mikudagur 6. apríl 2011síða 2

Mikudagur 6. apríl 2011 · Nr. 41 mikudagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein – Eru tit fresh, dreingir? Soleiðis spyr forkvinnan í Javn­støð­u­nevnd­ini teir ell­ivu menn­i­nar, sum hava sett sær fyri at orða Nýggja Testa­menti av nýggj­um – í ein­um málbúni, so tey ungu skilja bet­ur tekstin. Tað er nýggi grunnurin ungNT, sum er farin und­ ir hesa verk­ætl­an, og aft­an fyri grunnin eru Fólk­a­kirkj­ an, Ka­tólska Kirkj­an, Brøðr­ a­sam­koma, Heim­a­miss­iónin og fleiri fríkirkjur so sum Frels­unn­ar­her­urin, Keldan, O­as­an og Ev­an­ge­li­ihúsið. Hetta talar fyri breidd, má sigast. Men forkvinnan í Javnstøðunevnini vísir á, at tað bara eru menn, sum eru í hesum arbeiði. Hon vísir á, at her er ein blindur vinkul, sum er ómodernaður og og óneyðugur, tí hon heldur ongan iva vera um, at onkur kvina í onkrari samkomu onkustaðni man hava hesar førleikar. Og rætt hevur hon, her hava menn ikki hugsað seg nóg væl um... Í skrivandi stund er politiska støð­ an fra­m­vegis ó­greið. Hó­ast Fólk­a­ flokk­urin fyri eini viku síð­ani bað løg­mann skriva út nýval, so hev­ur løg­mað­ur fram­veg­is ikki funn­ið út­ av, um hann hev­ur eina sam­gongu ella ikki. Og andstøðan veit heldur ikki, hvat hon skal gera. Í fjør høvdu vit somu kreppu við Fólk­a­flokk­i­num, sum ikki vildi taka undir við fíggj­ ar­karm­i­num, sum lands­stýr­ið legði fyri ting­ið. Ta ferð­ina fekk spenta støð­an and­støð­una at leggja fram eitt mis­ál­it­is­upp­skot á løg­mann. Men and­støð­an, sum eft­ir øll­um at døma hevði vón­að, at onkr­ir fólka­ floks­menn fóru at taka undir við upp­skot­i­num, klár­aði ikki ein gong sjálv at manna lið, tá mis­ál­it­is­upp­ skot­ið kom til viðgerðar. Sjálvur ting­for­mað­ur­in, Her­geir Niel­sen og Kar­st­en Han­sen úr Mið­flokk­i­num møttu ikki til ar­beið­is hend­an dag­ in, og tí fall tað við einum braki. Brent barn ræðist eld, og tað kann vera tað, sum eyð­kenn­ir Høgna Hoy­dal í løt­uni, at hann ikki ris­i­ker­ar, at eitt mis­ál­it frá hon­um enn ein­a­ferð end­ar við eini á­lit­is­ vátt­an til løg­mann. Men løg­ið tyk­ist tað, at tað ikki skal bera til at reisa eitt mis­álit á eina sam­gongu, sum í ver­u­leik­a­num bara hevur 13 ting­ fólk av 33. Vit kenna væl øll tey góðu argu­ ment­ini um, at so nógv góð mál liggja í ting­inum, sum fella burtur, men tað skerst heldur ikki burt, at vit hava eina samgongu, sum als ikki er virk­isfør. Vit hava fleiri ferðir víst á, at Fólk­a­flokk­urin hev­ur so stórt vald á hin­um flokk­u­num. Og rætt er tað, at hann klárar merkiliga væl at halda Javn­að­ar­flokk­i­num, Sam­ bands­flokk­i­num og eisini Tjóð­veld­ i­num skákmát. Men tað er kanska øðr­um at lasta, heldur enn Fólka­ flokk­i­num, sum uttan iva bara ger hvat hann kann fyri at halda seg til makt­ina, sum politikkur í grund­ini snýr seg um. Men tá vit velja ein stjórn­ar­leiðara, so er kravið til hann sera ein­falt: Hann skal stýra, hann skal skera ígjøgnum, hann skal taka av­gerðir. Tað er tí, at Før­oya Løg­maður hev­ur so stórt vald, at hann bæði kann koyra og seta lands­stýr­is­fólk, sum tað passar honum og skriva út løg­tings­val, tá tað passar hon­ um. Hetta vald skal sjálvandi brúk­ ast við skili – men hann skal eisini vísa, at tað er hann, sum ger av, hvar skáp­ið skal standa, hann skal ikki lata seg kasta runt í maneguni, so sum hann hev­ur gjørt sein­astu dag­ar­nar. Og hev­ur hann mist sítt parl­ament­ar­iska ­grund­ar­lag,­ so er at taka støðu út frá tí. Traðka í karaktera, harra løg­mað­ ur, tað er tín uppgáva! Fólk troyttast av leiðarum, sum ikki taka avgerðir – Vit hava ikki dugað at selt okkara boðskap. Hetta hev­ ur Jóannes Eidesgaard, fyrr­ verandi formaður Javn­að­ ar­floks­ins sagt, hvørja ferð hann er spurdur um ván­a­ ligu úrslitini, sum Javn­að­ ar­flokk­ur­in hevur fingið í veljar­a­kann­ingum. Og rætt er tað, at flokk­ ur­in hevur ikki fingið nógv burt­ur­úr, um so er, at rikni poli­tikk­ur­in er tann rætti. Hin­veg­in hev­ur ging­ist bet­ ur hjá Sam­bands­flokk­i­num at fáa velj­ar­ar­nar at trúgva, at flokk­ur­in hev­ur gjørt júst tað rætta. Fólkaflokkurin klár­ar seg eis­ini illa í velj­ar­a­kann­ ing­um. – Men tað gera vit al­tíð, siga tey í Fólk­aflokkinum. Og rætt er tað, tey hava dug­ að væl at fing­ið eitt væl bet­ ur úrs­lit, enn veljara­kann­ ing­ar hava spátt. Men Sambandsflokkurin hev­ur eisini víst, at hansara velj­ar­a­kann­ing­ar hava ver­ ið alt ov góð­ar. Tað vóru tær mill­um ann­að í 2004, tá flokk­ur­in – í mun til bjørtu velj­ar­a­kann­ing­a­r­nar – fekk eitt kata­strof­u­val. Tá legði Lis­beth Petersen frá sær sum for­kvinna beint eftir val­ið. Vit kunnu bara gita um, hvussu støðan verður hes­a­ ferð, um val verður úrs­lit­ið av marg­hátt­liga valds­stríð­ num í sam­gong­uni. Hó­ast tað hev­ur ging­ið væl hjá løg­manni, sam­bært velj­ar­ a­kann­ing­u­num, so tyk­ist Sam­bands­flokk­ur­in ikki sørt for­virr­að­ur, nú Fólk­a­ flokk­urin biðj­ur um ný­val. Andstøðan vil eftir øllum at døma held­u­r ikki hava val, og tá so løg­mað­ur ikki vil sleppa Fólk­a­flokk­i­num úr sam­gong­uni, so kann tað enda við, at Fólk­a­flokk­ urin stend­ur eft­ir sum tann flongdi hund­ur­in og má taka seg úr sam­gong­uni og har­við frá­siga sær alla pol­it­ iska á­virk­an. Tað lík­ist ikki Fólk­a­flokk­in­um. At velj­ar­in er ørkumlaður er eyð­sæð. Eitt ørkymlað stýr­ið við ein­um ør­kyml­að­ um løg­manni ger pol­it­isku støð­una kom­iska. Veljarin skilir ikki flokkin – ella øvugt? sig hvar skápið skal standa Tað var Sjúrður Skaale, ting­ mað­ur fyri Tjóð­veldi, sum her­fyri reisti spurn­ing­in um, at tað var skila­best, at flokk­ ar tóku seg sam­an í blokk­ar, sum framm­an und­an ei­n­um vali boð­aðu frá, at teir vildu í sam­gongu sam­an. Eins og vit kenna tað úr ørð­um lond­um, til døm­is úr Danmark. Men hvussu skuldi ein slík­ur blokk­ur ver­ið í Før­oy­ um? Onk­ur held­ur, at Javn­ að­ar­flokk­ur­in og Tjóð­veldi var ein upp­lagdur blokk­ur. Fólk á vinstra­veing­inum ­eru í Tjóð­veldi, men har eru eisini borg­ar­lig fólk. Sambandsfólk eru í Javn­að­ar­flokk­i­num, og nógv­ir ljós­a­reyð­ir borg­ar­lig­ir sos­i­al­dem­o­krat­ar eru í Sam­ bands­flokk­i­num. Javnaðarflokk­ur­in fekk fólka­pen­sjón­ina í­gjøgn­um sam­an við Sam­bands­flokk­i­ num í 1959. Hann fekk bæði Sam­halds­fasta og Ar­beiðs­ loys­is­skip­an­ina saman við Fólk­a­flokk­i­num í 1991. Nýggi formaður Javn­að­ar­ floks­ins hev­ur pro­kl­a­m­er­að, at flokk­ur­in er ein »sam­rík­ is­flokk­ur«, og tá stór­ir sigr­ar hjá Javn­a­ð­ar­flo­kk­i­num eru hál­að­ir heim saman við Sam­ bands­flokk­i­num og Fólka­ flokk­i­num, so mugu vit stað­ festa, at Javn­að­ar­flokk­ur­in trív­st væl í borg­ar­lig­um sel­ skapi – og ja, før­oysk­ur pol­i­ tikk­ur er for­virr­að­ur. Vit mugu nokk viðganga, at tá man brúkar mestu kreft­ ir í meira enn hundrað ár upp á at stríðast um bondini til Dan­markar – so verður talan um eina politiskt forvirraða tjóð... Blokkar ella forvirring Nýggja Testamenti til menn Eru tit fresh dreingir Kristianna W. Poulsen kjak á síðu 12 Nei til bran­d­ skatting Kitty May Ellefsen kjak á síðu 29 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Viðmerking: Blaðið fór til prentingar klokkan 10:10 – áðrenn tíðindafundin hjá løgmanni