mánadagur 28. januar 2013síða 12

Mánadagur 28. januar 2013 · Nr. 11 12 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Nøvn Í dag, 28. januar, verður Jór­ un Justinussen 70 ár. Tað verð­ur nakað langt at fara at ynskja henni til lukku, tí hon er stødd í Namibia, tí hesi fáu orð. Foreldrini hjá Jórun vóru Herborg og Gunnar Gunn­ arsson. Gunnar var leiðari á Fiskivinnnustovuni í nógv ár, og tí komu vit at hava nógv saman, og tað var ikki bert á fiskivinnuøkinum. Pápi Gunnar var Gunnar Dan­ielsen, kendur skipari í Vági. Har hava vit tað serliga samband, at langabbi mín, Absa­lon í Tjørnustovu í Norðra­gøtu, sigldi saman við øllum sínum fimm synum við Gun­nari. Allir seks vóru eina ferð við í senn! Minnist framvegis, hvussu gott orða­ lag abbi mín hevði til Gunn­ ar. Alt hetta gjørdi sítt til, at eg koma at kenna alla familj­ una. Fyrst og fremst var tað Herborg, sum eisini var ein persónligheit. Hon var ættað av Viðareiði men vaks upp í Vági. Børnini hjá Gunnar og Her­borg eru umframt Jórun, Sólva, Inga, Oddvør og Gun­ nar. Fiskur, sjógvur og danski staturin komu at gerast lív­ið hjá Jórun. Eftir at hava fing­ið millumskúlaprógv fór Jórun í skriv­stovu­læru hjá Ríkis­ um­boðnum. Her arbeiddi hon í fyrsta umfari til hon var niðri eina tíð og arbeiddi í danska innanríkisráðnum. Í Danmark giftist hon í 1964 við fiskimanninum, Osmund, sum var úr Leirvík. Tey komu heim aftur, og tá fór Jórun aftur at arbeiða hjá ríkisumboðnum, har upp­ gávan millum annað var at týða greinar úr føroyskum bløðum til danskt, so donsku mynd­ugleikarnir kundu fylgja við, hvat ið hendi her á landi. Fyri góðum 40 árum síð­ ani byrjaði Osmund sítt reið­ aravirksemi. Her kann eisini sannast, at aftanfyri hvønn virkn­an mann stendur ein kvinna. Osmund dylur ikki fyri, at Jórun eigur eisini sín av­gerandi leiklut í hesum stóra virksemi, sum hevur verið bæði á sjógvi og landi. Her hevur talan verið um slóð­brótandi virksemi á mong­um økjum. Tað hevur gingið upp og niður, sum er ein náttúrulóg í fiskivinnuni. Nú er tað frá­ landavinnan, sum tey hava satsað uppá. At tað gongst væl fekst ein ábending um við tí milliarda sáttmálanum, sum tað frættist um nú um dag­arnar. Sjálvt so langt burtur sum í Namibia, har Jórun og Os­mund nú eru stødd, hava tey havt virksemi. Hetta var í teimum árunum, tá ið tað stóð á í Føroyum, og livast mátti upp til, at “neyð lærir nakna kvinnu at spinna”. Nú hevur yngra ættar­ lið­ið tikið við, men við tí grund­arlagi, sum er lagt av for­eldrunum, er fyritøkan í góðum hondum. Jórun og Osmund eiga tríggjar synir, Helga, Tummas og Gunnar, og teir hava givið teimum 10 barnabørn. Jórun arbeiddi seinnu árini hjá sorin­skrivaranum. Men tá ið ommubørnini blivu so nógv, fór hon heim og bleiv omma burtur av. Hetta hevur hon gingið uppí við lív og sál. Jórun er bæði mentað og vitandi. Vit bæði hava eisini havt nógv samstarv okkara millum. Jórun gav avgerandi íblásturin til at fáa skrivað søguna um Dollan, Daniel J. Danielsen, systkinabarn abba hennara, sum skapti heims­søgu í Congo fyri meira enn 100 árum síðuni, og hon var eisini ein hollur stuðul í hes­um arbeiði Góða Jórun. Hjartaliga til­ lukku við »støvinum«, sum kor­tini einki sæst til! ó. Jórun Justinussen 70 ár Og heimurin kundi sæð øðr­ vísi út. Føroyar kundu ver­ið eitt oyðið stað, og vit sum bú­ leikast her, kundu liv­að onkra aðrastaðni. Flest okk­ara eru góð við land­ið Før­oyar, og ynskja fram­hald­andi at búgva her. Vit eru framvegis her, og vit hava eina sterka trúgv á, at hetta skal nokk ganga. Trúgvin hevur tó fingið nøk­ur sløg á vangan, serliga hetta seinasta - enn unga - val­ skeiðið, og tíverri eru út­litini ikki góð fyri at nakar bati fer at vera í nærmastu framtíð. Fjøllini standa enn, firðir, havið og brimið eru har enn, men tað menniskjaskapta væl­ ferðarsamfelagið - sum hevur týdning, og ger tað vert at liva her - stendur fyri fallið. Ikki tí vit ikki hava ráð, men tí vit ikki vilja raðfesta tað. Tá tað várar, og blómurnar spíra, grøna grasið veksur og ljósu dagarnar kveikja ein lívgevandi anda, er tað gott at kunna fara til arbeiðis, vit­ andi at ein partur av mínum arbeiðsavriki fer til at byggja eitt trygdarnet til tey, sum ikki eru líka heppin sum eg. Várið og samhaldsfestið gera hetta til eitt gott og trygt land at búgva í. Summarið, við sínum fjálgu løtum, og longum døg­um, har tað ber til at ganga langar túr­ ar eftir fjallarøðum, ella bara at sita í túninum, vitandi um at um at onnur eisini kunnu njóta løturnar - sjálvt um teirra inntøkur ikki eru so góðar. Summarið og samhalds­ festið gera hetta til eitt gott og trygt land at búgva í. Heystið, við tí skiftandi veð­urlagnum og máttmiklu storm­unum, har vit veruliga fáa merkt vindar, regn og ódn­ir á okkara andlit, hevur sín vakur­leika, og vit kunnu trygt og fjálgt liva í og merkja lívið. Eisini okkara veikastu og minstu, tí umstøður er skaptar, soleiðis at eisini tey verða vard. Heystið og samhaldsfestið gera hetta til eitt gott og trygt land at búgva í. Veturin, har alt er í dvala, og dagarnir gerast stuttir, soleiðis at eg veri mintur um at fanga løturnar, við kava, gleri og spegilsklárum vøtn­ um, minna á at tungar og kald­ar løtur kunnu eisini raka manna­lívið, og tá er gott at onk­ur kann lofta. Veturin og samhaldsfestið gera hetta til eitt gott og trygt land at búgva í. Men, tíverri tykist eitt polit­iskt heyst at vera kom­ið, har okkara uppbygdu væl­ ferðar­skipanir verða niður­ laðaðar. Fyrst við tí ófíggj­aða "flat­skattinum", eftir­lønar­ skatt­inum og so við prátið um møgu­lig gjøld fyri sjúkra­ hús­tæn­astur. Tá gerst spurn­ ingurin, um ójavni ikki kemur í - hvørt tað er líka hugaligt at vera verandi í landinum. Og um vit ikki ansa okkum, verða vit rakt av einum politiskum vetri - har alt lív í landinum verður rikið burtur. Heldur ynski eg mær eitt politiskt vár, har tær ábøtur, sum vælferðarsamfelagið hev­ur tørv á, verða gjørdar. Ein sosial­lóggáva sum er tíð­ ar­hósk­andi, ein skatta­skip­an, ið tekur hædd fyri, at summi hava lægri inntøkur, og ikki kunnu lofta sær sjálvum, um eitthvørt í lívsins við­ur­skiftum ikki gongur ein­um til vildar. At holini í væl­ferðarskipanini vera tett, so­leiðis at eingin dettur ígjøg­num. Tað snýr seg um rað­festingar - og at tora at raðfesta. Ikk fyrr enn tá kunnu vit møta tí politiska summ­ari­ num. Tað kundi alt verið so gott! Viðmerkingar Jógvan Philbrow