mikudagur 20. juni 2012síða 21
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
21
Mikudagur 20. juni 2012 · Nr. 70
Sosialurin
Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000
gjørdu, um at fara at fiska goggur.
Kúvingaskip høvdu vit eisini. Tey
lógu vesturi við Garðabrúgv og úti
á fjørinum. Um morgunin varð so
farið eftir goggum áðrenn farið
varð til útróðrar. Tað varð ikki farið
eftir goggunum fyrr enn vit fóri
til útróðrar, fyri at tær ikki skuldu
doyggja. Goggurnar vóðu koyrdar
í ein posa og so niður í ein leyp og
borið vestur á Eiðið. Tað rann úr
teimum, so ofta vórðu vit vátir um
ryggin, so viðhvørt fingu vit karm
áðrenn vit fóru á flot, ofta vórðu
undirklæðini eisini nakað vát.
Klæði
Tá brúktu vit skølingar og olju
hosur. Tær vórðu seymaðar úr
stóti og ferniseraðar, seymaðar
dupultar og vóru óføra tættar. Tær
mintu um parhosur, og rukku upp
á lørini. Føroyskar hosur høvdu vit
innanundir og skølingar uttaná.
Skølingarnir vórðu stikaðir saman,
og tjúkkir, frálíkir at ganga í fyri
ikki at glíða. Teir vórðu bundnir við
tveingjum sum á húðaskógvur.
Gummistivlar brúktu vit ikki, tí
tað var so hált. Tað var slíggjað, og
tað var hella, so eingin fekk fótað
sær í stivlum. Vit skuldu bera fiskin
eftir helluni eisini.
Klæðini vóru annars føroysk
undirklæði, troyggja og vøttur.
Buksurnar vóru vadmalsbuksur, tað
eg minnist. Fáir brúktu føroyskar
buksur. Á høvdinum høvdu vit
hettu og útsynning. Oljuklæði
høvdu vit eisini til útróðrar, sum
veðrið var til, men bara svintu í góð
um veðri. Svintan varð seymað úr
stouti og ferniserað.
Roðklæði brúkti eg, tá eg róði
út, áðrenn eg kom suður. Tey vórðu
rend undir kav, fyri at linka tey.
Eitt rykkjuband var um miðjuna.
Roðbuksurnar rukku niður um
knæ. Eg minnist ikki um vit eisini
høvdu stúku. Vit brúktu bara
roðklæði tá vit fiskaðu, ikki tá vit
róðu, og tá tað var turt í veðrinum.
Oljuklæði vóru longu at fáa í
1914, tá eg sum ungur var til skips.
Tey vóru opin nakað niður, men tey
vóru hvøss at vera í, so eg brúkti
turriklæði um hálsin. Oljuklæðini
fingust bæði sum oljudansur og
sum buksur og troyggja. Umborð á
skipi, ikki minst í illveðri, var ofta
betri við buksum og troyggju, tá tað
skuldi repast, tí teir skuldu loypa
inn í seglið.
Onkur hevði fingið hendur á
dobbum, sum eingilskmenninir
brúktu, og sum vóru gjørdir sum
oljufrakkar, men úr toyi. Teir vóru
so lýggir. Á hondunum høvdu vit
føroyskar vøttur.
Fara og koma
Viðhvørt fóru vit undan Kleivini og
lendu aftur har. Viðhvørt fóru vit úr
Múlagjógv. Tað kundi vera á somu
ætt, á landnyðringi, um tað var kyrt.
Men undir Kleivini rúmaðist ikki
meira enn tveir, tríggir bátar. Har
var so lítið pláss. Vit tyssaðu fiskin
upp á bond, og drógu hann upp á
Lágklett. Fiskurin varð borin niðan
til vegin, kruvdur og avhøvdarður.
Tá farið varð
Var útróðrarveður, varð ofta farið
so tíðliga vestur, at vit vóru vesturi
fyri Famjin, tá tað fór at lýsa. Vit
fóru umleið ein góðan tíma, áðrenn
tað fór at lýsa. Tí tað tók nøkulunda
ein tíma at rógva av Eiðinum og
vestur fyri Famjin, tað var eg við
til, tá róð varð í grind, og kanska
eitt sindur longri, tá vit fóru út at
rógva. Vit fóru um 5, 6-tíðina um
morgunin.
Tá vit fóru undan Kleivini, varð
farið millum ein boða og land. So
skal verða róð suður við Heltnunum,
nakað langt suður, ímóti endanum
og so vestur í hav. Verður farið
undan Kleivini og beint út við
Múlatanga, so er ein grynna mitt í
kjaftinum á Múlagjógv. Tí róðu teir
altíð nakað suður við Helvtnunum,
suður ímóti endanum, og so løgdu
teir vestur í havið. Har var gott at
vera kunnigur.
Tað var nokk so ofta, at ikki far
andi var undan Kleivini, men har
vesturi. Tað var á somu ætt, men
har var djúpari og betri pláss. Tað
sama var at lenda.
Fiskileiðir
Tá Magnus Dahl var ungur, róðu
teir út fyri vestan viðhvørt. Hann
segði mær frá, nær longan tók best,
tá tað rak so og so. Tú fekkst bara
longu eitt stutt skifti, so mátti tú
rógva afturá aftur.
Eitt mið æt Gulakkur. Eitt æt
Bakkamiðið. Ein gamal maður,
Johan í Garðinum, hann var pápi
Óla Kali, segði mær tað, tá vit vóru
úti við honum ein dagin, tey ýtini
minnist eg enn. Teir skuldu rógva
út suður úr tanganum, Múlatanga,
til Akrabergstangi kom undan, og
so Nesið undan Skúvanesi. Tað var
Bakkamiðið. Vit brúktu altíð snøri,
ongantíð línu.
Tá fiskað varð
Á teimum flestu bátunum vóru
fimm mans, okkurt sexmannafar
var. Tá fiskað varð, sat ein í hvørj
ari rong, ein á toftini, ein í eysrúm
inum, og fimti maðurin andøvdi.
Formaðurin plagdi at sita á toftu
bekki. Hann vendi sær aftureftir.
Um tveir sótu á toftibekki, vendi
annar sær frameftir.
Aftur av útróðri
Vanliga komu vit aftur nokkso tíð
liga á degi, men viðhvørt varð tað
seint. Ofta eftir at tað var vorðið
myrkt. Tað tók so langa tíð at
kryvja, tá vit høvdu fiskað nógv, og
so at bera heim.
Tá vit komu aftur av útróðri, og
vit lendu í Múlagjógv, skuldu vit
koma so tætt inn við Múlatanga,
sum vit kundu koma, tá slapst tú
undan grynnini. Inn við tanganum
var steldjúpt. Uttanfyri er reint.
Kryvja og bera heim
Vit kruvdu allan fiskin, áðrenn
vit fóru at bera heim. So fór hvør
við sínum leypi, og tað vóru fleiri
gongur, tá nógvur fiskur var, tvær
og tríggjar gongur viðhvørt, allan
vegin heim á Garðarnar. Summi
heilt á Løghamar. Onkur bar líka
út á Tjørn. Vit bóru í leypi, upp í 120
pund í leypinum. Nøkur konufólk
bóru fisk heim. Tær vóru raskar.
Tær komu gjarna vestur við kaffi,
tá bátarnir komu aftur at landi, tær
høvdu leyp við. Eg minnist serliga
tríggjar av teimum. Tað var Kristina
inni á Bakka, Kristina Joensen,
hon er ættað úr Famjin, gift við
Jens Mohr í Líðini, Jacobina á
Smillheygg, dóttir Óla á Smillheygg
og tann eg giftist við, Anna Sofía
Augustinussen. Tær tríggjar bóru
heim á Garðarnar. Tað lætti eina
gongd hjá okkum.
Fiskiskapur
Tað var misjavnt, hvussu nógv
vit fiskaðu ein dag, frá 10 upp í 20
centnarar. 20 centnarar var góður
dagur. Áðrenn eg gavst var tað so,
at fingu vit 10 krónur í part ein dag,
tá var nógv fiskað. Eg minnist ikki
fiskaprísin, undir fyrra krígnum og
stutt eftir tað, men tað var góður
dagur tá.
1 centnari er hundrað pund, 50 kg.
Eiga tygun myndir, ið hava samband
við útróður í Vági, hevði eg verið
fegin, slapp eg at lána tær.
Dorius Jacobsen sigur frá, tá
hann róði út av Vágseiði
Múlatangi og Múlin