mikudagur 29. juni 2011síða 2

Mikudagur 29. juni 2011 · Nr. 74 mikudagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Pól F yrkir í einum av kendastu fost­ ur­landssangum okkara soleiði­s: Av øllum londum í eyst og vest, er føðilandið mær hjarta næst, hitt fjallaheimið í sorg sum gleimi mær dámar best. Hugaligt var týsmorgunin at hoyra tríggjar ungar kvinnur í Kring­varp­ in­um, og sum høvdu sett sær eitt mál í summar: At vilja ferðast til allar bygdir í Føroyum. Meðan onnur taka avgerð um at halda summarfrítíð sína, heilt ella lut­ víst í øðrum londum, høvdu Barbara í Stórustovu, Bryn­dis Hjartardóttir og Katrin Christopher­sen valt tað øðr­vísi. Fyri tær var eingin ivi um, at ein mátti kenna sítt egna land fyrst, áðrenn ein fór burtur í onnur lond í somu ørindum. Tær ynsktu við hesum at gera hugtakið »at ferð­ ast í egnum landi« til veru­leika. Og vónandi fáa tær tríggjar nógvar góðar upplivingar á ferðini. Við hesi verkætlan síni hava tær somu­leiðis ruddað slóð fyri øðrum ung­um. Hjá nógvum ungum man kunn­leikin og kanska eisini áhugin til okkara egna land vera so ymiskur. Men við at vitja allar bygdirnar, og við at fáa eina mynd, eitt inntrykk og eitt »andlit« uppá hvørja einastu bygd, fer hetta helst seint at hvørva úr minni teirra. Á henda hátt hava tær havt føroyska landalæru eftir umskrivaða hugtakinum »learning by visiting«. Tær tríggjar genturnar høvdu tó nøkur hjartasuff í hesum sambandi: Kring oyggjarnar vanta upplýsandi skelti til tann ferðandi í ólukkumát. Víst varð millum annað á, at einki skelti boðaði frá, hvussu og ikki minst hvar, ein slapp besta vegin niðan á hægsta fjall okkara, Slættaratind. Fyri føroyingin er hetta ikki eins stórur trupulleiki, sum tað er hjá tí fremmanda, - hetta við skelt­ingini. Hóast t.d. Landsverk hevur gjørt eitt stórt arbeiði við at skelta lands­ vegirnar, sær út til at ferða­vinna hevur verið heldur sparin á hesum økinum. Her hevði hjálpt munandi við fleiri skeltum og stuttum frásagnum um staðið og tað »seværdiga« sum ger hetta ávísa økið til nakað serstakt. Her kundu bæði almennir og ikki minst kommunalir myndugleikar við eitt sindur av fíggjarligari játt­an, gjørt tað munandi lættari hjá teim ferðandi at vitja kring landið hesa­ ferðina - og vónandi aftur, júst so sum boðskapurin ljóðaði í farnu viku um møguleikarnar at økja ferða­vinnuna munandi her á landi. Fyri at hetta skal gerast, er neyð­ ugt at myndugleikar, ferða­vinnan, ferða­smiðir, landsverk og øll onnur áhugað seta seg saman at gera eina ætlan, og finna fram til støð og viður­ skifti, har tað haltar. Tær tríggjar genturnar søgdu eisini, at tær máttu brúka donsku (!) bókina "Turen går til Færøerne" fyri at fáa sum mest burtur úr ferðini. Her hevði ein føroysk útgáva verið kærkomin, og hevði lætt um, bæði hjá føroyingum og útlendingum. Næsta stigið kundi so verið at sett neyðug skelti upp, har tørvur er og annars hildið fram við at gjørt umstøðurnar hjá ferðavinnuni so optimalar sum vit øll ynskja tað. Eitt stórt arbeiði er longu gjørt. Eingin ivi er um, at enn vantar nógv í. Men ein lítil og sjónlig byrjan, kann menna seg til nakað stórt. Tað er jú framvegis so, at alt ger mun. Ein má kenna sítt egna land fyrst, áðrenn ein fer burtur í onnur lond Turen går til Færøerne Hóast nýkyknaða Eik-málið kann tykjast sum ein funnin fressur hjá løgtingslimum at rópa hart um, hava teir flestu valt óvanligu men røttu taktisku loysnina, sum er at tiga. Eftirsmakkurin av ring­ari samvitsku er ov beiskur. Politikarar eru eitt serligt fólka­slag. Teir flestu tiga meg­inpartin av árinum og lata teir fáu ýla ístaðin. Men tær hendinga ferðir, at okkurt stingur seg upp, sum kann fáa sinnið í kók á vanliga føroyinginum, so stingur ein fyri og annar eftir høvdið upp aftur úr sandinum og brølar hvør við sínum nevi í nakrar dagar. Soleiðis hevur tað altíð verið. Men ikki hesaferð. Seinastu vikuna kyndi ein ikki sørt bersøgin advo­ kat­frágreiðing í aftur Eik- málið. Allir ingrediensir fyri politiskari garteran frá fleiri politiskum frontum vóru til staðar. Dropin í fíggjar­ lógardýpinum Meðan sambandsmenn kundu seta vanligu skøv­ aðu plátuna á um donsku mynd­ugleikarnar, sum aftur hesaferð vísa, hvussu óskikki­ liga føroyska skápið skal standa, kundu tjóðveldisfólk gorra vanligu kvøðuna um danska fíggjareftirlitið, sum enn einaferð hevur svikið. Samstundis kundu javn­ aðarfólk tuna røddina inn á vanliga øvundargrenjið um óndu kapitalismuna, sum lønar tey ríku og rakar tey veiku. Men hóast talan var um eina sanna delikatessu fyri politikararnar, sum framm­ anundan trippa av valfepuri og við hesum veruliga kunnu teska sleikjandi í oyra á innara svínhundinum á mongum veljara, hava teir flestu valt at halda tunguna mitt í munninum. Neyvan er eftirsmakkurin søtur hjá samda løgtinginum, sum – fyri uttan Miðflokkurin, ið atkvøddi fyri av óvart – valdi at fylgja tilmælinum hjá fíggjarnevndini og ikki unna Skrásetingini eina eyka millión til at kanna Eik Grunnin. Ein millíón er ein lítil dropi í fíggjarlógardýpinum, sum vísir eitt hall á hálva milliard. Tunnusláttur í fíggjarnevndini Gamaní, vanligu tunnirnar úr fíggjarnevndini larmaðu sum vant. Jørgen Niclasen byrjaði fjølmiðlaveitsluna beinleiðis í Degi og Viku við ringum tannabiti. Hann royndi sum frægast at verja avgerðina at strika játtanina við vanliga jabbinum um týdningin av útreiðsluneutraliteti. Argu­ mentatiónin druknaði í retor­ isku fólkafloksuppuni, hvørs soð eftirhondini er vorðið eins tunt og pengamappan hjá ávísum bankastjóra, verð­ ur eitt møguligt endur­gjalds­ krav staðfest í rættinum. Tobbi plagar at taka yvir, tá veitslan dovnar. Tað gjørdi hann eisini hesaferð dag­in eftir við at skjóta eftir mið­flokka­um­boð­num, sum hann ann­ars hevur verið so samdur við – eins og restin av fíggjar­nevnd­ini, sum átti at fingið eitt herða­klapp ella ein muss frá umboðs­mann­ inum fyri seinnu árini at kalla bert at syngja við somu tungu. Robin Hood skifti hest Aftursvarið kom prompte frá Bill Justinussen, sum, um­ framt at harta Tor­bjørn fyri at vera við í sama báti, sum sigldi undan Skrásetingini, eisini nýtti høvið at skjóta eftir teimum, sum nú finnast at nevndarlimunum og leiðsl­uni í gomlu Eikini, sum ikki vistu, hvat tey gjørdu. Eitt er, at tað ikki klæðir Bill Justinussen, sum annars í besta Robin Hood-stíli í vár legði fram uppskotið um at lata Húsalánsgrunnin upp fyri teim fátæku, leggja á annan bógv og verja ríkar bankastjórar. Eitt annað er, at tað er taktiskt óklókt soleiðis at skifta hvíta hestin við ein svartan, sum eingin vil kennast við. Onkuntíð er betri at krúpa til krossin og viðganga politiskar brølarar, heldur enn at vassa longur út við at halda fast við óhepnar avgerðir í eini roynd ikki at missa andlit. Bill Justinussen og restin av fíggjarnevndin áttu heldur at gjørt sum restin av løgtinginum og njóta restina av summarfrítíðina og bíða til á ólavsøku við at rætta villuna stillisliga, sum um einki var hent. Tá hevur Eik-sirkusið vón­ andi lagt seg aftur. Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Viðmerking Finnur Jensen finnur@sosialurin.fo Politiskt hondvask