fríggjadagur 3. februar 2012síða 20

Fríggjadagur 3. februar 2012 · Nr. 15 20 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Kjak Áðrenn eg komi til grein­ ina “Latum okkum virða fiskivinnuna 3” hjá Teiti Vága­ dal, lati eg hesa fráboðaðu grein frá mær! Onki at ivast í, tá grein­ skrivarin í grein síni: “Latum okkum virða vinnuna 1”, nevnir marknaðføring sum kensla, kann hetta í minsta lagi tvískiljast soleiðis, at marknaðføringarátak er kensla meðan ein sokallað “markn­aðføring” eisini kann skiljast “kensluleys” lobby­ isma, har ofta verður hildið, at vinnulívsfólk og politik­ arar tosa í so nógv saman. At Coca Cola - sum mynd - kemur inn í kjakið um føroyskt fiskatilfeingið, sum hann sigur er ein kenslulig marknaðføring, er tað eitt sindur av uttanumtosi: “Tá vinnan hugsar pening, skulu vit so virða hana?” spyr grein­ skrivarin” og sigur víðari: “Eitt kunnu vit staðfesta. Vinnan er væl greið yvir at kenslur selja”, og so, “Coca Cola hevur funnið útav, at fólk skulu endurminnast og endurminnast ...” og leggur afturat, “vit tráa meira. Tað (CC-drykkurin,red.) er ósunt, sum veit ikki hvat, men hóast tað so heldur sølan fram”. Tøl og veruleikin Lat meg endurtaka. Tað eg vísti á í míni fyrstu grein “Fastløntir frøðingar og veru­lig vinnulívsfólk”, var í stuttum, at frøðingur, sum tíðum er serkønur í Kring­ varpi Føroya kallar vinnulív, reið­arar og politiska system­ i­ð korrupt – Gunnvør Balle, leggur eisini upp til tað í síni skematisku grein. Hesin sleppur at brúka sterkar al­ ment goldnar miðlar sum “bakland”, og við tí talar til lægsta felagsnevnara, sum við øvund etur seg upp ígjøg­num samfelagið. Hetta niðurbrýtur alla framgongd. Hetta páhald hevur onki við persónligt álop at gera, men vísir bert á, at greinskrivarin tvíheldur um nakað, sum bæði eg og stórur partur av tigandi meirilutanum er ósamdur við honum í. – Hetta er ósunt. Nú nevnir Teitur Vága­ dal, at frøðingar tosa tøl og veruleika, sum um ger­andis­ dagurin hjá okkara veru­ liga vinnulívi ikki ger tað. Hann sigur: “Kenslur hevur vinnulívið og sam­felags­ búskapurin ikki brúk fyri. Vinnulívið hevur brúk fyri veruleikanum”. – Er tað ikki júst vinnulívið sum hugsar veruleika? – Tað er henda niðurgerðin! Teir eiga “good will” frá fólkinum Hesum veruleika – gerandis­ dag­urin við upp- og niður­ gongdum undirbygd við tøl­um – er dagliga lívið hjá vinnu­lívsfólki okkara, meðan frøðingar oftast bara hava annan partin, nevniliga tølini, rokniarkið og kanska gloyma multiplikatoreffektina. – Ov sjáldan sæst, at ávísu frøð­ ingar tosa um satsningar, niður­gongdir kanska fleiri ár upp í røkur, milliardaíløgur, áhaldandi lánsgjøld, upp­ar­ beiddu vitanina, marknað­ før­ingarátøk og annað sjálv­ sagt, sum er við til at ríka samfelagið, hesir - eg endur­ taki – eiga sanniliga ein “good will”! Sjálvandi nýtast verulig vinnulívsfólk ikki okkara hjálp, men nýtast bara frið og kontinuitet at arbeiða, so samfelagið kemur upp­aft­ ur longri. Samfelagið gerst ikki betri fyri, av at fast­ løntir frøðingar vanvirða hes­ar veruleikar, og liva í óreal­istiskum dreymum, sum eru langt frá visjónum. – Óstøðugt lítið oyggjaland má geva høvuðsvinnuni kon­tinui­tet. Ummælið - bara á “hægri støði” “Søgan endurtekur seg “men bara á hægri støði ”. Fari tí at endurtaka eina av fleiri útsøgnum, sum ein av okk­ ara kendu frøðingum segði seinast í 1940num um hend­ inga stórreiðaran og stór­ keypmannin, Kjølbro, sum tá hevði umleið 800 fólk á lønarlistanum við víð­fevnd­ um ídnaðargreinum, sum hevði týdning fyri allar Før­ oyar – eisini visionert. Hesin frøðingur segði um Kjølbro, og tað er alment: “Og Kjølbro kann vera so býttur og ólog­ isk­ur. Hann veit skil á salt­ fiski og sølu av saltfiski. Men tað er eisini tað einasta vit hansara røkkur rundan um! – Og í framhaldi gav hann honum eitt dygt gúpp. Soleiðis endurtekur søgan seg í dag, ”bara á einum hægri støði”! So siga bæði Teitur Vágadal og Gunnvør Balle, at tað er tann, ið finst at frøðingum fyri teirra niðurgerð um før­ oysk vinnulívsfólk, sum er per­sónligur og klývur før­ oyska fólkið. Nei, sum danska orðatakið sigur: “Det er som man ser det”! Kenslur, Coca Cola, tilfeingið og marknaðføring Jógvan við Keldu Óstøðugt lítið oyggja­ land má geva høvuðs­ vinnuni kon­tinui­tet Tað er sum danska orðatakið sigur: “Det er som man ser det”. Um dagarnar eru pæda­ gog­arnir farnir í verkfall. Kanska var ikki annað væntandi, tá hugsað verður um retorikkin á arbeiðsmarknaðinum. Arbeiðssteðgurin er tó í fullum samsvari við verk­falsrættindini. Í so máta er einki nýtt undir sólini. Kortini raka arbeiðs- steðgir sum oftast summi meinari enn onn­ur og avdúka eisini stirvni í skipanunum á arbeiðs­marknaðinum. Verkfallið á ansingar­ stovnunum er einki und­antak. Foreldur eru í trongstøðu og komm­ un­urnar hava lítlan møgu­leika at veita eina hjálpandi hond, uttan kanska at steðga ansingargjaldinum, so for­eldrini sleppa undan at rinda fyri óvirkna barna­ansing. Glottar Men kanska eru glottar í sjónarringinum. Í samgonguskjalinum er felt niður, at “Fyri at foreldur bet­ur kunnu leingja barns­burðar- farloyvi, eigur at verða heimilað kommununum at rinda partar av stovns­ plássi til foreldrini, velja tey at ansa egnum barni/ børnum heima”. Fremur samgongan henda setning merkir tað, at tað verður heim- ilað kommununum at gjalda sín part av barna­ ansingini til foreldrini. Hetta fer at smidlig- gera alla ansingina og for­eldrini fáa reellar val­møguleikar. Tey kunnu velja sjálvi at ansa egnum børnum ella at lata kommunalu ansingini uppgávuna. Sum er kunnu komm­ unurnar ikki veita foreldrunum henda møgu­leika. Tí eigur lands­stýrið skjót­ast at fyri­reika lógar­broyt­ ingar í samsvari við sam­ gongu­skjal­ið, sum fara at fjøl­tátta val­møgu­leik­ arnar hjá foreldrunum, samstundis sum komm­ unurnar kunnu smid­lig­ gera alt barna­ansingar­ økið. Nú er tann stundin komin... Bjarni Djurholm, løgtingsmaður Kommunurnar eiga at fáa heimild at gjalda sín part av barnaansingini til foreldrini.