fríggjadagur 1. juli 2011síða 47

Sosialurin nr. 75 · 1. juli 2011 15 bókabrell lagt til rættis: Rógvi Nybo í tann amerikanska herin, og hann skal melda seg til í sínum egna føðistati Ohio. Nú vóru góð ráð dýr hjá Bobby, dreym­urin um at gerast ein stór country­stjørna brast, hann sleppur sær av við náttklubban og fer heim aftur til Spring­field í Ohio. Á ferðini heim koma tankar til hansara um at skriva ein sang um ein ungan mann, sum verð­ur inn­ kallaður í herin, hetta bleiv til sangin »All American Boy«. Komin aftur til Springfield hittir Bobby vinmannin Bill Parson, teir høvdu spælt saman, Bill var eitt sindur eldri, og var júst komin úr herinum og vildi royna seg sum sangara. Bobby bjóðar honum at syngja sínar sangir. Teir kontakta Orville Lunsford, sum hevði »Cherokee Records« í Springfield, um at fíggja single plátuna, teir ætla at geva út. Bill skuldi syngja sangir, sum Bobby hevið gjørt. Tann nýggjasti »All American Boy« var so nýggjur, at Bill hevði ikki lært hann, tá ið teir fara í studio. Avgjørt verður tí at Bobby Bare skuldi syngja henda sang inn, síðani skuldi Bill læra hann og syngja hann inn av nýggjum. Upptøkurnar blivu gjørdar á Fraternity Records. Tann, sum sat við knøttarnar, var sami Eddie Smith, sum hevið avvíst Bobby Bare fyri fimm árum síðani. Eftir at upptøkurnar vórðu gjørdar, kom ivamál um sangurin »All American Boy« kundi útgevast í navninum hjá Bobby Bare, tí hann hevði sáttmála við Speedy West og Ken Nelson í California. Endin verður at bert navni Bill Parson, varð sett á bandupptøkuna. Hatta eri eg sum syngi! Harry Carlson, sum átti Fraternity Records, bleiv so hugtikin av hesum upp­tøkum, at hann bjóðar Lundsford, sum hevið lagt peningin út fyri at hesar upp­tøkur blivu gjørdar, 500 US dollarar fyri rættindi til hesar upptøkur, og Bobby Bare og Bill Parson fingu 50 US dollarar í part fyri ómakin at syngja. Dagin eftir fór Bobby Bare í herin og hugsaði ikki víðari um henda sangin, og hvat hann skuldi blíva til. Eitt kvøldið liggur Bobby á songini í sovisalinum hjá herinum, radiotólið er frá, nú kemur sangurin »All American Boy« út úr hátalaranum. Bobby leyp á føtur og sigur »Hatta eri eg, sum syngi handa sangin« Hinir soldatarnir flentu bert at honum og bóðu hann leggja seg aftur, tí teir skuldu møta til venj­ing klokka 4:30 morgunin eftir. Tað er óneyð­ugt at siga, fortelur Bobby, eg svav ikki ta náttina. Nakað eftir hetta ringdi Bill Parson til Bobby og segði, at tað var plátufelagið, sum hevði sett hansara navn á plátuna, ímeðan tað var Bobby Bare, sum sang sangin. Bill fekk nógvan pening burtur úr hesum sangi, ímeðan Bobby Bare ikki fekk eitt oyra í loyvisgjaldi. Fyri hesa upptøku, hann fekk bert teir 50 US dollararnar, sum hann fekk fyri at syngja sangin inn á band­upp­ tøk­una. Sangurin bleiv ógvuliga kendur, hann blívir nr. 2 á tí amerikanska popp­ listanun. Ein orsøk var, at Memphis verður nevndur í sanginum, og øll settu hann í samband við at sangurin var gjørdur um Elvis Presley, sum var í »herinum« um tað mundi. Sangurin er um ein ungan suðurstatsdrong úr Memphis, sum keypir sær eina gittar og byrjar at syngja fyri at imponera tær ungu genturnar. Ein dagin eru boð frá »Uncle Sam«, um at koma í herin, hann verður plússaður, og sangurin endar við, at ein yvirmaður tekur gittarina frá honum og gevur honum eina riflu í staðin fyri. Country fjepparar tóku hann ikki so væl til sín, tí hann var mettur sum ein »rock'n'roll« sangur. Kári Árting Starv: Stjóri í Rit&Rák Yndisbók: Millum aðrar »Barbara« hjá Jørgen-Frantz Jacobsen Vánaligasta bók: Tað eru nógvar vána­ligar bøkur til, men eg havi tíbetur annað at gera, enn at ganga og minnast tær Hvat er ein góð bók: Ein bók skal, og tað er óansæð sjangru, vera undirhaldandi og/ella lærandi. Tað kann bæði vera, at søgan, sum er søgd, er góð, ella at málið í bókini lyftir seg upp á eitt hægri støði. Stutt sagt ein bók, sum fær kenslur fram Nær og hvar dámar tær best at lesa: Eg lesi alt og allastaðni Kære Estrid – Jørgen-Frantz, du kære Høvundur: Else Lidegaard, DK Mál: Danskt - Forlag: Gyldendal - Ár: 2011 Hvat snýr bókin seg í stuttum um? – Bókin snýr seg um brævaskiftið millum Jørgen-Frantz Jacobsen og Estrid Bannister Good. Hon er persónurin, sum Jørgen- Frantz forelskar seg í, og sum er modellið til »Barbaru«. Hví skal henda bókin lesast? – Jørgen-Frantz var ein dugnaligur brævaskrivari. Um tú kennir søguna »Barbara«, so kemur nógv fram í brævaskiftinum aftanfyri søguna. Henda bókin fyllir nógv tómrum í »Barbaru«, eitt nú um hetta ólukkuliga forelskilsið. Hvør skal lesa hesa bókina? – Hetta er persónligt brævaskifti, og tað er kanska mest konufólk, sum lesa brævaskifti. Men Jørgen- Frantz var eisini søgumaður, og kendi nógv til Føroyar, so her eru nógvar lýsingar av Føroyum. Hvør skal ikki lesa hesa bólkina? – Hetta eru persónslýsingar, ikki ættargransking. So tey, sum dáma væl ættargransking, finna ikki nógv í hesi bókini. Sameland Høvundur: Magne Hovden, NO Mál: Týdd til danskt - Forlag: Modtryk - Ár: 2011 Hvat snýr bókin seg í stuttum um? – Bókin fyrigongur seg í Kirkenes í Norðurnoregi. Hon snýr seg um tveir ungar menn, sum flyta norður har og vilja tjena nakrar lættar pengar upp á at útnytta turistar, við at gera eitt turistcentur, sum eitur Sameland. Hetta er ein satira, sum kann samanlíknast við »Søgur úr Krabburð« eftir Jens Paula Heinesen. Hví skal henda bókin lesast? – Hetta er stuttligur og óforpliktandi summarlesnaður. Hvør skal lesa hesa bókina? – Hetta er ein løtt bók, sum øll kunnu lesa. Hvør skal ikki lesa hesa bókina? – Hetta er ikki ein bók til tey, sum fara eftir seriøsum og tungum bókmentum. Hvad jeg taler om, når jeg taler om at løbe Høvundur: Haruki Murakami, JPN Mál: Týdd til danskt - Forlag: Klim - Ár: 2009 Hvat snýr henda bókin seg í stuttum um? – Murakami er ein kendur amerikanskur-japanskur rithøvundur. Hann finnur útav, at hann kann ikki verða sitandi og bara roykja og skriva, so tí byrjar hann at renna. Her er talan um essays, sum fylgja hansara lívi frá 1980’árunum til í dag, men samstundis eru tey um prosessina, um hví hann rennur og um hvat hann fær burturúr. Hví skal henda bókin lesast? – Henda bókin er ikki líka djúp og poetisk, sum ymiskt annað hjá Murakami. Men eg føldi, at eg hevði brúk fyri at gera okkurt og las hana til inspiratión. Hvør skal lesa hesa bókina? – Murakami hevur breiðan fjepparaskara, so fjeppararnir lesa hana. Men eisini onkur, sum hugsar um at fara undir okkurt nýtt, ikki neyðugtvís renning, kann lesa hesa bókina til inspiratión. Hvør skal ikki lesa hesa bókina? – Hetta er ikki ein fakbók til rennarar, ella til fólk sum leita eftir tipsum um renning. Bókin snýr seg um inspiratión, ikki um teknikk.