fríggjadagur 19. oktober 2012síða 51

nr. 122 · 19. oktober 2012 11 VIKUSKIFTI Hví átók tú tær at verða leiðari fyri Reyða Kross handlinum? Fekk starvið í boðið, júst tá eg fór frá sum skúlaleiðari, og eg helt tað ljóða spennandi og avbjóðandi. Hvørjar eru tínar uppgávur í tí sambandi? Uppgávurnar eru mest organisatoriskar – gera arbeiðsætlanir, ársætlanir, søluátøk og annars hava ábyrgdina av, at fólk er til handilin. Vitja nógv fólk handilin? Eitt sindur ójavnt, alt eftir árstíðíðunum, eitt nú er nógv vitjan um summarið, tá ferðafólk vitjar landið – og so serliga til jóla – men alt í alt kemur nógv fólk á dyr – í øllum aldri. Tú undirvísir framvegis hóast tú ert farin frá – Hví? Tí mær dámar so væl at undirvísa! Hvussu heldur tú teg í form? Lat meg heldur siga, at eg havi altíð eina ætlan at koma í betri form. Hvat ger tú í frítíðini? Rokist altíð við okkurt! Mær dámar sera væl at gera mat, eg máli eitt sindur, lesi eina rúgvu og havi barnasjónleikarskúla. Ferðast tú nógv í egnum landi? Ov lítið. Tá tú ferðast uttanlands, er tú til sól á strondini ella til aktiva feriu? Aktiva feriu –helst í Norðurlondum – havi ongantí verið sólferiu sunnanfyri. Hvat er tín lívrættur? Hatta er ein ringur spurningur, mær dámar alt – men gott langtíðarstokt lambskjøt og heimagjørdur ísur omaná, tað er ikki so galið. Hvørjum hyggur tú at í sjónvarpinum? Føroyskum sendingum, tíðindum og krimi. Hvørjum tónleiki lurtar tú eftir? Tað kemur ann uppá lagið, annars dámar mær sera væl fólkatónleik og lættan jazztónleik. Hvør bók liggur á náttborðinum? Beint nú liggja tvær. Eag V. Hansen - Læsetrappen, ein bók um at læra børn at lesa, og Helene Tursten – Det lunefulde net, ein krimi. Nei, eg sigi sum er. Eg fati heldur ikki, hví føroyingar í øðrum londum ikki koma heim aftur, ella flyta til Føroya. Tað er og verður óskiljandi. Ein gáta uttan nakað líkinda svar, hóast væl er leitað eftir svarinum. Tí her er so nógv at koma til. So nógv gott. Vit hava eitt nú 60 kirkjur í Føroyum og fimm ferðir so nógv samkomuhús og bønhús, men bara trý almenn pisshús. Vit hava ein biograf, sum vísir allar knallperlurnar úr Holly­ wood sama dag, sum tær verða vístar í Danmark. Hvat bagir? Komið aftur. Vit hava eitt Forboðsráð, sum forðar okkum í at oyðileggja heils­una og lívið sum heild við gleði, brennivíni og tubbakki, men ikki við feitti og sukri. Turt tvøst og lakasaltað spik drepur teg. Men ikki donsk pylsa og tveir litrar av kola afturvið. Gott, at vit hava COtvey mannin og Forboðsráðið. Hví rýma fólk úr einum landi, har sum ringasta sálarsjúkan er religión? Onga staðni eru so nógv, sum vilja lofta tíni glataðu sál við einum góðum tilboði um einvegis ferða­seðil til Himmals í staðin fyri til Danmarkar. Ókeypis ferða­seðil uttan avgjøld. Fólkaræði er í Føroyum. Eitt so væl útbygt fólkaræði, at stórur minniluti, 6,2 prosent, ræður við­ hvørt, so aðrir minnilutar ikki fáa rættindi, sum onnur hava. Oyrasundsskarvur er flyti­ fulgur og gorrar illa. Føroyskur fiskur fer óvirkaður av landinum. Føroyingar fara virkaðir av landinum. Fólk rýma. Fosturtøka er nak­að heavy shit. Hvar er For­ boðs­ráðið? Børnini vilja sjálvi sleppa at avgera, nær tey rýma úr móður­lívi, og tá skal tað vera á lívi. Og minnist til at spyra jarðar­móður­ina um barnaváttan. Almannaváðaverkið hevur einans hurð, sum øll skulu venda sær til. Men hon er ofta stongd. Tí skulu tey neyðstøddu gjøgnum hesa einum hurðina. Men tá er ov seint kortini, tí bara fólk, sum ganga aftur, duga at ganga gjøgnum heilt fyri at søkja um eyka jarðarferðarhjálp. Einasti skúli uttan blámusopp er lívsins skúli. Men í honum er so nógvur annar lortur, sum fer illa við heilsuni, bæði teirri hjá sálini og teirri hjá likaminum. Hví mælir Forboðsráðið ikki til forboð móti at ganga í skúla. Fullveldið skuldi koma í ár, 2012, og allar hinar visjónirnar í 2015. Men Nyrup segði bø fyri tíggju árum síðani, og Javnaðar­ flokkurin hvarv. Frælsisbardagin er settur á standby. Og ríkisfelagsskapurin gjørdist ævigur á bygd í Grøn­ landi. Hvussu kann annars eittans ríki vera ein felagsskapur? Fýra lond skuldu vera í ríkja­ felags­skapinum hjá Kaj Ova: Før­oyar, Danmark, Grønland og Bak­landið. Ein makrelur er ikki ein torva. Um nøkur ár verður bara tann eini eftir at klandrast um. Føroyingar fara at krevja høvdið, 15 prosent. Føroyar, tit hava so nógv. Ein útjaðara í menning, sum heldur vil missa streymin í eina viku enn at lata eitt ferðafólkaskip fara til Havnar. Hvussu kundu tey vita, at skipið hevði sett jólatræið upp longu fyrst í september? Vit hava fingið eitt stórt flog­ far, so hálvthundrað prosent fleiri kunnu rýma í senn. Ella koma aftur í senn, í einum høggi. Gamaní er heilsustøðan í Før­oy­um líka ring sum í øðrum menn­ingarlondum. Men vit hava Pál havi lov eitt Forboðsráð, sum beinir okkum uttan um deild átta og grøvina í nøkur ár. Nógvir føroyingar rýma til onnur menningarlond, trú­boð­ arar. Sum hasin prentarin í Rituvík segði: Jaligheit kann Satan skoyna sær við. Latið ei søguna doyggja. Fortel eina góða. Umafturafturum høgni djurhuus Móðurmálsviðursløn 2012 Gunnvør Joensen lagt til rættis: Leo Poulsen Eg rokist altíð við okkurt Tað sigur Gunnvør Joensen, ið ikki meira enn hevði lagt frá sær sum fyrstilærari, áðrenn hon átók sær leiðsluna av Reyða Kross handlinum. Hon heldur eisini fram við at undirvísa, tí henni dámar tað, og so hevur hon altíð eina ætlan um at koma í betri form Her er gott at dansa mynd: álvur haraldsen