mikudagur 23. november 2011síða 4

Mikudagur 23. november 2011 · Nr. 136 4 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Randi Jacobsen Ein av fleiri hundrað før­ oy­ingum, sum ikki skrivaði vinn­ingin á sjálvuppgávuna, tá ið hann seldi partabrøv í 2007, er sørvingurin Eivind Jacobsen. Øll hesi fólk fingu boð frá Taks um at senda inn rættaða sjálvuppgávu, og hóast tey gjørdu hetta, fekk ein stórur partur ætlanarskriv um bót frá Taks. Summi, sum fingu lítla bót, rindaðu bótina, men eini 100 fólk góðtóku ikki bótina, og fleiri mál vórðu tí send rættinum. Trý fólk eru higartil dømd sek í ikki at hava givið rætta inntøku upp “í grovum ósketni”. Í dag skuldi Eivind Jacob­ sen í rættin fyri tað sama. Í ætlanarskrivinum varð bótin ásett til 25.000 krónur. Í hinum trimum førunum lækkaði rætturin bótina nið­ ur í ein triðing. Vardur av órini Málið hjá Eivindi Jacobsen var eitt sindur øðrvísi, tí síð­ an stevningin kom, er Eivind Jacobsen vorðin tingmaður, og løgtingslimir eru vardir av órini. Fyri at kunna ákæra ein løgtingslim, má løgtingið fyrst taka órinið frá honum. Men so nógv roks tímdi ákæruvaldið ikki at gera burtur úr einum so lítlum máli, og semja varð tí gjørd um, at Eivind Jacobsen skal rinda 8.000 krónur í bót. Tað góðtók hann. Tað varð gjørt við støði í dómunum, sum hini trý fólkini fingu. Teirra bót fór eisini niður í ein triðing. Nýggi løgtingsmaðurin Eivind Jacobsen skuldi í rættin í dag, tí hann ikki vil gjalda eina skattabót, men málið varð avgreitt við eini bót. Løgtingsmaður fingið bót fyri skattasvik Randi Jacobsen Landslæknin ger regluliga ófráboðaðar vitjanir á ellis- og røktarheimunum, og í frágreiðingunum frá hesum vitjanum í ár, var viðmerkt, um heimini fylgdu almennu kosttilráðingunum ella ikki. Summi heim søgdu, at tey høvdu grind og spik sum døgurðamat, og tey heimini fingu hesa viðmerking: - Opmærksomheden hen­ ledes på, at grind kan være uegnet som menneska­ føde, og bostedet bør der­for overveje om det er hen­sigts­ mæssigt at servere dette for beboerne. Akta ikki Men henda óbeinleiðis átala, rein ikki við allastaðni. Sosialurin hevur spurt seg fyri á ellis- og røktarheimum og eldrasambýlum, og á teim­ um flestu heimunum fáa tey gomlu grind av og á. Summi heim tora ikki at siga tað alment, at tey borð­ reiða við grind, og okk­urt heim er so nýtt, at spurn­ ingurin um at eta grind ong­ an­tíð hevur verið uppi og vent. – Vit hava havt grind til døgurða, men nú er langt síðan, at nøkur grind hevur verið her. Tá ið grind kemur aftur, vænti eg, at tey fara at fáa grind, sigur Elspa Lützen, leiðari á Norðoya Ellis- og Røktarheimi. Hon er eisini leiðari fyri sambýlini í Klaksvík. – Eg vænti eisini, at kemur ein grind, fara tey at biðja um at fáa grind til døgurða, og tað kunnu vit ikki nokta teimum, sigur Elspa Lützen. Mørkin aktar Á røktarheiminum á Mørkini í Streymnesi fáa búfólkini ikki grind. – Sum útgangsstøði fylgja vit almennu tilráðinini, men tað kann vera, at vit fara at endurskoða tað, sigur øko­ noman Rikka Joensen. Hon viðgongur, at tey gomlu vóru hørm, tá ið tey fingu at vita, at tey ikki fingu grind aftur. Annars hava tey ta skipan, at um onkur avvarðandi kem­ ur við grind, kunnu búfólkini velja, um tey vilja hava grind ella annan mat. Men tá er tað so ikki heimið, sum bjóðar. Eldrasambýlið hevur nak­ að av tvøsti í boksini, og eina ferð um mánaðin verður borð­reitt við stoktum tvøsti. Øll troysta sær kki líka væl hendan mat, tí tey eru so gomul, og tí verður lítið etið teir dagarnar. Mamy Dahl Sørensen er leiðari fyri trý sambýli í Suðurstreymoy. – Á hesum heimum eta vit grind, men ikki so ofta. Fólkunum dámar at fáa ein grindabita av og á. Vit eta allan føroyskan vanligan mat, sum hesi fólkini hava etið alt lívið. Einki við at kroysta aðrar matvanar nið­ ur yvir tey. Veitslumatur Á Eysturoyar Ellis- og Røktarheimi hava tey heldur einki ímóti at eta grind. – Jú, vit gera tað. Hesi fólk­ ini hava altíð etið grind, og fyri tey er tað veitslumatur, sigur Sigrun Arnoldsen, leið­ ari á heiminum. Hon heldur, at ungar kvinnur kanska kunnu lata vera við at eta grind og spik, men hon dugir ikki at síggja nakra orsøk til, at gomul fólk, sum eitt langt lív hava etið grind, nú skulu gevast við tí. Hóast landslæknin hevur mælt frá, verður á fleiri eldraheimum í landinum borðreitt av og á við grind og spik. Tey gomlu eru von við at eta grind, siga nøkur ellisheim Eta grind á ellisheimum Eivind Jacobsen slapp sum løgtingsmaður frá at fara í rættin grind Teimum gomlu dámar væl at fáa ein grindabita. Tey hava etið grind alt lívið og vilja halda fram við tí