hósdagur 22. juni 2000síða 2

3 tíðindablaðið sosialurin Nr. 117 - 22. juni 2000 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov Marknaðardeild: Jonhard Hammer Dagbjørt S. Hansen Blaðfólk: Áki Bertholdsen, Turið Kjølbro Dánjal Højgaard Dagfinn Olsen John Johannessen Sveinur Tróndarson Eyðun Klakstein Høgni Mohr Ítróttur: Jákup Mørk Myndamenn: Jens Kristian Vang Álvur Haraldsen Útgevari, uppseting: Sp/f Sosialurin Bústaður: Argjavegur 26, Argir Postadr: Postsmoga 76, 110 Tórshavn Telefon: 311820 Telefax. 314720 e-mail: post@sosialurin.fo Lýsingar: lysing@sosialurin.fo Internet: www.sosialurin.fo Prent: Sosialurin Sosialurin Oddagrein Tær stóru fyrimyndirnar Í hesum døgum fer fram ein av størstu ítrótt- arligu hendingunum í Europa - Europameist- araskapurin í fótbólti, sum hesa ferð verður spældur í Belgia og Hollandi. Nógv eygu eru vend ímóti hesi hending, og fjølmiðlarnir gera so nógv burtur úr, at eingin mann vera í iva um, hvat tað er sum fer fram. EM í fótbólti er tríggjar vikur við tí besta fótbóltsspælinum, sum okkara partur av heim- inum kann vísa. Tað er hátíðarlig og spennandi hending, sum fær alt Europa - og fólk í øðrum londum - at fylgja við í kappingini. Stjørnurnar á vøllinum eru óteljandi og ymiskar, og tað eru nógvir av hesum spælarum, sum eru stóru fyrimyndirnar hjá okkara børnum og ungdómi. Og tað er einki løgið í tí. Hesi spælarar eru dømi um dreymin, sum verður til veruleika. Dreymin, sum bara tey fægstu sleppa at upp- liva aðrastaðni enn í dreymalandi. Nógvir føroyingar ynskja, at tað skal ganga Danmark og hinum norðurlondunum væl í slíkum kappingum, men tá hesi orðini verða skrivað, er tað bara Noregi, sum hevur ein møguleika at sleppa víðari frá bólkaspælinum. Bæði Danmark og Svøríki eru úti av kapp- ingini. Svøríki var óheppið í seinasta dystinum, tá teir umsíðir vístu, hvat teir duga til, og Danmark hava bara í løtum víst nakað, sum varð vert at klappa fyri. Danski innsatsurin hesaferð hevur verið langt frá teimum stóru døgunum í Fraklandi fyri tveimum árum síðani, tá Danmark endaði millum átta tey fremstu londini í heiminum. Enn hava føroyingar ikki gjørt vart við seg millum tey sterkastu londini í Europa, men tað er stuttligt at hugsa um, at kekkar, sum eru eitt av londunum í endaspælinum, við neyð og deyð - og eittt sindur av vánaligum ítróttaranda - vunnu dystin móti føroyska landsliðnum á Svangaskarði. Ein av kekkisku spælarunum hevur eisini havt leikbann í tveir dystir, tí hann fekk reytt kort móti Føroyum. Hetta eru alt prógv um, at føroyingar spæla við millum teir stóru, og sjálvt um vit ikki eru við til endaspølini, so hava vit ávirkan á, hvør tað er, sum sleppur so langt. Føroyingar fáa eisini vitjan av nógvum av hesum endu fót- bóltsspælarunum, og tað er við til at eggja og stimbra okkara heimligu spælarar - bæði yngri og eldri. Sjónvarp Føroya vísir alla herligheitina frá Belgia og Hollandi, og tað er fínt. Tað bilar einki, um vanliga skráin hjá SVF verður ó- rógvað eitt sindur í tríggjar vikur, tá orsøkin er tað framúr undirhaldið, sum flestu føroyingar gjarna vilja síggja. Hevði SVF ikki sent dystir- nar, ja, so høvdu føroyingar bara lagt saman við onkrari aðrari sjónvarpsrás. Og nú EM- kappingini fer inn í avgerandi partin, økist spenningurin, og tað er nú, at stóru avgerðir- nar fara at falla. Hvør er drúgvast, hvør má lúta, hvør kann fegnast og hvør má syrgja. Alt verður avgjørt næstu 10 dagarnar. Viðmerking: Seinastu dagarnar hevur Hernings Kirkes Drengekor verið á vitjan í Føroyum. Teir hava havt konsertir í Fuglafirði og í Klaksvík. Í kvøld verður konsert í Fríðr- ikskirkjuni á Toftum klokk- an 19:30 og í annaðkvøld kl 19:00 verður konsert í Skálanum í Kommunuskúl- anum í Havn. Í dreingjakórinum úr Herning eru 45 dreingir og ungir menn, har stórt sæð allir hava verið í kórinum síðani teir gingu í 3. flokki í fólkaskúlanum. Dreingjakórið er fyrst av øllum stuðul í guðstænast- uni hjá Herning kirkju, en kórið hevur eisini ferðast víða og hildið konsertir. Kórið hevur m.a. verið á konsertferð í Bretlandi, Un- garn, Finlandi og Skotlandi. Sangskráin er fjølbroytt. Hon fevnir frá gregoriansk- um sangi til nýggjan tón- leik, sum er skrivaður til kórið. Dreingjakórið hjá Her- ning kirkju hevur eisini fleiri ferðir havt konsertir í danska útvarpinum og sjón- varpinum og hevur givið út plátur og fløgur. Kórleiðari hjá Dreingja- kórinum í Herning kirkju er urguleikarin í kirkjuni, Mads Bille, sum hevur stjórnað kórinum síðani 1984. Undirspælari er Birthe Langdahl, sum eisini starvast sum urguleikari í kirkjuni. Í Kommunuskúlanum í Havn hevur seinasta árið verið eitt dreingjakór við ein 25 - 30 dreingjum frá 3. - 5. flokk. Tað er Bjarni Res- torff, sum hevur vant dreingirnar. – Tað er ikki bara sum at siga tað, at fáa dreingir at syngja, sigur Hanus Joen- sen, skúlastjóri, sum heldur, at konsertin við danska dreingjakórinum er eitt gott høvi at vísa føroysku dreingjunum slíkan kór- sang. Konsertin í Kommunu- skúlanum verður í annað- kvøld, fríggjakvøldið, klokkan 19 - og tað er ó- keypis atgongd, sigur Han- us Joensen. Konsert við dreingjakóri úr Herning Syngja í kvøld í Fríðrikskirkjuni og Toftum og í morgin í Skálanum í Kommunuskúlanum í Havn Tann 1. juli kemur í gildi nýggj siglingarætlan fyri Skandinaviarutuna hjá Eim- skip. – Endamálið við hesari broyting er at betra um flutningstænastuna fyri við- skiftafólk okkara, sum flyta vørur úr Danmark til Før- oya, sigur Eimskip í tíðind- Eimskip broytir ferðaætlan askrivi. Skipið verður hvønn fríggjadag í Aarhus í staðin fyri mikudag og verður í Havn mánamorgun. Nú verður møguleiki at lata inn góðs í Aarhus fríggjamorg- un og fáa tað útflýggjað í Føroyum mánadag. Sorgarlinjan hjá Reyða Krossi virkin eitt ár Áhugabólkurin hevur fingið positivar viðurkenningar frá nógvum fólkum, ið halda tað vera neyðugt at bjóða tí einstaka, ið er merktur av sorg, stuðul. Fleiri hava stuðlað arbeiðinum á tí økonomiska, eins væl og á tí moralska økinum. Reyði Krossur roynir at lætta pínuna hjá tí einstaka, uttan mun til hvørja lívs- áskoðan viðkomandi um- boðar. Endamálið við Sorgar- linjuni er at bjóða menniskj- um, ið brádliga hava mist ein av sínum næstingum, í ein sjálvhjálparbólk. Her fáa tey høvi at koma saman við øðrum, ið eisini kenna seg tyngd av sorg. Nógv fólk hava sagt frá, at tey fingu stóra umsorgan bæði frá familju og vinum eftir ólukkuna; men sum fráleið kendu fleiri einsemi og vónloysi skugga fram- tíðarvón teirra. Møguleikin at halda fram at liva á ein øðrvísi og nýggjan hátt kendist veruleikafjarur. Ein hjálpandi hond, tað verið seg at lurta ella á tí praktiska økinum hevur al- stóran týdning. Sera umráðandi er, at tann ið kennir sorg, sjálvur royn- ir at gera nakað ítøkiligt fyri at koma víðari. Hetta er eis- ini galdandi fyri tann, ið hevur verið fyri ómetaliga stórari ólukku og ræðuleika, hvar kenslan av ruðuleika og angist hevur fingið ræð- ið. Fyri mong fólk hevur tað alstóran týdning at fáa høvi at siga frá ólukkuni aftur og aftur, eftir at ein kærur so brádliga verður ryktur burt- ur. Endurtøka styrkir og mennir tann sorgarbundna at koma víðari. Sum frálíður gerst lættari at endurtaka hendingina og tann, ið farin er, fær eitt týðuligt og hvíl- andi pláss í hugaheiminum hjá teimum, ið liva eftir. Tað fyrr so pínufulla plássið finst ikki longur og lívið byrjar av nýggjum. Ein sannroynd er, at sam- talur við onnur fólk ávirka teg til at síggja støðuna øðr- vísi og kenslan at stýra egn- um tankum og upplivingum venda aftur. Menniskju og bátar Utställningen Människor och båtar i Norden från Sjö- historiska museet i Stock- holm besöktas ombord på m/s Nordwest av 5.000 fär- öbor under de 5 dagar den visades i Torshavn. Planen var att fortsätta till Reykjavik efter utstälning- ens stängning på måndag- kvällen men stormen med vindbyar upp till 38 sekund- meter och våghöjder på 9 meter gjorde det omöjligt med tanke på den omtåliga lasten. Avfärden planeras i- stället till onsdagen och öppnandet av utställningen i Reykjavik blir troligen på Islands nationaldag den 17 juni. Tack för ett spännande möte med Färöarna och alla intressanta färöbor som sak- kunnigt besökt vår utställ- ning! hälsn Pär Stolpe Sjöhistoriska museet Gongulagskapping Íslandsrossafelagnum Vikuskiftið 24. og 25. mai verður skipað fyri gongu- lagskapping á vølli felag- sins á Kráarheyggi. Og er hetta sostatt tann næst- seinasta kappingin í hesum kappingarárinum. Tað hev- ur verið ógvuliga stór fram- gongd við luttakaratalinum fyri hvørja kapping í ár, og vóna vit tað sama hesa kappingina. Til fyrstu kapping í ár byrjaðu vit uppá nakað nýtt, tað var at hava kappríðing í trav og skeið á vølli Føroya Ríðingafelags í Havnardali, og var tað sera góð undir- tøka í hesum, og eydnaðist hetta serstakliga væl, henda kapping byrjar kl. 10.00 leygarmorgunin. Kl. 14.00 sama dag verð- ur kappast í fjórgongd, fimmgongd og tølt, hetta er tað innleiðandi umfarið, og verður hildið fram við finalu umfarinum sunnu- dagin kl. 14.00. Seinasta freist at tekna seg til kapp- ingina er hóskvøldið 22.06. áðrenn kl. 21.00 á telefon 315078, 217688 ella 311830/211830. SVEND VILHELMSEN Tórshavn andaðist týsdagin 20. juni, 89 ára gamal. Jarðarferðin verður úr kirkjugarðskapellinum fríggjadagin 23. juni klokkan 14. Fyri tey avvarðandi Ady, Ninna og Kaj ✝ DIA MIDJORD Varafútin Finn Ougaard og onnur fólk frá ákæruvaldi- num høvdu eina torføra uppgávu at loysa í gjár. Á fundi í Havn fingu politist- arnir at vita, hvussu nýggja ferðslulógin skal skiljast og handfarast. Men hetta var heldur lættari sagt enn gjørt. Politistarnir eru nevniliga rúkandi ósamdir. Serliga eru teir ónøgdir við broytingina í sambandi við brot á mest loyvdu ferð. At ein bilførari bert fær treytaða frádøming av koyrikortinum, um hann koyrir 175 km/t, er heilt ó- skiljandi, halda politistarnir. Eftir verandi lóg eru regl- urnar greiðar. Koyrir tú skjótari enn 30 km/t oman fyri loyvdu hámarksferð, missir tú koyrikortið. Nýggja lógin gevur tær treytaða frádøming av koyrikortinum. Tú missir ikki kortið, um tú næstu trý árini heldur tær í skinni- num. Politistarnir ræðast lógina Politistarnir eru alt annað enn fegnir um broyt- ingarnar í nýggju ferðslulógini. At fólk ikki missa koyrikortið, tá tey koyra 175 km/t, hóvar ikki teim- um svørtklæddu Verður tú tikin at koyra ov skjótt, og koyrikortið verður treytað frádømt, so fært tú eina royndartíð upp á 3 ár. Kemur tú aftur í klórnar á politinum, so fellur hamarin og koyrikortið rýkur. Og tað er líka- mikið, um talan tá er um eitt annað brot á ferðslu- lógina. Hevur tú treytaða frádøming av koyrikortinum, so noyðist tú upp til eina roynd, ið fevnir bæði um teori og praksis. Bileftirlitið setir eina freist og tú mást fylgja harraboðum. Annars missir tú koyri- kortið. Lægri promillumark Markið fyri promillukoyring er flutt niður frá 0,8 til 0,5. Verður tú tikin við millum 0,5 og 0,8 promillu í blóðinum, fært tú treytaða frádøming av koyrikorti- num og eina bót. Royndartíðin er trý ár. Brýtur tú aftur ferðslulógina, missir tú koyrikortið. Verður tú tikin við millum 0,8 og 2,0 promillu í blóðinum, missur tú koyrikortið og fært eina bót. Verður tú tikin við meir enn 2,0 promillu í blóði- num, missur tú koyrikortið og skalt inn at sita Hesar eru nakrar av broytingunum í nýggju ferðslulógini Kommiserurin ósamdur Uni Vestureið, politi- kommiserur, hevur ikki sama illgruna til nýggju lóg- ina. – Nýggja lógin er eitt gott amboð, sum avgjørt er vert at royna. Hon er eisini nógv meira pedagogisk. Verandi lóg konsentrerar seg um hvørt einstakt brot, meðan nýggja lógin sær meir upp á heildina hjá hvørjum ein- stakum førara, sigur Uni Vestureið. Politikommiserurin ivast ikki í, at henda nýggja lógin fer at hjálpa til, soleiðis at ferðsluhugburðurin hjá før- oyingum fer at broytast til tað betra. Dýrar bøtur Hóast tú ikki spælir av við koyrikortið, um tú verður tikin at koyra ov skjótt, so kanst tú spæla av við fitt av pengum. Tað er nevniliga soleiðis, at nýggja lógin á- setir bótina í mun til, hvussu nógv tú hevur koyrt ov skjótt. Vit kunnu taka tvey dømi. Loyvda hámarksferð er 50 km/t, og tú verður tikin at koyra 72 km/t við per- sónbili. Tú mást rinda1000 krónur í bót. Loyvda hámarksferð er 80 km/t, og tú verður tikin at koyra 125 km/t við per- sónbili. Tú mást rinda 1500 krónur í bót. Á talvuni niðanfyri sært tú, hvussu nógv tú skalt rinda, um tú verður tikin av politinum. Uni Vestureið, politikommiserur heldur ikki, at politistar skulu óttast Mynd: Jens Kr. Vang Politistarnir eru ónøgdir við, at fólk bert fáa treytaða frádøming av koyrikortinum, tá koyrt verður langt yvir loyvda mark Mynd: Jens Kr. Vang