mánadagur 3. september 2012síða 27

27 Mánadagur 3. september 2012 · Nr. 102 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Agga Niclasen meining@meyl.fo Bøssabrúdleyp: hvat til mein­ vitis er tað nú fyri nakað? Ein og hvør, sum spyr seg sjálv­an, hvussu hjúnalag fyri samkynd endaði sum tað stóra kjakevnið í Evropa, og nú eisini Føroyum, kann ikki annað enn konkludera, at hetta er tað mest evnaveika og hamkenda kravið í nýggj­ ari tíð. Har er ongin massarørsla fyri bøssabrúdleypum, ongir gøtu­bar­dag­ar ella ógvuslig mis­nøgd millum samkynd og tess bláoygdu stuðlar. Og tað kann eiheldur koma óvart á nakran, tí søguliga hava sam­kynd als ikki havt hug at spleys­ast. Einki í kjakinum um bøssa­brúd­leyp heldur. Einki. Eitt nú verður rætturin hjá samkyndum at giftast saman­bor­in við stríðið ímóti kvinnu­kúg­an og kravið hjá myrk­um amerikumonnum um borgararættindi mitt í síðstu øld. Men hetta er eins høpisleyst sum at negla súltu­toy til gólvið. Hasi, ið krev­ja bøssabrúdleyp, hava ikki marsjerað í mánaðir og ár ella verið konfronterað av vatn­kan­ónum ella bítskum hund­um, framt boykott ella vág­að fongsulsrevsing. At tað hevur verið so lætt at fáa bøssabrúdleypið á breddan, og frá at hava verið ein spurningur fyri ein evars­ka lítlan minniluta til nú at vera mentanarbardagi nu­mero uno, er ikki bara ill­ boð­andi, men opinberandi. Tí surrealistiska kravið at loyva samkyndum at giftast handl­ar á ongan hátt um frælsi ella javnrættindi, um kær­leika ella lukku, men um at skaffa elituni eina nýggja moral­ska missjón at definera seg sjálva; eitt amboð, har tey “toler­antu” og rætthugsandi kunnu flas­ ha sín moralska yvir­luta fyri teim fámæltu, teim heila­ vask­aðu og óheims­borg­ara­ ligu, kirkjufólki. “Bøssabrúdleypið” er ein maskin­byrsa, brúkt av LGBT og øðrum supermodernistum at demonstrera, at tey eru og vita betri—tað merkir, eru min­ni heilavaskað og meiri um­sorgan­ar­full—enn ein miðal bíbliubýttur bygda­ mað­ur. Sjálvvaldir bøssa­for­sprák­ arir lýsa bøssabrúdleyp sum ein logisk fylgja av seksti ára stríðnum fyri javnrætt, men gloyma, at flestallir týðandi akti­vist­ar sóu hjúnaskap og famil­ju sum eitt vandamál, og bóðu um viðurkenning fyri rættin at liva uttanfyri hes­ar institutiónir. Sum sagt, einki hongur saman. Politiskt, fólksliga og søgu­liga er bøssabrúdleypið so illa rótfest, at tað hevði givið meiri meining, um allir løg­tingslimir í morgin fóru at práta um týdningin av, at allar kvinnur í Kvívík skulu búgva í igloum—okkurt við at teirra javnaðarprestur vil vísa sín solidaritet við ís­ bjarn­ir­nar á Norðpólinum. Grundin til, at bøssa­brúd­ leypið følist sum um, at tað kom burtur úr ongum, og er nú allasteðs, er tí at hetta er eitt fullvegis topp-nið­ur, elitert fyribrigdi. Rakstr­ar­ mátturin aftanfyri broyt­ing­ ina er tí ikki nøkur verulig svongd millum samkynd at blíva gift, og ikki nakar fólks­ ligur lystur fyri at kollvelta hjúna­skapin. Bøssabrúdleyp er ikki eitt veruligt evni, men ein kulturellur signalberi, eitt kosmopolitiskt blink­ ljós, akkurát sum tá ið tú ert í svartari blusu við ljósa­reyð­ ari silkisloyfu á bringuni fyri at vísa øðrum, at tú hugsar um bróstkrabba. Eins og við fordómafulla og kriminelt simplistiska spæli­filminum Priscilla, Queen of the Desert, er boð­ skap­urin hjá LGBT-fólku­ num: vit eru nútíðarslig og fábulaktig, meðan tit, har­ aftur­ímóti, eru óupplýst og ófanta­lig. Altso, við at kunngera tín treytaleysa stuðul til bøssa­brúd­leyp, sleppur tú at vera partur av klubbinum og bíbliubuka og provokera sein­mentu fjøldina inntil hon vísir seg frá síni apsalutt ring­astu síðu... fyri síðani at sóla tær í tínum sansaleyst væl­upp­lýsta útsýni saman við hinum í elituni. Kortini, at síggja til, eru tað bert dómadagsprofetar og súrslignir menn sum eg, ið fáa totalt útbrot av bøssa­ brúd­leypinum. Øll onnur yppa øksl, meðan úrvalsligi borgara­skapurin heldur tað vera eitt must. Men tað haldi eg ikki. Og tað er ikki av átrún­ aða­r­ligum ávum (eg eri ikki serliga praktiserandi), og bestemt ikki frá einum anti-bøssa sjónarmiði (gubbi elstu dóttrina er sam­kynd­ ur, og so stuðli eg “rætt­in” hjá samkyndum at ættleiða), at eg eri ímóti bøssa­brúd­ leypi­num. Men av klassiskt liberal­um ávum, at eg haldi, at bøssabrúdleypið er eitt óva­n­l­iga vánaligt hugskot fyri øll. Tað er ringt fyri tey, ið longu eru gift, tí hetta er ein liður í eini mis­kunn­ar­ leysari atsókn at opna tvær um­ráð­andi institutiónir, hjúna­band og familja, fyri stats­sneyt­ing og bý­ro­krat­ iskari sosialstýring av sam­ felag­num. Politikarir lata seg freista av hugskotinum um bøssa­ brúd­leyp, tí tað útstillar teir sum “modernaðir”. Hartil eru nakrir politikarir, teir mest vinstravendu, ið stuðla broyt­ingini í hjúnalógini, tí tað gevur teimum eina statsgaranteraða rutu inn í familj­u­na. Hetta er ikki bara ein “lítil broyting”, hvat LGBT arro­gant vísir á. Í øldir, líka síðani róm­ verja­tíðina, var familjan í stór­um brotum grundað á hjúnabandið, og var betragt­ að sum ein suveren eind, fræls fyri endaleysari pilk­ ing úr erva. Frá glúpska fedra­veldinum, ið eyðkendi rómara­familjuna, til ideali­s­ eraðu kjarnufamiljuna í tjúg­ undu øld hevur institu­tió­nin “hjúnalag” verið nakað eks­ tremt pri­vat. Tað vardi fólkið frá stats­ligari uppí­bland­ing, Ein hvíld­ar­stað­ur, eitt helle. Tey ráðandi hava altíð følt eina innantrongd at blanda seg uppí familjuna og hjúnalívið. Men tey klár­aðu tað aldri. Kravið um bøssa­ brúdleyp fer tó at broyta hetta. Til dømis, orð sum “mað­ur” og “kona”, fram­úr popu­ler og rósverdug orð, verða ikki longur at finna í formligum skjølum, tí tey verða avlosyt av “partnari” ella “felagi”. Slík topp-niður um­skriv­ ing av hugtøkum er sjálvandi meiri enn bert eitt málsligt trikk, tí hon sigur nakað um myndugleikans ynski at um­ væla sjálvt innihaldið. At aldar­gamlir samleikar sum mað­ur og kona, mamma og pápi, ið hava djúptøkna mein­ing fyri túsundtals før­ oy­ingar, bara soleiðis kunnu skol­ast burtur tí LGBT-arir vilja flagga sín eksistens, vitn­ar um hvussu lætt tað verð­ur hjá statinum at óróg­ va okkara friðskjól. Eg meini, um tú ikki long­ ur ert “mamma”, men ístað­in “foreldur 1”, hvat eksakt fer tá at forða fulltrúum, sum jú skaff­aðu tær hatta heitið at byrja við, í at bestemma, at tú ikki gert eitt nóg gott arbeiði, og at foreldur 2, 3 ella 4 burdi fingið møguleikan? Nøkur spyrja ivaleyst: og hvat so, um kampanjan fyri bøssa­brúdleyp er eitt sindur for­køl­að og snobbut? Er tað ikki vert tað, um vit av hesum fáa meiri javnstøðu? Men sjálvt í sjálvum sær er tað eitt etsandi hugskot, og tað av fleiri grundum. Mill­um annað, at samkynt hjúna­lag er ein tankaleys og hamrandi ótolerant gerð, ein mentanarlig devaluering av siðvandum hjúnaskapi, ið nøkur tíverri hava dekan lætt við at dissa í eini handa­ vend­ing. So, nei!, tað er ikki vert tað. Niðriundir kjakinum um bøssabrúdleyp er ein relativist­iskur mótvilji at skilja ímillum ymisk sløg av skyld­skapi. Bøssakærleiki er, inna­nst inni, eitt samband mill­um tvey fólk. Siðvant hjúna­lag er ikki. Tað er ein institu­tión, eitt ótal av fólki fara inn í av nøkrum heilt ser­lig­um orsøkum. Tað er eitt samband millum ein mann og eina konu, sum sera ofta, men ikki altíð, er til fyri at “føra ættina víðari”, og sum bindur handa mannin og hasa konuna til eina ør­gryn­ nu av øðrum pørum, til eitt sam­felag. Ókey, tú heldur kanska, at hjúna­lagið sum institutión skal niðurskrivast og lækka í tign, ella viskast. Óført. Men so argumentera fyri tí, opið og erligt. Tí ongin nýtur gott av opportunistiska gabb­i­num, har tú vilt hava okkurt... tí hini hava tað. Fakta er, at hjúnalagið ikki bert snýr seg um samlív ella samlag, tað snýr seg ikki eingong um at hava eitt intenst samband. Søguliga he­v­ur hjúnalagið snúð seg um nógv meiri enn tað; um at skapa eina eind við egn­um reglum, viðurkend av stati­ num sum eitt serskilt sam­ veldi. Jú, nøkur pør enda í hjúna­lagnum av heilt øðrum grun­d­um, vegna status, prakt­iskum grundum, fyri at spæla idiot ella fyri at halda eitt ordans ball. Men tað er ikki motivið hjá tí einstaka, ið er til um­røðu, men substansurin í eini feitari institutión. At klamsa saman eitthvørt mennisk­ja­samband, so at alt frá bøssakærleika til eitt krist­ið par, ið hevur hug at fara í song fimm ferðir fyri at fáa fimm børn, verður homo­geniserað til hugtakið “hjúna­band”, tænir ongum. Tað tænir ikki samkyndum pør­um, hvørs “hjúnaband” fer at hava lítla søguliga dýpd og ongan nútíðar rele­vans. Og tað tænir ei­held­ur teimum, ið longu eru gift, tá ið nógv teirra halda, at bøssa­brúdleypið er á­trú­nað­ar­liga ótoler­ant og undirgravar teirra samleika. Nýligi LGBT-taktikkurin, har samkynd við vantandi sjálvs­áliti, og politiskt tóm listafólk, partú skulu leita til djór so at próg­ va sín eksistens, er nokk­ so umboðandi fyri bøssa­ mentan­ina 2012. Seriøst... leita eftir “prógvum” fyri homo­seksualiteti í djóra­verð­ ini. (Bøssaaktivistar hevda jú, grundað á b-vísindi, at hvør vera, líka frá vesp­um til vatnhestar, vísir homo­ seksu­ella atferð, og tí er tað “natúr­ligt”.) Henda ørliga leitan eftir eini útvortis legitimatión fyri bøssakærleika sigur ikki heilt onki: mannminkandi fara nøkur samkynd ígjøg­ num pseudo-vísind fyri at naturalisera sín kærleika fyri síðani at normalisera hann via bøssabrúdleyp. Via statsaksept. Bæði tvey av­dúka ein grundleggjandi mang­ul uppá sjálvsvirðing og mis­álit til bøssarørsluna, sum fyrr bara geylaði: “We’re here, we’re queer, get used to it.” Sig tí “nei” til bøssa­brúd­ leypið! Gev politiska klassa­ num og frelstum elitu­bøss­ um, sum upp í saman tosa um toleransu, fingurin. Eg spyrji bara: “Toleransu fyri hvønn?” So lýsi eg tykkum nú felaga 1 og felaga 2 at vera bæði fyri Guði og monnum: Hví bøssabrúdleyp er ringt, ringt, ringt! Boðskapurin hjá LGBT-elituni er einfaldur: vit eru nútíðarslig og fábulaktig, meðan tit, harafturímóti, eru óupplýst og ófantalig