mikudagur 19. september 2012síða 10

Mikudagur 19. september 2012 · Nr. 109 10 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Áki Bertholdsen Samhaldsfasti eigur at verða bygd­ur út, so at hann kann gjalda munandi meiri út til pen­sjón­ist­ar. Tað heldur Ingeborg Vint­ her, sum er limur í stýrinum fyri Samhaldsfasta. Har umboðar hon verka­ man­nafjøldina og hon sigur, at arbeiðarafeløgini hava alla tíð­ina hildið, at einasta rætta er at styrkja Samhaldsfasta, so at hann verður veruliga álitið í eini framtíðar pen­ sjóns­skipan. Tað eigur at verða gjørt við at inngjaldið í Sam­halds­ fasta verður hækkað mun­ andi, tí so kann útgjaldið eisini hækkast munandi. - Tað hevði verið tað tað einasta rætta, tí tað hevði verið tað mest sam­halds­ fasta, sigur Ingeborg Vinther. Hon sipar til, at øll rinda í grunn­in eftir inntøkuni, men øll fáa tað sama úr honum aftur. - At so summi s kortini hava sína egnu eftirløn aftur­at, er so ein onnur søga. Men hetta er ein politisk­ ur spurningur, leggur hon aftur­at. Men hon tekur ikki undir við, at fólkapensjónin verður av­tik­in, tí hana hava øll vunn­ið sær rætt til. Misbrúka støðuna Hinvegin er hon ikki fegin um gongdina hesi seinastu árini, tí hon heldur, at politikarar hava misbrúkt støðuna. - Seinastu árini hava fak­ feløg tikið eitt stórt tak fyri at rinda sínar egnu eftirløn. Men høvdu fakfeløgini vitað, at politikarar fóru at brúka hetta sum eina um­bering fyri at niðurlagað fólka­pen­ sjón­ina, høvdu tey neyvan farið undir tað. Ingeborg Vinther heldur, at politiska óvissan um pen­ sjóns­økið seinastu nógvu árini hevur fingið nógv fak­feløg at aftra seg við at styrk­ja sínar egnu pen­sjóns­ skipan­ir. Og nú pensjónirnar eru skatt­aðar við innggjald, hev­ur tað elvt til enn størri óvissu, leggur hon afturat. Ráð til meiri Annars dugir hon væl at skilja sjónarmiðið um, at Sam­haldsfasti átti at rinda meiri úr grunninum nú tá ið nógv lítla og onga pensjón hava sjálvi. Hóast arbeiðarsfeløgini vilja tað øðrvísi, er gongdin tann, at mestsum allir politik­arar tvíhalda um, at øll skulu rinda til sína egnu pe­n­sjón. - Soleiðis, sum rákið er, verð­ur ikki líka nógv brúk fyri Samhaldsfasta um 20-30 ár, sum tað er nú, staðfestir Inge­borg Vinther. Tí dugir hon væl at skil­ja, at nógv halda, at Sam­halds­ fasti átti at rinda meiri út nú fyri at givið pensjónistum ordi­lig livikor nú, ímeðan teir hava brúk fyri tí. - Samhaldsfasti hevði utt­ an iva eisini havt ráð til tað, legg­ur hon afturat. Men eisini tað er ein polit­ isk­ur spurningur. Áki Bertholdsen - Bæði inngjaldið og útgjaldið úr Samhaldsfasta, eigur at verða minst trý­fald­ að. Tað sigur Sonja Jógvans­ dóttir, samskipari í Samtaki, sum umboðar fiskimenn og alla arbeiðarafjøldina í Før­oyum, uttan Havnar Ar- beiðs­kvinnufelag. Hon sigur, at í Samtaki hava tey altíð hildið, at Sam­ halds­fasti eigur at verða bul­ur­in í eini fram­tíðar pen- sjóns­skipan. Í løtuni er inngjaldið í Sam­haldsfasta 3,5%, har løn­tak­arar rinda 1,75 av sínari løn í grunnin og ar­ beiðs­gevarar eisini rinda 1,75% av øllum útgoldnum í grunn­um. - Fáa vit okkara vilja, verð­ur inngjaldið trý-fald­að upp í eini 10%, har ar­beiðs­ gev­ar­ar og løn­tak­ar­ar rinda hvør sína helvt. Tað hevði givið eitt út­ gjald uppá væl yvir 8.000 krón­ur um mánaðin. Sonja Jógvansdóttir sig­ ur, at tey halda upp á, at Sam­halds­fasti skal styrkj­ ast, tí tað er ein sam­halds­ føst skipan. Øll gjalda í grunnin eftir føri­muni, alt eftir, hvussu nógv tey vinna og øll fáa tað sama lrónutalið úr hon­ um aftur, tá ið tey verða pen­sjón­istar, sama, hvørja inn­tøku tey høvdum, tá ið tey arnbeiddu. - Sostatt er Sam­halds­ fasti eitt sera hent amboð at býta virðini í samfelagnum javnari enn tey eru nú, heldur samskiparin í samtaki. Missa 1500 krónur Sonja Jógvansstovu vísir á, at samstundis sum pen­ sjóns­skipanin er løgd um og skattað við inn­gjald, liggur eisini í kort­u­num, at eyka­inn­tøkur skulu mót­ rokn­ast í fólka­pen­sjón-ini næstan beinanvegin. - Útrokningar vísa, at av­leiðingin av hesum er, at um nøkur ár fer eitt vanligt verka­fólk at fáa einar 1.500 krón­ur minni í pensjón um mán­aðin, enn tað annars hevði fingið. - Tí er stórur tørvur á Sam­haldsfasta nú, men hjá nógvum verður minst líka nógv brúk fyri honum í fram­tíðini. Hn hugsar um allar teir pen­sjón­istar, sum hava lágar, privatar pensjónir. - Tað besta hevði verið, at Sam­haldsfasti bleiv høvuðs­ bul­urin í eini framtíðar pen- sjón. Men tað næstbesta er, at Samhaldsfasti verður mun­ andi styrktur, so at kravið um privatar pensjónir verð­ ur kanska eini 5%. - Tað, sum liggur í kortunum nú, er, øll skulu betala 15% av lønini til sína egnu eftirløn, men Sonja Jógvans­dottir heldur, at tað verður ein tung byrða hjá lág- og miðalløntum. Samstundis kann fólka­ pens­jónin mótroknast so­ leiðis, at tey, sum hava góðar pensjónir, lítla ella onga fólka­pensjón fáa, tí tey hava ikki tørv á tí. - Tað, sum er umráðandi, er at lyfta lyfta pensjónina hjá lág- og miðalinntøkum upp á eitt hóskandi støði, sig­ur samskiparin i Samtaki. Sum rákið er, verður ikki líka nógv brúk fyri Sam­ haldsfasta um 20-30 ár Fáa vit okkara vilja, verður inngjaldið trýfaldað upp í eini 10% STØRRI ÚTGJALD Tað einasta rætta er at styrkja Samhaldsfasta, so at hann verður álitið í eini nýggjari pensjónsskipan, heldur Ingeborg Vinther, limur í stýrinum fyri Samhaldsfasta Álitið Samhaldsfasti skuldi verðið útbygdur, so at hann gjørdust álitið í eini framtíðar pensjónsskipan, saman við fólkapensjónini, heldur Ingeborg Vinther, stýrislimur í Samhaldsfasta Tríggjar ferðir so stórt útgjald SAMHALDSFASTI Útgjaldið úr Samhaldsfasta til pensjónistar eigur at verða trýfaldað, heldur Sonja Jógvansdóttir Samhaldsfasti skal vera álitið hjá teimum gomlu Býta virðini Samhaldsfasti eigur at verða styrktur munandi, tí tað kann tryggja lág- og miðalløntum eina góða pensjón og so er tað ein góður máti at býta virðini í samfelagnum javnari, sigur Sonja Jógvansdóttir, samskipari í Samtaki