldisflokkin, havi eg eisini havt virðing fyri grundhugsjónini hjá javn- aðarmonnum um tað soli- dariska samfelagið. Torført er at tó ofta at fáa saman- hang millum hugsjón og førdan politikk. Hvussu kunnu t.d. javnadarmenn rættvisgera, at teir ogna sær 90000 kr. skattafriar årliga, tå teir vita, at tad bædi løg- frødisliga og moralskt er skeivt. Hjå javnadarmonn- um, sum ikki himprast vi at leggja moralskar og demo- kratiskar linjur fyri øll onn- ur, átti umberingin, at aðrir eru líka ómoralskir ikki at verið nóg góð. Torførari verður tað at skilja, tá hesir somu javnaðarmenn í tíð og úrtíð gera seg til talsmenn hjá teimum gomlu, sum liva undir trongum fíggjarligum korum. Bæði Tjóðveldisflokkur- in og Javnaðarflokkurin áttu at vitað, at veljarar teirra revsa flokkin hart, um vikið verður frá grundsjónarmið- um floksins. Hetta merkti Tjóðveldisflokkurin í 1990 og Javnaðarflokkurin í 1994. Og hesa revsingina høvdu teir fult uppiborið. Núverandi hugsj6narfløkta og konservativa stødan hjá Javnaðarflokkinum kann koma teimum aftur um brekku. Tað ber ikki bert til at vera ímóti øllum broyt- ingum og nýhugsan, og bert føra gamlan vanapolitikk. Hvør å tingi umbodar 40% av javnaðarveljarum, sum í veljarakanningini søgdu seg stuðla fullveldis- tankanum? Fyri fyrstu ferð hevur po- litikari havt dirvi til at seta kanning í verk, sum greitt skal siga okkum hvar vit standa, nú fullveldishugs- anin skal setast í verk. Hví kunnu menn ikki bíða eftir úrslitinum, men heldur mála ræðslumyndir á vegg- in? Føroya fólk sleppur eisini sjálvt at avgera, hvussu verður og ikki. Hetta er so meira enn gjørt varð í 1948, tá m.a. Javnaðar- flokkurin setti Heimastýris- lógina í gildi. Sosialurin hevur bjóðað til opið kjak um fullveldis spurningin, og tað er sera positivt. Teir gloyma tó at siga, at tú av Ola Petersen kanst vænta at verða út- hongdur, um tað ikki passar hansara hugsan. Áður kundi hann vera skemtiligur, men heldur hann á í sama stíli, verður bókin á jólum og framsýningin á ólavsgku dekan ov einstáttað. Fyri tjúgu árum síðan hevdi tann tá gott 30 ára gamli Hans Pauli Strøm saman við ødrum ábyrgd- ina av Framanum. Lesið hvussu beinrakin hann longu tá, í eini oddagrein, var um Javnaðarflokkin. Í dag er hann fremsti verji floksins. H.P.S. skrivar m.a.: >Tá javnaðarmenn fara at skriva um sosialismu, tá er ikki alt, sum tað skal vera. Sjálvbodnir taka teir hana ikki fram úr goymsl- uni, úr gloymskuni. Men nú uppundir løg- tingsvalið kom hon fram aftur í ljósmálan, sosialism- an, ella rættari, tað serliga slagið, sum javnaðarmenn hava kannað sær, og sum teir nevna demokratiska sosialisman. Noydd fram av afturhaldinum, sum knapp- liga helt, at hendan sosial- isman var vorðin heldur lík kommunismuni«. »Vit hava ferð eftir ferð ákært Javnaðarflokkin fyri at víkja fyri afturhaldinum. Teir svara sjálvandi, at tað gera teir ikki, men veruleik- in vísir nakað annað. Mynstið í politikki teirra mótvegis afturhaldinum er sera einfalt. Fyri hvørja ferð, ið afturhaldið fer í hernað í einum ávísum máli, so víkir Javnaðar flokkurin eitt sindur. Stig fyri stig politikkur við mót- settum fortekni. Krevur aft- urhaldið t.d. at kommunist ar skulu útihýsast úr fór oyskum skúlum, so siga javnaðarmenn í fyrstu syft nei. Men teir stuðla heldur ikki teimum, sum standa fyri skotum. Og verið vís í, at so við og við leggja teir stórri dent á politisku hug- sjónirnar hjá læraranum. Grundarlagið undir hes- um viðvíkjandi politikki er ein fullkomilig misskiljing av afturhaldinum. Av roynd- um vita vit, at tað áttu javn- aðarmenn eisini at vitað, so ofta teir hava roynt tað, at fyri hvørja ferð, ein víkir fyri afturhaldinum, so herj- ar tað enn harðari á. Tað verður enn djarvari, tað fær blóð upp á tonnina og krev- ur meir. At Javnaðarflokkurin enn ikki skilir, at hesin politikk- ur altíð førir til tap, er í veruleikanum margháttligt. Teir áttu at verið teir fyrstu at skilt tað við øllum roynd- um, teir hava gjórt seinastu hundrað årini«. Hetta vóru so orðini og ráð- ini síðst í nú konverteraða Hans Paula Stróm. Nú vænti eg ikki, at hesi fáu orðini fara at rína við, hóast flest onnur, enn júst tey frelstu javnaðarfólkini, hava varnast skugga flok- sins, ella skulu vit heldur minna á ævintýrið um nýggju klæði keisarans. På Manne Persson Hoyvik 70'unum frå ti Kórið Glymur og Tórshavnar Kamartrio konsert í annadkvøld Komandi mikukvøid hava Glymur og Tórs- havnar Kamartrio vetrar/ jólakonsert í auluni i Kommunuskúlanum. Skráin hjá kórínum fevnir um traditioneltar kórsangir, sum td svenska lagið »Morgon« hjá Gunnar Persson, ís- lendska »Heilrædavisa« hjá Jón Nordal. »Nu ligg- ur ein kavafonn tindi ás, sum íslendingurin Gunn- ar Reynir hevur lagt til rættis og tann meira mo- dernaða „Hvíta nåttin« hjá Sunleifi Rasmussen, cn Hoydal eigur mi. tí rytmiska partinum av skránni eru løg sum wlIears In Heaven«, »California dreamin« — meðan tann jólalígi part- urin eru løg sum »Happy X-mas« hjá fola Lennon, »Mary's Boychild« og »Rudolf etedjin reyða< í skemtiligu um- seting Jógvan Tellings. Tórshavnar Kamartrio framførir verk eftir Lud- vig Spohr, Peter Cornel- jus og Kår Bæk, um- framt løg sum Panis Angelicum og Jóla- klo aftur ringir fyri at neyna nøkur. Glymur er me. pod 49 glaðum einum líka sp fróðum kúr leiðara - Bjarna Berg. Kamartrio'in er mann- að við Hansen, Berghild Poulsen og sama Bjarna Berg. Hesi í felag bjóða til eina hugnaliga letu í Kommanuskólaanfuni mikukveldið 25.11. kl. 19,30. Nýggj fløga við Annfinn 8 Co. Einstakir gamlir sangir eru spældir inn av nýggjum, men meginparturin eru spildurnýgg løg EmiL L. JACOBSEN Øll somul kenna vit løg sum >Lítli Fuglur«, »Utsøla« og »Gubbi og eg«, og øll hava tey tad til felags, at tad er Anfinn Nielsen, sum er upphavsmaður til tey. Hann gjørdi ikki so nógv um seg eina tíð, men kom so út við fløguni >Sera gott úrval<, har løg av útgávun- um >Hví< og >Tí< vóru við. Nú eru Anfinn á Co. so aftur fløguaktuellir, og hesaferð eitur fløgan »Betur seint enn álvara<. Hetta er eitt heiti, sum hóskar væl til tónleikin hjá bólkinum, tí uttan at leggja Anfinn og hinar undir at vera óserigsar tónleikarar, so eru sangirnir ikki altíð so álvarsligir, og tað bilar heldur einki. Skemtingarlyndið, sum vit kenna Anfinn & Co. fyri, gongur aftur á nýggju fløg- uni, m.a. f sangunum »Fjollywood«, »Ginn Oli« og »Salomonella« — ein kærleikssangur til bakteri- una, sum fólk ræðast meira enn dinosaurarnar hjá Spiel- berg. Nýggjar innspælingar eru av sanginum »Summar«, sum var á útgávuni »Hvi« og av góða gamla >Í Skúri<, sum Science Ficticn gav út á sinni. Hann skrivaði An- finn í 1976 Annars eru flestu sangir- nir skrivaðir í 1996 og ein- stakir í 1997, og ein spild- urnýggjur er frá 10 septem- ber í ár. Nógvir frægir tónleikarar eru við á fløguni, eitt nú Jóhannus á Rógvu Joensen, Olavur Øster, Karl Martin Samuelsen og Ronnie Niel- sen Tilsamans eru 13 løg fløguni, sum fæst til keyps kring alt landið